• 1. 1. شرایط علّی: رویکرد ارزیابی

   

   

در الگوی ارائه شده در این تحقیق، مقوله شرایط علّی شامل رویکرد ارزیابی تحت عنوان رویکردهای مقابله ای که نوعی رویکرد سنتی است و رویکرد مشفقانه که نوعی رویکرد نوین محسوب می شود، بیان شده است.
رویکردهای ارزیابی عملکرد از یک حیث به دو دسته تقسیم بندی شده است:
رویکرد ارزیابی عملکرد سنتی
سیستم های ارزیابی عملکرد سنتی اغلب پر هزینه و متکی بر مدیریت حساب ها هستند. این روش ها در اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم برای مواجهه با نیاز روز افزون صنایع تولیدی توسعه داده شدند. با تغییرات شگرف در فنآوری و تولید، دیگر سیستم­های ارزیابی عملکرد سنتی قابل استفاده نیستند. به عقیده مسکل^[۳۱۴]، پنج مشکل اصلی در ارتباط با تکنیک های مدیریت حسابداری وجود دارد:

• کمبود تناسب: گزارش های مدیریت حسابداری با استراتژی تولید متناسب نیستند. برای بخش کنترل تولید و عملیات قابل درک نبوده و در اخذ تصمیمات جهت قیمت گذاری گمراه کننده اند.

• تغییر هزینه: حسابداری سنتی، هزینه ها، با عناصر هزینه در ارتباط است. شکل عناصره زینه ها در سال های اخیر تغییر پیدا کرده است. تحلیل های جزئی کم اهمیت شده اند. همچنین، شکل هزینه های مستقیم و غیر مستقیم و هزینه های متغیر و ثابت همانند سابق ثابت نیست و در نتیجه روش های سنتی سرشکن کردن هزینه های سربار به وضوح هزینه های تولید را دگرگون می کند.

• عدم انعطاف­پذیری: گزارشهای مدیریت حسابداری درون سازمان و از یک سازمان به سازمان دیگر و حتی با تغییرات کسب و کار در طول زمان، تغییر نمی­کرد. در نتیجه گزارشهای مورد بحث با تأخیر بسیا دریافت می شد و دیگر ارزشی نداشت. این گزارشها به مدیران عملیاتی کمک چندانی نمی کرد و تنها وسیله ای بود برای سرزنش آنها به دلیل نوسانات منفی.

• مانع پیشرفت تولید در کلاس جهانی^[۳۱۵]: روش های سنتی ارزیابی به صورت مانعی بر سر تولید در کلاس جهانی بود و می توانست منجر به این شود که مدیران زمان و هزینه بیهوده ای را صرف خوب جلوه دادن اوضاع کنند. همچنین با توجه به نرخ های تولید بالا، حسابداری نیازمند اطلاعات جزئی بود که فراهم آوردن این اطلاعات بسیار هزینه بر بود.

• اطاعت از نیازمندی های حسابداری مالی: جهت ارزش داشتن سیستم های مدیریت حسابداری، این سیستم ها می بایست بر روی روش ها و فرضیات دیگری جز حساب های مالی بنا می شدند.

به عقیده آمبل^[۳۱۶] و استیکانت^[۳۱۷](۱۹۹۰) فرضیاتی که روش های مدیریت حسابداری بر آن استوار بودند، دیگر اعتبار ندارد؛ زیرا این فرضیات حالت محلی دارند. این فرضیات که باعث عدم اعتبار آنها شده است عبارتند از:
«هزینه کل سیستم برابر است با جمع هزینه هر عملیات» : این فرضیه به دلیل تخصیص یافتن هزینه های سربار، غیر معتبر است.
«در کل، هزینه هر عملیات متناسب است با هزینه کارگر مستقیم آن عملیات» : برخی عملیات مکانیزه شده اند و اصلاً هزینه کارگر مستقیم در آنها وجود ندارد.
«کل هزینه مستقیم، بدون در نظر گرفتن هزینه مواد، متناسب است با جمع هزینه­ های کارگر مستقیم» : هزینه های کارگر مستقیم تنها بخش کمّی از کل هزینه بسیاری از سیستم ها است.
«رویه هزینه استاندارد، که نسبت سربار به کارگر را محاسبه می کند، می تواند برای تخمین اثر هر عمل بر روی کل هزینه سیستم مورد استفاده قرار گیرد» : اگر نسبت سربار به کارگر غیر معتبر باشد، عکس آن نیز معتبر نخواهد بود.
«در عملیات تولیدی، اثر بهینه سازی تصمیمات محلی، با ارزیابی آن توسط اثر آن بر روی هزینه عملیات، بهینه ساز کل سیستم است» : بهینه سازی برخی تصمیمات محلی ممکن است اثر غیر بهینه در دیگر بخش ها داشته باشد.

که این کس بوسعید است ابن ابوالخیر
^{اسرارنامه، ص ۱۵۳}

ـ عطّار، حکایات، اسرائیلیات و روایات مجعول
روایات مجعول و اسرائیلیات در آثار عطّار به مانند دیگران، بیشتر در شکل داستان و قصص خودنمایی می‌‌کند می‌‌دانیم که یکی از راه‌‌های نفوذ کلام در حافظه‌‌ی تاریخی همه‌‌ی ملّت‌‌ها، داستان‌گویی واقعی یا اسطوره‌‌ای و غیر واقعی بوده و با توجه به جذابیت و درگیری مخاطب با حوادث از مهم‌‌ترین شیوه‌‌های ادبی بوده و هست. «مهم‌‌ترین کارکردهای قصّه‌‌ها و روایات، ساده کردن و برجسته کردن مقوله‌‌ها و مسائل فکری و اخلاقی و عرفانی و گاهی بیان غیر مستقیم آن‌‌ها به ویژه مسایل اجتماعی بود… و در تعالیم عرفانی به دلیل جنبه‌‌های عملی‌‌تر و همگانی‌‌تر تعالیم تصوّف و عرفان، نقل و روایت تمثیل و استفاده از روایات داستانی مورد توجه بیشتری واقع شده است.»^[۵۶]
در سبک عطّار در روایت داستان‌ها، حکایات و قصص اسلامی و غیر اسلامی موارد ذیل دیده می‌‌شود:^[۵۷] قصّه در قصّه، جزئیات رفتار و حوادث در شخصیت‌‌ها، بی طرفی نسبت به قهرمانان، درگیرشدن خواننده با حوادث داستان، لحن صمیمانه و نرم، شکل تمثیل رمزی و سطوح معنایی و دلالت‌‌های چندگانه، شور و حرارت قصّه‌‌گویی، مخاطب فرضی یا واقعی و…
با این وصف، عطّار در خاتمهالکتاب مصیبت‌نامه، قصّه‌‌ها و حکایات خود را احسن‌القصّه می‌‌نامد و افتخاری را برای خود می‌‌داند که روش قرآن را در تربیت و تعلیم اندیشه‌‌هایش در نظر گرفته و به خود می‌‌بالد که در قصّه‌‌گویی گوی سبقت را از دیگران ربوده است:

قصّه‌ها ‌‌دیدی بسی این هم ببین
گر دهی قصّه که هستم قصّه‌گوی
قصّه گفتن نیست ریحٌ فی القفص

قصّه کم گو، احسن‌القصّه است این
غصّه خور، چون برده‌ام در قصّه‌گوی
می‌نبینی روح قرآن از قصص؟
^{مصیبت‌نامه، ص ۴۴۷}

در میان آثار عطّار، بیشترین مجعولات را در تذکرهالاولیاء مشاهده می‌‌کنیم که بدون اسناد به خصوص در توصیف و مناقب افراد می‌‌آورد.
برای مثال، عطّار در تذکرهالاولیاء مطالبی از اویس و حسن بصری و… نقل می‌‌کند و احادیثی روایت می‌‌کند که برای محقّق و خردمند نمی‌تواند قابل قبول باشد.^[۵۸]
گفته شد که: بزرگ‌‌ترین ایراد تذکرهالاولیاء در نقل روایات این است که عطّار بدون ذکر منبع و سند روایت، احادیث و روایت‌‌ها را در مورد اشخاص به کار می‌‌برد و «مطالب تذکرهالاولیاء التقاط از نوشته‌‌های پیش از عطّار است و او اسانید را حذف کرده است یعنی کتاب‌‌هایی مانند حلیهالاولیاء که در آن‌‌ها سلسله‌ی سند روایات آمده، دسترسی و مورد استفاده‌ی عطّار بوده است.»^[۵۹]
در مورد حسن بصری (۱۱۰- ۲۱هـ) استعلامی یادآوری می‌‌کند که «روایاتی که سال‌‌های کودکی او را همزمان با آخرین سال‌‌های زندگی پیامبر اسلام(ص) نشان می‌‌دهد، نباید درست باشد زیرا تولّد حسن بصری چندین سال پس از درگذشت پیامبر(ص) است…. و سه روایتی که عطّار پس از این سرآغاز می‌‌آورد هیچ سندّیت تاریخی ندارد. حسن بصری تا روزگار خلافت مولا علی(ع) هم به حجاز نرفته است.»^[۶۰] با تحقیق در کتب حدیث در این مورد موضوع مشابهی هم دیده نشد.
عطّار در بیان منقبت حسن بصری، داستان شمعون زردتشتی را که همسایه‌‌ی حسن بصری بوده، نقل می‌‌کند: «حسن بصری در آخرین لحظات عمر شمعون زردتشتی به عیادتش می‌‌رود و به اسلام دعوتش می‌‌کند و او را از عقوبت الهی انذار می‌‌دهد. شمعون توبه می‌‌کند مشروط بر این که حسن بصری سعادت قیامت او را تضمین کند و قاضیان بصره گواه باشند.
شمعون شهادتین به زبان می‌‌آورد و وفات می‌‌کند. حسن، سرگشته از وعده‌‌ی خود به شمعون، به خواب رفت و شمعون را در بهشت خرامان دید و آن نوشته را به حسن داد و گفت نیازی به آن نیست. حسن بصری جبرگرایانه، فضل الهی را نتیجه‌ی سعادت معرّفی می‌‌کند و می‌‌گوید: خداوندا! گبر هفتاد ساله را به یک کلمه به قرب خود راه دهی، مومن هفتاد ساله را کی محروم کنی؟»^[۶۱]
استعلامی در تعلیقات در خصوص کتاب می‌‌نویسد: «این‌گونه ‌روایات سندیت تاریخی ندارند و ارزش ارشادی دارند.»^[۶۲] یا در منقبت امام ابوحنیفه حدیث ضعیف «هو سراجُ اُمتّی» را روایت می‌‌کند و می‌‌گوید: صفت ابوحنیفه در تورات بود.»^[۶۳] که هیچ مبنای صحیحی ندارد.
واقعیت این است که انسان‌‌های عارف و بزرگ چون مولوی، عطّار و… رؤیاهای صادقانه داشته‌‌اند و در خواب و بیداری از نوعی الهام یا مکاشفه برخوردار بوده‌‌اند. رؤیای صادقانه در قضاوت حجت شرعی نیست امّا برای بیننده خواب قطعی است و دارد که بیان کند چون باور قلبی خودشان است؛ حال دیگران و مخاطبان باور داشته یا نداشته باشند.
یکی از تازگی و حتی شگفتی‌‌های عطّار در داستان‌سرایی این است که همیشه مغز و پیام داستان را چه در لفظ و چه در معنا بر پوسته و حوادث داستان برتری داده است. هرچند بیان حکایت‌‌ها و پیرنگ داستان‌‌ها چنان استادانه ترسم می‌‌کند که خواننده را در وهله‌ی اول مجذوب و درگیر حوادث داستان می‌‌کند.
«اگر بخواهیم در آثار عطّار نسبتی برقرار کنیم، میان اصل داستان و استنتاج‌‌های عرفانی، حجم استنتاج‌‌ها، چندین برابر حجم تمثیل‌‌ها و داستان‌هاست و عطّار در همه‌ی آثار مسلم خویش، از هر تمثیل و داستانی هر چند کوتاه، بیشترین استفاده را برای عرضه داشت اندیشه‌‌ها و آموزه‌‌های عرفانی خویش می‌‌کند.»^[۶۴]
عطّار گاهی در کمترین کلام (در دو یا یک بیت) اشاره به روایتی دارد. برای نمونه: در سه بیت در جاهای مختلف اشاره به داستان «عوج بن عنق» دارد.^[۶۵]
طبیعی است شخصیتی چون عطّار باید متمایز از شاعران دوره خویش در وادی تحقیق و کلام باشد؛ «عطّار یعنی داروفروش و داروفروشان قدیم طبابت هم می‌‌کرده‌‌اند، پیر نیشابور هم خود و پدرش طبیبان سرشناس نیشابور بوده‌‌اند. چنین طبیبی ـ با صدها قلم دارویی که در دسترس دارد ـ باید دقت کند که مبادا داروی نامناسب به بیماران بدهد.»^[۶۶]
به همین دلیل در مقایسه با مولانا و خاقانی، روایات مجعولش در اقلیت است. ولی چه باید کرد؟! عطّار عارف یک ادیب است و بزرگ‌‌ترین سرمایه‌‌ی ذهنی او، سنت و میراث ادبی و تفسیرروزگارش است و می‌‌دانیم میراث ادبی و تفسیری زمان وی سرشار از اسرائیلیات و جعلیات است و عطّار را از آن بی‌بهره نگذاشته است.
ـ عطّار و تورات
در مثنوی‌های عطّار بسیار نادر می‌‌بینیم که عطّار از تورات بحثی به میان آورد؛ این بدان معنی است که از حقیقت‌‌های تورات آن چنان آگاهی ندارد که به مانند موضوعات دیگر اظهار نظر کند. در الهی‌نامه، حکایتی از عمر بن خطاب نقل می‌‌کند که متأثر از حدیث پیامبر(ص) است؛ و عطّار به مانند حکایات دیگر سعی دارد آموزه‌‌های اخلاقی و دینی مورد نظرش را از آن نتیجه‌گیری کند:

عمر یک جزو از توریت بگرُفت
که «با توریت ممکن نیست بازی

پیمبر چون چنان دیدش چنین گفت
مگر خود را جهودِ صِرف سازی»

منطقه ی آزاد انزلی که با قرار گرفتن در یک موقعیت ویژه ای از لحاظ جغرافیایی، اقتصادی دارای مزیت ها و فرصت های متعددی برای سرمایه گذاری، بازرگانی و به خصوص صادرات می باشد. از آن جمله آنها می توان به موارد ذیل اشاره کرد:

وجود امکانات و تأسیسات بندری و حمل و نقل دریایی(اعتبار مهم منطقه)؛
همجواری با بنادر آستراخان و لاگان در روسیه، کراسنودسک در ترکمنستان، اکتائو در قزاقستان و باکو در آذربایجان؛
وجود راه های ترانزیتی و ارتباطی مناسب با شهرها و مناطق داخلی کشور و کشورهای همجوار شامل روسیه، آسیای مرکزی و قفقاز؛
ارتباط با بازارهای منطقه ای و دسترسی به بازار مصرف ۳۰۰میلیونی کشورهای تازه استقلال یافتـه ی شوروی سابق؛
قرار گرفتن دو کریدور بین المللی شمال- جنوب؛
وجود نیروی کار و متخصصان فراوان؛
برخورداری از شرایط آب و هوایی مستعد استان گیلان؛
نزدیکی به بزرگترین ذخایر نفت و گاز دریای کاسپین؛
دسترسی به معادن سرب و روی و آهن؛
تولید مرغوب ترین خاویار جهان؛
جنگلهای وسیع و پهناور به وسعت ۵۶۰۰۰۰ هکتار؛
نزدیکی به پنج نیروگاه برق؛
نزدیکی به فرودگاه بین المللی (۳۰) کیلومتر؛
نزدیکی به پایتخت و شهرهای صنعتی ایران؛
نزدیکی به بنادر اروپا؛
وجود بانکهای کارگزار در منطقه و ارائه ی تسهیلات بانکی به تجار و بازرگانان (ابراهیم خانی،۱۳۸۴،۴۸-۴۹) ؛
ارتباط با بنادر شمال و جنوب اروپا از طریق رود ولگا و ولگا-دن و دریای بالتیک و سیاه(اطلاعات،۱۳۸۶)؛
آمار واصله از اداره کل گمرکات مبنی بر عملکرد مناطق آزاد کشور نشان دهنده این مدعاست و موقعیت برتر استان گیلان را از لحاظ ژئواکونومی نشان می دهد:
جدول شماره ۴-۲- وزن و ارزش کالای تجاری وارده به سرزمین اصلی از مناطق آزاد در سال ۱۳۹۰
نمودار شماره ۴-۲- مقایسه ارزش کالای تجاری وارده به کشور ازطریق مناطق آزاد و منطقه آزاد انزلی
۴-۳-چشم انداز ژئوپلیتیک بنادر استان گیلان
۴-۳-۱- پیشینه تاریخی
بی شک از زمانیکه انسانها در سواحل دریای خزر ساکن شدند با دریا سر وکار داشتند و برای گذشتن از دریا به منظور دادو ستد و نزدیکی با اقوام دیگر و بهره گیری از منابع دریایی ، به ساخت قایق ها ، کشتی های کوچک و بزرگ بادبانی و تجاری مبادرت ورزیدند . بندرانزلی در اوایل دوره صفویه، زمانی که قزوین پایتخت ایران بود، مورد توجه انگلیسی ها قرار گرفت تا به عنوان پلی برای عبور ابریشم گیلان به روسیه باشد. در عهد قاجاریه، تردد کشتی های بادبانی و بخاری به منظور حمل و نقل کالا، خصوصا حمل نفت که سابقه ای بیش از ۲۰۰ سال دارد به اوج خود رسید و بندرانزلی به عنوان یکی از مهمترین بنادر سواحل جنوبی دریای کاسپین مطرح شد. خلیج انزلی از ۲ نظر مورد توجه دریانوردان بوده است . ۱- موقعیت طبیعی خلیج و کانال انزلی ۲- موقعیت جغرافیایی انزلی و نزدیکی آن به مراکز تجاری گیلان. این بندر در سال ۱۳۰۶ که تحت مدیریت کشور روسیه بود، به مقامات دولتی وقت تحویل داده شد و در سال ۱۳۰۱ نیز اولین کشتی توسط آلمانیها از اروپا به بندر انزلی آورده شد. در سال ۱۸۹۵ میلادی برابر با ۱۲۷۴ خورشیدی کار بنای موج شکن غازیان به طول ۷۵۰ متر و موج شکن انزلی به طول ۵۲۰ متر شروع و درسال ۱۹۱۴ میلادی برابر ۱۲۹۳ خورشیدی پروژه احداث موج شکن ها پایان یافت. فعالیت این بندر تا سال ۱۳۰۶ به صورت سنتی و در حد تردد کشتی های کوچک و با تناژ پائین بود. از سال ۱۳۰۶ به بعد با ساخت ۴ پست اسکله تجاری، ظرفیت آن به حدود ۲ میلیون تن افزایش یافت. تا سال ۱۳۵۷ در وسعت ۱۵ هکتاری بندر انزلی سالانه به طور متوسط ۲۰۰ فروند کشتی پهلو می گرفت که میزان جابه جائی کالا نیز به حدود ۲۵۰ هزار تن می رسید. پس از پیروزی انقلاب اسلامی طرح توسعه این بندر در دستور کار قرار گرفت به گونه ای که در سال ۱۳۸۵ تناژ تخلیه و بارگیری به ۴ میلیون و ۴۷۶ تن، تعداد کشتی به ۱۴۲۵ فروند و مساحت بندر به ۶۵ هکتار افزایش یافت.
۴-۳-۲- وضعیت موجود
بندر انزلی به عنوان  مجهزترین و مدرن ترین بندر حاشیه دریای کاسپین است که به دلیل موقعیت منحصر به فرد جغرافیائی و به عنوان تنها بندر آزاد منطقه ، نقش به سزائی در رونق کریدور شمال –جنوب دارد. همچنین واقع شدن این بندر در محدوده منطقه آزاد تسهیلات و امکانات ویژه ای را در اختیار صاحبان کالا ، تجار و سرمایه گذاران قرار داده که بی تردید به افزایش قابلیت های بالقوه و بالفعل این بندر منجر شده است.
تحولات چند سال اخیر بندر انزلی در زمینه تکمیل و احداث زیر ساختها، اعم از احداث ۶ پست اسکله جدید، نوسازی ۵ پست ایکله قدیمی با مجموع طول ۱۵۶۷متر و قابلیت پهلودهی همزمان ۱۲ فروند کشتی ، افزایش مساحت بندر از ۲۴ هکتار به ۷۱ هکتار ، خرید تجهیزات استراتزیک خشکی و دریائی و مخابراتی،واگذاری عملیات تخلیه و بارگیری به سه ترمینال اصلی ،جذب سرمایه گذار به روش BOT در زمینه احداث انبار و سیلوی ذخیره غلات ،احداث اتوبان ویژه بندر و راه اندازی ترانزیت سوخت ،همچنین به کارگیری فناوری روز، این بندر را به بندری استرتزیک در حاشیه دریای کاسپین تبدیل کرده است . به نحوی که ظرفیت آن از دو ملیون تن به ۷ ملیون تن کالا در سال رسیده است و با جرای طرح جامع ،این ظرفیت به ۱۱ ملیون تن  می رسد هم اکنون بندر انزلی با ایجاد ترمینال سوختی قادر است سالانه ۲ ملیون تن مواد سوختی را از بنادر حاشیه دریای کاسپین تحویل گیردو عبور دهد. این بندر همچنین با داشتن ۵ کندو سیلوی ذخیره غلات با ظرفیت ۶ هزار تن ، می تواند سالانه ۱ ملیون تن گندم را به مقصد کشور عراق و کشورهای خلیج فارس ترانزیت کند.
جدول شماره ۴-۳- وضعیت انبار و محوطه بندری
جدول شماره ۴-۴-تعداد و مشخصات اسکله ها
۴-۳-۳- چشم انداز آینده
طرح توسعه بندر انزلی در راستای حل مشکلات موجود بندر و افزایش پتانسیل‌های فعالیت آن از سال‌ها قبل مورد توجه قرار گرفته است. سابقه چنین مطالعاتی به سال ۱۳۵۳ و مطالعات ادیبی–هاریس در قالب طرح جامع بنادر ایران بر می‌گردد و پس از آن مطالعات مختلفی جهت شناخت نیازهای آینده بندر وتوسعه آن صورت گرفته است. جدیدترین این مطالعات که از طرف مدیریت کلان سازمان بنادر و کشتیرانی و نیز مدیریت بندر انزلی مبنای اصلی توسعه آینده بندر قرار گرفته‌است.
هم اکنون با ساخت موج شکن های شرقی و غربی به طول ۲۷۵۰ متر بعنوان بزرگترین موج شکن های کشور و استحصال ۴۰ هکتار بارانداز جدید گامی موثر در راستای توسعه و افزایش ضریب ایمنی و ظرفیت بندر می باشد. با ساخت و اطاله موج شکن مذبور ظرفیت واقعی بندر به ۱۱ میلیون تن و ظرفیت اسمی آن به ۱۷ میلیون تن در سال خواهد رسید و مساحت آن به واسطه احیای اراضی و استحصال ۴۰ هکتار زمین از دریا به ۱۱۰ هکتار افزایش خواهد یافت و بر اساس این توسه این بندر از ۱۱ پست اسکله به ۲۴ پست اسکله که مشتمل بر اسکله های سوختی، عمومی، کانتینری، رورو، خدماتی و مسافربری مجهز خواهد شد.
افزایش پذیرش ظرفیت کشتی ها از ۷۰۰۰ تن به ۱۲ هزار تن برای کشتی های کالاهای عمومی و ۲۰ هزار تن برای کشتی های سوختی از مهمترین مزیت های اجرای این توسعه می باشد. احیای اراضی امکان سرمایه گذاری بخش خصوصی در محوطه های بندری از قبیل ساخت و تعمیر کشتی ها را فراهم نموده است که عاملی موثر در کارآفرینی و فعال شدن صنایع وابسته به صنعت بندری در گذر از نسل اول و دوم می باشد.
انتقال مواد سوختی از طریق خط لوله به مخازنی که در پسکرانه ها توسط بخش خصوصی سرمایه گذاری شده است و اتخاذ سیاست حمل یکسره به پسکرانه هایی مانند منطقه آزاد و انبارهای تحت کلید گمرک و ایجاد بنادر خشک و همچنین ورود راه آهن و حمل یکسره کالا به عقبه بندر و مبادی مصرف عامل موثری در کاهش زمان انتظار در بندر می باشد. بدیهی است اتمام این پروژه نقش بسزایی را در توسعه اقتصادی و اجتماعی استان گیلان ایفا نموده و ظرفیت استان را افزایش داده و به عنوان زیرساختی مهم در راستای نیل به اهداف کریدور شمال-جنوب محسوب می گردد.
ساخت نخستین بندر خصوصی کشور در آستارا نیز با هدف توسعه ی اقتصادی و روابط تجاری کشورهای همسایه، با۳۰۰میلیارد ریال سرمایه گذاری بخش خصوصی و۱۰۰میلیارد ریال اعتبارسازمان بنادر و دریانوردی، اردیبهشت سال۸۹ به بخش خصوصی واگذار ومقرر شد، توسعه وتکمیل این بندر۵۵هکتاری درسه بخش تجاری، سوختی و گردشگری، در مدت۴۰سال و در۲ فاز اجرا شود.
۴-۴- نقش بنادر گیلان در شرایط خاص ژئوپلیتیک ایران
شکل شماره ۴-۱- کشورهای حوزه دریای کاسپین
۴-۴-۱- رابطه ایران و کشورهای حوزه قفقاز
برای جمهوری اسلامی ایران، منطقه قفقاز که به لحاظ تاریخی و فرهنگی بخشی از قلمرو و حوزه نفوذ فرهنگی و سیاسی ایران بوده در حال حاضر به عنوان یکی از مناطق درون محیط منطقه ای «آسیای جنوب غربی» قلمداد می شود که براساس سند چشم انداز بیست ساله بایستی جدی و مهم با موقعیت و وضعیت هژمونیک آن داشته باشد (مرادی، رمضانی، ۱۳۸۷، ۴۸).
میان ایران و این منطقه برای مدت هفتاد سال ارتباطی مستقلی وجود نداشت. اما در دهه ۱۹۸۰ بسیازی از تحلیل گران بر این باور بودند که گرایش مسلمانان درون اتحاد شوروی به اسلام و مدل انقلاب اسلامی تهدیدی مهم برای حاکمیت کمونیسم است. در میان بخشی از دولتمردان ایرانی و نیز در میان گروههایی از اسلام گرایان منطقه آسیای مرکزی و قفقاز، شکست و خروج ارتش سرخ از افغانستان و فروپاشی اتحاد شوروی به معنای باز شدن فضا برای نفوذفرهنگی و سیاسی ایران تلقی می شد. اما جمهوری اسلامی ایران در شرایطی با استقلال کشورهای منطقه روبرو شد که برنامه های پنج ساله توسعه و سیاستمربوط به سازندگی نوعی جهت گیری را بر سیاست خارجی ایران غالب ساخته بود و رشد محوری “به مفهوم تأکید بر رشد و توسعه اقتصادی” گفتمان اصلی سیاسی کشور را تشکیل می داد (مرادی، رمضانی، ۱۳۸۷، ۴۹).
پس از فروپاشی کشورهای آذربایجان، امنستان، گرجستان و منطقه خودمختار داغستان از روسیه کشورهای تشکیل دهنده قفقاز می باشند.
آذربایجان
جمهوری آذربایجان در جنوب رشته کوههای قفقاز و شمال رودخانه ارس و در کنار دریای کاسپین واقع شده است. سه رشته کوه قفقاز بزرگ در شمال، قفقاز کوچک در عرب و کوههای تالش در جنوب این کشور را احاطه کرده است.
موقعیت ژئوپلیتیک آذربایجان و اکثریت جمعیت شیعه آن.(دومین کشور شیعه در جهان) این واحد سیاسی را به صورت کشوری مهم برای جمهوری اسلامی ایران درآورده است. دلایل اهمیت آذربایجان برای ایران را می توان در موارد زیر خلاصه نمود:
آذربایجان به عنوان هسایه ای با اهمیت.
با فروپاشی شوروی و استقلال کشورهای پیرامونی از آن، مرزهای مشترک ایران با شوروی در منطقه قفقاز به دو جمهوری ارمنستان و آذربایجان واگذار شد. مرز مشترک با جمهوری آذربایجان ۷۶۷ کیلومتر که در مقایسه با مرز ۴۵ کیلومتری مشترک با ارمنستان تفاوت بسیار زیادی دارد. وجود چنین سند طولانی به همراه علایق تاریخی و فرهنگی دو ملت اهمیت آن کشور را برای ایران بسیار افزایش داده است.
وجود منابع مشترک انرژی در دریای کاسپین.
با وجود عدم تصریح نحوه ی بهره برداری از منابع زیر بستر دریای کاسپین در قراردادهای قبلی میان ایران و شوروی، طی سالهای اخیر دولت آذربایجان با انعقاد قراردادها و تشکیل کنسرسیوم های متعدد اقدام به کشف، استخراج و صدور نفت و گاز از حوضه هایی نموده که مورد اعتراض ایران و ترکمنستان واقع شده است. وجود این منابع باعث اهمیت هرچه بیشتر آذربایجان برای ایران شده تا با مذاکرات و پیگیری مدام به دنبال استحصال منافع خود مناطق مرزی مشترک فی مابین باشد.
نیاز آذربایجان به ایران برای رسیدن به بازارهای جهان
آذربایجان کشوری محصور در خشکی بوده و به جهت تلاش برای خروج از مسیر انحصاری روسیه و دستیابی به بازارهای جهانی، مسیرها، امنیت و سیستم حمل و نقل آماده ایران با توجه به مزیت های اقتصادی آن، مورد توجه و استفاده آذربایجان قرار گرفته است.

با توجه به ماهیت پژوهش حاضر و جامعه آماری از دو روش استنادی و پیمایشی استفاده شده است. روش های جمع آوری اطلاعات در این بررسی عبارتند از:
فیش برداری، پرسشنامه و مصاحبه می باشد
همچنین این تحقیق از نوع پژوهش توصیفی و به روش مقطعی است. پژوهش توصیفی یکی از شیوه های پژوهش غیرتجربی است که در آن متغیر مستقل به وسیله پژوهشگر اعمال نمی شود. بلکه خارج از کنترل پژوهشگر است.در این تحقیق به توصیف عینی رویدادها و وقایع پرداخته ایم. این رویداد بررسی اثرات تبلیغات بر بانکداری الکترونیک می باشد. پژوهشگر درایجاد این وقایع نقشی ندارد وصرفا به بررسی و مطالعه وجمع آوری اطلاعات وتجزیه وتحلیل آن می پردازد. بعلاوه این تحقیق یک پژوهش پیمایشی و زمینه یابی هم است. دراین شیوه ارتباط احتمالی بین دو یا چند متغیر مورد بررسی قرار می گیرد. و داده های آن از طریق نظر سنجی و بررسی دیدگاه های مختلف افراد در جامعه ی آماری بدست می آید. دراین نوع پژوهش ها برای جمع آوری اطلاعات بیشتر ازپرسشنامه استفاده می شود. این پژوهش جنبه علت و معلولی ندارد یعنی نمی خواهد ثابت کندکه فقط تبلیغات عامل استفاده ازبانکداری الکترونیک است. بلکه تاثیر متغیرها را می سنجد و نتایج آن را بیان می کند و در پایان به این نتیجه می رسد که بین استفاده از تبلیغات و بانکداری الکترونیک چه رابطه ای وجود دارد ؟

۳-۳- ابزار و روش مطالعه کیفی/ اکتشافی
ابتدا به منظور بررسی سوالات تحقیق دربخش اول، منابع موجود، طرح استفاده میزان رضایت مشتریان در بانکداری الکترونیک از نظر محتوا و سپس بخش های مختلف آن به صورت سوالات پژوهش تنظیم شد. تعدادی ازسوالات عمومی (سوالات شناسنامه ای) وتعدادی سوالات اختصاصی موضوع پژوهش بوده اند.
بر این اساس پرسشنامه زیر تدوین شدند:
در تنظیم پرسشنامه سعی شده که اهداف تحقیق در پاسخگویی به سئوالات حاصل شود. پرسشنامه حاوی ۳۸ سئوال ۵ گزینه ای بود که به شیوه طیف لیکرت(Likert Scale) تنظیم شد.
هدف این طیف اندازه گیری گرایش به یک موضوع بر اساس ارزشهای جامعه می باشد و کاربرد این طیف نیز در جهت بررسی گرایشها نسبت به مسئله سیاسی –اجتماعی و اقتصادی می باشد که در سطح ترتیبی نیز مورد سنجش قرار دارد.
معمولا” گویه ها در طیف لیکرت۱۵ تا ۳۰گویه و بیشتر تدوین می شود. در تدوین گویه ها باید سعی شود از گویه های بی تفاوت، بی ربط و ابهام اور جلو گیری شود تعداد گویه هائی که گرایش مخالف و موافق دارند باید تقریبا به یک اندازه باشدو نیز طیفی که به پاسخگو داده می شود معمولا از ۵ قسمت تشکیل شده است (کاملا موافقم- موافقم – تاحدودی – مخالفم – کاملا مخالفم) که براساس هدف و روش تحقیق می توان کلمات گویه ها را عوض نمود. گویه ها مستقیما پس از تحقیقات مقدماتی پخش شدند. همچنین بعد از تدوین پرسشنامه مقدماتی pretest حداقل با ۴۹ نمونه گرفته شد تا بعد از بررسی کمی (روایی) و کیفی (اعتبار) آن گویه های ابهام انگیز حذف گردید.
۳-۴- روایی و اعتبار پرسشنامه
ضریب آلفای کرونباخ، برای سنجش میزان تک بعدی بودن نگرشها، عقاید و … بکار می رود. در واقع می خواهیم ببینیم تا چه حد برداشت پاسخگویان از سوالات یکسان بوده است. اساس این ضریب بر پایه مقیاسهاست. مقیاس عبارتند از دسته ای از اعداد که بر روی یک پیوستار به افراد، اشیا یا رفتارها در جهت به کمیت کشاندن کیفیت ها اختصاص داده می شود. رایج ترین مقیاس که در تحقیقات اجتماعی بکار می رود مقیاس لیکرت است. در مقیاس لیکرت اساس کار بر فرض هم وزن بودن گویه ها استوار است. بدین ترتیب به هر گویه نمراتی (مثلا از۱ تا ۵ برای مقیاس لیکرت ۵ گویه ای) داده می شود که مجموع نمراتی که هر فرد از گویه ها می گیرد نمایانگر گرایش او خواهد بود.
آلفای کرونباخ بطورکلی با بهره گرفتن از یکی روابط زیرمحاسبه می شود.
یا
که دراین روابط k تعداد سوالات،  واریانس سوال i ام،  واریانس مجموع کلی سوالات،  میانگین کواریانس بین سوالات، و  واریانس میانگین سوالات می باشند (برگرفته شده از آلن و ین، ۲۰۰۲).
با بهره گرفتن از تعریف آلفای کرونباخ می توان نتیجه گرفت:
هرقدرهمبستگی مثبت بین سوالات بیشتر شود، میزان آلفای کرونباخ بیشتر خواهد شدو بالعکس
هر قدر واریانس میانگین سوالات بیشتر شود آلفای کرونباخ کاهش پیدا خواهد کرد افزایش تعداد سوالات تاثیرمثبت و یا منفی (بسته به نوع همبستگی بین سوالات) بر میزان آلفای کرونباخ خواهد گذاشت
افزایش حجم نمونه باعث کاهش واریانس میانگین سوالات در نتیجه باعث افزایش آلفای کرونباخ خواهد شد.
بدیهی است هرقدر شاخص آلفای کرونباخ به ۱نزدیکترباشد، همبستگی درونی بین سوالات بیشتر و در نتیجه پرسشها همگن ترخواهند بود. کرونباخ ضریب پایایی %۴۵ را کم، %۷۵ را متوسطو قابل قبول، و ضریب %۹۵ را زیاد پیشنهاد کرده (کرونباخ، ۱۹۵۱). بدیهی است درصورت پایین بودن مقدارآلفا، بایستی بررسی شود که با حذف کدام پرسشها مقدارآن را می توان افزایش داد.)پاینده و سایر، ۱۳۸۷ ⁽
آلفای کرونباخ برای سنجش مجموعه ای از اقلام آماری که ماهیتا دارای ساختار تک بعدی هستند به کارمی رود. در مورد داده هایی که ساختار چند بعدی دارند آلفای کرونباخ معمولا پایین است .
به تعبیر تخصصی بایدگفت آلفای کرنباخ یک آزمون آماری نیست بلکه یک نوع ضریب اطمینان و یا قابلیت اعتماد استآلفای کرونباخ به وسیله تابعی از تعداد متغیرها و یا میانگین همبستگی درونی متغیرها نوشته می شود.
برای درک بهتر آلفای کرونباخ فرمول استاندارد شده آن در زیر آورده شده است.
N r
N r
( ١ )
+ −
α = تعداد متغیرها و میانگین همبستگی درونی متغیرهاست
همانطور که در فرمول N در این فرمول مشاهده می شود اگر تعدا متغیر ها افزایش یابد، آلفا نیز افزایش خواهد یافت و همچنین اگر میانگین همبستگی درونی متغیرها نیز کاهش پیدا کند آلفا نیز کاهش خواهد یافت به عبارت دیگر فرمول مذکوربا آلفا و میانگین همبستگی متغیرها نسبت مستقیم دارد. اگر همبستگی درونی متغیرها زیاد باشد به طور شهودی واضح است که آنها از یک ساختار اساسا یکسانی اندازه گیری شده اند که این همان پایایی خوب یا پایایی بالا است.
بنابراین اگر داده های چند بعدی داشته باشید آلفای کرونباخ آنها به طور معمول پایین خواهد بود.همچنین برای سنجش میزان تاثیر متغیرها و دسته بندی آنها بر اساس خصوصیت مشترک نیز آلفای کرونباخ می تواند کمک کننده باشد. (شهبازی، ۱۳۸۶)
بررسی میزان اعتبار و پایداری درونی پرسشنامه رضایت مشتریان دربانکداری الکترونیک. لازم به ذکر است پایداری درونی از سوال ۶ تا آخر گرفته شده است، ۵ سوال اول احتیاجی به گرفتن پایداری نداشته اند. جامعه آماری ۴۹ نفر ) ۴۹= ( N
خروجی نرم افزار شامل ضریب آلفا

شکل ۵-۱- محدوده جغرافیائی سایت مورد مطالعه
شکل ۵-۲- پلان موقعیت سایت جدید و فازهای قبلی انجام شده
در شکل ۵-۳ بارهای زنده طراحی، معادل با شرایط بارگذاری در قسمت های مختلف پشت دیواره دیافراگمی آمده است.
شکل ۵-۳-بار طرح معادل در پشت دیواره اسکله
برای دید بهتر در مورد این قسمت از سایت مورد بررسی ۲ مقطع مختلف از سطح در شکل های ۵-۴ و۵-۵ آمده است.

شکل ۵-۴- قسمتهای مختلف مربوط به محدوده سایت و تجهیزات مستقر در هنگام بهره برداری در بخش جرثقیل کانتینربر مستقر در محدوده اسکله
بر طبق شکل ۵-۴ بخش های مختلف سایت شامل فضای اشغال شده توسط کشتی و جرثقیل های حمل بار از کشتی به ساحل وساحل به کشتی، سازه های مورد نیاز، کانتینرهای روی هم(به تعداد ۵ عدد) و جرثقیلهای چرخ لاستیکی که مقدار کمی از آن در محدوده مورد بررسی قرار گرفته است.
شکل ۵-۵- قسمتهای مختلف بارگیری و باراندازی فله ای مستقر در محدوده اسکله
همانطور که در مقطع شکل ۵-۵ مشخص است در این بخش هیچگونه جرثقیل اسکله ای وجود نداشته و عملکرد به صورت جابجائی مواد فله ای می باشد.
۵-۳- بارگذاری و تغییر شکل
همانطور که در مقاطع آمده در شکلهای ۵-۴ و۵-۵ مشخص است بخش های مختلف در سطح سایت مورد بررسی در نظر گرفته شده است که شامل ریلها، جرثقیل از کشتی به ساحل، راه های دسترسی، ساختمان، محدوده حرکتی جرثقیلهای چرخ لاستیکی و محوطه ذخیره کانتینرها می باشد.
هرکدام از این قسمت ها، بارگذاری مربوط به خود را دارند و بایستی این بارگذاریها به حدی باشند که باعث تغییر شکلهائی نگردد که به سازه لطمه بزند و بهره برداری را دچارمشکل کند، حرکت نسبی بین ریل جرثقیلها بر مبنای آنالیز دینامیکی و ارزیابی این مقادیر در مقایسه با محدوده مجاز خارج از این بحث بوده و بایستی به طور جداگانه در بحث مربوط به بارگذاری مطرح گردد.
۵-۴- نشست
این محدودیت های مربوط به نشست ها برای بخش های مختلف از محوطه کانتینری به قرار زیر می باشد.
۵-۴-۱ جرثقیل کشتی به ساحل
این جرثقیل معمولا دارای ۴ پایه بوده که با چرخ هائی در تماس با ریل ها می باشد.حساسیت حرکت چرخها به حدی است که اگر حرکت زیاد باشد از سرویس خارج شده و خدمات نمی دهد. بنابراین بایستی فوق العاده احتیاط کرد و این احتیاط را با تامین یک پایه صلب می توان حاصل کرد.
در این پروژه پایه های سمت دریای جرثقیل بر روی دیواره دیافراگمی قرار دارد که خود صلب بوده و هیچ نشستی نخواهد داشت، پایه های دیگر که در سمت خشکی قرار دارند بایستی به گونه ای کنترل گردندکه روی یک فونداسیون قوی باشند و جلوی نشست گرفته شود. این مهم توسط یک پی عمیق مانند شمع ها صورت می گیرد، یک فونداسیون شمعی می تواند بارهای وارده را به لایه های عمیق تر انتقال داده و از تغییر شکل عمودی جلوگیری کند ، بنابراین در قسمتی که پایه های جرثقیل بر روی دیواره دیافراگمی قرار دارد نیاز به سازه جدیدی نبوده زیرا مشکل نشست وجود ندارد.
۵-۴-۲- مسیرهای دسترسی
فونداسیون مسیرهای دسترسی شامل لایه های مختلفی مانند سابگرید و ساب بیس و بیس و بلوک چینی می باشد، ضخامت درنظرگرفته شده برای هر یک از این لایه ها میزان بار ترافیکی وارده را پوشش خواهد داد، ظرفیت باربری و تغییر شکل این جاده ها به کیفیت لایه هاو تراکم آنها بستگی دارد که آنرا با آزمایش CBR کنترل می کنند، کمترین CBR برای سابگرید ۱۰ الی ۲۰ درصد است و این مقدار به راحتی توسط ترافیک نرمال و بعضا هر خاکی قابل دسترس است، از این رو جهت بهبود خاک نیاز به اجرای لایه مخصوصی نیست.
۵-۴-۳- محوطه ذخیره سازی کانتینر
در محدوده ذخیره سازی کانتینرها برای محدود کردن نشست کانتینرها بایستی نشست هر بلوک در نظر گرفته شود. برای سطحی که کانتینرها ذخیره می شود ماکزیمم نشست برای دوران (نشست نسبی) می باشد که مقدار Lبرابر است با فاصله بین ردیف های همجوار که به صورت دیفرانسیلی با هم اختلاف دارند. می گوید که می توان مقادیر بیشتری برای نشست های متقارن و برای سازه های با رواداری بیشتر استفاده کرد.
برای محاسبه نشست کانتینرها همانطور که در شکل ۵-۶ نشان داده شده است در محدوده پشت دیواره دیافراگمی یک مدل ژئوتکنیکی ساده در نظر گرفته شده است. این مدل یک مدل واقعی و براساس لایه های موجود در سایت می باشد که در بخش های بعد در مورد لایه های موجود که در اثر آزمایشهای ژئوتکنیکی مشخص شده است به تفصیل توضیح داده می شود.
شکل ۵-۶-یک مدل ژئوتکنیکی ساده جهت محاسبه نشست در زیر محوطه کانتینری
هرچند از آنجائیکه شیب کف دریا از شمال به جنوب بوده و لایه های متراکم در ارتفاع های بالاتر هستند بنابراین مقادیر کمتری برای نشست پیش بینی می شود. آنالیز کلی نشست مطابق ۲ منطقه کانتینری با اندازه های متفاوت(طول های ۴۰ و ۲۰فوت و با عرض یکسان ۸فوت) انجام شده است. بار معادل برای ۵عدد کانتینر فول بر روی همدیگر برابر می باشد. نشست ناشی از تحکیم به دلیل تحکیم لایه رسی- سیلتی به دلیل وجود بارهای عبوری ( بارهائی مانند بار جرثقیل و بار ترافیکی در مقام مقایسه با بارکانتینرها ) که در طول ساخت بر روی آن تردد داشته اند را می توان نادیده گرفت. نشست الاستیک را می توان با معادله زیر تخمین زد.
۵-۱
پارامترهای آمده در رابطه ۵-۱ به شرح زیر می باشند.
B : کوچکترین ابعاد جانبی کانتینر(cm)
µ : ضریب پواسون
: مدول الاستیک خاک
: شاخص شکل(این ضریب بستگی به ابعاد کانتینر و عمقی که قرار گرفته اند دارد.)
: فاکتور عمق
با توجه باینکه لایه های خاک یکسان نیستند، بنابراین ضروریست که یک متوسط حساب گردد.
۵-۲
به این ترتیب برای محاسبه ماکزیمم مقدار نشست نسبی مقدار ۵۰ درصد ماکزیمم کل نشست الاستیک در نظر گرفته می شود. ترزاقی و پیک پیشنهاد کردند که نشست نسبی غیرمحتمل است که از ۷۵ درصد مقدار ماکزیمم کل نشست عبور کند، بنابراین مقدار نشست نسبی با عنوان ۷۵ درصد ماکزیمم نشست انتخاب شده اند که به پیشنهاد ترزاقی و پیک محافظه کارانه است.
به این ترتیب نشست الاستیک سطح زمین برای هرلایه می تواند حساب شود، که با مجموع نشست هر لایه با همدیگر مقدار نشست الاستیک بدست می آید. بنابراین اضافه بر آنالیز مذکور روش چمرت من^[۱۷] هم برای محاسبه نشست کل بکار می رود، که نتایج آنالیز برای این روش در جدول ۵-۱ آمده است.

اولین رکن مسئولیت مدنی، ارتکاب فعل زیانبار از سوی مسئول جبران خسارت است و «موارد مسئولیت مدنی هریک شکل و فرم خاصی به خود می گیرد، این تنوع نشأت گرفته از تنوع افعالی است که منشأ ضرر می شوند.»^[۱۲۸] در خصوص دادورز نیز وظایفی که در عملیات توقیف اموال بر عهده دارد، به تبع مالی که توقیف می گردد، متنوع است، بدین معنا که با توجه به نوع مالی که توقیف می شود، وظیفه و نحوه انجام وظیفه دادورز متفاوت است.
برای مثال؛ چنانچه توقیف مال منقول، در راستای اجرای حکمی بوده که عین آن مال منقول مورد حکم بوده، دادورز در اینجا موظف است به همراه طرفین در محل وقوع مال مزبور حاضر شود و آن را از تصرف متصرفین خارج وحسب مورد به تصرف محکوم له در می آورد، حال آنکه چنانچه حکم در خصوص توقیف مال غیر منقول ثبت شده باشد، دادورز باید برای توقیف آن به اداره ثبت اسناد مراتب را اعلام نماید و چنانچه توقیف منجر به فروش مال توقیفی از طریق مزایده شود، باید وظایف خود را به درستی انجام دهد، که وظایف دادورز در هر مورد متفاوت از موارد دیگر است.^[۱۲۹]

به هر حال، اقدامات اجرایی دادورز در هر مورد متفاوت است، اما اقدامات وی زمانی موضوع بحث ماست که هدف او از عملیات اجرایی توقیف اموال باشد، و توقیف زمانی می تواند برای او مسئولیت آور باشد که به نحوی اقدامات دادورز نامشروع بوده باشد و این امر خصیصه اصلی فعل زیانبار در مسئولیت مدنی است^[۱۳۰]. نامشروع بودن اقدامات دادورز از جنبه های گوناگون قابل فرض است که این جنبه ها به طور کلی می توان به سه قسمت تقسیم کرد، که عبارتند از؛ عدم رعایت تشریفات قانونی، عدم توجه به اظهارات افراد ذیحق در توقیف و اشتباه دادورز در عملیات اجرایی، که این سه موضوع را در سه بند مجزا مورد بررسی قرار می دهیم.
بند اول: عدم رعایت تشریفات قانونی
برای انجام عملیات اجرایی به ویژه توقیف اموال، قانونگذار مقرراتی را پیش بینی نموده که بسیاری از این مقررات جنبه آمرانه داشته و دادورز ملزم به رعایت آنهاست، در نتیجه دادورز حق ندارد، عملیات اجرایی و روند توقیف اموال را با تشخیص و نظر خود بر خلاف قانون پیگیری نماید.
برای مثال؛ چنانچه مال منقولی توقیف شده باشد، بنا بر ماده ۱۱۴ق.ا.ا.م دادورز ملزم به فروش این اموال از طریق مزایده می باشد، لیکن در فروش این اموال بنابر ماده ۱۱۳ قانون ملزم به رعایت مواد آتی آن می باشد. حال اگر، دادورز برخلاف ماده ۱۳۰ق.ا.ا.م.به تقاضای صاحب مال مبنی بر رعایت تقدم و تأخر در فروش اموال مورد مزایده، وقعی ننهد، بواسطه این اقدام دادورز، صاحب مال، متحمل زیان گردد، آیا می توان مسئولیتی را متوجه دادورز دانست؟
در پاسخ باید گفت؛ همانگونه که قبلاً آورده شد؛ «در هر مورد که از کاری به دیگران زیان برسد، مسئولیت مدنی ایجاد نمی شود. باید کار زیانبار در نظر اجتماع ناهنجار باشد و اخلاق عمومی ورود ضرر را ناشایسته بداند.» به هر ترتیب حقوقدانان خصیصه اصلی فعل زیانبار عامل زیان را بدون مجوز قانونی بودن آن دانسته اند.^[۱۳۱]
بنابراین عدم رعایت تشریفات قانونی از سوی دادورز در حالیکه او ملزم به رعایت این تشریفات بوده، خود یک اقدام بدون مجوز قانونی می باشد. بنابراین، دادورز فعلی را که قانوناً موظف به انجام آن بوده، به انجام نرسانده که این امر موجب مسئولیت او خواهد بود.
البته در مورد عدم رعایت تشریفات قانونی از سوی دادورز، اینکه وی تعهد داشته باشد و یا اینکه به صورت سهوی این تشریفات قانونی را مراعات ننموده باشد، هیچ فرقی نمی کند، چرا که با توجه به ماده ۱۱ق.م.م. که مقرر می دارد؛ «… که به مناسبت انجام وظیفه عمداً یا در نتیجه بی احتیاطی خسارتی به اشخاص وارد نمایند… » فلذا، مانند سایر کارکنان دولت بی احتیاطی و اشتباه دادورز نیز تقصیر تلقی خواهد و موجبات مسئولیت اورا فراهم می آورد.
بنابراین؛ هرگاه دادورز بنابر قانون در روند توقیف اموال، ملزم به رعایت قواعد و مقرراتی باشد و این قواعد و مقررات آمره را در حین انجام وظیفه و توقیف اموال رعایت ننماید، این ترک وظیفه چه عمدی بوده باشد و چه سهوی، چنانچه سایر ارکان مسئولیت محقق باشد، می تواند موجبات مسئولیت دادورز را فراهم آورد.
بند دوم: اشتباه دادورز در عملیات اجرایی
در بند گذشته، عدم رعایت تشریفات قانونی بوسیله دادورز را مورد بررسی قرار دادیم و دراین بند به اشتباه دادورز در عملیات اجرایی به عنوان یکی دیگر از مصادیق فعل زیانبار دادورز که موجبات مسئولیت او را فراهم می کند، می پردازیم.
همانطور که قبلاً گفته شد؛ اشتباه را تصور خلاف واقع از چیزی دانسته اند، اما این را که چگونه ممکن است دادورز در عملیات اجرایی از چیزی تصور خلاف واقع داشته باشد موردنقد باید قرار داد. اشتباه را گفته اند؛ ممکن است حکمی یا موضوعی باشد. اشتباه حکمی عبارت است از؛ برداشت اشتباه شخص از قانون و اشتباه موضوعی که به آن مصداقی هم می گویند، اشتباه شخص در مصادیق و موضوعات می باشد.
اشتباه حکمی را دو مورد دانسته اند؛ اول مورادیکه شخص تصور به وجود قانونی که اساساً وجود ندارد، داشته باشد و مورد دوم؛ تفسیر نادرست از یک قانون بتصور اینکه آن تفسیر درست است، می باشد.^[۱۳۲]
در خصوص مورد اول، برای مثال؛ چنانچه دادورز در هنگام توقیف اموال محکوم علیه، اینگونه تصور نماید که در قانون آ.د.م. ماده ای وجود دارد مبنی بر اینکه خودرو نیز از جمله مستثنیات دین است، نمی توان آن را توقیف کرد. حال آنکه در واقع چنین ماده ای وجود نداشته و این موضوع صرفاً تصور اشتباه دادورز بوده است، در اینجا باید دادورز را مسئول جبران خسارت وارده به محکوم له بواسطه اشتباه دادورز دانست.
اما مورد دوم از موارد اشتباهات حکمی از این قرار است که، دادورز در مقام اجرای قانون گاهی ممکن است ناگزیر از تفسیر آن باشد، چرا که منظور قانونگذار همیشه به طور صریح ذکر نشده، بلکه گاهی قانون به نحوی تدوین شده که مجری قانون بایستی با توجه به نص ماده و ملاک و هدف قانونگذار در تدوین آن ماده تفسیری ارائه نماید و اینکه مجری قانون، قانون را تفسیر کند، امری طبیعی می باشد^[۱۳۳]. بنابراین، چنانچه دادورز در صحنه اجرا با ماده ای از قانون مواجه شود که برای اجرای آن ماده ناگزیر از ارائه تفسیری از آن ماده باشد، هر گاه تفسیر ارائه شده خلاف واقع باشد، این امر می تواند موجبات مسئولیت وی را فراهم نماید، مانند؛ ماده۶ق.ا.ا.م. که از آن تفاسیر متفاوت ارائه شده است. در اینجا ذکر این نکته ضروری است که با توجه به ماده ۱۱ق.م.م. می توان دولت را مسئول شمرد، البته این مسئولیت در صورتی محقق است که ثابت گردد، دولت در آموزش کارمند خود یعنی؛ دادورز، مرتکب اهمال شده است، به خصوص اینکه دولت در بسیاری از موارد برای ارائه خدمات بهتر ملزم به ارائه آموزش حین خدمت به کارمندان خود میباشد وچنانچه به دادورزچنین آموزشهایی ارائه نشده باشد، باید دولت را مسئول تلقی کرد.
اما اشتباه موضوعی یا مصداقی را همانگونه که قبلاً گفته شد؛ اشتباه در موضوعات، عنوان کرده اند. برای مثال؛ چنانچه دادورزی که برای توقیف اموال محکوم علیه به صحنه توقیف می رود، اقدام به توقیف مال شخص دیگری غیر از محکوم علیه نماید، اشتباه دادورز در این موارد، اشتباه در مصداق مال متعلق به محکوم علیه است و او مرتکب اشتباه در حکم قانون نشده است. البته زمانی اشتباه دادورز در مصداق مال مورد توقیف می توان موجبات مسئولیت او را فراهم آورد که شخص دیگری او را هدایت به توقیف مال مزبور ننموده باشد، فلذا، چنانچه محکوم له مال متعلق به شخص ثالث را به عنوان مال محکوم علیه معرفی نماید و قرائن هم این ادعا را تأئید نماید، نمی توان اقدام دادورز را مسئولیت آمیز تلقی نمود. چرا که او در انجام وظیفه خود مرتکب تقصیر یا بی احتیاطی نشده است.
به هر ترتیب اشتباه دادورز در عملیات اجرایی، در صورت اثبات می تواند موجبات مسئولیت دادورز را فراهم آورد، فلذا دادورز ملزم به دقت عمل در انجام وظایف قانونی خود می باشد.
بند سوم: عدم توجه به اظهارات افراد ذیحق در توقیف
ماده ۶۹ق.ا.ا.م. مقرر می دارد؛« هر گاه اشخاص ثالث نسبت به اموالی که توقیف می شود، اظهار حقی نماید، دادورز یعنی مأمور اجرا، مشخصات اظهار کننده و خلاصه اظهارات او را قید می کند.» همچنین ماده ۷۰قانون مزبور نیز قریب به این معناست که دادورز در صحنه اجرا باید اظهارات و ایرادات طرفین اجرا را مد نظر قرار دهد و این اظهارات را با جهات رد یا قبول آن بوسیله خود در صورت مجلس منعکس نماید.
بنابراین، هنگامی که دادورز به صحنه اجرا برای توقیف اموال می رود، به عنوان مجری حکم باید به نظرات اشخاص ذیحق در توقیف توجه کند و حسب مورد قبول یا رد آنها را با دلایل آن در صورت مجلس قید نماید.
البته نباید تکلیف دادورز را منحصر به توجه و انعکاس ایرادات و اظهارات در صورت مجلس دانست، بلکه باید عکس العمل دادورز در مقابل اظهارات را هم از جمله مسائلی دانست که می تواند برای دادورز مسئولیت آور باشد. یعنی اینکه رد یا قبول اظهارات اگر خلاف واقع باشد، می تواند موجبات مسئولیت دادورز را فراهم کند. فلذا دادورز باید به اظهارات توجه کند وآنها را در صورت مجلس قید نماید و با توجه به امارات در مقابل آنها تصمیم گیری نماید و چنانچه تصمیم گیری وی در مقابل این اظهارات خلاف واقع بوده باشد و این تصمیم گیری خلاف واقع با توجه به امارات موجود غیر متعارف و غیر موجه بوده باشد این امر می تواند اسباب مسئولیت دادورز را فراهم آورد. برای مثال؛ چنانچه دادورز برای توقیف اموال محکوم علیهی در امور راهسازی فعالیت دارد به محل وقوع اموال مزبور مراجعه نماید و در آنجا علاوه بر وسایل راهسازی مواجه با دسته ای دیگر از اموال میشود، هنگامی که می خواهد این اموال را توقیف کند شخص ثالثی مدعی مالکیت این اموال می شود و دلایلی را نیز به دادورز ارائه می دهد و با توجه به این اماره که این وسایل جزو ابزار کار محکوم علیه نیست، متعارف این است که دادورز این اموال را توقیف ننماید، ولی علیرغم این مسائل او وسایل مزبور را توقیف می نماید. در چنین مواردی زیان دیده می تواند علیه دادورز به دلیل ارتکاب تقصیر در انجام وظیفه اش اقامه دعوی نماید، چرا که بنابر ماده۶۹ق.ا.ا.م. دادورز موظف است، به این اظهارات توجه نماید و آنها را در صورت مجلس قید نماید و در صورتی که این اظهارات را قید ننماید و به واسطه این عدم انجام تکلیف، خسارتی به شخص وارد آید، دادورز مسئول جبران خسارت خواهد بود.
گفتار دوم: ورود خسارت به مخاطب از توقیف
همانگونه که در فصول قبلی آورده شد،« لزوم وجود ضرر در تحقق مسئولیت مدنی از اهمیت بسیاری برخوردار است. زیرا وجود زیان ویژه مسئولیت مدنی است و همین عنصر است که آن را از مسئولیت کیفری و اخلاقی جدا می سازد، اگر ضرری از فعل عامل حاصل نیاید، مسئولیت مدنی در پی نخواهد داشت.»^[۱۳۴] بنابراین، دادورز چنانچه در انجام وظیفه خود مرتکب تقصیری شود، صرف این ارتکاب تقصیر موجب مسئولیت او نخواهد بود، بلکه زمانی می توان از او به عنوان مسئول جبران خسارت نام برد که زیان وارد شده باشد.
به عبارت دیگر؛ دلیل حمایت حقوق از شخص زیان دیده، ورود زیان به اوست و تا زمانی که زیانی به وی وارد نیاید، عنوان زیان دیده بر وی اطلاق نمی گردد. در خصوص خسارت در فصول قبل به تفصیل پرداخته شده و در آنجا در خصوص انواع و شرائط خسارت قبل مطالبه بحث شد. اما در اینجا به جهت اینکه از خسارتی که دادورز در مقام اجرای حکم و توقیف اموال وارد می آورد بحث می کنیم، بایستی جنبه های این خسارت را مورد بررسی قرار دهیم. ویژگی خسارت قابل مطالبه از دادورز از یک بعد عام و از بعد دیگر خاص است که این عام و خاص بودن را به صورت مجزا مورد بررسی قرار می دهیم.
بند اول: عام بودن خسارات قابل مطالبه از دادورز
خسارات قابل مطالبه از دادورز عام است، این عام بودن بدین معناست که انواع خساراتی که از دادورز در حین توقیف اموال به مخاطبین توقیف وارد آورد، قابل مطالبه است. برای مثال؛ چنانچه دادورز اموال متعلق به محکوم علیه را توقیف نماید، لیکن پس از مدتی تقصیر دادورز در توقیف به اثبات برسد، زیان دیده از تقصیر دادورز می تواند برای جبران کلیه خسارات وارده بر خود به دادورز رجوع نماید. حال اگر زیان وارده مادی باشد یا معنوی تفاوتی نمی کند. برای مثال؛ چنانچه به مخاطب توقیف بر اثر توقیف اموالش خسارات مادی وارد آید، حال این خسارات وارده بوسیله دادورز از بین رفتن یا از دست دادن منفعت باشد و یا کاهش ارزش مال توقیفی باشدتفاوتی نمی کند و تمامی این خسارات قابل مطالبه است و دادورز هم ملزم به جبران این خسارات است. برای مثال؛ چنانچه وجه نقدی توقیف گردد و بر اولین توقیف موجبات مسئولیت دادورز مهیا شود، دادورز باید کلیه خسارات وارده به زیان دیده را جبران کند و اگر بواسطه مدت توقیف ارزش این پول دچار نقصان شده باشد، دادورز به سبب تقصیر در انجام وظیفه مسئولیت دارد.
اما خسارت معنوی نیز به همین نحو است و چنانچه دادورز به سبب ورود خسارت معنوی به مخاطب توقیف شود، باید پاسخگوی این اقدام خود باشد. مسئولیت دادورز جهت توقیف اموال برای جبران خسارات معنوی زیان دیده گاهی ممکن است به سبب غیر مشروع بودن اصل توقیف باشد و گاهی نیز علی رغم اینکه اصل توقیف صحیح بوده، اما رفتار دادورز در صحنه توقیف به نحوی بوده که برای وی مسئولیت آور بوده است.
مثالی که برای مورد اول می توان آورد؛ این است که دادورز با توقیف اموال شخص دیگری غیر از محکوم علیه، موجبات فشار روحی و نگرانی برای شخص ثالث را فراهم می آورد، در این موارد دادورز بواسطه اجرا و فشار روحی به ثالث و با توجه به تقصیر دادورز درانجام توقیف مسئولیت دادورز برای جبران این خسارت ممکن به نظر می رسد. اما برای مورد دوم هم این مثال قابل ذکر است؛ در هنگام توقیف علی رغم اینکه اصل توقیف و عملیات اجرایی به لحاظ قانونی معتبر است، اما نوع برخورد دادورز در صحنه اجرا، به صورتی است که موجبات هتک حرمت را به همراه دارد و محکوم علیه با توجه به ماده یک قانون مسئولیت مدنی می تواند درخواست جبران خسارت نماید.^[۱۳۵]
بند دوم: خاص بودن خسارات قابل مطالبه از دادورز
در این بند می خواهیم جنبه های خاص بودن خسارات قابل مطالبه از دادورز بر مبنای ماده۱۱ق.م.م. را بررسی نماییم.
همانگونه که گفته شد؛ ماده۱۱ق.م.م. در خصوص مسئولیت کارکنان دولت است^[۱۳۶] و چنانچه کارمندی بواسطه انجام وظایف شغلی خود موجبات تضرر دیگران را فراهم آورد، بر مبنای این ماده بایستی مسئولیت او را بررسی نمود. بنابراین، خاص بودن خسارات قابل مطالبه از دادورز به مناسبت دادورز بودنش، به ارتباط عمل زیان آور با انجام وظیفه وی بستگی دارد، بدین معنا که ماده۱۱ق.م.م. ناظر به خسارتهایی است که دادورز به واسطه انجام وظیفه خود به دیگران وارد می آورد، فلذا چنانچه دادورز خساراتی را به غیر از مناسبت شغلی خود به دیگران وارد آورد، بایستی مبنای مسئولیت وی را بر پایه ماده۱ق.م.م. به عنوان عام ترین مبنای مسئولیت مدنی بررسی شود، چرا که مسئولیت شخص به واسطه شغلش نبوده، بلکه بواسطه تقصیری غیر از مناسبت شغلش بوده است.
برای مثال؛ چنانچه دادورز با خودرو خود به شخصی خسارت وارد آورد، در اینجا نباید به دلیل دادورز عامل زیان، ماده را مبنای مسئولیت وی شمرد، چرا که زیان وارده ارتباطی با انجام وظیفه دادورز ندارد و مبنای مسئولیت وی در مثال مزبور قانون مسئولیت دارندگان وسائط نقلیه موتوری است که مکانیزمی جدا از ماده۱۱ق.م.م. دارد.
بنابراین، دادورز بودن شخص باعث نمی شود، تا در کلیه مواردی که او باعث ورود زیان است، مسئولیتش بر مبنای ماده ۱۱ق.م.م. باشد و صرفاً در مواردی که بروز خسارت بواسطه انجام وظایف شغلی دادورز بوده، ماده مزبور حکومت دارد.
گفتار سوم: رابطه سببیت بین فعل زیانبار دادورزو خسارت وارده به مخاطب توقیف
«به عنوان یک قاعده، رابطه سببیت برای تحقق مسئولیت لازم است.»^[۱۳۷] بنابراین؛ «اثبات ورود ضرر به زیان دیده و همچنین ارتکاب تقصیر یا وقوع فعلی از طرف خوانده، یا کسانی که مسئولیت اعمال آنان با اوست به تنهایی دعوی خسارت را توجیه نمی کند. باید احراز شود بین دو عامل ضرر و فعل زیانبار رابطه سببیت وجود دارد؛ یعنی ضرر از آن ناشی شده است.»^[۱۳۸]
البته احراز رابطه مذکور بین فعل زیانبار و خسارت وارده در هر مورد از موارد مسئولیت مدنی دارای پیچیدگیهای خاص خود است. به هر حال؛ در این گفتار طی سه بند مجزا؛ لزوم احراز رابطه سببیت بین فعل زیانبار دادورز و خسارات وارده به مخاطب توقیف، چگونگی احراز رابطه مذکور و اسباب معافیت دادورز از مسئولیت ناشی ار توقیف اصول دادورز را مورد بررسی قرار می دهیم.
بند اول: لزوم احراز رابطه سببیت بین فعل زیانبار دادورز و خسارت وارده به مخاطب توقیف
شاید بحث از لزوم احراز سببیت قدری تکراری به نظر آید، اما همانگونه که قبلاً آورده شد، با عدم اثبات رابطه سببیت، فرایند ایجاد مسئولیت مدنی دچار نقص است و مرتکب فعل از هر گونه مسئولیت مبری است، اما برای اینکه مسئولیت بر عهده

۳-۵-جایگاه پیشگیری در سیاست های مقابله با جرم

پیشگیری در واقع بخشی از وظیفه همه نهادهای دولتی است و بنابراین نمی توان این وظیفه را تنها بر دوش یک نهاد یا سازمان قرار داد. مهم ترین راه و روش مقابله با جرم اتخاذ برنامه و تدابیری اساسی و هماهنگ در رابطه با سه مسئله اساسی است: ۱. تلاش در زدودن عوامل جرم زا در جامعه؛ ۲. کوشش به منظور عدم تأثیر عوامل جرم زای موجود در جامعه بر افراد؛ ۳. کنترل عوامل مذکور برای جلوگیری از وقوع جرایم و جدیت در کشف جرایم واقع شده. در یک سیاست جنایی جهت گیری شده به سمت پیشگیری از جرم، پیشبرد تدابیر جایگزین کیفرهای سالب آزادی، بازپذیری اجتماعی بزهکاران و بالاخره کمک به بزه دیدگان باید در کشورهای مختلف دنبال شود و گسترش یابد، یک چنین سیاستی، واکنش مناسب در مقابل مسائل بزه کاری که امروزه کشورهای گوناگون با آنها مواجه اند محسوب می شود و اجرای این سیاست قبل از هر چیز مستلزم الحاق و مشارکت فعال افراد و گروه های مختلف جامعه به ویژه قضات، کارکنان زندان ها و پلیس (که از نظر حرفه ای مستقیماً در آن ذی نفع اند) است.

در سیاست اسلام نیز پیشگیری از وقوع جرم کم و بیش مورد توجه قرار گرفته است. آموزش، تقویت انگیزه های معنوی، تأمین نیازهای طبیعی و مشروع و خلاف عوامل تحریک کننده، از یک سو و مراقبت همگانی و متقابل که با «امر به معروف و نهی از منکر» در جامعه اسلامی به عمل می آید. از سوی دیگر، عناصر و مراحل مختلف این جنبه از سیاست جنایی اسلام محسوب می شوند که «جامعه مدنی» در آن سهم عمده ای را داراست. این رابطه را می توان تحت دو عنوان آموزش، حمایت و مراقبت متقابل مورد بررسی قرار داد.

۳-۶- مراحل پیشگیری

در جرم شناسی، مراحل پیشگیری از جرایم را به سه مرحله تقسیم می نمایندکه در ذیل به بیان این سه مرحله میپردازیم.

۳-۶-۱-مرحله اول پیشگیری

مجموعه اقدام ها، سیاست ها و برنامه هایی است که سعی در تغییر و کنترل شرایط جرم زای محیط فیزیکی و اجتماعی دارد تا با بهبود بخشیدن به شرایط زندگی اجتماعی، از ارتکاب هر نوع جرمی توسط آحاد جامعه پیشگیری نماید. در این مرحله از پیشگیری، تلاش بر این است که افراد جامعه به سوی ارتکاب جرم گرایش پیدا نکنند.

۳-۶-۲- مرحله دوم پیشگیری

در این مرحله، تلاش های پیشگیرانه در کنترل افراد خاصی که در معرض خطر بزه کاری قرار دارند، متمرکز است به طور مثال در پیشگیری از اعتیاد، تمرکز تلاش ها بر افرادی است که به صورت تفننی یا تفریحی مبادرت به مصرف مواد مخدر می کنند؛ ولی هنوز به درجه اعتیاد کامل نرسیده اند و هدف، جلوگیری از سوء مصرف مواد مخدر است. یا در کنترل بزه کاری اطفال و نوجوانان، اقدام های پیشگیرانه متمرکز بر اطفال و نوجوانانی است که بنا به دلایلی در معرض خطر بزه کاری هستند و بیم ارتکاب جرم از جانب آنها بیشتر متصور است.

۳-۶-۳-مرحله سوم پیشگیری

در این مرحله، اقدام های پیشگیرانه برای جلوگیری از تکرار جرم و بازسازی مجرمان متمرکز است. تلاش های پیشگیرانه برای جلوگیری از تکرار جرم و رفتارهای مجرمانه است تا مجرمان، اصلاح و با محیط اجتماعی خود سازگار شوند و به ارتکاب مجدد جرم گرایش پیدا نکنند. (گل محمدی‌خامنه، ۱۳۸۴،ص ۱۶۲).

۳-۷-نهادها و سازمان های تأثیرگذار بر مقوله پیشگیری و مقابله با جرم

علاوه بر داستان که تمامی مسئولیت های پیشگیری و مقابله با جرائم بر عهده آن نهاده شده است می توان به سازمان ها و نهادهایی اشاره کرد که به صورت مستقیم یا غیرمستقیم بر این امر تأثیرگذار بوده و می توانند در کاهش و افزایش جرائم دخیل باشند.
این سازمان ها و نهادها عبارتند از:
۱-خانواده:
با انتقال و درونی کردن ارزش ها و هنجارهای مثبت به اعضا، تأمین امنیت روانی و اقتصادی افراد تحت تکفل، ایجاد هویت اسلامی- ایرانی و … به مقوله پیشگیری و مقابله با جرم کمک می کند.
۲-وزارت آموزش و پرورش:
با آموزش درست قوانین و مقررات، پرورش انسان هایی سالم که دارای قدرت تفکر و اندیشه باشند، درونی کردن ارزش های مذهبی و اخلاقی به این مقوله کمک می کند.
۳-وزارت علوم، تحقیقات و فناوری:
با آموزش هنجارها، ارزش ها و قوانین در ادامه اجتماعی شدن جوانان، ایجاد ارتباط با سایر سازمان ها و انجام تحقیقات علمی در زمینه راه های کاهش جرم و …
۴-وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی:
با تلاش در جهت گسترش فرهنگ اصیل ایرانی- اسلامی، احیای فریضه امر به معروف و نهی از منکر و … می تواند به این موضوع یاری رساند.
۵-وزارت کشور:
از طریق هدایت صحیح شوراها، شهرداری ها، فرمانداری ها و استانداری ها و با اتخاذ سیاستی واحد تأثیری قطعی بر مسائل امنیتی کشور، از جمله پیشگیری و کنترل جرائم دارد.
۶-وزارت رفاه و تأمین اجتماعی:
با ارائه برنامه های علمی و کاهش میزان فقر و محرومیت در کنار سازمان بهزیستی و کمیته امداد به طور غیرمستقیم بر این مقوله تأثیرگذار است.
۷-وزارت کار و امور اجتماعی:
با اتخاذ سیاست هایی در راستای کاهش میزان بیکاری، تلاش در جهت ارائه بهتر خدمات اجتماعی و … به مقوله پیشگیری از جرم کمک می کند.
۸-وزارت اقتصاد و دارایی:
با تدوین سیاست های کلان اقتصادی با دیدی عدالت محور و به تبع آن کاهش فقر و محرومیت، به طور غیرمستقیم به کاهش انحرافات کمک می کند.
۹-وزارت تعاون:
با تقویت فرهنگ کار گروهی، کمک به افزایش اشتغال مولد و … به طور غیرمستقیم بر کاهش جرایم تأثیرگذار است.
۱۰-صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران:
با فرهنگ سازی و درونی کردن ارزش های اصیل، ارزیابی و کنترل سازمان های مسئول، عدم پخش برنامه های مخرب و … به این مقوله کمک می کند.
۱۱-سازمان ملی جوانان
با برنامه ریزی در زمینه اوقات فراغت جوانان، ارائه برنامه ها و راهکارهای عملی در زمینه ازدواج و اشتغال جوانان و … می تواند نقشی موثر در پیشگیری از جرم ایفا کند.
۱۲-حوزه های علمیه و روحانیون:
با آموزش دستورات دینی، احیای فرائض مختلف دینی و کنترل اعمال و رفتار خود به عنوان الگوی عملی دین و … می توانند در مقوله پیشگیری از جرم فعال باشند.
۱۳-مجمع تشخیص مصلح نظام:
با تدوین سیاست های کلی در زمینه پیشگیری و مقابله با جرم، ملزم کردن سازمان های مسئول به اجرای این سیاست ها و … به حل این چالش ها کمک می کند.
۱۴-مجلس شورای اسلامی:
با تدوین قوانین و سیاست های علمی و عملی و نظارت بر حسن اجرای این قوانین، تصویب بودجه مخصوص، ایجاد هماهنگی میان سازمان های مسئول و … می تواند به حل این مسئله کمک کند. (گل محمدی‌خامنه، ۱۳۸۴،ص ۱۶۳).

۳-۸- لایحه پیشگیری از وقوع جرم

قوه ی قضائیه در راستای اجرای بند ۵ اصل ۱۵۶ قانون اساسی ، بند ۴ ماده ۱۳۰ قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی ، هدف های اختصاصی وعینی برنامه ی جامع و عملیاتی پنچ ساله ی دوم توسعه اقدام به تهیه ی لایحه ای برای پیشگیری از جرم کرده است .در این لایحه برای اولین بار با ارائه تعریف قانونی از پیشگیری از بزهکاری وگونه های آن ، ایجاد ((ساختار ملی پیشگیری از وقوع جرم)) را پیش بینی کرده است .از ویژگی های این لایحه می توان به تمرکز گرایی در مدیریت پیشگیری از وقوع جرم ، بومی سازی سیاست های پیشگیری از جرم از طریق ایجاد ((شوراهای استانی و شهرستانی پیشگیری از وقوع جرم)) ونیز مشارکتی کردن پیشگیری از وقوع جرم اشاره کرد. زندگی اجتماعی انسان تحت حاکمیت قواعد یا هنجارهای اجتماعی است . بعضی از رفتارهای مردم در جامعه جزء رفتارهای مناسب بوده که به آنها هنجار می گوینداما در مقابل این هنجارها رفتارهای نامناسبی نیز وجود دارد که به آنها ناهنجاری های رفتاری می گویند واین ناهنجاری ها منبع ایجاد جرم در جامعه می باشند .جرم در جوامع در رابطه با مذاهب وادیان معانی مختلفی پیدا می کند مثلأ جرم به معنای فعل یا ترک فعلی که نظم ، صلح و آرامش را مختل می سازد وقانون برای آن مجازات تعیین کرده است می باشدیا به عبارت دیگر جرم عبارت است از : عملی که قانون آن را منع نموده ویا ترک عملی که قانون آن را لازم دانسته وبرای آن عمل یا ترک عمل کیفر و مجازات تعیین کرده است .درنظام حقوقی اسلام عدالت پایه واساس آن را تشکیل می دهد وهمه قوانین و مقررا ت در راستای تحقق عدالت تشریح شده اند.
در دین مبین اسلام قوانین بگونه ای تنظیم شده است که حتی الامکان مجرم رااز جرایم سنگین پرهیز داده واحتمال وقوع جرم را به حداقل کاهش دهد و قوانین در نظام اسلامی نباید بگونه ای وضع گردد که مجرم براحتی بتواند آنها را نادیده بگیرد ومسئولین بعد از ارتکاب به جرم در صدد مجازات مجرم برآیند .در مکتب اسلامی عوامل زیستی وروانی واجتماعی نقش عمده ای بعنوان ریشه جرایم دارند که باید با دقت ارزیابی کرده وهدایت های ترجیحی و تربیتی خود را در جهت پیشگیری از جرایم وخطاها ارائه نمود. در آموزه های دینی ومکتب اسلام پیشگیری از وقوع جرم واصلاح ودرمان مجرم با بهره گرفتن از تدابیر پیشگیرانه واقدامات تأمینی و تربیتی از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است. همانطوریکه در بند ۵ اصل ۱۵۶ قانون اساسی یکی از وظایف حیاتی قوه قضائیه پیشگیری از وقوع جرم است. برای رسیدن به این هدف اولین اقدام ایجاد ساختار تشکیلات وساز وکار مناسب از سوی دستگاه قضائی است.

۳-۹-عوامل موثر در پیشگیری از وقوع جرم

-۱اهمیت کار وشغل می باشد.زیرا حضرت علی (ع) می فرماید: اگر تن دادن به شغل مایه زحمت طبع است بیکاری دائم نیز مایه فساد است و یکی از عواملی که ایجاد انواع مفسده می کند بیکاریست.
۲-اهمیت ازدواج: در کشاکش انگیزه های شهوت وغضب عقل بشر تیره وتار می شود و فروغ خود را از دست می دهد.پس خانواده ها باید زمینه انجام ازدواج ساده را برای جوانان مهیا کنند.
-۳ اوقات فراغت: اگر والدین وخانواده ها با همکاری مدرسه بتوانند اوقات فراغت جوانان را پر کنند از وقوع جرم در جامعه جلوگیری خواهد شد.
-۴ محیط خانواده: مهمترین ومقدمترین نهاد اجتماعی برای تربیت و آموزش و حمایت از اعضای خود و پیشگیری از وقوع جرم خانواده است.
-۵ محیط مدرسه: مدرسه نیز یکی از عوامل تأثیر گذار در پیشگیری از ارتکاب به جرائم می باشد زیرا آموزشگاهی است که نوجوانان باید از آن بگذرند تا وارد اجتماع شوند و جوانان رموز واصول زندگی اجتماعی را در مدرسه می آموزند.
-۶ محیط جامعه: اگر مردم یک جامعه به اصل مهم امر به معروف ونهی ازمنکر معتقد باشند وبا ناهنجاری های اجتماعی ورفتاری مبارزه نمایند و جوانان و نوجوانان را از خطراتی که در پیشروی آنها وجود دارد و آسیبهای اجتماعی که برای این سرمایه های گرانقدر جامعه کمین نموده اند مانند بلای خانمان سوز اعتیاد وغیره آگاه نمایند قطعأ در پیشگیری از وقوع جرم موثر خواهد بود.
-۷ برگزاری کلاسهای مشاوره حقوقی در مدارس با همکاری دستگاه قضایی و آموزش و پرورش.
-۸ تقویت اعتقادات وباورهای دینی ومذهبی مخصوصا در جوانان ونوجوانان ، بسیاری از آسیب شناسان اجتماعی وجرم شناسان و روانشناسان بر این عقیده هستند که مذهب بعنوان اصلی ترین عامل خود کنترلی افراد را از کج روی و رفتارهای نا به هنجار وپر خطر دور نگه می دارد وطبیعتأ هر چه فضا ی جامعه مذهبی تر باشد این خود کنترلی در بین شهروندان بیشتر می شود .برجسته ترین اثر باورهای مذهبی کنترل انسان ومهار تمایلات جسمانی و تقویت روحیه مقاومت در برابر جاذبه های نفسانی است .رشد این اصلاح اجتماعی را باید در گرایش افراد جامعه به معنویت دنبال کرد.نقش باورهای مذهبی در هدایت افراد وجامعه به سوی مسیر صحیح زندگی نکته ای است که بسیاری از متخصصان علوم رفتاری وجامعه شناسان غربی نیز بر این عقیده دست یافته اندو آنرا غیر قابل انکار می دانند بگونه ای که زوال اخلاقیات در غرب افزایش میزان جرم وجنایت در این کشورها وشیوع انواع فسادهای اخلاقی را نتیجه رویگرداندن شهروندان از دین باوری می دانند. بنابراین جرم بعنوان یک حقیقت در تمام جوامع پذیرفته شده واین سوال پیش آمده که به جزء وضع قوانین و بکارگیری از قوای قهریه از چه عامل دیگری می توان برای کاهش جرم ورساندن میزان بزه به حداقل ممکن بهره گرفت .پاسخ این سوال کاملأ روشن است، تقویت اخلاقیات ، بالا بردن آستانه تحول مردم وپالایش احساسات وافکار منفی در نزد آنها نقش وتأثیر بسزایی دارد ودر این بین یکی از اثرات مثبت مذهب وباورهای معنوی رسیدن به نکات فوق الذکر است زیرا فرد متدین به سبب ایمان به خدا ملزم کردن خود ورعایت اصول دینی و اخلاقی وباور به اینکه خداوند ناظر اعمال انسانهاست بی شک بسیار آرام ومتین ومنطقی تر رفتار می کند ودر برابر ناکامی ها وناملایمات منطق واستدلال خودش را نمی بازد وتسلیم نمیشود و رفتارهای مجرمانه بسیار کمتر از او سر می زند لذا مسئولان فرهنگی جامعه باید تمام تلاش خود را بکار گیرند تا فضای معنوی در کشور حاکم شود تا آمار جرم و جنایت نیز کاهش یابد. (گل محمدی خامنه، ۱۳۸۴:ص ۱۵۸).
فصل چهارم: بررسی حقوق کودک و علل جرایم علیه اطفال
در مبحث جرایم علیه اطفال شناخت مفاهیمی مانند تعریف طفل و حقوق آن، علل جرایم علیه اطفال یا بزه دیدگی آنها ضروری می باشد که پرداختن به آنها ما را در شناخت مباحث پیشگیری از جرایم علیه اطفال و نقش دادستان در این راستا یاری خواهد کرد.

۴-۱-حقوق طفل در اعلامیه جهانی حقوق کودکان

براساس این اعلامیه به مقام وشخصیت طفل ، اتخاذ اقدامات وتدابیر لازم جهت پرورش فکری وجسمی اطفال وبالابردن مسؤلیت اخلاقی واجتماعی میان آنان توجه بیشتری صورت گرفته ودارای ده اصل می باشد

۵-۴. پاسخ به فرضیات تحقیق با بهره گرفتن از مدل سازی معادلات ساختاری (SEM)
نوعی دیگر از روابط بین متغیرهای مکنون در مدل معادلات ساختاری اثر مستقیم^[۱۶۰] است. اثر مستقیم در واقع یکی از اجزاء سازنده مدل‌های معادلات ساختاری است و رابطه جهت داری^[۱۶۱] را میان دو متغیر نشان می‌دهد. این نوع روابط عمدتاً توسط آنالیز واریانس یک طرفه^[۱۶۲] مورد ارزیابی قرار می‌گیرد. این نوع اثر در واقع بیانگر تأثیر خطی علیّ فرض شده یک متغیر بر متغیر دیگر است. در درون یک مدل هر اثر مستقیم، رابطه‌ای را میان یک متغیر وابسته و متغیر مستقل، مشخص و بیان می‌کند. اگرچه یک متغیر وابسته در یک اثر مستقیم دیگر می‌تواند متغیر مستقل باشد و برعکس. علاوه بر این در یک مدل رگرسیون چندگانه، یک متغیر وابسته می‌تواند با چندین متغیر وابسته مرتبط شود و همچنین در تحلیل واریانس چندگانه / چند متغیره^[۱۶۳] یک متغیر مستقل می‌تواند با چندین متغیر وابسته مرتبط شود. این موضوع که متغیر وابسته می‌تواند در برخی از مواقع، متغیر مستقل شود باعث ایجاد رابطه سومی به نام اثر غیر مستقیم^[۱۶۴] می‌شود. این اثر در واقع اثر یک متغیر مستقل بر متغیر وابسته‌ از طریق یک یا چند متغیر میانجی^[۱۶۵] است. در این اثر، متغیر میانجی نسبت به یک متغیر نقش متغیر مستقل و نسبت به متغیر دیگر نقش متغیر وابسته را ایفا می‌کند. در این تحقیق متغیر رضایت مشتریان از خدمات بانکداری اینترنتی به عنوان متغیر میانجی است. نتایج آزمون فرضیات اصلی تحقیق بر مبنای معادلات ساختاری در جدول ۷-۴ نمایش داده شده است.
۱-۵-۴٫ پاسخ به فرضیات اصلی
فرضیه اصلی اول: ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی بر قصد استفاده مجدد تأثیر دارد.
H0: ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی بر قصد استفاده مجدد تأثیر ندارد.
H1: ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی بر قصد استفاده مجدد تأثیر دارد.
بر طبق نتایج بدست آمده از ضریب مسیر و آماره t، متغیر ابعاد کیفیت خدمات بانکداری در سطح اطمینان ۹۹ درصد بر متغیر قصد استفاده مجدد مشتریان تأثیر معنی­دار دارد (آماره t در خارج از بازه ۵۸/۲- تا ۵۸/۲+ قرار گرفته است). با توجه به ضریب مثبت این مسیر می توان گفت که نوع این رابطه مثبت است. بنابراین، می توان به این نتیجه رسید که با بهبود ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی، قصد استفاده مجدد مشتریان افزایش می یابد و برعکس. بنابراین این فرضیه مورد تأیید قرار می‌گیرد. مقدار ضریب مسیر ۳۷۳/۰ نشان می­دهد که اگر متغیر ابعاد کیفیت خدمات به میزان ۱ واحد اضافه شود و بهبود یابد، به احتمال ۹۹ درصد متغیر قصد استفاده مجدد مشتریان ۳۷۳/۰ واحد افزایش می­یابد.

فرضیه اصلی دوم: ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی بر تبیلغات دهان به دهان تأثیر دارد.
H0: ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی بر تبلیغات دهان به دهان مشتریان تأثیر ندارد.
H1: ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی بر تبلیغات دهان به دهان مشتریان تأثیر دارد.
بر طبق نتایج بدست آمده از ضریب مسیر و آماره t، متغیر ابعاد کیفیت خدمات بانکداری در سطح اطمینان ۹۹ درصد بر متغیر تبلیغات دهان به دهان مشتریان تأثیر معنی­دار دارد (آماره t در خارج از بازه ۵۸/۲- تا ۵۸/۲+ قرار گرفته است). با توجه به ضریب مثبت این مسیر می توان گفت که نوع این رابطه مثبت است. بنابراین، می توان به این نتیجه رسید که با بهبود ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی، تبلیغات دهان به دهان مشتریان افزایش می یابد و برعکس. بنابراین این فرضیه مورد تأیید قرار می‌گیرد. مقدار ضریب مسیر ۴۰۴/۰ نشان می­دهد که اگر متغیر ابعاد کیفیت خدمات به میزان ۱ واحد اضافه شود و بهبود یابد، به احتمال ۹۹ درصد متغیر تبلیغات دهان به دهان مشتریان ۴۰۴/۰ واحد افزایش می­یابد.
فرضیه اصلی سوم: ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی از طریق رضایت بر قصد استفاده مجدد مشتریان تأثیر می گذارد.
H0: ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی از طریق رضایت بر قصد استفاده مجدد مشتریان تأثیر نمی گذارد.
H1: ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی از طریق رضایت بر قصد استفاده مجدد مشتریان تأثیر می گذارد.
بر طبق نتایج بدست آمده از ضریب مسیر و آماره t، متغیر ابعاد کیفیت خدمات بانکداری در سطح اطمینان ۹۹ درصد از طریق رضایت (به صورت غیرمستقیم) بر متغیر قصد استفاده مجدد مشتریان تأثیر معنی­دار دارد (آماره t در خارج از بازه ۵۸/۲- تا ۵۸/۲+ قرار گرفته است). با توجه به ضریب مثبت این مسیر می توان گفت که نوع این رابطه مثبت است. بنابراین، می توان به این نتیجه رسید که با بهبود ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی، قصد استفاده مجدد مشتریان از طریق افزایش رضایت در آنها افزایش می یابد و برعکس. بنابراین این فرضیه مورد تأیید قرار می‌گیرد. مقدار ضریب مسیر ۳۳۸/۰ نشان می­دهد که اگر متغیر ابعاد کیفیت خدمات به میزان ۱ واحد اضافه شود و بهبود یابد، به احتمال ۹۹ درصد متغیر قصد استفاده مجدد مشتریان از طریق متغیر رضایت ۴۰۴/۰ واحد افزایش می­یابد.
فرضیه اصلی چهارم: ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی از طریق رضایت بر تبلیغات دهان به دهان مشتریان تأثیر می گذارد.
H0: ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی از طریق رضایت بر تبلیغات دهان به دهان مشتریان تأثیر نمی گذارد.
H1: ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی از طریق رضایت بر تبلیغات دهان به دهان مشتریان تأثیر می گذارد.
بر طبق نتایج بدست آمده از ضریب مسیر و آماره t، متغیر ابعاد کیفیت خدمات بانکداری در سطح اطمینان ۹۹ درصد از طریق رضایت (به صورت غیرمستقیم) بر متغیر تبلیغات دهان به دهان مشتریان تأثیر معنی­دار دارد (آماره t در خارج از بازه ۵۸/۲- تا ۵۸/۲+ قرار گرفته است). با توجه به ضریب مثبت این مسیر می توان گفت که نوع این رابطه مثبت است. بنابراین، می توان به این نتیجه رسید که با بهبود ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی، قصد استفاده مجدد مشتریان از طریق افزایش رضایت در آنها افزایش می یابد و برعکس. بنابراین این فرضیه مورد تأیید قرار می‌گیرد. مقدار ضریب مسیر ۲۵۷/۰ نشان می­دهد که اگر متغیر ابعاد کیفیت خدمات به میزان ۱ واحد اضافه شود و بهبود یابد، به احتمال ۹۹ درصد متغیر تبلیغات دهان به دهان مشتریان از طریق متغیر رضایت (به صورت غیرمستقیم) ۴۰۴/۰ واحد افزایش می­یابد.
۱-۱-۵-۴٫ تحلیل ضریب تعیین (r²)
این ضریب توانایی پیش ­بینی متغیر وابسته توسط متغیر یا متغیرهای مستقل را بررسی می­ کند. این ضریب بررسی می­ کند که چند درصد از تغیرات متغیر وابسته توسط متغیر یا متغیرهای مستقل تبیین می­شوند.
ضریب تعیین مربوط به تأثیر متغیرهای ابعاد کیفیت خدمات بر قصد استفاده مجدد مشتریان برابر ۶۲۷/۰ است. بر این اساس می‌توان نتیجه گرفت که متغیرهای ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی با هم توانسته‌اند ۶۲۷/۰ از تغییرات متغیر قصد استفاده مجدد مشتریان را توضیح دهند یا تبیین کنند و ۳۷۳/۰ درصد باقیمانده مربوط به خطای پیش ­بینی می‌باشد و می ­تواند شامل مابقی متغیرهای تأثیرگذار بر قصد استفاده مجدد مشتریان باشد.
ضریب تعیین مربوط به تأثیر متغیرهای ابعاد کیفیت خدمات بر تبلیغات دهان به دهان مشتریان برابر ۵۰۹/۰ است. بر این اساس می‌توان نتیجه گرفت که متغیرهای ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی با هم توانسته‌اند ۵۰۹/۰ از تغییرات متغیر تبلیغات دهان به دهان مشتریان را توضیح دهند یا تبیین کنند و ۴۹۱/۰ درصد باقیمانده مربوط به خطای پیش ­بینی می‌باشد و می ­تواند شامل مابقی متغیرهای تأثیرگذار بر متغیر تبلیغات دهان به دهان مشتریان باشد.
ضریب تعیین مربوط به ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی بر قصد استفاده مجدد از طریق رضایت نیز برابر ۵۵/۰ است. بر این اساس می‌توان نتیجه گرفت که متغیرهای ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی و رضایت مشتریان از خدمات بانکداری اینترنتی با هم توانسته اند‌ ۵۵ درصد از تغییرات متغیر قصد استفاده مجدد را توضیح دهند یا تبیین کنند و ۴۵ درصد باقیمانده مربوط به خطای پیش ­بینی است و می ­تواند شامل مابقی متغیرهای تأثیرگذار بر قصد استفاده مجدد باشد.
ضریب تعیین مربوط به ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی بر تبلیغات دهان به دهان مشتریان از طریق رضایت نیز برابر ۴۹/۰ است. بر این اساس می‌توان نتیجه گرفت که متغیرهای ابعاد کیفیت خدمات بانکداری اینترنتی و رضایت مشتریان از خدمات بانکداری اینترنتی با هم توانسته اند‌ ۴۹ درصد از تغییرات متغیر تبلیغات دهان به دهان مشتریان را توضیح دهند یا تبیین کنند و ۵۱ درصد باقیمانده مربوط به خطای پیش ­بینی است و می ­تواند شامل مابقی متغیرهای تأثیرگذار بر متغیر تبلیغات دهان به دهان مشتریان باشد.
۲-۵-۴٫ پاسخ به فرضیات فرعی تحقیق
نتایج آزمون فرضیات فرعی تحقیق نیز بر مبنای معادلات ساختاری در جدول ۸-۴ نمایش داده شده است.

شکل ۵-۱۴) تاریخچه جابه جایی افقی نقاط کنترلی در مدل T5
شکل ۵-۱۵) تاریخچه جابه جایی قائم نقاط کنترلی در مدل T5
شکل ۵-۱۶) تاریخچه جابه جایی افقی نقاط کنترلی در مدل T6
شکل ۵-۱۷) تاریخچه جابه جایی قائم نقاط کنترلی در مدل T6
شکل ۵-۱۸) تاریخچه جابه جایی افقی نقاط کنترلی در مدل T7
شکل ۵-۱۹) تاریخچه جابه جایی قائم نقاط کنترلی در مدل T7
شکل ۵-۲۰) تاریخچه جابه جایی افقی نقاط کنترلی در مدل T8
شکل ۵-۲۱) تاریخچه جابه جایی افقی قائم کنترلی در مدل T8
۵-۲-۴-۱ بررسی میزان تحکیم خاک رسی و نوع زلزله و فاصله سنگ بستر تاتونل در تاریخچه جا به جایی
در این حالت با مقایسه نمودار های تاریخچه جابه جایی در نقاط کنترل مدل های مربوط به خاک رسی (T9 تا T16) به بررسی اثر میزان تحکیم، نوع زلزله و فاصله سنگ بستر تا تونل می پردازیم.

شکل ۵-۲۲) تاریخچه جابه جایی افقی نقاط کنترلی در مدل T9
شکل ۵-۲۳) تاریخچه جابه جایی قائم نقاط کنترلی در مدل T9
شکل ۵-۲۴) تاریخچه جابه جایی افقی نقاط کنترلی در مدل T10
شکل ۵-۲۵) تاریخچه جابه جایی قائم نقاط کنترلی در مدل T10
شکل ۵-۲۶) تاریخچه جابه جایی افقی نقاط کنترلی در مدل T11
شکل ۵-۲۷) تاریخچه جابه جایی قائم نقاط کنترلی در مدل T11
شکل ۵-۲۸) تاریخچه جابه جایی افقی نقاط کنترلی در مدل T12
شکل ۵-۲۹) تاریخچه جابه جایی قائم نقاط کنترلی در مدل T12
شکل ۵-۳۰) تاریخچه جابه جایی افقی نقاط کنترلی در مدل T13
شکل ۵-۳۱) تاریخچه جابه جایی قائم نقاط کنترلی در مدل T13
شکل ۵-۳۲) تاریخچه جابه جایی افقی نقاط کنترلی در مدل T14
شکل ۵-۳۳) تاریخچه جابه جایی افقی نقاط کنترلی در مدل T14
شکل ۵-۳۴) تاریخچه جابه جایی افقی نقاط کنترلی در مدل T15
شکل ۵-۳۵) تاریخچه جابه جایی قائم نقاط کنترلی در مدل T15
شکل ۵-۳۶) تاریخچه جابه جایی افقی نقاط کنترلی در مدل T16
شکل ۵-۳۷) تاریخچه جابه جایی قائم نقاط کنترلی در مدل T16
با بررسی و مطالعه تاریخچه جابه جایی نقاط کنترل مربوط به مدل های مختلف موارد زیر قابل استحصال است.
الف- با افزایش عمق سنگ بستر جابه جایی افقی نقاط کنترل در اثر جابه جایی سنگ بستر کاهش می­یابد. البته این امر در مورد زلزله Chi Chi در خاک رسی محسوس تر از خاک ماسه ای است، اما در زلزله Northridge چه در خاک ماسه ای و چه در خاک رسی این امر به خوبی قابل مشاهده است. به عنوان مثال می‌توان به نتایج مدل‌های T5 و T7 برای زلزله Northridge، T10 و T12 برای زلزله (Chi Chi) اشاره کرد.

ب- با افزایش مدول الاستیسیته خاک و حرکت از ماسه معمولی به ماسه متراکم جابه جایی نقاط کنترل در اثر زلزله کاهش می یابد و اما این امر در رس ها کمتر مشهود است. برای مثال به مدل های T1 و T5 توجه کنید.
ج-جابه جایی قائم در نقاط کنترلی در اثر زلزله Chi Chi به مراتب از جابه جایی قائم در اثر زلزله Northridge کمتر است.
ج-با بررسی جابه جایی قائم در نقاط A و B آنچه در تمامی نمودارها مشهود است این است که جابه جایی قائم نقطه B نسبت به A بیشتر است که بیانگر پدیده طاق زدگی است. این امر در خاک های ماسه ای بسیار محسوس تر از خاک های رسی است. مثلا این پدیده در مدل T1 برای خاک ماسه ای و T9 برای خاک رسی قابل مشاهده است.
منابع
۱- Peck, R. B. (1969), “Deep Excavations and Tunneling in Soft Ground,” 7th ICSMFE, State-of-Art Volume, pp. 225-290.
۲- Sloan, S.W. and Asaadi, A.(1993)-“Stability of shallow tunnel in soft ground”. Predictive Soil Mechanics. Proceeding of Wroth Memorial Symposium, PP 644-663.
۳- Terzaghi, K., Peck, R. B., and Mesri, G. 1996. “Soil Mechanics in Engineering Practice, 3rd ed.”, Wiley, New York
۴- Wang, W. (1979). “Some finding s in soil liquefaction”. Water Conservancy and Hydroelectric Power Research Institute, Peking,China.
۵- اجل لوئیان، ر.، دادخواه، ر .(۱۳۸۸). زمین شناسی مهندسی در تونل‌ها، تهران: انتشارات فرهیختگان.
۶- Balla, A. (1961), “The Resistance to Breaking Out ofMushroom Foundations for Pylons,” 5th ICSMFE, vol. 1, pp. 569-576.
۷- Choi, J. S., J. S. Lee and J. M. Kim, (2002). “Nonlinear earthquake response analysis of 2-D underground structures with soil-structure interaction including separation and sliding at interface”, ۱۵ ASCE Engineering Mechanics Conference.
۸- Wolf, J. P., (1985). “Dynamic soil structure interaction”, New Jersey, Prentice-Hall.
۹- احمدی، م. م.، احسانی، م، .(۱۳۸۷). بررسی عددی پاسخ دینامیکی خاک های رسی، چهارمین کنگره ی ملی مهندسی عمران، تهران: دانشگاه تهران.
۱۰- Lysmer, J. and R. L. Kuhlemeyer, (1969). “Finite dynamic model for infinite media”, Journal of the Engineering Mechanics Division, Proc. ASCE, Vol. 95, No. EM4, pp. 859-876.
۱۱- Medina, F. and R. L. Taylor, (1983). “Finite element techniques for problems of unbounded domains”, International Journal for Numerical Methods in Engineering, Vol. 19, pp. 1209-1226.
۱۲- Mesquita, E. and R. Pavanello, (2005). “Numerical methods for the dynamics of unbounded domains”, Computational & Applied Mathematics.
۱۳- Nielson, A. H., (2006). “Absorbing boundary conditions for seismic analysis in ABAQUS”, ABAQUS Users’ Conference.
۱۴- PLAXIS8 software Dynamics manual.
۱۵- Mair, R.J., Gunn, M.J. and O’Reilly, M.P. (1981). Ground movements around shallow tunnels in soft clay.Proc. 10th ICSMFE, Vol. 1, Stockholm, 15-19 June. Rotterdam: Balkema, 323-328.
۱۶- Rowe, R.K., Lo, K.J. and Kack, G.J. (1983). A method of estimating surface settlement above tunnels
۲۲- مدنی، ح .(۱۳۷۷). تونل سازی، ج اول(حفاری و اجرا)، تهران: انتشارات دانشگاه صنعتی امیرکبیر.

پیرازین آمید ((PZA یک آنالوگ نیکوتین آمید است که اولین بار در سال ۱۹۵۲ به عنوان یک داروی ضد توبرکلوزیس شناخته شد. این دارو مسئول کشتن باسیل توبرکل در فاز اولیه درمانی است و آنزیم­ های موثر در سنتز اسید چرب را در این باکتری مورد هدف قرار می­دهد (Giannoni F. et al., 2005)با این حال در دو روز اول درمان این دارو بر روی باسیل­های تند رشد نقش باکتری کشی ندارد (Zhang Y. et al., 1995 ; (Zhang Y. et al., 1999). PZA از طرف دیگر فعالیت استرلیزینگ موثری داشته و در رژیم درمانی کوتاه مدت از ۶ تا ۱۲ ماه مورد استفاده قرار می­گیرد. پیرازین آمید در ابتدا به صورت یک پیش دارو وجود داشته که به وسیله پیرازین آمیداز (Pzase) کد شده بوسیله ژن pncA به فرم فعال پیروزینوئیک اسید (POA) تبدیل می­ شود. فعالیت پیرازین آمید کاملا منحصر به مایکوباکتریوم توبرکلوزیس است و بر روی سایر مایکوباکتری­ها تاثیری ندارد. مایکوباکتریوم بوویس بطور طبیعی به پیرازین آمید مقاوم است که ناشی از یک موتاسیون نقطه­ای CG منحصر به فرد در کدون ۱۶۹ ژن pncA است. این دارو تنها در PH اسیدی بر ضد مایکوباکتریوم توبرکلوزیس فعال است. زمانی که مقدار POA در سیتوپلاسم در اثر یک پمپ غیر موثر افزایش می­یابد، PH داخل سلولی کاهش یافته، تاحدی که مسیر سنتز یک اسید چرب حیاتی برای باکتری را غیر فعال می­ کند .(McClatchy J.K. et al., 1981) نشان داده شده مقاومت به پیرازین آمید در اثر تغییرات نوکلئوتیدی متنوعی در طول ژن pncA به وقع می­پیوندد. با این حال ایزوله­های مقاوم به پیرازین آمید بدون موتاسیون در ژن pncA مشاهده شده که مکانیسم دیگری که ممکن است در مقاومت به پیرازین آمید درگیر باشد را پیشنهاد می­ کند. علاوه بر این همه موتاسیون­ها با مقاومت به پیرازین آمید مرتبط نیست. به عبارت دیگر پیچیدگی مقاومت به پیرازین آمید باعث توسعه روش­های مولکولی برای تشخیص سریع را دچار مشکل کرده است.

۲-۱۴-۴. مقاومت به اتامبوتول
اتامبوتول ( (EMBداروی خط اول دیگری است که در ترکیب با داروهای دیگر استفاده می­ شود و مخصوص مایکوباکتریاهاست.EMB یک آرابینوزیل ترنسفراز (embB) درگیر در بیوسنتز دیواره سلولی را مهار می­ کند .(Alcaide F. et al., 1997)تلنتی سه ژن emb CAB که آنزیم­ های همولوگ آرابینوزیل ترنسفراز درگیر در مقاومت اتامبوتول را کد می­ کند شناسایی کرد. مطالعات متعددی وقوع ۵ موتاسیون را در کدون ۳۰۶ نشان دادند که نتیجه آ­ن­ها ایجاد سه جایگاه اسیدآمینه­ای متفاوت در ایزوله­های مقاوم به اتامبوتول است .( Plinke C. et al., 2006) این ۵ موتاسیون با ۷۰-۹۰ درصد ایزوله­های مقاوم به اتامبوتول مرتبط است.
۲-۱۴-۵. مقاومت به استرپتومایسین
استرپتومایسین (STR)یک آمینوسیکلیتول گلیکوزید است که به عنوان یک داروی ضد توبرکلوزیس خط اول توسط سازمان بهداشت جهانی پیشنهاد شده است. این آنتی­بیوتیک با ۱۶s rRNA و پروتئین ریبوزومی S12 (rrs,rpsL) تداخل کرده باعث تغییرات ریبوزومی و در نتیجه مهار سنتز پروتئین­ها می­ شود. اگرچه استرپتومایسین به عنوان یک داروی ضد توبرکلوزیس پیشنهاد شده اما این دارو نسبت به ایزونیازید و ریفامپین تاثیر کمتری بر روی مایکوباکتریوم توبرکلوزیس دارد. موتاسیون نقطه­ای در ژن­های rrs,rpsL در ۶۵-۶۷ درصد از ایزوله­های مقاوم به استرپتومایسین گزارش شده است .(Paolo M. et al., 2006)
۲-۱۴-۶. فلورو کینولون­ها
فلوروکینولون­ها داروهایی با خاصیت باکتریوسیدی وسیع الطیف می­باشند. داروهای این گروه شامل سپیروفلوکساسین و افلوکساسین می­باشند.
سه مکانیسم سبب مقاومت به فلوروکینولون­ها می­ شود:
۱- جهش درآنزیم DNAجیراز (از دو زیر واحدDNAجیراز B وA تشکیل شده است)
۲- جهش در توپوایزومراز ۴
۳- بیان بیش از حد Efflux Pumpها
در باکتری­ های گرم منفی جهش در DNAجیراز بر جهش توپوایزومراز ۴ غالبیت دارد ولی درباکتری­های گرم مثبت جهش در توپوایزومراز ۴ غالبیت دارد. در مورد مایکوباکتریوم­ها مقاومت به وسیله جهش در ژن DNAجیراز A و بیان Efflux Pumpها صورت می­گیرد و مقاومت به سیپروفلوکساسین سبب مقاومت به سایر فلوروکینولون­ها فقط در اثر جهش در DNAجیراز صورت می­گیرد. در مایکوباکتریوم اسمگماتیس ژن IfrA(یکی از Efflux Pumpها می­باشد) سبب مقاومت به غلظت کم دارو می­ شود ولی در مایکوباکتریوم توبرکولوزیس هنوز مکانیسم خاصی برای مقاومت به غلظت کم فلوروکینولون­ها شناخته نشده است (Tanil K. et al., 2005). البته مشخص شده است که بیان یک پروتئین به نام MFPA که ازخانواده پنتاپپتیدی می­باشد سبب مقاومت به فلوروکینولون­ها می­ شود.
۲-۱۴-۷. آمینوگلیکوزیدها
داروهایی که برای درمان سل از این خانواده می­توان نام برد شامل: کاپرومایسین، کانامایسین و آمیکاسین می­باشند.
این داروها با تاثیر بر زیر واحد ۳۰S ریبوزومی از ترجمه mRNA جلوگیری می­ کنند. مقاومت به کانامایسین سبب مقاومت به کاپرومایسین می­ شود .(Pai, M et al., 2008) یک ژن به نام xlyA شناسایی شده است که یک rRNAمتیل ترانسفراز را کد می­ کند که جهش در آن سبب مقاومت به کاپرومایسین و کانامایسین می شود. این آنزیم سبب مدیفیکاسیون سیتوژن شماره ۱۴۰۹ در r-RNA16s و سیتوزین ۱۹۲۰ در r-RNA23s می­ شود و نشان داده شده است که حذف آن در مقاومت به کانامایسین و کاپرومایسین نقش دارد. همچنین کاپرومایسین از اتصال دو زیر واحد نیز جلوگیری می­ کند و با توجه به اینکه آمینوگلیکوزیدها به صورت هیدروفیلیک می­باشند ولی به راحتی قادر به عبور از دیواره هیدروفوبیک مایکوباکتریوم­ها هستند و کاهش نفوذ­پذیری دیواره مایکوباکتریوم­ها تاثیری بر روی مقاومت آمینوگلیکوزیدها ندارد. این داروها در رده خط دوم برای درمان سل قرار دارند بجز استرپتومایسین که در خط اول درمان قرار دارد و به عنوان جایگزین اتامبوتول در سوشهای مقاوم به اتامبوتول مورد استفاده قرار می­گیرند .(Steingart K. et al., 2007 )
۲-۱۴-۸. سیکلوسرین
این دارو اولین بار توسط Kurosawaدر سال ۱۹۵۲ کشف شد و بر علیه طیف وسیعی از میکروب­ها موثر است و باکتریواستاتیک می­باشد ولی خاصیت ضد مایکوباکتریومی آن بیشتر از سایر باکتری­هاست. این دارو در رده دوم دارویی و درمان سلMDR بکار می­رود. عملکرد آن به این صورت است که با مهار آنزیم د-آلانین راسماز و د-آلانین د-آلانین سنتتاز از سنتز UDP- مورامیل پنتاپپتیل جلوگیری می­ کند و در نتیجه مانع از تشکیل پپتیدوگلیکان می­ شود. مقاومت به این دارو از طریق جهش در ژن alrA که در واقع کد کننده آنزیم د-آلانین راسماز است ایجاد می­ شود (Almeida Da Silva P.E and Juan Palomino C., 2011).
۲-۱۴-۹. پاراآمینوسالیسیلیک
این دارو که به صورت باکتریواستاتیک است در سال ۱۹۴۶ توسط Lehman کشف شد.MIC آن بین ۵-۲ میکروگرم بر میلی­لیتر بوده و فقط بر خانواده مایکوباکتریوم­ها موثر است و بر روی سایر باکتری­ ها بی­تاثیر است. این دارو با پاراآمینوبنزوئیک اسید به صورت آنتاگونیست می­باشد و بر روی باسیل سل موثر است. برای پاراآمینوسالیسیلیک دو مکانیسم عمل درنظر گرفته شده است: ۱-از سنتز اسید فولیک جلوگیری می­ کند. ۲-جلوگیری کننده از جذب آهن است ولی مقاومت دارویی آن تا به حال گزارش نشده است. در برخی از نمونه­های مقاومت به پاراآمینوسالیسیلیک اسید که از بیماران جدا شده است جهش در ژن thyA که تیمیدیلات سنتتاز را کد می­ کند نقش دارد و مشخص شده است که فعالیت آنزیم تیمیدیلات سنتتاز کم شده و از سنتز اسید فولیک تا حدودی جلوگیری می­ شود ولی در اکثر سوش­ها هیچ گونه جهشی دیده نمی­ شود (Almeida Da Silva P.E and Juan Palomino C., 2011).
داروهای خط دوم درمان توبرکلوزیس و خصوصیات مقاومت آن­ها در جدول۲-۲ آورده شده است.
جدول۲-۲: داروهای خط دوم درمان توبرکلوزیس

۸۲/۰

تصمیم گیری

۷۷/۰-۳۵/۰

۰۰۰۱/۰ - ۰۰۱/۰

۷۰/۰

ب) تحلیل عامل تأییدی
همانطور که در نمودار زیر (شکل ۴-۱) نشان می دهد، نتایج تحلیل عامل حاکی از آن است که هر کدام از مضامین سازمان دهنده از روایی بالایی برای تبیین مدل سلامت سازمانی، برخوردارند. به این ترتیب بعد مفهومی با بار عاملی ۳۲/۰، بعد ساختاری با بار عاملی ۵۱/۰ و بعد عملکردی با بار عاملی ۳۸/۰ تبیین کننده مضمون فراگیر پاسخگویی می باشد. همچنین مضمون عاطفی اجتماعی با بار عاملی ۴۳/۰ و مضمون ابزاری نیز با بار عاملی ۵۲/۰ تبیین کننده انسجام سازمانی می باشند. اثربخشی درونی با بار عاملی ۴۰/۰؛ اثربخشی بیرونی با بار عاملی ۶۷/۰ و اثربخشی نهادی نیز با بار عاملی ۳۵/۰ نیز تبیین کننده اثربخشی سازمانی میباشند. همچنین ابعاد تشخیص- جهت گیری با بار عاملی ۳۲/۰؛ سازواری با بار عاملی ۴۱/۰؛ ارتباطات با بار عاملی ۳۱/۰ و تصمیم گیری با بار عاملی ۳۷/۰مفهوم رهبری را تبیین می کنند. نمودار شماره (۴-۱) بار عاملی مضامین سازمان دهنده در مدل سلامت سازمانی را نشان می دهد.

مفهومی
ساختاری
۱۹/۰
۱۲/۰
عاطفی- اجتماعی
۵۶/۰
عملکردی
درونی
بیرونی
نهادی
۳۱/۰
۳۲/۰
تشخیص-جهت گیری
سازواری
ارتباطات
تصمیم گیری
۳۸/۰
۳۲/۰
۱۴/۰
۲۶/۰
۵۱/۰
۵۱/۰
۵۵/۰
۴۰/۰
۴۳/۰
۵۲/۰
۳۵/۰
۶۷/۰
۳۲/۰
۱۹/۰
۱۱/۰
۴۳/۰
۳۱/۰
۴۱/۰
۳۷/۰
Chi-Square= 11/76, df= 27, p-value= 00005/0, RMSEA= 073/0
نمودار ۴-۱: تحلیل عامل مرتبه اول مضامین سازمان دهنده مدل سلامت سازمانی
براساس مقادیر محاسبه شده مضامین سازمان دهنده دارای توان تبیین مضامین فراگیر می‌باشد. براساس جدول شماره ۴- ۳ می‌توان دریافت که با توجه به بالا بودن شاخص های برازش ^[۱۱۰]NFI (شاخص برازش هنجار شده)؛ ^[۱۱۱]SRMR (خطای مجذور میانگین ریشه استاندارد شده)؛ SRMR (باقی مانده میانگین ریشه)؛ ^[۱۱۲]GFI (شاخص نیکویی برازش)؛ ^[۱۱۳]CFI ( شاخص برازش تطبیقی) و ^[۱۱۴]IFI (شاخص برازش افزایش) می‌توان گفت مدل مذکور از برازش مطلوبی برخوردار است.
جدول ۴-۵: برازش تحلیل عامل تاییدی مرتبه اول

۲۷/۶۴

۴۳/۵۴

۸۹/۵۳

مس (میلی گرم در کیلوگرم)

۹۷/۸

۸۸/۸

۰۹/۸

منگنز (میلی گرم در کیلوگرم)

۹۷/۳۳

۱/۲۹

۳۹/۲۵

ید (میلی گرم در کیلوگرم)

۰۲/۰

۰۳/۰

۰۳/۰

کبالت (میلی گرم در کیلوگرم)

۲۳/۰

۲۴/۰

۲۴/۰

اجرای مشخص شده با * در آزمایشگاه نیز اندازه گیری شدند

نمونه برداری نمونه شیر

اطلاعات مربوط به شیر تولیدی گاوهای مورد آزمایش از اطلاعات به دست آمده از تعاونی وحدت که به صورت ماهیانه از گاوداری جمع آوری میشد، به دست آمد. این اطلاعات شامل تولید شیر، درصد چربی و پروتئین شیر و شمارش سلولهای بدنی موجود در شیر و مربوط به ۶ ماه اول شیردهی گاوها بود. برای نرمال سازی شمارش سلولهای بدنی شیر، از اسکور سلولهای بدنی شیر طبق فرمول پیشنهادی علی و شوک در سال ۱۹۸۰ که به صورت زیر بود، استفاده شد [۹].

SCS = Log₂(SCC/100) +3
: اسکور سلولهای بدنی شیرSCS
: لگاریتم در مبنای ۲Log₂
: شمارش سلولهای بدنی شیرSCC

تجزیه آماری داده ها

آزمون آماری مورد استفاده در این آزمایش به صورت طرح کاملا تصادفی با روش فاکتوریل مورد تجزیه قرار گرفت. جهت مقایسه میانگینها از آزمون توکی استفاده شد. فراسنجه های مورد اندازه گیری در این آزمایش توسط نرم افزار SAS و رویه Mixed تجزیه شد. تجزیه آماری دادههاشامل: دمای رکتوم (به صورت هفتگی)، فراسنجههای خونی (هر دو هفته)، نمره وضعیت بدنی (هر سه هفته) و تولید وترکیب شیر (ماهیانه) و در قالب اندازه گیری های تکرار شده^[۶] و با فرض ساختارماتریس واریانس - کوواریانس بی ساختار ^[۷] مورد بررسی قرار گرفت. اثر وضعیت بدنی و ویتامین به عنوان اثر تیمار (اثر اصلی)، اثر حیوان به عنوان اثر تصادفی، اثر زمان اندازه گیری فراسنجهها به عنوان دوره، اثر تولید شیر دوره قبل و شکم زایش به عنوان متغییر کمکی(کوواریت) در نظر گرفته شد. همچنین سطح معنی داری ۵ درصد (۰۵/۰ P<) در رابطه با کلیه فراسنجه ها در نظر گرفته شد. مدل آماری مورد استفاده در این آزمایش به صورت زیر بود.

µ: میانگین کل
: اثرj امین نمره وضعیت بدنی
: اثر k امین تیمار (مکمل)
: اثر l امین هفته
: اثر k امین شکم زایش حیوان
: اثر مقدار تولید شیر در دوره قبل تحت تاثیر تیمار، شکم و تکرار
: اثر متقابل نمره وضعیت بدنی و مکمل
 :اثر حیوان
: اشتباه تصادفی با میانگین صفر و واریانس ^۲δ
به منظور تجزیه آماری وقوع یا عدم وقوع بیماریها در ماده های آزمایشی از رویه لجستیک (LOG) استفاده شد. مدل آماری مورد استفاده در این آنالیز به صورت زیر بوده و سطح معناداری در این آنالیز نیز ۰۵/۰ > P در نظر گرفته شد.

١-داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی^[۹۴] (NSAIDs) :
این داروها ضد التهاب، ضد درد و ضد تب هستند. اثرات زیان بار آن ها بر روی دستگاه گوارش هنوز یک نگرانی عمده برای انسان ها و حیوانات است. این داروها از طریق مهار آنزیم های ^[۹۵]COX1و COX2^[96] تولید پروستوگلاندین ها(که در حالت طبیعی ماده اولیه مهم برای بدن هستند ) را متوقف می کنند و از این طریق التهاب را کاهش می دهند.

COX1 در بسیاری از بافت ها و از جمله در دستگاه گوارش نقش عمده آن حفاظت از خونرسانی مخاط معده، ترشح بیکربنات و موکوس، در کلیه ها (تنظیم جریان خون کلیوی) و انعقاد خون است، که مهار آن می تواند باعث ایجاد اروژن^[۹۷] واولسر^[۹۸] در دستگاه گوارش شود.
COX2 بطور طبیعی در بسیاری از بافت های بدن وجود ندارد اما به انتقال درد و تسریع درد کمک می کند و غیبت آن از لحاظ نظری برای بدن ضرر بخش نیست. به همین دلیل اگرچه مهار COX1 و COX2 به کاهش درد کمک می کند، اما مهار COX2 از نظر نظری گزینه بهتری است چون اثرات جانبی کمتری دارد.
از جمله این داروها می توان اتودولاک^[۹۹]، دراکوکسیب^[۱۰۰] ، فیروکوکسیب^[۱۰۱]، کارپروفن^[۱۰۲]، ملوکسیکام^[۱۰۳]، آسپرین و… اشاره کرد. که دو داروی جدید دراکوکسیب و فیروکوکسیب اختصاصا آنزیم COX2 را تحت تاثیر قرار می دهند.
٢-واسطه های محافظت کننده کندروسیت ها:
این واسطه ها سنتز ماکرومولکول های کندروسیت را افزایش داده و باعث افزایش سنتز هیالوران بوسیله سینوویوسیت ها می شود و از این طریق باعث مهار التهاب و حذف و جلوگیری از شکل گیری فیبرین^[۱۰۴] ، ترومبین^[۱۰۵] و پلاک در سینوویوم یا عروق زیر استخوان غضروفی می شود. اما هنوز شناخته نشده است که همه این کارها را در یک زمان انجام می دهد یا خیر.
غضروف بوسیله کندروسیت ها ایجاد می شود که با سنتز ماتریکس، به غضروف قدرت کشش و استحکام می- دهد. که این ماتریکس شامل کلاژن(فراهم کردن قدرت) و پروستوگلاندین ها(عمدتا هیالورونیک اسید وگلیکوامینوگلایکان ها ) (فراهم کردن خاصیت فنری) هستند.
ویژگی بیماری دژنراتیو مفصلی^[۱۰۶] (DJD) این است که باعث کاهش مولکول های ماتریکس غضروفی(که پلی سولفات گلیکوامینوگلایکان ها^[۱۰۷](PSGAGs) نامیده می شود) طی روندی آرام و پیشرونده می شود که بدن در صورت فراهم کردن مجدد این ماکرومولکول ها، می تواند استئوارتریت را کاهش دهد یا برگرداند.
٣-هیالورونیک اسید^[۱۰۸](هیالوران ) :
یک گلیکوامینوگلایکان غیر سولفاته^[۱۰۹](GAG) و یک ترکیب مهم در مایع سینوویال است. هیالورونیک اسید تامین کننده ویسکوزیته بوده و مشخص شده است که دارای اثرات ضدالتهابی نیز می باشد و می تواند بصورت موثر باعث کاهش دردهای ناشی از استئوارتریت شود(۶۵و۶۶). استفاده آن در اسب بصورت داخل مفصلی یا داخل رگی است. این ماده به عملکرد مایع سینوویالی از طریق افزایش ویسکوزیته به کاهش التهاب و مهار رادیکال های آزاد کمک می کند(۶۶).
۴-کندرویتین سولفات^[۱۱۰] و گلوکز آمینو سولفات:
مشخص شده است که گلوکز آمینو سولفات علاوه بر تاثیرات ضد التهابی دارای ویژگی محافظت از غضروف نیز می باشد. کندرویتین سولفات یک گلیکوامینوگلایکان برجسته در غضروف مفصلی است. در سگ ها جذب خوراکی ۷۰% است . گلوکز آمینو سولفات نیز دارای نقش بلاک کننده و محافظتی از GAG در غضروف و هیالورونیک اسید در مایع سینوویالی دارد(۴۴).
۵-استاتین:
در مطالعات انجام شده نشان داده شده است که استاتین توانایی مهار پیری کندروسیت های مفصلی را که توسط عامل کاتابولیک و IL-1β القا می شود را داراست. نتایج نشان می دهد که درمان با استاتین از کسب فنوتیپ مرتبط با پیری سلولی جلوگیری می کند. علاوه بر آن استاتین IL-1β را که باعث کاهش طول عمر کشت کندروسیت ها می شود را مهار می کند(۳۲).
٣-۶-٧-٢(درمان جراحی:
جراحی روش درمانی دیگری است که در حالات بسیار شدید و پیشرفته بیماری انجام می گیرد. برخی از مداخلات جراحی مفصل زانو عبارتند از لاواژ و شستشوی مفصل با نرمال سالین، فیوز کردن مفصل^[۱۱۱] برای جلوگیری از حرکت آن، جایگزین کردن مفصل^[۱۱۲]. کلیه درمان های ذکر شده هیچ یک باعث بهبودی کامل بیماری نمی شوند و تنها منجر به تخفیف درد بیمار شده، ضمن اینکه ناتوانی بیمار را برای حرکت به حداقل می رساند.
٨-٢(پلاسمای غنی از پلاکت(PRP):
خون حدودا از ۹۳% گلبول قرمز، ۱% گلبول سفید، ۶% پلاکت وپلاسما تشکیل شده است.
پلاکت ها سلول های خونی هستندکه در مغز استخوان ساخته می شوند. پلاکت ها حاوی موادی هستند که عامل اصلی در فرایند ترمیم و بازسازی بافت ها هستند و به آنها عوامل رشد growth factors گفته می- شود و این مواد داخل کیسه هایی درون پلاکت ها ذخیره می شوند که به آ نها گرانو لهای آلفا گفته می شود. هنگامی که این مواد آزاد می شوند سبب رشد، تکثیر و تمایز سلو لهای مختلف پوستی، بافتی و چربی می- شوند. نتیجه این امر افزایش کلاژن، الاستین، ماده بین سلولی، عروق و در نهایت ضخیم شدن و ترمیم شدن بافت پوستی است. با فعال سازی توسط ترومبین پلاکت ها تغییر شکل می دهند و در بافت های آسیب دیده تجمع می یابند. تعداد پلاکت های نرمال در انسان حدود /ML200000 می باشد.
گرانول آلفا شامل فاکتورهای رشد می باشد که اصلی ترین آنها شامل:

• • transforming growth factor beta (TGF-b)

• • platelet-derived growth factor (PDGF)

• • insulin-like growth factor (IGF)

• • vascular endothelial growth factors (VEGF)

• • epidermal growth factor (EGF)

• • fibroblast growth factor-2 (FGF-2)

• • Transforming growth factor beta(TGFbeta)

در طی التهاب فعال می شود وتنظیم مهاجرت سلولی وتکثیر را تحت تاثیر قرار می دهد وهمانندسازی سلولی را تحریک می کند. سنتز ماتریکس سلولی (مانند کلاژن نوع I) را افزایش می دهد.

• • Vascular endothelial growth factor(VEGF)

فقط بعد از فاز التهابی در بالاترین سطح تولید می شود ومحرک قوی برای عروق سازی می باشد.

• • platelet-derived growth factor (PDGF)

تولید سایر فاکتورهای رشد ، سنتز کلاژن و تکثیر سلول های بنیادی مزانشیمال را تحریک می کند ودر بازسازی بافت نقش دارد. اولین فاکتور رشدی است که در زخم حاضر می شود و ترمیم بافت پیوندی را از طریق تحریک سنتز کلاژن وپروتئین آغاز می کند.

• • epidermal growth factor (EGF) , fibroblast growth factor-2 (FGF-2):

سبب تحریک تکثیر فاکتورهای استئوبلاستیک می شوند.
پلاسمای غنی از پلاکت(PRP) ^[۱۱۳] قسمتی از پلاسما با غلظت غنی از پلاکت ها می باشد. پلاکت ها می توانند در ترمیم بافتی بسیار مؤثر باشند.
استفاده ازPRP روش درمانی نوینی است که تاثیرات معجزه آسایی در درمان آرتروز مفاصل، پارگی رباط ها، پارگی مینیسک های زانو و آسیب های ناشی از انجام حرکات ورزشی به همراه داشته است، به طوری که این روش انقلابی در درمان بیماران اسکلتی- عضلانی و مفاصل به وجود آورده است. PRPیک فرآورده خونی به معنای پلاسمای غنی از پلاکت خود بیمار است که طی فرایند جداسازی به دنبال خونگیری همانند آنچه در آزمایشات چکاپ انجام می شود از بیمار به دست می آید. فکر استفاده از این روش از آنجا به وجود آمد که در آسیب های وارد شده به بدن انسان حضورخود به خودی پلاکت ها و ترشح پروتئین ها و فاکتورهای رشد باعث بهبود آسیب های وارد شده می شود، همانند آنچه باعث جوش خوردن استخوان های شکسته شده و یا باعث بهبود زخم و جراحت و سوختگی می شود(۱۸).
هم اکنون به پشتوانه مطالعات فراوانی که انجام شده تجارب جدیدی از کاربرد این روش در رشته ارتوپدی در جهت رفع مشکلات و درمان بیماری های اسکلتی، عضلانی و مفاصل کسب شده است.
از مزایای استفاده از این روش می توان از بی عارضه بودن کامل این روش، زمان کوتاه دوره نقاهت، هزینه درمانی مناسب و انجام آن در مطب بدون نیاز به اتاق عمل و جراحی نام برد. تابحال تحقیقات مختلفی در استفاده از PRP در سرعت بخشیدن به ترمیم های بافتی همانند تاندونها و لیگامنت ها انجام گرفته ولی در مورد نقش آن در ترمیم استئوآرتریت مطالعات بسیار اندکی انجام شده است(۴۰،۴۱،۷۶و۷۷).
بنابراین هدف از این بررسی ایجاد استئوآرتریت در حیوان مدل خوکچه هندی بصورت یکنواخت و یکسان و درمان کنترل شده در گروه های درمان و کنترل بوسیله PRP خودی می باشد تا تأثیر این نوع روش درمانی بر روی بهبودی مفاصل مبتلا به استئوآرتریت روشن گردد.
فصل سوم
مواد مصرفی و روش کار
الف – مواد مصرفی :
حیوانات مورد استفاده :

مقدمه :
این فصل را با پیشینه تحقیق و بحث در باره موضوع مورد نظر که شخصیت های مختلف داخلی و خارجی در مورد آن مقالاتی به چاپ رسانده اند آغاز نموده سپس مروری بر نظریات جنبش های اجتماعی داشته و دید گاه های نظریه پردازانی که برنقش اینترنت و تاثیر اجتماعی آن مطالبی ارائه کرده اند را مطرح می نماییم و چارچوب نظری تحقیق را براساس نظریات گفته شده مشخص نموده ومدل نظری ، قضایای نظری و فرضیات تحقیق را از آنها استخراج می نماییم در انتهای فصل به تعاریف اصطلاحات و مفاهیم موجود می پردازیم .
۱-۲- پیشینه تحقیق
با توجه به جدید بودن موضوع و اینکه این انقلاب به ثبات لازم نرسیده است . کار های محدودی در این زمینه صورت گرفته است . می توان آنها را به دو گروه مقالات خارجی و مقالات داخلی تقسیم بندی نمود و با ذکر این موضوع که اکثریت این مقالات در روز نامه ها و و بلاگ های خبر تحلیلی و فیلم های مستند و مصاحبه با اشخاص دانشگاهی و متخصص در مسائل سیاسی مطرح شده است نام برد . بنابراین در ذیل به برخی از آنها اشاره خواهیم کرد .

۱-۱-۲-مقالات داخلی

1. 1. مقاله مهدی خلفخانی، (۱۳۹۰ ) ، با عنوان « شبکه ای شدن مدنی درفضای سایبری وتاثیر آن برجنبش های نوین اجتماعی درخاورمیانه » ،چاپ شده در فصلنامه مطالعات سیاسی می باشد. ایشان به بررسی نقش گسترده ای که اینترنت و فضای سایبری در تحولات سیاسی و قابلیت های این فضا برای پیشبرد جنبش های اجتماعی در برخی از کشور های خاور میانه داشته است پرداخته ونشان می دهند که فضای سایبری و قابلیت های فن آورانه این فضا به وسیله فعالان اجتماعی برای پیشبرد اهداف اساسی جنبش ها و برای تامین اهدافشان مورد استفاده قرار می گیرند و چگونه ساختار های فرصت ایجاد شده در فضای سایبربه شبکه ای شدن مدنی جنبش های اجتماعی کمک خواهد نمود ؟ همچنین ساختار های فرصت ایجاد شده در نتیجه فرصت های دیجیتالی ، می توانند منجر به ایجاد حوزه عمومی جدیدی برای راهبری جنبش های اجتماعی دیجیتالی گردند . ایشا ن با توجه به مطالبی که در این مقاله مطرح می نمایند به نتایجی که در ذیل آورده می شود می رسند :

اینترنت به عنوان وسیله ای برای طرح گفتمان های ضد حکومتی و هژمونیک گردید .
اینترنت ابزاری نوین برای ارائه بدیل های جدید فرهنگی و اید ئولوژیک شده است .
از طریق اینترنت ، رهبران جنبش ها توانستند کمپینگ گسترده ای را براه اندازند .
از طریق قابلیت های فضای سایبری رهبران جنبش شبکه های ملی و بین المللی را به هم پیوند داده وبرای موفقیت جنبش بکار گرفتند . و…..

2. 2. سید محمد صادق لواسانی، ( ۱۳۹۰) ، مقاله ای تحت عنوان « انقلاب تونس چگونه آغاز شد ؟ » دارند و می نویسد . افزایش روز افزون فساد، تورم و بیکاری باعث احساس سرخوردگی مردم تونس و شروع اعتراضات در جنوب غرب این کشور شده و مردم به این نتیجه رسیدند که دولت تونس دزدی‌های زیادی انجام داده است. این اعتراضات صورت گرفته در پایتخت حقیقتا ناخود آگاه رخ داد اما با وجود این، با اندکی سازمان دهی و خرد شرکت کنندگان در اعتراضات، خود مرحله ای از سازماندهی را به وجود آورد. در این انقلاب، بخش هایی از مردم تشکیل دهنده اعتراضات یا لیدرهای آن ها از طریق اینترنت اطلاع رسانی و تبادل نظر می کردند و اصولا سازماندهی اعتراضات در اینترنت صورت می گرفت.انقلاب تونس هیچ رهبری نداشت، هیچ حزب یا گروهی آن را هدایت نمی کرد و این، خود مردم  بودند که از طریق رسانه های نوین و در رأس آنها اینترنت به سازماندهی و مدیریت جریان اعتراضات اقدام می کردند.

2. 2. سید حسین اطهری ^[۴]، (۱۳۸۵ )، و مقاله ای در خصوص« مدرنیته و جنبش های اجتماعی» دارند.و در بخشی از آن به تاثیر عواملی که باعث پویایی و ایجاد جنبش های جدیداجتماعی می شوند را در سه عامل مهم و تاثیر گذار مورد مطالعه قرار می دهد این سه عامل عبارتنداز:

۱ـ دخالت دولت در حوزه های مختلف اجتماعی ۲ـ توسعه صنعت شناخت ۳ـ گسترش رسانه های جمعی

4. 4. حسن احمدیان ،( ۱۳۹۰ ) ، مقاله ای تحت عنوان« انقلاب تونس زمینه ها و پیامد ها » دارند و معتقد است که در این انقلاب ، پنج یافته عمده مطرح می‌شود: سقوط بن‌علی و پیش رفتن مطالبات مردمی در جهت تغییر، بدان معنا بود که حاکمیت سلب شده مردم تونس به آنها بازگشت و تونسی‌ها قدرت خود را در ایجاد تغییر باور کردند. بدین ترتیب امکان اعاده نظام حزب واحد و رهبری یک دیکتاتور به هیچ وجه وجود ندارد. البته این نکته به معنای حاکم شدن حتمی نظام دموکراتیک نیست بلکه به معنای آن است که اوضاع تونس به هر سمت که پیش برود، به هیچ وجه به عقب و سبک دیکتاتوری بن‌علی باز نخواهد گشت. نکته دوم آنکه حرکت تونس به سمت دموکراسی و حکومت قانون با وقوع انقلاب آغاز شد. با این حال، این کشور همچنان راه درازی تا استقرار یک نظام دموکراتیک در پیش دارد. انقلاب تونس نوعی خود باوری در ملت‌های منطقه به وجود آورد؛ ملت‌هایی که از ترس سرکوب و نه از سر میل به دیکتاتوری‌های منطقه تن داده‌اند. به نظر می‌رسد انقلاب تونس آغاز موجی باشد که به شورش‌های فراگیر در سراسر منطقه خواهد انجامید؛ لذا این دوره را می‌توان آغاز «بهار عربی» نامید؛ دوره‌ای که ملت‌ها برای کنار زدن دیکتاتوری‌ها قیام می‌کنند و نظام‌های دموکراتیک بر پا می‌کنند. آغاز این دوره را در الجزایر، مصر، ‌اردن و یمن شاهد بودیم. به همان نسبت که انقلاب تونس ملت‌های منطقه را مصمم‌تر کرد، نظام‌های حاکم در این منطقه را بیمناک ساخت. در واقع، این انقلاب که یکی از پلیسی‌ترین نظام‌های منطقه را ریشه کن ساخت، به خوبی به دیکتاتوری‌های منطقه این نکته را تفهیم کرد که با زور نمی‌توان حکومت ابدی داشت. انقلاب تونس در نهایت الگویی نوین در منطقه مطرح ساخت. در این الگو شاید برای اولین بار مردم منطقه علت بدبختی‌ها و فلاکت خود را نه دشمن خارجی و دخالت غربی در کشورشان بلکه خودکامگی و فساد نخبگان حاکم بر کشور دانسته و  علیه آن شوریدند. در این معنا تونسی‌ها الگوی بسیار مناسبی برای مبارزه مردم منطقه با دشمن اصلی آزادی‌ها و زندگی عزتمند خود مطرح ساختند؛ الگویی که می‌تواند «نظام نوین منطقه‌ای» را شکل دهد.

4. 4. علیرضا خراسانی ، (۱۳۸۹ ) ، مقاله ای در زمینه اینترنت و شورش در ممالک عربی خاورمیانه و شمال افریقا ، اینفوگراف دارندو می نویسند . جنبش های مدنی در کشورهای عربی خاورمیانه و شمال افریقا فرصت تازه ای را در اختیار محققان قرار داده تا رابطه میان جوانان و استفاده خبری از اینترنت را در این کشورها هنگام بروز شورش بررسی کنند. و معتقد است «در اینکه از روی متوسط سن کشورهای مذکور می توان حدس زد که همگی جوان بوده و شور و نشاط جوانی دارند، شکی نیست. از سوی دیگر تعداد کاربران اینترنت نیز حاکی از وجود نسل جدیدی است که از ابزار مدرن بهره می گیرند. اما رابطه میان تعداد کاربران اینترنت که فقیر بوده و یا بیکار هستند چندان مشخص نیست اما می توان روی فاکتور دومی یعنی کاربران بیکار اینترنتی تاکید گذاشت. بدین معنی که اینترنت برای نسل جوان فارغ التحصیل و جویای کار وسیله مناسبی است که شبکه های اجتماعی در این میان می تواند این نوع کاربران را اغناء اطلاعاتی کرده و یا تشنه بودن مانند سایر کاربران غربی کند. چیزی که برای کاربران کشورهای خاورمیانه و شمال افریقا تبدیل به رویا شده و فشار دیکتاتوری های سنتی تحت حکومتهایی مانند بن علی و مبارک و … روند تغییرات را در این کشورها شتاب بیشتری می بخشد.»

4. 4. فاطمه الوندی، (۱۳۹۰ ) ، مقاله ای تحت عنوان« غلبه شبکه های اجتماعی بر رسانه های حکومتی درتحولات اخیرجهان عرب» دارندکه معتقد است : شبکه های اجتماعی و اینترنتی غیر رسمی نقش پررنگی در وقوع و هدایت اعتراضات مردمی ایفا کرده اند. استفاده از این ابزار به رغم اقدام های محدود کننده نسبت به دسترسی کاربران از سوی دولت های عربی از اجزاء تاثیر گذار در شکل گیری روند مخالفت های ضد دولتی بوده است. پس از تحولات صورت گرفته در نظام های سیاسی تونس و مصر؛ دیگر نظام های سیاسی منطقه شمال آفریقا و خلیج فارس از جمله کشورهای لیبی، اردن، عربستان، یمن، بحرین، الجزایر و … نیز خواستار اصلاحات در ساختار سیاسی و روند دموکراسی در کشورهایشان شدند. که این خواسته منجر به شکل گیری جنبش های اعتراضی محدود یا گسترده علیه نظام حاکم در آن کشورها شد. آنچه در این تحولات انکار ناپذیر بود تاثیر رسانه های ارتباط جمعی و اینترنت و بخصوص شبکه های اجتماعی از جمله توئیتر و فیس بوک در اطلاع رسانی سریع و گسترده و گسترش سریع این تحولات در کشورهای منطقه بود. با وجود قطعی گسترده یا کندی سرعت اینترنت، تلفن همراه و سامانه ارسال پیام کوتاه، در بعضی از کشورها باز هم تحولات منطقه سریعاً از طریق اینترنت و شبکه های خبری، اطلاع رسانی و برنامه ریزی ها جهت تجمعات اعتراضی و راهپیمایی ها بخصوص توسط کاربران شبکه های اجتماعی در توئیتر و فیس بوک صورت گرفته و این موضوع، نشان دهنده نقش ابزارهای جدید در تحولات سیاسی و حتی اجتماعی میباشد. در واقع این ابزار های تازه به طور همزمان چندین نقش را ایفا می کنند.

4. 4. عبد الامیر نبوی^[۵]،(۱۳۹۰ ) ، مقاله ای تحت عنوان « گسترش اینترنت از عوامل تحولات کشور های عربی » ارائه دادند که معتقد است : تحولات خاورمیانه عربی بیشتر یک پدیده سیاسی و اقتصادی است که به لحاظ سیاسی عمده این کشورها، کشورهای سرکوبگری هستند و با وجود ظواهر دموکراتیک، ماهیت قدرت در آنجا استبدادی است. همچنین وضعیت وخیمی به لحاظ اقتصادی، سیاسی و اجتماعی در این کشور ها وجود داشته و تنها چیزی که در این بین مثبت بود گسترش ارتباطات و دسترسی به اینترنت و ماهواره بود که به ضرر حکام تمام شد و پدیده‌ای که در خاورمیانه عربی راه افتاد و همچنان ادامه خواهد داشت و آثار آن تا دهه ‌ها بعد نقشه منطقه را حتی به لحاظ سیاسی دچار دگرگونی می‌کند یک پدیده اقتصادی، سیاسی و اجتماعی محسوب می شود.

4. 4. هومن دور اندیش^[۶]، ( ۱۳۸۹ ) ، مصاحبه ای تحت عنوان «تحولات کشورهای مصر و تونس » دارند و معتقد است که : دسترسی‌، گسترش و امکان استفاده از اینترنت می‌تواند دمکراسی را در مصر و سایر کشورهای عربی‌ به مرور زمان جایگزین دیکتاتوری کند و آن را نهادینه سازد. نقش رسانه‌‌ها در پیشبرد دمکراسی در جهان، امری ضروری، امیدوار کننده و غیر قابل اجتناب است.و رسانه‌‌ها ابزاری بیش نیستند. مهم این است که چه کسی‌، با چه هدفی و چگونه از آنها استفاده می‌کند. از طریق رسانه‌‌ها می‌توان جنگ افروزی کرد (کشور یوگسلاوی)، مردم را به کشتن یکدیگر تشویق کرد (کشور رواندا)، مغز شویی کرد، خرافات را توجیه کرد یا آموزش داد و نیز می توان صلح را ترویج کرد، مماشات را نهادینه کرد، تعامل را آموخت، انسان دوستی‌ را ارج گذاشت و در راه منفعت عمومی‌ تلاش کرد. رسانه‌‌های جدید موجب گردش سریع‌تر اخبار و اطلاعات در سراسر دنیا‌ شده اند و دیگر هیچ حکومتی توان مهار و منحصر کردن اطلاعات را ندارد. آنچه دیکتاتورها را به وحشت می‌اندازد و حکومت‌ها را به لرزه در می‌‌آورد، آگاه شدن مردم است و آنچه میلیون‌ها نفر را به خیابان‌ها و میادین می‌برد، پی بردن به ندانسته‌هایی است که از طریق رسانه‌‌ها آموخته اند. دیگر نمی‌توان امواج الکترونیکی را مانند رسانه‌های قابل لمس سانسور کرد، سوزاند یا به راحتی‌ کنترل کرد. بدون شک رسانه‌‌های نوین، به خصوص اینترنت که بر عکس رسانه‌‌های سنتی‌ صاحب یا مالکی‌ ندارد، روند دمکراسی را در سراسر جهان از جمله مصر تسریع کرده اند و این یکی‌ از فواید این شبکه‌ها است.

4. 4. مینا رسولی^[۷]، ( ۱۳۹۰ ) ، مقاله ای در خصوص« کالبد شکافی جنبش مصر » دارند وایشان دراین مقاله معتقد است: سه عامل و متغییر اصلی در موفقیت جنبش نقش داشته اند ۱٫ نابسامانی اقتصادی ۲٫ تنگناهای سیاسی ۳٫ نقش ارتباطات و افزایش دسترسی مردم به شبکه های ارتباطی جدید .

۱۰ . حسن توان ، ( ۱۳۹۰) ، مقاله ای با عنوان «تاملی بر انقلاب های عربی »دارند که ایشان معتقد است :
در طول ۱۵۰ سال اخیر در منطقه خاورمیانه و میان مسلمانان جنبش های فکری سیاسی مهمی به وقوع پیوسته که هریک از آنها خواسته هایی راوارد ذهنیت شهروندان کرد . از نگاه نگارنده مجموعه مولفه هایی که جنبش های تاریخ معاصر منطقه به حیات عمومی مردم خاور میانه وارد نمود در ایجاد حرکت های دموکراسی خواهانه اخیر نقش ایفاء کرده است . اگر چه اینک تب خیزش های منطقه مقداری فروکش کرده است و دیگر آن توان سابق را ندارد اما به نظر می آید که دیگر حتی حاکمان بسته ترین کشور های خاورمیانه هم برای بقاء ناچارند دست به اصلاحاتی بزنند و این همان چیزی است که می تواند زیستن در زمانه حاضر را به تجربه ای جذاب همانند رویای « آلیس در سرزمین عجایب » تبدیل کند .

11. 11. محمدصادق الحسینی ، ( ۱۳۸۹) ، مقاله ای تحت عنوان « در تونس چه می گذرد ؟ » دارد که در آن معتقد است :

زین العابدین بن علی، رییس جمهور دیکتاتور تونس، با پیروی از سیاست های آزاد اقتصادی که توسط بانک جهانی و صندوق بین المللی پول ترویج می شوند توانست تونس را از کشوری فقیر به کشوری قابل اعتنا در عرصه اقتصاد منطقه ای تبدیل سازد و تولید ناخالص داخلی این کشور را به حدود ۴ برابر دوران قبل از خود برساند.او توانست تونس را به عضویت سازمان جهانی تجارت درآورد، قراردادهای سودآور با اتحادیه اروپا ببندد، سیاست های اصلاحات اقتصادی را در تونس به اجرا درآورد و نیز سرمایه گذاران خارجی را به تونس سرازیر سازد. همچنین کارنامه بن علی در زمینه های کاهش فقر، کاهش تورم، کاهش فساد و کاهش فاصله درآمدی میان فقیر وغنی کارنامه ای مثبت و موفقیت آمیز بوده است.
اما به نظر می رسد یک بار دیگر تجربه پیگیری سیاست های اقتصادی آزاد در کنار سیاست های بسته سیاسی تنها برای چند دهه دوام آورد و نشان داد که پیش بینی میلتون فریدمن درست است. فریدمن در سخنرانی در دانشگاه ملی شیلی در دوران دیکتاتوری پینوشه به دانشجویانی که علیه او شعار می دادند گفته بود(نقل به مضمون) «بگذارید اقتصاد آزاد شود، بگذارید کسب و کارتان در دستان خودتان باشد و نه در اختیار دولت، آنگاه خواهید دید که نظام سیاسی، خود به خود به سمت آزادی های سیاسی پیش خواهد رفت. این راهی است که تاریخ درستی اش را نشان داده است.»
قضاوت در مورد عملکرد بن علی و آینده تونس، هنوز زود است. چرا که آتش دگرگونی ها هنوز خاموش نشده و مردم به خانه هایشان باز نگشته اند، چه بسا این دگرگونی عظیم در تونس، موجبات تخریب روند روبه رشد اقتصاد این کشور را فراهم آورد و مردمی را که برای کسب آزادی های بیشتر و به بهانه افزایش هزینه های غذایی و بیکاری به خیابان ها آمده بودند را ناخشنودتر از قبل سازد. البته هنوز جای امیدواری هست که مخالفت با بن علی، به مخالفت با سیاست های اقتصادی صحیح وی تبدیل نشود.

12. 12. سید سلمان صفوی ، ( ۱۳۸۹ ) ، مقاله ای تحت عنوان « تحلیل عوامل سقوط مبارک » دارند و معتقد است :

عوامل داخلی، خارجی و تمدنی سقوط فرعون مصر عبارتند از .الف: عوامل داخلی شامل دو بخش: ۱- کُنش مردم ۲- ساختار قدرت حاکمیت. ب: عوامل خارجی شامل دو بخش: ۱- نیازهای جدید غرب به سرکردگی آمریکا ۲- جنبش بیداری و آزادی خواهی ملت های منطقه خاورمیانه بزرگ و آسیای مرکزی. ج: ظهور تمدن دیجیتالی و تأثیر شگرف آن بر روابط سیاسی – اجتماعی.
امروز جهان پس از گذار از تمدن کشاورزی و صنعتی، وارد تمدن نوع سوم شده که این فقیر آن را “تمدن دیجیتالـی” و آلوین تافلـر “موج سوم تمدن” خوانده است. “تمدن دیجیتالی” مقتضیات و پی آمدهای جدیدی دارد که هنوز از فهم همه ابعاد آن غافلیـم، به خصوص رژیم های مستبد از هر نوع نسبت به مشخصات و مقتضیات تمدن دیجیتالی از همه جاهل ترند. در پی تحولات مناسبات تولیدی و تمدنی؛ این جهل و غفلت، اسباب کنش موفقیت آمیز جامعه به عنوان بازیگر اصلی تحولات اجتماعی شده و می شود. در “تمدن دیجیتالی” اطلاعات و دانش در حکم قدرت است و به طور متمرکز در اختیار مطلق یک گروه نیست. “انقلاب دیجیتالی و رسانه ای” مناسبات سیاسی، اجتماعی – افتصادی و فرهنگی جهان را دگرگون کرده است. امروز هر دستگاه موبایل به مدد دوربین و ارسال پیام، تبدیل به رسانه ای چند کارکردی شده است. اینترنت و دوربین های تلویریون و شبکه های ماهواره ای همه جهان را در لحظه به هم متصل کرده است. حضور مردم در میدان تحریر قاهره برای سرنگونی دیکتاتور مصر، ۲۴ ساعته به صورت زنده به وسیله شبکه الجزیره برای ملت مصر و جهان پخش می شد و همین امر اسباب همراهی، همدردی، مشارکت و حمایت جهانی از اعتراضات ملت مصر شد. به اعتقاد دکتر شهابی از کارشناسان ارشد رسانه و مسائل سیاسی منطقه خاورمیانه؛ شصت در صد پیروزی ملت مصر برای سرنگونی دیکتاتور، مدیون رسانه و دوربین الجزیره است. پلیس مصر خبرنگاران خارجی و داخلی را مجروح و بازداشت کرد و از خبر رسانی آنها ممانعت نمود؛ اما شهروندان مصری و موبایل ها تبدیل به خبرنگار شدند و تصاویر زخمی ها و شهدای جنبش مصر به سرعت در صفحه تویتر و فیس بوک قرار گرفت و موجبات اعتراض جهانی و تصاعد اعتراض اجتماعی را فراهم آورد. رژیم های منطقه باید دریابند که در دوره “تمـدن دیجیتالـی” با بگیر و ببند، بستن مطبوعات منتقد، خانه نشین کردن چهرهای منتقد و تبلیغات یک جانبۀ رسانه های دولتی نمی توانند از آگاهی اجتماعی مردم و اعتراضات اجتماعی – سیاسی ممانعت کنند. بهترین راه بازگشت به آغوش مردم و فرهنگ والای اسلام رحمانی است.
حکومت پلیسی، اختناق سیاسی، زندان، شکنجه و تبلیغات دولتی به حفظ هیچ رژیمی کمک نمی کند. بهتر است تا وقت باقی است حکومت ها با اصلاحات اساسی اجتماعی – سیاسی – اقتصادی، آزادی زندانیان سیاسی، توقف شکنجه، پایان بخشیدن به دستگیری های سیاسی، آزادی رسانه های منتقد و اجتناب از مهندسی انتخابات؛ انتخابات دمکراتیک برگزار کنند وَ با پذیرش چرخش قدرت، به پست های مادام العمر پایان بخشند؛ قبل از آن که توسط ملت هایشان سرنگون گردند. تأخیر در اصلاحات اساسی، اسباب سرنگونی رژیم ها می شود. در این قانون هیچ تخلفی وجود ندارد، تنها دیر و زود دارد که: (إنَّ الله لایُخلِفُ المیعاد). بدون شک اسلام رحمانی بهترین دارو برای درمان دردهای جوامع اسلامی و برقراری دولت های مدرن اسلامی است.

13. 13. اردشیر پشنگ ، ( ۱۳۹۰ ) ، مقاله ای تحت عنوان « تونس همچنان پرچم دار بهار عربی » می باشد که در آن مطالب زیر را مورد بررسی قرار داده است .

یکسال پس از وقوع قیام مردمی تونسی ها که آغازگر تحولات گسترده ای که بهار عربی نامیده شد با توجه به اشتراکات گسترده کشورهای خاورمیانه و شمال آفریقا از منظر تاریخی، فرهنگی (مذهبی –زبانی و …) و سیاسی که با هم دارند همچنان تونس پرچمدار تحولات منطقه خواهد بود و جهت گیریها و تصمیمات رهبران آنها بخصوص راشد الغنوشی و حزب اسلامگرای النهضه همچنان ابعاد و اثراتی فراملی خواهد داشت. تحولات رخ داده در مصر و مراکش که نشان دهنده تداوم راه تونسی ها در مراحل اول و دوم است بیانگر این واقعیت است که مرحله سوم در این کشورها نیز با شباهت نزدیک و البته با در نظر گرفتن برخی تمایزات داخلی بوقوع خواهد پیوست و باید در انتظار بود در سایر کشورهای خاورمیانه و شمال آفریقا که در آنجا قیامها در مرحله اول قرار دارد پس از به بار نشستن اهداف مردم از طریق سرنگونی دولت یا وادار شدن آن به اجرای اصلاحات اساسی و مرحله ای، سایر مراحل نیز بوقوع بپیوندد. بدین ترتیب باید گفت تحولات وو جهت گیریهای تونسی ها همچنان بر سایر نقاط این منطقه تاثیرگذار خواهد بود و در حقیقت اینان همچنان پرچمدار بهار عربی خواهند ماند.

14. 14. معصومه طالبی ، ( ۱۳۸۹ ) ، مقاله ای تحت عنوان « ظهور تا سقوط اقتدارگرایی؛ تحلیلی کوتاه بر تحولات اخیر تونس » دارند و معتقد است که :

امروزه با تاثیر تلفن همراه، رایانه، ماهواره و امثال آن در زندگی روزمره، نسلی پدیدار شده است که دیگر با شیوه های سنتی قابل کنترل نیست. جوانان تونسی در جریان اعتراضات خود تصاویری از سرکوب تظاهرات مردمی تونس را از طریق تلفن های همراه خود به رسانه های گروهی جهان ارسال کردند و بدین ترتیب مبارزه با اقتدار گرایی در تونس را جهانی – رسانه‌ای نمودند. اکنون این رویداد مهم در تونس که توانست دیکتاتوری را سرنگون نماید، جدا از این مساله که چه آینده‌ای را برای کشور تونس رقم خواهد زد، تبدیل به شبحی ترسناک برای دیکتاتوران خاورمیانه عربی و الگویی برای ملت‌های تحت استبداد این دیکتاتورها شده است. الجزایر، مراکش، موریتانی و اخیرا اردن صحنه اعتراضات مشابه تونس بود. در این میان، مصر شکننده‌ترین کشور شمال آفریقا از این منظر است. مصر کشوری است که ۵۰‌درصد از مواد غذایی جمعیت ۸۰‌ میلیونی خود را از راه واردات تأمین می‌کند. حسنی مبارک رئیس‌جمهوری ۸۲‌ساله این کشور مجبور می‌شود با نگاه احترام آمیزتری به اعتراضات مردم بنگرد و به آنها گوش فرا دهد. بی شک آنچه در تونس روی داد، ترس از حکومت اقتدارگرا را از بین برده و ملت‌های عرب بیش از پیش به شکنندگی و پوسیدگی نظام حاکم بر آنان پی برده‌اند. سناریوی تونس را می‌توان آغاز بازی بزرگی دانست که دیر یا زود درباره بسیاری از کشورهای عربی مصداق خواهد یافت. می‌توان گفت در منطقه خاورمیانه عربی تحولاتی در حال رخ دادن است که طبعا سرمنشا آنها به تحولات واقع شده در تونس برمی‌گردد. مردم تونس با اقدام به سرنگونی حکومت بن علی گام بزرگی را در تضعیف اقتدارگرایی در منطقه خاورمیانه عربی برداشته‌اند که سوای از تحولات سریع داخلی بعد از سرنگونی دولت بن علی، به نظر می‌رسد که اولین گام را در آگاه‌سازی و هشیاری اجتماعی در منطقه برداشته‌اند و پیشران بزرگی را برای تحولات آتی در منطقه ایجاد نموده‌اند.

بابلی ها : شش نفرند . هدایای آنها شامل : شتر کوهان دار است .
لودیه ای ها : شش نفرند . هدایای آنها شامل : گلدان های منقش و … است .
رخجی ها : چهار نفرند . هدایای آنها شامل : کاسه جام ، شتر دو کوهانه زنگوله دار ، پوست جانوران وحشی است .
آشوریان بین النهرین : هفت نفرند . هدایای آنها شامل : کاسه های بزرگ پیاله مانند ، پوست بره کوچک و قوچ های زیبا است .
کاپادوکیه ای ها : پنج نفرند . هدایای آنها شامل : جبه مادی و شلواری که جوراب آن سر خود است و … می باشد .
مصریان : شش نفر بوده اند . هدیه آنها شامل : شال و …
سکائیان تیزخود : شش نفرند . هدایای آنها شامل : دستبندهایی با سر حیوانات ، جبه های مادی ، شلوار مادی جوراب دار و … است .
ایونیه ای ها : به تعداد زیاد . هدایای آنها شامل : کاسه های جام مانند و پیاله دار و … است .
بلخی ها : چهار نفرند . هدایای آنها : کاسه های پر قیمت ، شتر دو کوهانه زنگوله دار و … است .
گنداریان دره کابل : که شش نفرند . هدایای آنها شامل : گاو نر کوهان دار ، سپر بزرگ و گرد و نیزه می باشد .
پارشوی ها ( خراسانیان کهن ) : چهار نفرند . هدایای آنها شامل : کاسه های جام مانند با شیارهای افقی ، پیاله های آراسته به خطوط افقی و با لبه مزین به گلبرگ های عمودی و یک شتر دو کوهانه زنگوله دار است .
ساگارنیان کناره ماد : پنج نفرند . هدیه شان هم شبیه هدیه مادها است .
سکاهای هوم پرست : پنج نفرند . هدایای آنها شامل : تیغ مادی با نیام و یراق و … است .
هندوان : پنج نفرند . هدایای آنها شامل : کیسه هایی که حاوی ادویه گرانبها و یا خاک زر می باشد و توسط ترازویی که یکی از هندوان بر دوش گرفته ، آورده می شود .^[۲۲۴]
سکاهای اروپایی ( تراکیه ای ) : این گروه چهار نفرند . هدایای آنها شامل : سپر گرد ، نیزه و … است .
تازیان ناحیه اردن و فلسطین : سه نفرند . هدایای آنها شامل : عبایی تاکرد با حاشیه قلابدوزی و چهار گوشه منگوله دار و یک شتر است .
زرنگیان : چهار نفرند . هدایای آنها شامل : سپر گرد و حاشیه دار ، نیزه و گاو نر پیچیده شاخی می باشد .
لیبی ها : سه نفر . هدایای آنها نیزه ، غزال آفریقایی و گردونه ای دو اسبی می باشد .
حبشیان : که سه نفرند . هدایای آنها شامل : یک قوطی احتمالاً عطر یا روغن خوشبو ، عاج فیل و یک نوع زرافه است .^[۲۲۵]
۵-۳-۱ نظریات مطرح شده در مورد ماهیت چارپا
ماهیت چارپای همراه آخرین هیئت نمایندگان بر نمای پلکان های شمالی و شرقی تالار آپادانا در تخت جمشید همواره با ابهام همراه بوده و زرافه ، اکاپی ، چارپای منقرض شده ای از خانواده زرافه ، نیلگای هندی و گاو حبشی فرض شده است .
دقت حجاری افراد هیئت بیست و سوم تا آنجاست که نقش پرداز آنها را آگاهانه با پوست تیره ، اندام کوتاه ، پیکر خرد و زمخت ، موهای مجعد و بینی پهن تصویر کرده ، به طوری که آشکارا صفات ظاهری سیاه پوستان را نشان می دهند . این افراد را ، که نماینده آنان در نقوش آرامگاه ها و در حجاری اورنگ های کوچک نیز تصویر شده است ، اهل کوش ، نوبه و حبشه می دانند .
نوبه یا نوبیه به سرزمینی در شمال شرقی آفریقا گفته می شود که از آسوان در مصر علیا تا محل اتصال نیل سفید و نیل آبی در نزدیکی خارطوم امتداد دارد .
الف- هیئت نوبیایی بر نمای شمالی و شرقی پلکان های آپادانا :
اعضای هیئت بیست و سوم بر هر دو نما از سه نفر تشکیل شده است . یک رئیس در پیشاپیش که یک راهنمای مادی او را هدایت می کند و دو نفر به دنبال وی که نفر اول ظرف دربسته ای در دست گرفته و نفر آخر عاجی بر دوش و افسار چارپایی را در دست دارد . اگرچه ترکیب کلی کار در هر دو نما مشابه است ، تفاوت های مشهودی نیز از نظر فضای حجاری و جای گیری افراد در دو نما دیده می شود . در نمای شمالی راهنما و رئیس هیئت بر روی یک پله قرار گرفته اند . در حالی که در نمای شرقی راهنما بر روی پله و رئیس به همراه دو نفر دیگر در یک سطح قرار گرفته اند .
بررسی نمای شرقی ، که چارپا در آن به شکل بسیار خوبی حفظ شده ، نشان دهنده گردن و بازوان بسیار بلندی است که در قیاس با تنه و پاهای چارپا نامعمول به نظر می رسد . جزئیات ریخت شناسی دیگر نشان دهنده یال کوتاه بر روی گردن ، یک جفت شاخ کوچک ، که از رو به رو نشان داده شده و دم بالا آمده با انتهای پهن است چارپا با افساری ، که به پوزه بسته شده ، هدایت می شود .
برعکس چارپای نمای شرقی که به خوبی محفوظ مانده چارپای نمای شمالی به شدت آسیب دیده و فقط دست و پاها و قسمتی از پشت آن باقی مانده است . از بالاتنه چارپا تنها یک قطعه سنگی کوچک به دست آمده که نشان می دهد چارپا در مقایسه با نقش پلکان شرقی از مهتر بلندتر بوده است . این قطعه سنگ در بازسازی چارپای نمای شمالی بسیار اهمیت دارد.
در زمینه گونه چارپای مورد بحث تا به حال نظریاتی چند مطرح شده است :

1. 1. 1. اکاپی (Okapi) :اول بار برایان پترسن مشاور جانورشناس اریک اشمیت ، چارپای نمای آپادانا را به اکاپی شبیه دانست . به گفته پترسن : « حیوانی که در اینجا نشان داده شده از نوع زرافه است و به اکاپی شباهت دارد ، مگر از نظر شکل سر و اندازه پای عقب و دم و بیضه ها … این اختلافات بر اثر آشنا نبودن حجار با چارپا حاصل شده باشد.»

   

اکاپی یکی از بزرگترین پستانداران شناخته شده است و با راه یافتن اروپاییان به قلب جنگل های پر باران و استوایی مرکز آفریقا و شمال شرق زئیر و کنگو کشف شد . به جهت آنکه چارپا از نظر ریخت شناسی به اسب شباهت دارد بومیانی که تا آن زمان اسب ندیده بودند از دیدن اسبان کاشفان اروپایی شگفت زده نشده و حتی ادعا کردند که حیواناتی مشابه را به نام اکاپی در تله های خود اسیر کرده اند . حتی اروپاییان نیز تا مدتی اکاپی جدید از اسب و حتی به جهت خطوطی بر روی پاهایش گورخر دانسته و بر آن نام علمی اسب جانستون نهاده بودند ، تا اینکه بررسی های بیشتر مشخص کرد که چارپای مزبور در واقع دومین عضو خانواده زرافه است و به آن نام علمی «اکاپی جانستون» دادند .^[۲۲۶]
گردن اکاپی از گردن دیگر نشخوارکنندگان بلندتر به نظر می رسد اما به هیچ وجه از لحاظ بلندی و زاویه آن نسبت به تنه به گردن زرافه شباهت ندارد . گوش های اکاپی نیز بسیار بزرگ است و بر روی گردن آن یالی دیده نمی شود . اکاپی نر یک جفت شاخ با انحنای رو به عقب دارد . شاید مهمترین مشخصه زرافه ، مانند اکاپی ، زبان دراز و سیاه رنگ آن است که برای کندن برگ ها و جوانه ها از آن استفاده می کند .

2. 2. نیلگای هندی :شباهت بین نیلگای هندی – که آهویی درشت جثه و در حد و اندازه های گاوست – با چارپای هیئت سودانی در یال کوتاه ، شاخ های کوچک و بدنی تا حدی شیب دار و انگشت های کوچک بالای سمهاست که در زرافه و اکاپی دیده نمی شود . اگرچه شکل کلی این چارپای گاوسان ، وجود موهای انبوه در زیر گردن آن که در نقش برجسته دیده نمی شود و مهمتر از همه موقعیت جغرافیایی هیئت کوشی در آفریقا و محل زیست نیلگا یعنی سرزمین هند ، این انتساب را با مشکل مواجه کند . این فرض نیز که طراحان به همراه هیئت آفرقایی حیوانی هندی را به نمایش گذارده باشند با توجه با وضع دیگر هیئت ها بعید به نظر می رسد .

2. 2. زرافه (Giraffe) :در بسیاری از منابع این چارپا زرافه معرفی شده است . ویژگی زرافه دست و پا و گردن بلند و کشیده آن با بدنی شیب دار است که باعث می شود تا با اندام غیر معمول و قدی تا حدود ۶ متر بلند قدترین چارپای روی زمین قلمداد شود . گردن بلند زرافه ، که حاصل کشیدگی مهره های گردن اوست ، در انتها به سری نسبتاً کوچک ختم می شود . زرافه گوشه های کوچک و پوزه ای باریک و کشیده دارد . برحسب نژاد ۲ تا ۵ شاخ کوچک پوشیده از مو بر روی سر هر دو جنس نر و ماده دیده می شود . بر روی گردن زرافه یالی کوتاه و افراشته وجود دارد که به برجستگی شانه چارپا ختم می شود .

بر اساس طرح های روی بدن چارپا تاکنون نژادهای گوناگونی از آن شناسایی شده است که زرافه ساکن صحراهای نوبه به نام زرافه نوبیایی یکی از آنهاست .
گرولد والزر در تعیین گونه چارپای آخرین هیئت نمای پلکان آپادانا چنین می گوید : « جانوری که در صف آخر این گروه می بینیم با توجه به همه مشخصاتش می بایست به خانواده زرافه تعلق داشته باشد . البته این نقش نه با زرافه های باغ وحش های امروز مطابق است و نه با زرافه آفریقایی و اکاپی ، ولی در این مورد احتمال یک طرح اشتباهی به وسیله نقش پرداز بسیار بوده است .»
اما در اینجا نیز چارپا با مقیاس کوچکتر از واقعیت و فقط قدری بزرگتر از انسان نشان داده شده است .
برخی چنین احتمال داده اند که چارپای نمایش داده شده گونه ای از خانواده زرافه است که امروزه منقرض شده است ، اما باید توجه کرد که مدارک کافی و مستند تاریخی و جانورشناختی در این زمینه وجود ندارد .
اکاپی حیوانی نبوده است که بتواند مسافت چند هزار کیلومتری آفریقا تا تخت جمشید را بپیماید . بنابراین ، به احتمال قوی این چارپا از طریق دریا و با کشتی به تخت جمشید آورده شده است .
ب - شناسایی نهایی :
به احتمال زیاد منظور از چارپا همراه هیئت نوبه ای زرافه بوده است ؛ حیوانی که همیشه بخشی از پیشکش مردمان سودان به حاکمان مصری را تشکیل می داده است . اکاپی دانستن این چارپا مشکلات فراوانی ایجاد می کند ، از جمله اسب سان بودن آن ، وجود گردن با شیب کم و پشت مسطح تر ، گوش های بسیار بزرگ تر ، نداشتن یال بر روی گردن و دم کوتاه ، افزون بر آن ناشناس ماندن اکاپی برای جانورشناسان تا حدود ۱۹۰۰ م ، بی سابقه بودن نمایش آن به عنوان پیشکش اهالی نوبه برای فراعنه ، محیط زیست بسیار متفاوت و فاصله جغرافیایی فراوان موطن اکاپی با نوبه و ظرافت و آسیب پذیر بودن چارپا هنگام انتقال در مسافت های طولانی از جمله عوامل تاریخی و زیستی است که نمایش آن را در تخت جمشید بسیار بعید می سازد .
منظور طراح و حجاری هخامنشی از چارپای همراه با هیئت نوبیایی چیزی جز زرافه گردن دراز نوبیایی نبوده است . اگرچه فضای بسیار محدود حجاری ، اندام نامعمول چارپا از لحاظ تناسب اندام ها ، به ویژه بدن شیب دار و گردن بلند آن و معیارهای جا افتاده طراحی و حجاری هخامنشی موجب شده که نتیجه رضایت بخش از کار در نیاید ، از جمله طول چارپا بر کف حجاری که نسبت به بلندی چارپا با تناسبی نزدیک به دیگر حیوانات اجرا و باعث کشیده تر و کوتاه تر شدن چارپا نسبت به نمونه واقعی شده است . مورد عمده دیگر نمایش سبک کار کاملاً متفاوت و کوتاهی بیش از حد و کاملاً غیر معمول پاها نسبت به دستهاست ، که باید آن را ضعیف ترین بخش کار طراح به حساب آورد . تناقضی که در طراحی چارپا با آن روبه رو هستیم از یک سو نمایش جزئیاتی است که بیانگر آشنایی دقیق با چارپاست ، از جمله تعداد و اندازه شاخ ها ، یال و شکل و حالت دم و از سوی دیگر حالت و تناسب اندام ها به ویژه وضعیت پاها که اگرچه به تنهایی ممکن است حاصل ناآشنایی با چارپا باشد ، به اعتقاد ما حاصل فضای محدود ، سبک طراح و ناآشنایی با طراحی چارپای غیرمعمولی چون زرافه (نه ناآشنایی با خود چارپا است .)^[۲۲۷]
۵-۳-۲ انواع اسب های تخت جمشید :
هشت گروه از هیئت های منقوش بر پلکان شرقی آپادانا ، به شاه بزرگ اسب هدیه می کنند .
ارمنیان ( هیئت سوم ) و کاپادوکیه ای ها (گروه نهم) باره های نیرومند و خوش اندامی می آورند که بلندیشان تا شانه ، ۱۲۰ تا ۱۳۰ سانتیمتر می رسد . همین نوع را در نقش صفوف میهمانان بر پلکان آپادانا مجسم کرده اند و احتمالاً مقصودشان نمایش ستوران طویله شاهی بوده است . موی سر این اسپان را به صورت تاجی بسته اند و یالشان را در قسمت بالای گردن ، کوتاه کرده اند و چنانکه رشته های یال به مانند دندانه های شانه ، راست ایستاده است . این اسپان را میتوان از نژاد مادی –آسیای کوچک دانست .
اسب سکاها (گروه یازدهم) در برابر نوعی که توصیف کردیم ، کوتاه تر پر عضله تر و نیرومندتر می نماید . موی سر و دم آن گره خورده است و یالش روی گردن میاویزد . می توان با نژاد معروف تورانی مطابقش دانست .
هیئت های ساگارتی ( شانزدهم ) و اسکودرائی (نوزدهم) یک نوع اسب می آورند که از اسپ سکاها کمی سبکتر و کشیده اندام تر می باشد . به مانند اسپان مادی آراسته اند .

بهشتی ، سعید ، آیین خردپروری ، مؤسسه فرهنگی دانش و اندیشه معاصر ، ۱۳۸۶.
تحقیقی در نظام تربیت عقلانی بر مبنای سخنان امام علی ( ع) است . اثر ارزشمند و دقیق در حوزه تربیت اسلامی و به ویژه تربیت عقلانی است . این کتاب به بررسی تمام تعاریف اعم از لغوی و اصطلاحی عقل پرداخته و بر مبنای آموزه های دین و سخنان امام علی (ع) به تدوین یک نظام تربیت عقلانی جامع و دقیق مبادرت ورزیده است . کتاب در سه بخش تنظیم شده و بخش سوم آن خود سه فصل اساسی را داراست . این فصول به اهداف تربیت عقلانب بر مبنای سخنان امام علی (ع) و روش های تربیت عقلانی بر مبنای سخنان امام علی (ع) پرداخته است . مطالب موجود در این کتاب ، محقق را درمباحث مفهوم شناسی تربیت ، عقل ، نحوه استخراج مطالب و رهیافتن به پاسخ سئوالات تحقیق ، خود بسیار یاری رسانیده است .
بهشتی ، سعید ، تأملات فلسفی در تعلیم و تربیت ، سازمان تبلیغات اسلامی ، ۱۳۸۹.
این کتاب شامل دو بخش : تأملاتی در فلسفه تربیت دینی از دیدگاه اسلام ، و تأملات فلسفی در تعلیم وتربیت غرب می باشد . محقق از فصل دوم این کتاب تحت عنوان در آمدی بر قلمرو شناسی عقلانیت در تربیت اسلامی در سیر مطالعاتی خود استفاده نموده است .
دهشیری ، افضل السادات ، تربیت اخلاق از دیدگاه اسلام با تأکید بر سنین نوجوانی ، ۱۳۷۰.
بخش نخست کتاب به بررسی نظام اخلاقی اندیشمندان غربی پرداخته است و مفهوم تربیت اخلاقی را که شامل تعریف و اهمیت آن از ابعاد مختلف می باشد ، بررسی شده است . فصل سوم اختصاص به اصول و روش های تربیت اخلاقی داشته است . که محقق از مباحث این فصول در قسمت مبانی نظری خود استفاده نموده است .
شریعتمداری ، علی ، اصول و فلسفه تعلیم وتربیت ، تهران ، امیر کبیر ، ۱۳۸۳.
کتاب حاضر مشتمل بر سیزده فصل می باشد که به بیان اصول تعلیم وتربیت از نظر دکتر علی شریعتمداری و جان دیویی و بیان مفهوم فلسفه و تعلیم وتربیت است . مطالب مطرح شده در این کتاب در مبانی نظری تحقیق حاضر مؤثر واقع شده است .
فایضی ، آشتیانی ، تربیت و اخلاق اسلامی ، انتشارات روحانی ، ۱۳۷۶.
این کتاب شامل سه بخش مبانی تربیت اسلامی ( شامل شش فصل ) و مبانی اخلاق اسلامی ( شامل چهار فصل ) و برخی از روش های تعلیم وتربیت اسلامی ( شامل دوازده فصل ) می باشد که محقق در فرایند تدوین تحقیق حاضر ازمطالب آن استفاده نموده است .
قمی، عیون اخبار الرضا ، اصفهانی ، انتشارات علمیه اسلامیه ، ۱۳۳۷.
این کتاب در ۶۹ باب توسط محمد بن علی بن بابویه قمی ( شیخ صدوق ) تهیه و تدوین شده است .وی از نظر روایت حدیث بسیار ثقه می باشد . بخشی وسیعی از مستندات پژوهش حاضر از این کتاب می باشد .
۲ -۱۰- جمع بندی مبانی نظری وپیشینه تحقیق
الف ) مبانی نظری
در این بخش به جمع بندی مباحث مطرح شده در این فصل می پردازیم . همانطور که مشاهده شد با توجه به اصل موضوع پایان نامه به تعریف و بیان ماهیت مفاهیم مورد بحث پرداخته شد و موضوعاتی همچون مفهوم عقل ، واژه های مترادف و متضاد آن ، و اهمّیّت آن در قرآن و اقسام آن ، مفهوم عاطفه و کاربرد آن در قرآن و تقسیم بندی عواطف و تقابل عقل و احساس ، و نقش عواطف در زندگی انسان و دیدگاه های متفکّران و فلاسفه در دو سطح عقل گرایان و عاطفه گرایان پرداخته شد و در پایان جایگاه عقل و عاطفه از دیدگاه اندیشمندان مختلف مورد بررسی قرار گرفت .

ب ) پیشینه تحقیق

مجموع پایان نامه ها و مقاله ها و کتاب هایی که در این فصل گزارش شده است ، تنها بخشی از پیشینه تحقیق است و آثار دیگری وجود دارد که برخی از آنها تکرار همین مطالب است و برخی نیز مشتمل بر نکات تازه ای است که به خاطر طولانی شدن فصل از گزارش آن خودداری می گردد و فهرست کامل آن ها در فهرست منابع خواهد آمد ؛ نتیجه بررسی پیشینه تحقیق در قسمت پایان نامه ها نشان می دهد که در کارهای صورت گرفته از نظریات و آراء اندیشمندان در باب عواطف و نقش آن در شخصیت سازی و تربیت افراد ، آثار تربیتی به کارگیری عقل در ابعاد مختلف عقلانی ، عاطفی و اخلاقی سخن به میان آمده است و پژوهش های خوبی صورت گرفته است و در قسمت مقاله ها نیز در زمینه تفکّر و تعقل و نقش آن در تربیت انسان ، جایگاه عقل و عاطفه در تربیت اخلاقی و جایگاه عقل در اخلاق نیز تحقیقاتی انجام پذیرفته و در قسمت پایانی نیز می توان به کتابهایی که در زمینه تربیتی و اخلاقی به تحریر در آمده است ، اشاره کرد که از هر یک از آنها در تدوین مبانی نظری استفاده شده است .
فصل سوم
روش شناسی تحقیق
۳ - ۱ - مقدّمه
هدف از آفرینش انسان عبادت و پرستش است و یکی از راه های عبادت واقعی تفکّر است که از عقل ورزی نشأت می گیرد . از نظر صاحب نظران تعلیم و تربیت پیشرفته ، تفکّر محور آموزش و پرورش است و روش ها و برنامه های آموزشی باید مبتنی به جریان تفکّر باشد و هر روش و برنامه ای که بهتر از روش های دیگر کودک را به تفکّر وادار کند با ارزش تر است . یکی از ابعاد اساسی و مهم وجود انسان که در برنامه ریزی های تربیتی به نحوی مورد نظر قرار می گیرد ، بعد عقلانی اوست « انسان به عنوان موجودی که می تواند از رفتار خود آگاه باشد و از نیروی تفکّر نیز برخوردار است ، در حدّ وسیع تحت نفوذ جنبه ی عقلانی شخصیت خود قرار دارد » ( شریعتمداری ، ۱۳۸۰، ص ۴۹) .
بزرگ ترین منبع سعادت آدمی در پرورش فعالانه قوای عقلی او نهفته است که موجب خود شکوفایی ، خود پروری و استکمال انسان است . شخصی که به راستی رفتاری انسان وار دارد ، از عالی ترین قوه و فصل ممیز خویش ، یعنی عقل ، فرمانبرداری می کند . اگر چه عواطف برای درک لذّت ، و اراده برای نیل به غایات وسیله اند ، ولی هم عاطفه و هم اراده به شایستگی تحت فرمان عقل قابل اداره اند . ( گوتک ، ۱۳۸۰، ص ۵۶) . نخستین فیلسوفی که انسان را حیوان ناطق توصیف کرد ، ارسطو بود .« از نظر او در انسان سه عامل سرشت ، خو ( عادت ) و عقل وجود دارد و نیکبختی انسان در هماهنگی این سه جنبه است و از آن جا که میان این سه، عقل برترین است ( و برتری انسان به دیگر حیوانات به عقل اوست ) کمال انسان در آن است که عقل ، رهبر خو و سرشت وی گردد » ( نقیب زاده ، ۱۳۷۶، ص۶۱) .عقل در تفکّر اسلامی از جایگاه رفیع و شایسته ای برخوردار است . اسلام به همان پایه و درجه که به تربیت عقل توجه دارد به تربیت قلب و عواطف نیز اهتمام کافی نشان داده است . همان طور که عقل را میزان سنجش میان حق و باطل شناخته ، قلب را نیز وسیله ایجاد عواطف عالی می داند . عقلی تابع و تحت تأثیر عواطف باشد ، ناگزیر است کوشش کند تا عواطف را در رسیدن به اهدافی که دارد ، یاری دهد . اگر عواطف تربیت نشده و تحت فرمان عقل نباشد ، غضب بر انسان چیره می شود و انسان از تدبیر و سیاست و عقل و شرع به یک سو می افتد و برای آدمی در چنین وضعی بینش و بصیرت ، فکر واندیشه و اراده و اختیاری باقی نمی ماند و بصورت یک فرد

مقهور و درمانده در می آید که محکوم به غضب خود ، و نابود می شود .در آیات و روایات با تعابیر مختلفی از دو بعد عقل و عاطفه انسان سخن گفته و به جایگاه آنها پرداخته شده است .
در این فصل ما قصد داریم ، نوع تحقیق ، روش تحقیق ، روش و ابزار جمع آوری اطلاعات را شرح دهیم . تا خواننده با فرایند روش شناسی تحقیق حاضر بیشتر آشنا شود .
۳- ۲- نوع تحقیق
به طور کلی تحقیقات علمی را می توان بر اساس هدف به دو گروه بنیادی و کاربردی تقسیم کرد . ضمناً تحقیقات بنیادی نیز بر اساس روش تحلیل به دو دسته تحقیقات بنیادی تجربی و تحقیقات بنیادی نظری تقسیم می شوند .
تحقیقات کاربردی را می توان به دو دسته تحقیقات توسعه ای و عملی تقسیم بندی نمود ( حافظ نیا ، ۱۳۸۹ ، صص ۶۳ – ۵۸ ). در پژوهش کاربردی هدف اصلی ، آزمون و بررسی امکان کاربرد دانش است در حال که هدف اصلی پژوهش بنیادی ، افزایش حیطه فهم و دانش می باشد ( دلاور ، ۱۳۹۱، ص ۳۱) .
هدف تحقیقات کاربردی ، توسعه دانش کاربردی در یک زمینه خاص است ، به عبارت دیگر ، به سمت کاربرد عملی دانش هدایت می شود .از نظر هدف ، تحقیق کاربردی در جستجوی دستیابی به یک هدف عملی است و تأکید آن بر تأمین سعادت و رفاه مردم و مطلوب بودن فعالیت است ( دلاور ، ۱۳۹۰، ص ۴۹ ) . در تحقیق حاضر با توجه به موضوع و هدف خود از نوع تحقیقات کاربردی به شمار رفته که از آن جمله آن افزودن دانش موجود و سبک شناختی کلی در یک زمینه خاص است ، که هدفش بهبود محصول یا فرایند و به دست دادن نتایج عملی و قابل استفاده و ابداع و اختراع وسایل و روش ها برای کارهای عملی است . دلیل دیگر بر لزوم کاربردی بودن تحقیق حاضر این است که ما در این تحقیق ، قصد بررسی جایگاه عقل و عاطفه در تربیت اخلاقی از دیدگاه استاد مطهری را داریم .
۳- ۳ - روش تحقیق
در این تحقیق از روش تحقیق توصیفی – تحلیلی ( تحلیل محتوا ) استفاده شده است . تعاریف زیادی از تحلیل محتوا صورت گرفته است . والیزر و واینر ( ۱۹۷۸) تحلیل محتوا را به عنوان روشی منظم که برای
بررسی محتوای اطلاعات ثبت شده استفاده می شود تعریف کرده اند . کرلینجر ( ۱۹۸۶) آن را روش مطالعه و تجزیه و تحلیل ارتباط به شکلی نظام مند ، عینی و کمّی به منظور سنجش متغیرها می داند ( بیابانگرد ، ۱۳۹۰، ص ۳۰۹) . تحلیل محتوا ، مطالعه ارتباطات است ، یک روش پژوهشی است که به صورت منظم و عینی برای توصیف مقداری محتوای آشکار ارتباطات به کار برده می شود . دراین روش ، پیام ها یا اطلاعات به صورت منظم کدگذاری و به نحوی طبقه بندی می شوند . هدف غالب تحلیل محتوا ها ، پاسخ گویی به سؤالاتی است که با مواد مورد تجزیه و تحلیل ارتباط مستقیم دارند . غالباً تحلیل محتوا به منظور توصیف به کار برده می شود ، این روش برای هر شکلی از ارتباطات انسانی به کار برده می شود ( دلاور ، ۱۳۹۰، صص ۲۷۸ – ۲۷۵ ) . به طور کلی بر اساس روش ، تحقیقات علمی را می توان به پنج گروه تقسیم کرد که عبارتند از : تحقیقات تاریخی ، توصیفی ، همبستگی ، علّی و تجربی ( حافظ نیا ، ۱۳۸۹ ، صص ۶۳ – ۵۸ ). در تحقیقات توصیفی محقق به دنبال چیستی و چگونه بودن موضوع است و وضع موجود را بررسی کرده و در صورت لزوم ارتباط بین متغیرها را بررسی می نماید . در تحقیقات توصیفی – تحلیلی محقق علاوه بر تصویر سازی آنچه هست به تشریح و تبیین دلایل چگونه بودن و چرایی وضعیت مسئله و ابعاد آن می پردازد . در تحقیق توصیفی تحلیل محتوا به منظور توصیف عینی و کیفی محتوای مفاهیم ، متن ها ، پدیده ها و فضاها به صورت نظام دار انجام می شود . محقق در چنین تحقیقی به دنبال تجزیه و تحلیل و توصیف مطالب است ( حافظ نیا ، ۱۳۸۹ ، صص ۷۶ – ۶۹ ) . روش تحلیل محتوا ، روشی است که در راه استنتاج منظم و عینی ویژگی های خاص یک متن به کار می رود ودر بردارنده شناخت و برجسته سازی محورها و خطوط اصلی یک متن با هدف فراهم آوردن تحلیلی توصیفی و ارائه واقعیت در سطح یا عمق یا تحلیل علّی و مانند آن است ( بهشتی ، ۱۳۸۶، ص ۴۲) . سه روش تجزیه و تحلیل داده ها عبارتند از : کیفی ، کمّی و فضایی . روش تجزیه و تحلیل کیفی : چون داده های بسیاری از تحقیقات علمی کمّی نبوده ، جنبه آماری ندارند ، معیار و مبنای دیگری غیر از روش های آماری باید برای تجزیه و تحلیل آنها به کار رود . این مبنا و معیار در تجزیه وتحلیل های کیفی مشخصاً عقل ، منطق و تفکّر و استدلال است ؛ یعنی محقق با بهره گرفتن از عقل و منطق و اندیشه باید اسناد ، مدارک و اطلاعات را مورد تجزیه و تحلیل قرار دهد و حقیقت و واقعیت
را کشف و درباره ی فرضیه ها اظهار نظر نماید . البتّه استدلال عقلانی ، منطق و تفکّر معیار هایی نیستند که تنها به کار تحقیقات کیفی بیایند ، بلکه در هر نوع تحقیق عملی به کار می روند و محقق ناگزیر است روش هاو نتایج به دست آمده را با آنهامحک بزند و اگر احساس کند روش آماری نتیجه ای داده که با عقل و منطق جور در نمی آید ، باید نتایج روش آماری را کنار گذارد و به عقل و منطق بها بدهد ؛ زیرا تجزیه و تحلیل ، ترکیب و تجرید و تعمیم کار عقل است ( حافظ نیا ، ۱۳۸۹ ، ص ۲۶۸ ) . در تحقیق حاضر با روش توصیفی- تحلیلی داده ها تجزیه و تحلیل می شوند .
۳ – ۴- روش و ابزار گرد آوری اطلاعات
روش های گرد آوری اطلاعات به طور کلی به دو دسته کتابخانه ای و میدانی تقسیم می شوند . این روش ها در دو فضای واقعی و مجازی قابل انجام و کاربرد می باشند . روش های فضای واقعی ، همان روش های سنتی است که محقق با بهره گرفتن از روش های کتابخانه ای و یا میدانی به جمع آوری اطلاعات می پردازد . روش های مجازی روش جدیدی است که با توسعه شبکه های اینترنت و فناوری اطلاعات در اختیار پژوهشگران قرار دارد و آنها می توانند روش های کتابخانه ای و میدانی سنتی را برای گرد آوری اطلاعات در فضای مجازی و اینترنت مورد استفاده قرار دهند ( حافظ نیا ، ۱۳۸۹، ص ۱۹۳ ).
در تحقیق حاضر ، پس از انجام مطالعات کتابخانه ای و استخراج مطالب مورد نظر ، کار مهم و اساسی مقوله بندی و طبقه بندی آنها در چهار چوب فصول پیش بینی شده در تحقیق انجام شد که این خود دقّت نظر و توجه ویژه ای را می طلبد . سپس توصیف و تحلیل آنها انجام خواهد گرفت . همان گونه که ملاحظه می شود به دلیل ماهیت موضوع مورد بررسی و منابع مورد استفاده برای جمع آوری اطلاعات در این تحقیق پای مباحثی چون جامعه آماری ، حجم نمونه ، شیوه نمونه گیری و شیوه های آماری جهت تجزیه و تحلیل اطلاعات در میان نخواهد بود .
گرد آوری اطلاعات در تحقیق حاضر از طریق منابع کتابخانه ای بوده ، که اطلاعات را جمع آوری و تحلیل و تبیین کرده و مراحل انجام آن به شرح زیر است :
۱ – جمع آوری اطلاعات
۲- دسته بندی اطلاعات
۳ – شرح و تفسیر اطلاعات
۴ – تجزیه و تحلیل اطلاعات
۵ – استنتاج و نتیجه گیری
فصل چهارم
یافته های تحقیق
۴-۱- مقدمه
یکی از خصوصیات عام انسانی خرد ورزی است . به کار گیری و شکوفا کردن نیرویی که نخستین آفریده جهان هستی است ، شناخت کنه و حقیقت این مخلوق اول ، برای انسان امکان پذیر نیست . امّا از طریق ویژگی ها و علائم آن می توان این پدیده را تعریف کرد . عقل همان فهم و شعوری است که انسان را در سختی ها و تاریکی ها راهنمایی می کند و راه درست را از نادرست به او می شناساند . آفریدگار دانای حکیم پیش از آن که سرشت آدمی را به هم آمیزد ، بهترین هدیه خویش را با ارزانی داشت . این هدیه بسان چراغی فروزان در فرا روی آدمی ، تابناک است و اگر انسان بخواهد به راه راست رهنمون شود ، بایسته است که لحظه ای از روشنایی خرد غافل نباشد .
خرد ، ارزشمندترین سرمایه پنهانی بشر است که بنیان های زندگی را نیرومند می سازد و به گاه زور آزمایی ، به شمشیری برّنده می ماند که هیچ گاه طعم تلخ شکست را نچشیده است .اگر انسان از این موهبت الهی به شایستگی استفاده کند ، ارزش و مقام خویش را برتری داده است و در دنیا و آخرت سر بلند است ؛ چرا که ارزش اعمال در روز واپسین به رتبه و درجه عقل هر کس بستگی دارد . هر قدر بهره بیشتری از این نعمت ، عاید انسان شود ، سر فرازی و سربلندی بیشتری نیز در آخرت نصیب او می گردد .
عواطف و هیجانات یکی از مهم ترین ساحت های وجودی انسان است که چیستی و کار کرد آن ، به میزان اهمّیتش دچار ابهام و پیچیدگی است . رقیب اصلی ساحت عاطفی در انسان ، بعد شناختی و عقلانی اوست . عواطف و هیجانات هم به لحاظ توصیفی و هم به لحاظ هنجاری ، از جایگاهی فروتر نسبت به حوزه عقلانیت برخورداردند . از همین رو ، خصلت عاطفی بودن از جمله ویژگی های مشترک انسان و حیوان دانسته شده است .
هر یک از دو حوزه عواطف و عقلانیت کارکردهای ویژه خود را دارند ، امّا ساحت عقلانیت در انسان به دلیل قابلیت های ویژه آن ، از تأثیر فراتر و ارجمند تر نسبت به عرصه عواطف و هیجانات برخوردار است .
باید توجه داشت که حوزه مفهومی و مصداقی عواطف و هیجانات در تاریخ علم ، فراز و نشیب های فراوانی را گذرانده است که نمی توان بدون تحدیر دقیق آن ، حکمی واحد را برای این حوزه روا دانست . برای مثال ،
امروزه برخی از ادراکات متعالی و معنوی مختص انسان و نیز برخی از خصلت های اخلاقی ویژه آدمی را از زمره عواطف و هیجانات می دانند که طبیعتاً این دست طبقه بندی ها و تحلیل ها ، در شناخت درباره جایگاه عواطف و احساسات در میان ساحت های وجودی انسان ، تأثیر گذار است .پیچیدگی وجودی وکارکردی عواطف و احساسات سبب گردید تا برای شناخت دقیق آنها به تبیین حدود و ثغور این ساحت خاص در مقایسه با دیگر ابعاد وجودی آدمی پرداخته شود. . با توجّه به اهمّیّت و جایگاهی که عقل و عاطفه می توانند در تربیت اخلاقی داشته باشند لذا محقق نیز این مسأله را به عنوان سئوالات پژوهش خود در این فصل مورد بررسی قرار داده است که در قسمت زیر به آن می پردازیم.

رگرسیون شبکه عصبی مربوط به جعبه های الگوریتم پیشنهادی

شکل ۴- ۷: رگرسیون شبکه عصبی مربوط به جعبه داده های ۱ سال گذشته
شکل ۴- ۸: رگرسیون شبکه عصبی مربوط به جعبه داده های ۱ ماه گذشته
شکل ۴- ۹: رگرسیون شبکه عصبی مربوط به جعبه داده های ۱ هفته گذشته
شکل ۴- ۱۰: رگرسیون شبکه عصبی مربوط به جعبه داده های بارهای مصرفی نزدیک به داده مورد نظر

اعتبارسنجی نتایج در بازار واقعی برق ایران
همان طور که در ابتدای پایان نامه و در قسمت چکیده این پژوهش آورده شده است، در اقدامی داوطلبانه و با بهره گرفتن از جلب اطمینان و همکاری یکی از نیروگاه های سیکل ترکیبی کشور، نتایج خروجی از نرم افزار نوشته شده، در بازار واقعی فروردین و اردیبهشت ماه سال ۱۳۹۲ ، مورد آزمایش قرار گرفت و نتایجی فراتر از انتظار پروژه ثبت و ضبط گردید که اسناد مربوط به این مهم، در این بخش آورده شده است.
بازیگران بازار برق در طرف فروشنده، قیمت های پیشنهادی خود را برای سه روز آینده در فرمی به شکل فرم زیر ثبت می نمایند:

شکل ۴- ۱۱: فرم ثبت قیمت برای فروشندگان برق و مالکان نیروگاه ها
منظور از Power 1 ، همان پله اول و Price 1 همان قیمت برای پله اول می باشد و الی آخر.
شکل ۴- ۱۲: فرم مخصوص خریداران برق جهت مشخص شدن نیاز بار مصرفی در روزهای آتی
در شکل ۴-۱۲ نیز قسمتی از سامانه قیمت دهی بازار برق را مشاهده می فرمایید که مربوط به خریداران برق است.
یکی از مهمترین گزارشاتی که از مدیریت بازار برق منتشر می شود، گزارش آرایش تولید می باشد که در شکل ۴-۱۳ یک نمونه از این گزارشات آورده شده است. در واقع این گزارش که بعد از ظهر هر روز در اختیار نیروگاه ها قرار می گیرد، خروجی عملکرد آنها در روز قبل را نشان می دهد.
شکل ۴- ۱۳: گزارش آرایش تولید فروشنده
ستون Dispatchable مربوط به مقدار کل ظزفیتی را که فروشنده جهت شرکت در بازار، ابراز می دارد نشان می دهد. ستون Economic شرایط فروشنده را با توجه به شکل های ۱-۱ و همچنین ۴-۱ به تصویر می کشد که در واقع در نقاطی که ۰(صفر) درج شده، اولین پله قیمت فروشنده بعد از نقطه تسویه بازار قرار داشته است. همچنین ستون Required همین شرایط را با عنایت به رعایت قیود فنی موجود در شبکه برق سراسری اعمال می کند، یعنی نگاهی به موقعیت جغرافیایی نیروگاه، ظرفیت نیروگاه، نوع نیروگاه(گازی، بخاری، سیکل ترکیبی، اتمی و …) و بسیاری از فاکتورهای گفته شده در فصل های قبل، دارد.
نتایج خروجی نرم افزار در یک روز مشخص(قیمت بهینه پیش بینی شده)
شکل ۴- ۱۴: قیمت های بهینه استخراج شده از نرم افزار در روز ۲۷/۰۱/۱۳۹۲ و ثبت آنها در بازار واقعی
خطی که در شکل ۴-۱۴ از همه خطوط پایین تر قرار دارد، میانگین قیمت های ثبت شده در کشور در روز ۲۷/۰۱/۱۳۹۲ می باشد. ده خط بالایی این خط در واقع پله های قیمتی ثبت شده برای یک واحد گازی نیروگاهی مشخص می باشد که از خروجی های نرم افزار نوشته شده در این پایان نامه استفاده کرده است. اینکه پله قیمتی اول حاوی چند مگاوات از ظرفیت این واحد می باشد در این شکل مشخص نیست و این موضوع نیز جزو استراتژی های قیمت دهی برای فروشنده قلمداد می گردد. پاسخ این سوال در شکل ۴-۱۵ داده شده است و ظرفیت هر پله مشخص گردیده است. تمام فرم های نشان داده شده در این بخش فرم های واقعی بازار برق ایران می باشند.
شکل ۴- ۱۵: مقدار ظرفیت مگاواتی پیشنهادی در هر پله فروش برق در روز ۲۷/۰۱/۱۳۹۲
تفسیر و تبیین شکل ۴-۱۶ مهمترین دستاورد این پایان نامه را به روشنی بیان می دارد. این شکل ۱۲ ساعت ابتدایی از آرایش تولید نیروگاه تست شده در روز ۲۷/۰۱/۱۳۹۲ را نشان می دهد.
اگر به خوبی دقت شود، مشاهده می گردد که در ساعات ۵ و ۶ صبح روز تست شده مقادیر برنده شده نیروگاه اعداد ۶.۸ و ۱۳.۶ می باشد در حالی که در شکل ۴-۱۵ نشان داده شده است که نیروگاه مورد نظر بسته های پیشنهادی خود را در مقادیر ۵۵ در پله اول، ۵۷ در پله دوم(بدین معنی که پله دوم، بسته ای ۲ مگاواتی است)، ۶۰ در پله سوم(بدین معنی که پله سوم، بسته ای ۳ مگاواتی است) و الی آخر اعلام کرده است. این موضوع به وضوح نشان می دهد که شما نزدیکترین فروشنده به نقطه تسویه بازار بوده اید و بازار جهت تامین نیاز مصرف اعلام شده خود تنها به ۶.۸ مگاوات در ساعت ۵ بامداد احتیاج داشته است و نوبت نفر بعدی فروشنده به شما رسیده است در غیر اینصورت بازار حق ندارد بسته های پیشنهادی فروشنده را خرد و به میزان دلخواه خود خریداری کند.
نیازی نیست که این اتفاق در ساعات متوالی زیادی رخ دهد و یا حتماً در هر روز، صرف اتفاق افتادن این موضوع در هر بازه مثلاً یک هفته الی ۱۰ روزه نشان خواهد داد که فروشنده در نزدیکی نقطه تسویه بازار اقدام به فروش برق خود کرده است و این یعنی سود حداکثری نیروگاه های تولید کننده و فروشنده برق!
شکل ۴- ۱۶: آرایش تولید نیروگاه تست شده در روز ۲۷/۰۱/۱۳۹۲
همچنین تعدادی از روزهای دیگر نیز که مشابه همین اتفاق برای نیروگاه تست شده مورد نظر، رخ داده است در شکل های ۴-۱۷ و ۴-۱۸ نیز به عنوان سند اعتبار نرم افزار نوشته شده آورده شده است.
در روز ۲۸/۰۱/۱۳۹۲ ، نتایج خروجی از نرم افزار در ساعات ۳، ۴، ۵ و ۶ آخرین قیمت تمام کننده بازار و تعیین کننده نقطه تسویه بازار بوده است. همچنین در شکل ۴-۱۸ که برای روز ۲۹/۰۱/۱۳۹۲ می باشد این موضوع در ساعت ۵ بامداد رخ داده است.
شکل ۴- ۱۷: آرایش تولید نیروگاه تست شده در روز ۲۸/۰۱/۱۳۹۲
شکل ۴- ۱۸: آرایش تولید نیروگاه تست شده در روز ۲۹/۰۱/۱۳۹۲
فصل پنجم
نتایج کلی و ارائه پیشنهادات

نتیجه گیری
در سال های اخیر با توجه به گرایش شدید نسبت به خصوصی سازی در صنعت برق و رویکردهای مثبت همراه با اعمال مصوبات منظم در این خصوص، میل به مشارکت در بازار هایی با سود بیشتر در تولیدکنندگان برق کشور مضاعف گردیده است. با عنایت به ساختار و ساز و کار این بازار ها باید به دنبال شناخت و ارائه طرح های نو به منظور ارضای بخش خصوصی جهت سرمایه گذاری این بخش ها بود لذا پژوهش و ارائه راهکارهای جدید توجیه می شود.
در موضوع خاص بازار برق ایران با توجه به پیچیدگی های ذاتی این بازار و همچنین تلاطم و تغییر و تحول دائمی شبکه برق سراسری، انجام چنین پروژه هایی می تواند بسیار حائز اهمیت باشد.
در این پژوهش سعی بر آن شد تا پس از شناخت زوایای مختلف بازار برق ایران، روح قوانین مبتنی بر علوم مهندسی و منطق این بازار، نرم افزاری نوشته شود تا قیمت بهینه فروش برق را محاسبه کند تا علاوه بر هدف تامین سود حداکثری از شکست و جریمه های احتمالی جلوگیری به عمل بیاورد.
بدین منظور با بهره گیری از ۸۷۶۰ داده مناسب، شبکه عصبی مصنوعی طرح آموزش داده شد. در طرح جدیدی که در این پایان نامه ارائه گردید از چهار جعبه تصمیم گیری و مدل سازی جداگانه که به ترتیب داده های مربوط به یک سال گذشته سیستم، یک ماه گذشته سیستم، یک هفته گذشته سیستم و همچنین داده های مربوط به نزدیکترین بار مصرفی مشابه داده مورد نظر، استفاده شد. همچنین از الگوریتم ژنتیک در دو قسمت مختلف از این مدل سازی و بهینه سازی بهره برده شد. یکی زمان ایجاد معماری شبکه عصبی(با متغیر فرض کردن یک سری از پارامترهای موثر در ساختار از جمله تعداد لایه ها در کل شبکه و تعداد نرون ها در هر لایه و …) و دیگری پس از گرفتن خروجی از چهار جعبه حاوی شبکه عصبی(به طوری که با دادن یک ضریب به نام λ وزن خروجی هر جعبه را مشخص می کند و مجدداً در یک روند بهینه سازی این ضرایب را معین می سازد). علت انجام چندین بار بهینه سازی(حتی طی روند مدل سازی) میزان تاثیر بسیار زیاد خطاهای به ظاهر اندک در خروجی مالی نرم افزار است و این موضوع به مرور زمان(با توجه به ظرفیت تولید و فروش) و مثلاً طی مدت یک هفته یا یک ماه خود را نشان می دهد.
درنهایت نیز خروجی های نرم افزار نوشته شده در بازار واقعی برق ایران و توسط یک نیروگاه سیکل ترکیبی آزمایش گردید که نتایجی فراتر از انتظار پژوهش انجام شده در پی داشت.

پیشنهادات
با عنایت به نتایج بدست آمده پیشنهاد می گردد بازیگران بازار برق در سمت فروشنده از مدل سازی به وسیله شبکه عصبی و از الگوریتم ژنتیک به منظور بهینه سازی مدل های خود استفاده کنند
همچنین پیشنهاد می گردد بازیگران از داده های واقعی آزمایش شده در بازار به منظور آموزش شبکه عصبی خود استفاده نمایند.
نتایج خروجی از این نوع نرم افزار ها و یا نرم افزار های مشابه با هر منطق و الگوریتم دیگر باید خروجی های خود را در بازار واقعی تست کنند و از شرایط واقعی اعمال شده از سوی مدیریت بازار غافل نگردند.
مراجع
[۱] S. C. Anderson, “Analyzing Strategic Interaction in Multi Settlement Electricity Markets: A Closed-Loop Supply Function Equilibrium Model”, PHD Thesis, May 2004.
[۲] B. Williams, ”Electricity Networks and Generation Market Power”, PHD Thesis, January 2004.
[۳] Jodi Cabero, Alvaro Baillo, Santiago Cerisola, “A Medium Term Integrated Risk Management Model for A Hydrothermal Generation Company”. IEEE 2005
[۴] Karl Fraundorfer, Jens Gussow, Georg Ostermaier, “Stochastic Optimization In Dispatching of Complex Power Systems”, Ifu-sg, University Of St.Gallen, Switzerland.

۷

سربار

تولیدکننده/صادرکننده باید هزینه های سربار تولید و توزیع را متحمل شوند

تولید کننده فقط هزینه ها سربار تولید را متحمل می­ شود

۸

مناسب­بودن

این روش بیشتر برای صادرکنندگان در مقیاس­های بزرگ مناسب است

این روش بیشتر مناسب صادرکنندگان در مقیاس­های کم است.

۹

قیمت

صادرکنندگان می­توانند قیمت­ها را بالا بکشند

صادرات ممکن است قیمت کمتری را داشته­باشد به خاطر سود ناویژه واسطه­ها

۱۰

تخصص پیدا کردن

این، مستلزم تمرکز جنبه های بازاریابی و جنبه های تولید است. بنابراین تخصص یافتن کاهش می­یابد.

در بازاریابی غیر مستقیم تولیدکننده می تواند در جنیه­های تولید تخصص پیداکند.

مسیرهای غیرمستقیم برای بین ­المللی­سازی آن­هایی هستند که شرکت­های کوچک به وسیله آن­ها به صادرات می­پردازند ، منبع­یابی یا توزیع قراردادها با شرکت­های واسطه­ای که از طرف خود معاملات، فروش یا خدمات را با شرکت های خارجی مدیریت می­ کنند. واسطه­های صادراتی نقش مهم میانجی­گری را در تجارت بین ­المللی بازی می­ کنند"افراد و سازمان ها را به مرتبط می­ کنند که در غیر این صورت با هم رابطه­ای پیدا نمی­کردند. چنین رابطه غیرمستقیمی ممکن است برای اینکه معاملات انجام گیرد یا با موفقیت همراه باشند نیازمندند. اغلب واسطه­های صادراتی به مشتریان خود در شناسایی مشتریان، سرمایه ­گذاری و تأمین­کنندگان زیر ساخت­های توزیعی یاری می­رسانند. واسطه­ها اغلب به شرکت­ها در غلبه بر شکاف­های اطلاعاتی و کاهش عدم اطمینان و ریسک­های مرتبط با عملیات در بازارهای خارجی کمک کنند. شرکت ها ممکن است واسطه ای صادراتی را اجاره کنند چون آنها عملیات مشخص مرتبط با صادراتی بهتر یا در هزینه­ های پایین تر نسبت خود شرکت انجام دهند بطور مثال چون آن­ها دانش مختص کشورها را داراهستند که شرکت فاقد ان دانش است. هم چنین بازارهای ناآشنا، هزینه جستجوی مرتبط با صادرات(برای مثال تحقیقات بازاریابی) و هزینه­ های مذاکره می تواند خیلی بالا باشد. به همین دلیل پنج^[۶۸] و ایلینچ^[۶۹] معتقدند که تولیدکنندگان احتمالا زمانی که می­خواهند وارد بازار­های خارجی شوند، بیشتر از واسطه­ها استفاده می­ کنند. واسطه­های بازاریابی هم­چنین می­توانند به شرکت­ها برای رها شدن از هزینه­ های مرتبط با جستجوی مشتریان جدید، نظارت بر اجرای قراردادها کمک کنند، هم چنین در دسترسی به قراردادها ، تجربه و دانش بازارهای خارجی واسطه­ها نیز مفید هستند. با این همه، واسطه­ها هزینه­هایی را نیز به صادرات اضافه می­ کنند به خصوص هزینه­ های معاملاتی و منفعت کسب شده از کارشان . علاوه براین شرکت ممکن است کنترل خود را به دلیل استفاده از واسطه ازدست بدهد. به طور خلاصه همراه مزایای استفاده از واسطه هزینه­هایی هم وجود دارد. (برنارد، گرازی^[۷۰] و توماسی^[۷۱].۲۰۱۱)
تعداد قابل توجهی از شرکت­ها وجود دارند که در صادرات غیر مستقیم وارد می­شوند و پتانسیل آن­ها در تجارت بین المللی شکوفا می­ شود، با این وجود توجه چندانی به این موضوع نمی شود. برنارد^[۷۲] و دیگران بیان می­ کند که سهم صادرات واسطه­ای از صادرات کلی در مالزی ۳% و ۴۱% برای کامرون است و به طور متوسط ۲۳% برای پاراگوئه، مادیو، مالی و آلبانی می­باشد.(زریهون، ۲۰۱۱)
واسطه­ها شامل نمایندگی­ها و توزیع کنندگانی است که هم در داخل و هم در خارج مستقر هستند و شرکت­های فرعی محلیmne^[73]ها( شرکت های چند ملیتی). چرا شرکت­ها روش­های غیر مستقیم را از طریق mneها برای بین المللی سازی مورد دنبال می­ کنند؟ اساسا mneها هزینه­ها را ازطریق تولید انبوه کاهش می­ دهند و صرفه­جویی نسبت به مقیاس را از طریق تولید و مکان­ یابی بین ­المللی بدست می­آورند.(هلس^[۷۴] و ترجسن^[۷۵]،۲۰۰۷)
مطالعات کمی با انتخاب کانال­های تجاری سروکار دارند و تمرکز آن­ها عموما بر بررسی رابطه بین تولید کنندگان و واسطه­هایشان است. لاهیری^[۷۶] و دیگران ماهیت تعرفه بهینه را از طریق تمایز بین تولیدکنندگان و واسطه­ها مورد بررسی قرار داده­اند. نقش واسطه­ها توسط راچ^[۷۷] و واتسون^[۷۸](۲۰۰۴) و پتروپولو^[۷۹](۲۰۰۷) نیز از طریق توسعه مدلی که شکاف شبکه­ ای بین تولیدکنندگان و مصرف کنندگان را از بین می­برد، مورد بررسی قرار گرفت. برنارد و دیگران در یک تحقیق تجربی نقش واسطه­ها انجام و بررسی کرد که چگونه آن­ها را از تولید کنندگان با بهره گرفتن از داده معاملاتی بین مرزی در ایتالیا تمیز داد. آن­ها شرکت­های تجاری به شش گروه دسته­بندی کردند: شرکت­هایی که در خرده­فروشی و عمده­فروشی محض مشارکت دارند، مصرف و تولید محض، عمده­فروشی توأم با خرده­فروشی و تولید توأم با مصرف.(زریهون، ۲۰۱۱)
صادرات ازطریق واسطه زمانی که کیفیت محیط قراردادی عمومی کشور ضعیف است، محتمل­تر است. ویژگی­های محصول نیز در تعیین انتخاب نوع صادرات نقش مهمی بازی می­ کند. پیچیدگی پایین­تر قرارداد ، همگنی بیشتر محصول و هزینه­ های اضافی صادراتی سطح محصول ارتباط بیشتری به تکیه بر واسطه­ها دارد.
شرکت ها معمولا درجه معینی از کنترل را در فعالیت های بازاریابی خارجی خود می طلبند، قابلیت های تعهدی خود (انسان، مالی، فنی،بازاریابی و …) و نگرششان نسبت به ریسک را دنبال می کنند. بنابراین با تصمیمی حیاتی، یعنی تعیین سطح مناسبی از بین المللی سازی فعالیت های بازاریابی صادراتی خود، روبرو می شوند. بین المللی سازی سازوکاریست که به شرکت ها اجازه می دهد فعالیت های تجاری مختلف را به طور مناسب انجام داده و هماهنگ سازند، بهتر با نیازهای مصرف کننده برخورد کنند و رسیدگی کنند، در بهترین شرایط مقداری بازخورد از بازار تهیه کنند. از جنبه بازاریابی کارکردهای بین المللی سازی نیازمند یک حجم مناسب فروش برای توجیح کردن آن دارد و به شرکت ها اجازه می دهد منافع مرتبط با حوزه و مقیاس بدست آورد. به هر حال چنین مباحث ناب اقتصادی به تنهایی برای توضیح بی ثباتی مشاهده شده در یکپارچه سازی کانال کافی نیست. تجزیه تحلیل سنتی “ساخت یا خرید” توضیح می دهد که یک استراتژی کلی برای بی ثباتی در تصمیم گیری واقعی پاسخ گو نمی باشددر تحقیق که توسط پیمان و دیگران انجام شد، ویژگی های شرکت هم بر استراتژی های بازاریابی صادراتی و هم بر عملکرد صادراتی تأثیر دارد. این ویژگی ها شامل دانش بازار، تعهد، تجربه بین المللی و نوآوری است.
تحقیقات نشان می دهد که دستیابی محلی مطلوب به سرمایه گذاران و بانک­ها و داشتن رقبای داخلی که به طور افزایشی در خارج فعالیت می کنند، به طور مثبت با صادرات غیر مستقیم رابطه دارد در حالی که با صادرات مستقیم چنین رابطه ای یافت نمی شود. در واقع وقتی منابع مالی در محیط محلی در دسترس باشند، شرکت ها راحت تر می توانند از واسطه ها استفاده کنند، در نتیجه شرکت ها بیشتر سمت صادرات غیر مستقیم کشیده می­شوند تا مستقیم. (هلس و ترجسن، ۲۰۱۰)
هم چنین تحقیقات انجام شده در مورد کارایی شرکت­ها نشان می دهد که اگر شرکت کارا باشد استفاده از روش صادرات مستقیم بهتر است و اگر شرکت کارایی خوبی نداشته باشد استفاده از روش­های غیر مستقیم نسبت به روش­های مستقیم ارجحیت دارد.(زریهون، ۲۰۱۱)
بر اساس مقاله کوچ^[۸۰](۲۰۰۱) اهداف/انتظارات رشد بازار به عنوان یک معیار برای روش ورود به بازار استفاده می شود. در واقع اهداف/انتظارات رشد بازار نقش بسیار مهمی دارد. وقتی یک بازار رشد بالایی دارد و اگر این نرخ اهداف/انتظارات رشد بازار به نظر نرسد که برای سال های متمادی دوام داشته باشد، شرکت باید به طور وهله ای و با سرعت هرچه تمام تر از فرصت استفاده کند و از صادرات مستقیم یا غیر مستقیم استفاده کند و از مزایای موجود استفاده ببرد. اگر تقاضای بازار در بازارهای خارجی خیلی بزرگ اما در زمان کوتاهی یش بینی شود راه اندازی شرکت های فرعی تولیدی/بازاریابی ممکن است روش مناسبی برای ورود به بازار باشد.(امان هیل.۲۰۰۷)
ادوارد و دیگران در مقاله خود بیان می­ کند که عمده­فروشان به احتمال فراوانی به کشورهایی که هزینه­ های ثابت صادراتی بالاست و به بازارهای کوچک­تر، صادرات انجام می دهند.
تفاوت های اساسی بین صادرکنندگان مستقیم و واسطه­ای منجر به نتایج مهمی درجریان تجارت می­ شود. واسطه­ها و صادرکنندگان مستقیم به نوسانات نرخ ارز، هم بر حسب ارزش کلی محموله و هم تعداد محصولات صادر شده، به اندازه قیمت ها و مقادیر به گونه متفاوت واکنش نشان می دهند .(برنارد، ۲۰۱۰)
یکی از دلایل اصلی که شرکت ها در صادرات شکست می خورند این است که مدیریت در مورد صادرات تملق می کنند در واقع عدم تعهد مدیریت برای صادرات است. به همین دلیل خیلی مهم است که برنامه صادراتی شرکت شامل یک بیانیه از سمت مدیریت ارشد یا مدیر ارشد اجرایی درباره تعهد تیم مدیریتی باشد. و قوی بر روی صادرات دارند و تأثیر این عوامل از خصوصیات محصول بیشتر است. (کیگان،۱۳۸۰، ص۲۱۵) تحقیقات مکرر نشان داده اند که مهمترین دلیل موفقیت یا شکست در بازارهای جهانی، تعهد مالکان است. گاه منسوب کردن افراد غیر صلاحیت دار می تواند چنین خسارت های سنگینی را بر شرکتها وارد سازد. همچنین ناتوانایی در زمینه انگیزش دادن و مدیریت نمایندگان از جمله موضوعاتی است که شکست های سهمگینی را برای شرکتهای صادراتی به بار آورده است. (آخوندی،۱۳۹۱)
ویژگی­های محصول برای مثال ویژگی­هایی مانند نسبت ارزش/وزن و ترکیبات، زمانی که تصمیم ­گیری بر جایی که محصول باید فرستاده­شود، حیاتی است. محصولاتی که نسبت وزن/ارزش بالای دارند به احتمال بسیار زیادی از صادرات مستقیم خصوصا زمانی که صرفه به مقیاس آشکار وجوددارد، استفاده می­ شود. اما زمانی که نسبت ارزش/وزن پایین است برای مثال در صنعت نوشیدنی­های الکلی و غیرالکلی، شرکت­ها تمایل دارند روش­هایی مانند قراردادهای تحت­لیسانس استفاده کنند. انتقال کالا به بازارهای خارجی به مسیرهای دور برای شرکت از لحاظ مالی ممکن نیست. هم چنین ویژگی­های محصول انتخاب روش ورود را به خاطر فروش هر محصول ممکن است متفاوت باشد، تحت تأثیر قرار می­دهد. برای مثال محصولات فنی ممکن است به خدمات فراوانی نیاز داشته­باشند و در بسیاری از بازارهای خارجی واسطه­ها توانایی مدیریت چنین کاری را نداشته­باشند، بنابراین شرکت­ها از روش­های سلسه­مراتبی مانند برپاکردن شرکت­های فرعی/شعبه­ها استفاده خواهندکرد.(امان هیل، ۲۰۰۷)
روش­های مختلف ورود اکثرا درجه متفاوتی از سود را به همراه دارند، تفاوت­های ایجاد سود در روش­های مختلف ورود( برای مثال صادرات غیرمستقیم، سرمایه ­گذاری) ممکن است خیلی متفاوت باشند. گاها بوسیله صادرات غیرمستقیم سود، سریع­تر بدست می آید و ممکن است زود تقلیل یابد، که ممکن است این معنی را بدهد که هیچ سودی برای سه یا چهار سال نداشته باشد جایی که برای ایجاد ارتباطات ضروری بازار، دستیابی و یا ساختن دارایی­ های ضروری، آموزش نیروی فروش، توسعه اساس مشتری و…، نیازمند زمان است. هدف سود بلند مدت ممکن است استفاده از سرمایه ­گذاری و یک موردکوتاه­تر بر صادرات غیرمستقیم ترجیح داده­شود. (امان هیل، ۲۰۰۷)
توضیحات بیان شده از مزایا و معایب مدل صادراتی که در جدول زیر می ­آید، پیشنهاد می­ کند که یک مدل صادراتی به تنهایی و بطور ماندگار بهتر از دیگری نیست. صادرکنندگان به دنبال گزینه ای هستند که بهترین سبد مزایا را ارائه می کنند به خصوص ارتباط نزدیک، توانمندی فروش، شایستگی بازار و یک تناسب خوب با صادرکننده داشته باشد (مورونی،۲۰۱۲).
جدول ۲٫۲ مزیت ها و معایب روش های صادرات مستقیم و غیر مستقیم(مورونی،۲۰۱۲)

۵ مزیت اصلی صادرات مستقیم

۵ مزیت صادرات غیر مستقیم

۱٫ داشتند ارتباطات قوی و نزدیک با مشتریان
۲٫ هوش بازاری خوب- بخصوص برای فروش و اهداف تحقیق توسعه ای
۳٫ قطع ارتباط با واسطه­ها و کاهش/ اجتناب از کمیسیون و هزینه­ها
۴٫ داشتن کنترل بیشتر
۵٫ اثربخشی بیشتر فروش

۵-۱-۱۳- خط
خط یعنی آنچه گرد لب معشوق بر می آید و نیز دنباله ی زلف محبوب و گرد عارض او است. چون هر دو به رنگ و جنس موی است، بنابراین، قسمتی از تشبیهات و اوصافی که برای موی به کار رفته، برای آن دو نیز استعمال شده است؛ جز آن که برای ترکیب و شکل خط، اوصاف و تشبیهات خاص برگزیده اند. خط را سبز می گویند، چون روی به سبزی دارد و مانند ریاحین بر گرد لب که به قول شاعران پارسی چشمه آب حیات است، می روید.( دانشور، ۳۰۹:۱۳۸۹ )

رست برگرد لبت خطَ سیاه عجبی بر لب چشمه جان رست گیاه عجبی
(ریاضی یزدی، ۱۷۹:۱۳۷۵)
شاعر معتقد است: خطَ سیاهی دور لب معشوق روئیده و به جهت این که لب آبدار ست مانند چشمه ی حیات از آن خط، گیاه سبز می شود.
۵-۱-۱۴- اشک
اشک گوهر؛ وجه شبه: درخشانی
دل خون شد و خون اشک شد و اشک گهر شد با قلب من این معجزه ی عشق چه ها کرد
(ریاضی یزدی، ۱۵۸:۱۳۷۵)
شاعر علت تشکیل اشک را معجزه ی عشق می داند و معتقد است که عشق است که باعث خون شدن دل و در نهایت اشک تبدیل به گوهر می شود.
۵-۲- بخش دوم: توصیف اندام ها به صورت تلفیقی(دوتایی)
گاهی شاعر بیش از یک عضو را در شعرش آورده و با تشبیهاتی زیبا سخن خود را آراسته و یا با استعاره ای دلنشین و جذاب تأثیر سخن خود را دو چندان کرده است.
در این بخش به اشعاری پرداخته می شود که شاعر دو عضو معشوق را با استعارات و صور خیال زیبا مطرح کرده است.
۵-۲-۱- زلف و روی
تعالی اللَه چه ماهی ماه نخشب اطال اللَه چه مویی شام یلدا
(همان ،۱۸۹)
تعالی اللَه: جمله ی دعایی است، بالاست خداوند، برتر است خداوند. (معین، ۱۳۶۴: ذیل واژه) اطال اللَه: جمله ی فعلی دعایی، خداوند دراز کناد. (معین،۱۳۶۴: ذیل واژه) نخشب: شهری بوده است در ماوراء النهر. (معین،۱۳۶۴: ذیل واژه) شاعر روی معشوق را به جهت زیبایی به ماه نخشب و موی یار را از جهت بلندی شب یلدا تشبیه کرده است.
دیده کی دیده به گرد رخ ماه هاله ی خرمنی از زلف سیاه؟
(ریاضی یزدی، ۳۵۲:۱۳۷۵)
شاعر در این جا از استفهام انکاری استفاده کرده یعنی هیچ کس ندیده، بین دیده ی اول و دیده ی دوم جناس تام وجود دارد، دیده ی اول به معنی چشم و دیده ی دوم به معنی دیدن است، زلف سیاه ترکیب وصفی است. جناس تام، آن اتحاد در واک و اختلاف در معنی است. یعنی الفاظ یکی باشند اما معنی آن ها متفاوت باشد. (شمیسا،۱۱:۱۳۸۹)
این هم از دولت زلف و رخ اوست که ترا بوی خوش و روی نکوست
(ریاضی یزدی، ۳۶۶:۱۳۷۵)
شاعر چنان مرتبه ی معشوق را بالا می برد، که حتی بوی خوب و چهره ی زیبای گل را به برکت شکوه و فرَ یار می داند. دولت: گردش نیکبختی و مال و پیروزی از شخصی به دیگری. اقبال، نیکبختی. (معین، ۱۳۶۴: ذیل واژه )
خیز ای زلف کجت سنبل من تا بریمت بر گل ای گل من
(ریاضی یزدی، ۳۷۰:۱۳۷۵)
زلف کج موصوف و صفت است. یعنی زلف تابدار.شاعر زلف معشوق را به سنبل تشبیه کرده است.
روی ماهش گونه گونه، برگ گل تاب زلفش، حلقه حلقه، مشک ناب
(همان، ۱۴۶)
شاعر با به کار بردن تشبیه بلیغ روی ماه معشوق را به برگ گل مانند کرده است.
مبادا از مهر گردون، روی ماهش آفتی بیند ز موج گیسوان خورشید رویش سایبان دارد
(همان،۱۵۵)
مهر گردون کنایه ازتوجه روزگارو روی ماه، موصوف وصفت است. موج گیسوان وخورشید رویش هر دو اضافه ی تشبیهی هستند.
ز موج گیسوان خورشید رویش سایبان دارد که نور ماه هم بس نازک است آن گل زیان دارد
(ریاضی یزدی،۱۵۷:۱۳۷۵)
زلفش به نیمی از رخ ماهش حجاب یک نیمه ابرو نیم دگر آفتاب شد
(همان،۱۶۰)
ماه من چون طرَه مشکین به رخ افشان کند در پس ابری سیه خورشید را پنهان کند
(همان،۱۶۴)
در پس هاله ای از ماه نهان شد خورشید یا مه روی تو از زلف نقابی دارد
(همان، ۱۵۵)
به بو، خوشبوتر است آن طرَه مشکین زمشک چین به رنگ آن روی گلگون، رنگ خون ارغوان دارد
(همان،۱۵۷)
همچو پرگاری به گرد آفتاب روی دوست ما و دل در حلقه زلفی مداری داشتیم
(همان،۱۷۳)
زلف بر روی میفشان که ریاضی گوید زیرا بر عجبی رفت کلاه عجبی
(همان، ۱۷۹)
مشک از او نافه آهوی ختن ماه از او چهره ترکان ختاست
(همان، ۲۰۲)

پیوست شماره ۶- ۷: ادامه جدول نتایج در موسسه مالی و اعتباری ب ۱۳۱
پیوست شماره ۶- ۸: ادامه جدول نتایج در موسسه مالی و اعتباری ب ۱۳۲
فهرست اشکال
شکل شماره ۱- ۱: نمودار مربوط به سود مؤسسات مالی و اعتباری، تورم و نرخ سود واقعی ۱۱
شکل شماره ۱- ۲: چارت ساختار پژوهش ۱۳
شکل شماره ۲- ۱: عملکرد واقعی-هدف‌گذاری روش معمولی(روش جاری) –هدف‌گذاری بر اساس۱۵۰% پیش‌بینی–مثال۱٫ ۳۳
شکل شماره ۲- ۲: عملکرد واقعی-هدف‌گذاری روش معمولی(روش جاری) – هدف‌گذاری بر اساس۱۵۰% پیش‌بینی–مثال۲٫ ۳۴
شکل شماره ۲- ۳: سیستم پیش‌بینی) جعفر نژاد-۱۳۸۵ ( ۳۹
شکل شماره ۲- ۴: ساختار یک نرون (ویکی پدیا) ۴۷
شکل شماره ۲- ۵: تابع ریاضی نرون عصبی(مبانی شبکه‌های عصبی،محمدباقر منهاج،دانشگاه صنعنی امیرکبیر،چاپ چهارم،تهران،۱۳۹۱، صفحه ۴۳) ۴۸
شکل شماره ۲- ۶: ساختار یک شبکه بازگشتی ۴۹
شکل شماره ۲- ۷: نمودارتوابع فعال‌سازی مورداستفاده درشبکه‌های عصبی ۵۱
شکل شماره ۲- ۸: شبکه عصبی چندلایه پیش‌خور( اس وی کارتالوپس، منطق فازی و شبکه‌های عصبی ، صفحه ۸۶٫) ۵۵
شکل شماره ۵- ۱ : نمودار خطای بین پیش بینی مانده منابع آتی و مانده منابع محقق شده واقعی در هر دو موسسه مالی و اعتباری ۱۰۸
شکل شماره ۵- ۲ : نمودار خطای بین هدف گذاری بر اساس روش جاری و منابع جذب شده واقعی در هر دو موسسه مالی و اعتباری ۱۰۹
شکل شماره ۵- ۳ : نمودار خطای هدف گذاری بر اساس ۱۵۰ درصد پیش بینی و منابع جذب شده واقعی در هر دو موسسه مالی و اعتباری ۱۱۰
فصل اول-طرح تحقیق
مقدمه
بانکداری، صنعت بزرگ هر کشور است و بانک‌ها و موسی‌ات مالی و اعتباری محل نگهداری انبوه سپرده‌های افراد جامعه می‌باشند، بین بانک‌ها و مؤسسات مالی و اعتباری بر سر جذب سپرده‌ها رقابت وجود دارد و تلاش‌های همه‌جانبه از قبیل تبلیغات، ارائه نرخ‌های بالاتر پرداخت سود سپرده‌ها و… در جهت افزایش سهم منابع بازار نشانگر اصل و واقعیت رقابت می‌باشد.
بانک‌ها و مؤسسات مالی و اعتباری اهداف کل جذب منابع را تعیین و به زیرمجموعه خود ابلاغ می‌نمایند، اطلاع از آینده در خصوص منابع آتی، می‌تواند موسسه مالی و اعتباری را در هدف‌گذاری توانمند سازد، اطلاع از آینده از طریق پیش‌بینی صورت می‌پذیرد. از نگاهی دیگر دنیای امروز دنیای تغییرات است و اطلاع و آگاهی از آینده و شرایط و موقعیت‌های پیش رو عاملی مهم در حفظ حیات سازمان‌های مالی است. همواره هدف‌گذاری در اغلب سازمان‌ها با نگرش رسیدن به رشد و تعالی صورت می‌پذیرد و زمانی می‌توان هدف‌گذاری مؤثر و کارایی داشت که بتوان برآورد و پیش‌بینی نسبتاً دقیقی از آینده داشت. پیش‌بینی دارای ساختارهای متفاوتی می‌باشد و از روش‌های متفاوتی استفاده می کند که در این پژوهش هدف‌گذاری بر اساس پیش‌بینی ازنقطه‌نظر پیش‌بینی کمی موردبررسی قرارگرفته است.
با پیشرفت علم استفاده از روش‌های نوین و هوشمند پیش‌بینی در اغلب سازمان‌های مالی با ساختار پیچیده رونق گرفته است و به همین جهت در این تحقیق سعی شده از شبکه‌های عصبی و منطق فازی استفاده شود و کاربرد ترکیب این دو روش در پیش‌بینی برای هدف‌گذاری جذب منابع و مقایسه آن با هدف‌گذاری بدون پیش‌بینی موردبررسی قرار گیرد.

در این فصل مسئله تحقیق و ضرورت انجام آن بیان می‌شود و در ادامه فرضیات و روش تحقیق. ابزار گردآوری اطلاعات و روش تجزیه‌وتحلیل آن ارائه‌شده است. در ادامه نیز قلمرو تحقیق و در پایان محدودیت‌ها و تعاریف واژگان آورده شده است.

بیان مسئله تحقیق
مؤسسات مالی و اعتباری برای رشد و تعالی نیاز به جذب منابع دارند و جذب منابع توسط شعبه‌ها آنان در این بازار پر از رقابت با ارائه خدمات متنوع از اهمیت بالایی در گسترش حجم فعالیت‌ها و سودآوری برخوردار است. هدف‌گذاری مدیران عالی مؤسسات مالی و اعتباری همواره در جهت گسترش حجم فعالیت‌ها و سودآوری بیشتر بوده است. مدیران مؤسسات مالی و اعتباری برای مقاطع سه‌ماهه یا شش‌ماهه و یا سالانه هدف‌گذاری را برای هر یک از شعب تحت پوشش انجام می‌دهند که اغلب این هدف‌گذاری‌ها بر اساس توانایی در تحقق اهداف دوره‌های گذشته، منصوب نمودن سهمی از کل هدف افزایش سهم بازار، درجه هر شعبه و… می‌باشد.
زمانی که هدف‌گذاری بر اساس پیش‌بینی با معیارها و واقعیت‌ها صورت بپذیرد، اندازه‌گیری عملکرد واقعی‌تر خواهد بود. به‌عبارت‌دیگر تلاش بیشتر و کم‌کاری قابل‌تشخیص است. به‌طور مثال اگر هدف جذب منابع برای برخی از شعبه‌های یک موسسه مالی و اعتباری پایین‌تر از حد معمول و توان آنان تعیین‌شده باشد این موضوع خارج از تصور نیست که نرخ تلاش شعبه‌های موصوف بعد از رسیدن به هدف تنزل یابد و تلاش بیشتر روی حفظ منابع تا پایان مقطع هدف‌گذاری معطوف شود و یا بالعکس سهم یک شعبه و یا چند شعبه از اهداف جذب منابع آن‌قدر بالا باشد که امکان تحقق هدف با شرایط و روند فعلی ممکن نباشد و تلاش شعب تشخیص داده نشود و از طرفی دیگر به آن شعبه‌ها سهم جذب منابع، شعبه‌های دیگری تخصیص داده‌شده که نرخ تلاش آن‌ها بعد از رسیدن به هدف تنزل یافته و با گذر زمان هدف سوخت می‌باشد.
ما در طی روز بعضاً تصمیماتی می‌گیریم که این تصمیمات بر مبنای فرضیاتی در ذهن ما از آینده است، در شکل بزرگ‌تر در سازمان‌های بزرگ ازجمله مؤسسات مالی و اعتباری اتخاذ تصمیم با پیش‌بینی بر اساس فرضیات ذهنی ممکن نخواهد بود و یا صحیح نمی‌باشد بنابراین مؤسسات مالی و اعتباری محتاج پیش‌بینی‌های نسبتاً دقیقی مبتنی بر روش‌های علمی نوین برای هدف‌گذاری مطلوب‌تر می‌باشند.
دانستن سهم از آینده در بخش منابع در بودجه‌ریزی و تعیین مصارف و… تأثیر مهم و بسزایی دارد و به‌طورکلی مدیران باید بکوشند مدلی را برای پیش‌بینی انتخاب نمایند که پاسخگوی نیازهای سازمان متناسب با فعالیت آنان باشد در بسیار از موارد انتخاب روش غلط ممکن است سازمان را با نتایج ناخوشایندی رهنمون سازد اگرچه پیش‌بینی به‌ندرت با واقعیت تطبیق دارد ولی باید کوشید تا خطاهای آن را به حداقل رساند.

ضرورت انجام تحقیق
امروزه دیگر مسئولیت بسیار سنگین و مهم نظام بانکی در اقتصاد مبتنی بر بازار بر هیچ فردی پوشیده نیست. همواره ازجمله مهم‌ترین اجزای اقتصاد کشور که رشد یا رکود ساختار اقتصادی را با فعالیت خود دچار نوسان می کند، نظام بانکی است. دلیل این امر، معادل بودن سرمایه‌ی موجود در بانک‌ها و مؤسسات مالی و اعتباری با منبع اصلی خرید محصولات و خدمات و همچنین وام‌های اعطایی آن‌ها به‌عنوان منبع ایجاد اعتبار برای تمامی واحدها و بنگاه‌های اقتصادی می‌باشد. هر بانک و موسسه مالی و اعتباری شاخص‌های متعددی را برای عوامل مؤثر برجذب منابع مالی ازجمله سپرده‌های خود دخیل می‌داند و برای خود با توجه به معیارهایی که به اجماع رسیده‌اند، سیاست کلی را در پیش می‌گیرد. در حقیقت ازجمله عواملی که برای بقاء و ادامه‌ی حیات سازمان‌هایی همچون بانک‌ها و موسسه مالی و اعتباری، مهم به نظر می‌رسد، جذب سپرده‌های مختلف اعم از سپرده‌های قرض‌الحسنه جاری، سپرده قرض‌الحسنه پس‌انداز، سپرده کوتاه‌مدت، بلندمدت و به‌کارگیری این منابع مالی در امور خدماتی، بازرگانی، صنعتی و زیربنایی به جامعه است. (سپانلو، ۱۳۸۱)
افزایش منابع ازجمله مواردی است که در اهداف جذب منابع مؤسسات مالی و اعتباری گنجانده‌شده است، در بررسی وضعیت رقابت چند بانک و موسسه مالی و اعتباری، بانک و موسسه مالی و اعتباری که دارنده سهم بازار بزرگ‌تری از منابع باشد، به‌عنوان فرمانروای بازار شناخته می‌شود و به‌طورمعمول مؤسسات مالی و اعتباری ضعیف‌تر و کوچک‌تر همواره سعی دارند تا سهم بازار خود را به سهم بازار رقیب نزدیک‌تر کنند.
در بسیاری از شرایط، داده‌های دقیق برای الگوسازی مسائل زندگی واقعی کافی نیستند؛ زیرا قضاوت‌های انسان و ترجیحات او در بسیاری از شرایط مبهم است و نمی‌توان آن‌ها را با اعداد دقیق تخمین زد. برای حل این مشکل نظریه‌ی فازی برای اولین بار توسط لطفی زاده، مطرح شد که برای تصمیم‌گیری در مورد داده‌های غیرقطعی و غیردقیق مناسب بود. چراکه روش‌های علم مدیریت کلاسیک برگرفته از ریاضیات دو ارزشی و چند ارزشی بودند که خواهان داده‌های کمی و دقیق هستند. (آذر و فرجی، ۱۳۸۷)
دانستن موقعیت‌های آینده عاملی مهم در تعیین اهداف جذب منابع می‌باشد. با عنایت به اینکه در تحقیقات متعددی پیش‌بینی آینده به روش‌های از قبیل میانگین متحرک ساده و میانگین متحرک موزون و نمو هموار ساده، نمو هموار دوبل، روند خطی، روند تابع ترکیبی و روند نمایی انجام‌شده و خطاهای آن با روش‌های ترکیبی از منطق فازی و شبکه‌های عصبی مقایسه شده و نتایج حاکی از این بوده که پیش‌بینی به روش ترکیبی از منطق فازی و شبکه عصبی دارای خطای کمتری نسبت به سایر روش‌ها می‌باشد، ازاین‌رو در این پژوهش سعی می‌شود از پیش‌بینی به روش ترکیبی از منطق فازی و شبکه‌های عصبی برای تعیین اهداف جذب منابع استفاده شود. همچنین چگونگی پیش‌بینی آینده به‌منظور هدف‌گذاری در جذب منابع با خطای کمتر یکی از مباحث مهم برای مؤسسات مالی و اعتباری بوده و در حال حاضر استفاده از سیستم‌های هوشمند به جهت بهبود کیفیت تصمیم و کاهش خطا علاقه‌مندان زیادی در سراسر دنیا پیدا نموده است.
پیش‌بینی آینده با خطای کمتر و هدف‌گذاری جذب منابع بر اساس آن‌یکی از ابزارهای مدیریت شعبه‌های تحت پوشش هر بانک و موسسه مالی و اعتباری بوده و دانش آن در بین بانک‌ها و مؤسسات مالی و اعتباری در حال رقابت از اهمیت و حساسیت بالای برخوردار است.
در حال حاضر، به دلیل وجود رقابت در جذب منابع، تسلط بر مؤلفه‌های مؤثر بر تجهیز منابع مالی اهمیت ویژه‌ای یافته است. جذب منابع علاوه بر اینکه مهم‌ترین رسالت بانک‌ها و مؤسسات مالی و اعتباری می‌باشد، تأثیر مهمی در تنظیم صحیح گردش پول و استقرار یک نظام پولی و اعتباری صحیح و متناسب با برنامه‌های بلندمدت و کوتاه‌مدت کشور دارد. تاکنون تحقیقات چندی در خصوص جذب منابع مالی صورت گرفته است، اما در بررسی‌های به‌عمل‌آمده مشخص شد که تعیین اهداف جذب منابع با رویکرد شبکه‌های عصبی فازی در مؤسسات مالی و اعتباری پرداخته نشده است. لذا تحقیق حاضر از این لحاظ دارای نوآوری و خلاقیت می‌باشد.

فرضیه و اهداف
فرضیه
بین هدف‌گذاری بر اساس پیش‌بینی مبتنی بر منطق فازی و شبکه‌های عصبی با روش جاری در مؤسسات مالی و اعتباری تفاوت معناداری وجود دارد.
=
: M≠

اهداف
هدف اصلی
استفاده از رویکرد شبکه عصبی فازی برای پیش‌بینی مانده منابع آتی در تعیین هدف جذب منابع برای شعبه‌های مؤسسات مالی و اعتباری.

هدف فرعی
تدوین الگوی مناسب برای پیش‌بینی دقیق منابع آتی و تعیین اهداف جذب منابع بر اساس آن،

۸

شفافیت بورس

ابزری و همکاران (۱۳۸۷)؛ درویش متولی و همکاران (۱۳۹۱)؛ مریکاس و پراساد (۲۰۰۳) و چینگ چانگ (۲۰۰۴)

با توجه به مباحث بیان شده و مشخص بودن تاثیرپذیری تصمیمات سرمایه گذاری به عوامل و متغیرهای گوناگون به همان صورت که در فصل اول و بخش بیان مساله توضیح داده شد با در نظر گرفتن عوامل و متغیرهای غیرمالی زیر نقش و تاثیر آنها بر سرمایه گذاری افراد حقیقی در بورس اوراق بهادار مورد بررسی قرار می گیرد. برای روشن تر شدن بحث ابعاد مدل مفهومی پژوهش که به صورت نمودار شماره ۲-۱ ارائه می شود در این قسمت تشریح می گردد.

امنیت سرمایه گذاری: امنیت حاصل مجموعه ای از عوامل سیاسی، قانونی، اجتماعی و فرهنگی است که خود باعث آرامش یا تنش، ایستائی یا پویائی و تغییر یا تردید می گردد. نگرانی سرمایه گذاران در زمینه امنیت حاصل عدم شفافیت قوانین، بی ثباتی و تغییرات زیاد، برخوردهای سلیقه ای، عدم اجرای درست قوانین، تبعیض، کارشکنی، عدم همخوانی وعده و عمل، برخوردهای خصمانه و نادرست با سرمایه گذاران و تهدیدها و تحریک های گوناگون، تصمیم دادن بعضی از خطاها و خطا کاران به کل سرمایه داران و سرمایه گذاران، درخواست ها و انتظارات غیر منطقی بعضی از افراد مسئول و غیر مسئول و هسته های قدرت کاذب و وجود رشوه و فساد آشکار و پنهان است(درویش متولی و همکاران، ۱۳۹۱، ص ۷۷).
نمودار شماره ۱-۱) مدل مفهومی پژوهش
فرهنگ سهامداری: داشتن فرهنگ سرمایه گذاری در بورس اوراق بهادار و سهام شرکت ها و اختصاص بخشی از سرمایه گذاری افراد علاوه بر اموری همچون زمین، مسکن، ماشین و غیره در سهام شرکت ها و بورس اوراق بهادار می تواند در ترغیب افراد به سرمایه گذاری در این بخش بسیار کمک کننده باشد. از این نظر، می توان داشتن فرهنگ سهامداری را به صورت مشخص، نهادینه بودن لزوم اختصاص بخشی از سرمایه گذاری خانوارها به سرمایه گذاری در بورس اوراق بهادار تعریف نمود و به عنوان یکی از عوامل موثر در ترغیب افراد در نظر گرفت(ابزری و همکاران، ۱۳۸۵ ، ص ۱۱۷).
گروه های مرجع: با توجه به این که گروه های مرجع در موارد مختلف تاثیرگذار بر تصمیم گیری افراد هستند، در مورد تصمیم افراد به اختصاص بخشی از سرمایه خود به سرمایه گذاری در بورس اوراق بهادار نیز تاثیرگذار می باشند(ابزری و همکاران، ۱۳۸۶، ص ۱۹).
موقعیت مکانی بورس: استقرار تالار بورس اوراق بهادار در مکانی مناسب با امکاناتی جهت دسترسی آسان افراد متمایل به سرمایه گذاری در بورس اوراق بهادار می تواند به عنوان عاملی پیش برنده و یا بازدارنده در ترغیب افراد به سرمایه گذاری در بورس اوراق بهادار محسوب گردد(ابزری و همکاران، ۱۳۸۵ ، ص ۱۱۸).
سرمایه گذاری های غیربورسی: دسته عوامل دیگری نیز وجود دارند که می توان آنها را از جمله سرمایه گذاری های خارج از چارچوب بورس اوراق بهادار محسوب کرد که این سرمایه گذاری ها به نوعی به صورت فعالیتی مکمل و یا حتی رقیب با بورس عمل می کنند و ممکن است متغیرهای یک بورس را تحت تأثیر قرار دهند؛ از جمله این موارد می توان به بانک و سپرده های بانکی؛ صندوق های دوجانبه و اموال غیرمنقول اشاره کرد(انواری رستمی و لاری سمنانی، ۱۳۸۶، ص ۶).
ریسک سیاسی و اقتصادی: بورس اوراق بهادار به عنوان آیینه تمام نمای اقتصاد ملی، به طور مستقیم تاثیرپذیر از عوامل اقتصادی می باشد و مطمئنا عوامل و جریانات اقتصادی بر افراد جهت سرمایه گذاری در بورس اوراق بهادار تاثیر می گذارند. همچنین عوامل سیاسی به دلیل تاثیرگذاری بر مسایل اقتصادی دارای تاثیر غیرمستقیم بر بورس اوراق بهادار و رونق و رکود آن می باشند(ابزری و همکاران، ۱۳۸۵ ، ص ۱۱۷). تا روزی که شاخص ریسک سیاسی-قانونی کاهش نیابد و فضای امنیت اقتصاد و صنعتی مطلوب نگردد، هیچگاه نمی توان انتظار داشت که تحت تأثیر گفته ها و وعده ها و جاذبه های کاذب کسی ترغیب به سرمایه گذاری شود(درویش متولی و همکاران، ۱۳۹۱، ص ۷۷).
شفافیت بورس: کارآ شدن هر بازاری مستلزم این است که اطلاعات مربوط به شرکت ها، موقعیت اقتصادی و اوراق بهادار، به سرعت و سهولت، در دسترس همگان قرار گیرند. سرمایه گذاران این اطلاعات را به صورتی مناسب، در قیمت ورقه ی بهادار تفسیر می کنند و بنا براین، قیمت همیشه، انعکاسی از اطلاعات رایج است. برای اینکه این اطلاعات در دسترس همگان قرار گیرند، باید رایگان باشد(ابزری و همکاران، ۱۳۸۷ ، ص ۱۴۲).
خلاصه
در این فصل توضیحاتی تفصیلی پیرامون سرمایه گذاری؛ پیشینه مطالعات صورت پذیرفته شده و مباحث مرتبط در زمینه موضوع مورد مطالعه ارائه گردید تا مبانی لازم جهت درک فرضیه های پژوهش فراهم آید. مطالعات این فصل در پنج بخش مطرح شده است. در بخش اول که در مورد سرمایه گذاری می باشد به مباحث و مطالبی در زمینه سرمایه گذاری، ماهیت تعاریف و اهمیت سرمایه گذاری، روش های سرمایه گذاری، مراحل تصمیم گیری در فرایند سرمایه گذاری، عوامل موثر بر تصمیم سرمایه گذاری، ویژگی های سرمایه گذاران، رفتار سرمایه گذاران، خطاهای ادراکی سرمایه گذاران، نقش شخصیت در تصمیمات سرمایه گذاری پرداخته شد که این مباحث برای درک موضوع سرمایه گذاری و فهم بیشتر و بهتر موضوع و مساله مورد مطالعه می باشد. در بخش دوم به بازارهای مالی پرداخته شده و مطالبی همچون اهمیت بازار مالی، توسعه بازارهای مالی، طبقه بندی بازارهای مالی مسائل مربوط به بازار سرمایه در ایران پرداخته شد. این قسمت نیز جهت آشنایی بیشتر با مکانیزم های بازار مالی به ویژه بازار سرمایه آورده شد.
در بخش سوم نیز به معرفی بورس اوراق بهادار پرداخته شده و مباحثی همچون تاریخچه بورس، تعاریف و وظایف بورس، نحوه پذیرش سهام و اوراق قرضه در بورس، مزایای اقتصادی بورس، بورس های اوراق بهادار منطقه ای مورد اشاره قرار گرفت. این مطالب نیز جهت آشنایی با سازمان مورد مطالعه یعنی بورس اوراق بهادار بوده تا در نهایت برای ارائه پیشنهادات کاربردی شناخت مناسبی از بورس و فعالیت ها، وظایف و اهداف آن وجود داشته باشد. در بخش چهارم نیز پیشینه پژوهش داخلی و خارجی بیان شد و مطالعاتی که در داخل کشور و خارج از کشور در رابطه با موضوع مورد مطالعه انجام پذیرفته ارائه گردید. در نهایت در بخش پنجم به مبانی نظری پژوهش با توجه به ادبیات بیان شده و ارائه مدل مفهومی پژوهش پرداخته شد. با توجه به مباحث تئوریک موضوع مورد مطالعه، کوشش شد تا چارچوب مفهومی جامعی پیرامون مساله مورد بررسی در این پژوهش بدست آید.
فصل سوم
روش پژوهش
۳-۱) مقدمه
در یک تحقیق جهت آزمون فرضیه‌ها و یافتن پاسخ برای سوال مطرح شده، پژوهشگر مجبور است داده‌هایی را در مورد متغیرهای مورد بررسی پیدا کند و باید به سرشماری و یا نمونه‌گیری بپردازد اما قبل از این عمل، در هر پژوهش باید مشخص شود که این داده‌ها توسط چه ابزارها یا روش هایی از جامعه یا نمونه آماری جمع‌‌آوری می‌شوند و برای توصیف و تجزیه و تحلیل اطلاعات جمع‌‌آوری شده نیز بایستی از تکنیک‌ها و روش های آماری استفاده‌ شود و در نهایت به منظور استنتاج و با استنباط نتایج حاصله روش تحقیق در چارچوب موارد فوق مشخص شود. در این فصل، نوع پژوهش، جامعه، نمونه، روش نمونه گیری، روایی و پایایی ابزار جمع‌ آوری داده ها، متغیرها و روش های آماری مورد استفاده توضیح داده می‌شود.
۳-۲) نوع پژوهش
پژوهش حاضر از نظر هدف در حیطه تحقیقات کاربردی است؛ زیرا محقق به دنبال بررسی رابطه متغیرهای غیر مالی برون سازمانی با جذب سرمایه افراد حقیقی در بورس اوراق بهادار می باشد و نتایج حاصله می تواند مورد استفاده مسئولین بورس اوراق بهادار و همچنین علاقه مندان به موضوع مورد مطالعه قرار گیرد. پژوهش حاضر از نظر نحوه گردآوری داده ها توصیفی تحلیلی و از شاخه همبستگی می باشد. زیرا به بررسی روابط تعدادی از متغیرها می پردازد.
۳-۳) مراحل اجرای پژوهش
در اجرای پژوهش حاضر مراحل زیر صورت پذیرفت:

• تدوین چار چوب مفهومی با بهره گرفتن از اطلاعات کتابخانه ای و بررسی اسناد و مدارک موجود و مشاهده سایت های اینترنتی مرتبط.

• تدوین فرضیه هایی با بهره گرفتن از مبانی نظری و پیشینه تجربی پژوهش.

• مصاحبه با تعدادی از مدیران و کارشناسان ارشد در خصوص ترکیب و شمای کلی پرسشنامه و نحوه طراحی آن، سوالات مصاحبه در قالب کلی فرضیه ها و سوالات پژوهش بوده است.

• طراحی ابزار پرسشنامه با همکاری و راهنمایی اساتید محترم راهنما و مشاوران و سایر صاحبنظران و جمع آوری اطلاعات بر اساس چارچوب نظری و فرضیه های پژوهش.

• نتایج بدست آمده و یافته های پژوهش با بهره گرفتن از دانش موجود و با راهنمایی استاد محترم راهنما و اساتید مبتنی بر نتایج پژوهش ارائه گردید.

• پیشنهادهایی مبتنی بر نتایج پژوهش ارائه گردید.

۳-۴) جامعه آماری، نمونه و روش نمونه گیری
جامعه آماری شامل کلیه خریداران سهام در بورس اوراق بهادار منطقه ای استان قم در بهار سال ۱۳۹۲ می باشد و روش نمونه گیری به صورت نمونه گیری در دسترس^[۶۵] است که بر حسب تصادف در تالار بورس اوراق بهادار منطقه ای قم نمونه گیری می شود و حجم نمونه آماری نیز با بهره گرفتن از جدول مورگان و در نظرگرفتن تعداد جامعه آماری تعیین شده است و با توجه به اینکه تعداد جامعه آماری تقریبا نامحدود می باشد با توجه به جدول مورگان ۳۸۵ نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند.
۳-۵) روش جمع آوری داده ها
در جمع آوری داده های پژوهش از دو روش کتابخانه ای (اینترنت، کتب، مقالات، پایان نامه ها و گزارش های پژوهشی) و میدانی(ابزار پرسشنامه) استفاده شده است. جهت بررسی جنبه های مختلف تئوریک و نظری پژوهش، ادبیات موضوع و پیشینه تحقیق پیرامون موضوع پژوهش، از روش مطالعه کتابخانه ای استفاده گردید. همچنین از روش مطالعه میدانی که شامل توزیع پرسشنامه بین خریداران سهام می‌باشد نیز جهت جمع‌ آوری داده‌های پژوهش برای تجزیه و تحلیل آماری فرضیه ها بهره‌گیری شده است.
۳-۶) ابزار جمع آوری داده ها
در این پژوهش پس از تعیین فرضیه های تحقیق با توجه به متغیرهای پژوهش پرسشنامه ای کامل برای جمع آوری داده ها و آزمون فرضیه ها توسط پژوهشگر طراحی شد که توضیحات پرسشنامه آورده می شود.
۳-۶-۱) اجزای پرسشنامه
پرسشنامه به عنوان یکی از متداول ترین ابزار ها جمع آوری اطلاعات در تحقیقات پیمایشی، عبارت است از مجموعه سوالات هدف مدار که با بهره گیری از مقیاس های گوناگون، نظر دیدگاه و بینش یک فرد پاسخگو را مورد سنجش قرار می دهد. در ساختن یک پرسشنامه باید به چهار جنبه توجه شود که عبارتند از انتخاب موضوع سوال ها؛ محتوای سوال؛ جمله بندی پرسش ها و انتخاب نوع سوال(خاکی، ۱۳۸۲، ص ۲۴۲). پرسشنامه مورد استفاده در پژوهش را می توان به دو قسمت سوال های عمومی و تخصصی تقسیم کرد.
سوالات عمومی:
در این قسمت پنج سوال در مورد خصوصیات عمومی پاسخ دهندگان همچون جنسیت، سن، تحصیلات، رشته تحصیلی و سابقه خرید سهام آورده شده است.

فهرست نمودارها
نمودار۴- ۱فراوانی جنسی گروه نمونه ۸۰
نمودار۴-۲ فراوانی سنی گروه نمونه ۸۱
نمودار ۴-۳ ویژگی های تحصیلی گروه نمونه ۸۳

چکیده :

برند های خدماتی در به دست آوردن جایگاه خود نسبت به برندهای صنعتی روند کندی داشته اند.در شرایط رقابت کنونی ،ارائه دهندگان خدمات درمانی برای افزایش سهم بازار و ارتقا سطح سلامت جامعه به دنبال به دست آوردن مزیت رقابتی از طریق استفاده استراتژیک و توسعه ارزش برند هستند . این پژوهش به بررسی تاثیر ارزش ویژه برند بر بازاریابی بیمارستانی در بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران پرداخته است. جامعه آماری این پژوهش مراجعه کنندگان به بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران می باشد.روش تحقیق به لحاظ جمع آوری داده ها توصیفی از نوع پیمایشی و از نوع معادلات ساختاری است و با بهره گرفتن از ابزار پرسشنامه مورد آزمون قرار گرفته است.مفاهیم اصلی مورد استفاده در مدل شامل اعتماد ، رضایت مشتری ، تعهد به رابطه ، وفاداری به برند، آگاهی از برند،ارزش ویژه برند و تصویر بیمارستان می باشند.در این پژوهش برای اعتبار سنجی مدل های اندازه گیری از نرم افزار لیزرل و spss استفاده شده است.یافته های به دست آمده از این پژوهش با بهره گرفتن از آزمون تحلیل مسیر نشان می دهد که اعتماد به برند بر وفاداری بیماران به برند و تصویر بیمارستان اثر معنی دار دارد.تعهد به رابطه بر وفاداری و آگاهی از برند اثر معنی دار دارد.وفاداری و آگاهی از برند بر ارزش ویژه برند اثر معنی دار دارد و ارزش ویژه برند بر تصویر بیمارستان اثر معنی دار دارد.اثر معنی دار اعتماد به برند بر آگاهی از برند،رضایت مشتری بر وفاداری به برند،آگاهی از برند و تصویر بیمارستان و تعهد به رابطه بر تصویر بیمارستان تایید نشده است.با استناد به یافته های پژوهش اعتماد بیماران و تعهد به رابطه بر ارزش ویژه برند تاثیر گذار هستند.در عین حال متغیر رضایت مشتری بر ارزش ویژه برند را نمی توان قویا تایید کرد. بنابراین به مسئولین بیمارستان پیشنهاد میشود که با جذب و به کارگیری پزشکان متخصص و با تجربه ،داشتن صداقت و خیر خواهی نسبت به بیماران،رعایت عدالت در درمان آنان ، وتقویت روابط با پزشکان ارجاع دهنده بیماران به بیمارستان به ایجاد تصویر ذهنی مثبت از بیمارستان خصوصی خود و افزایش سهم بازار دست پیدا کنند.

کلید واژه:اعتماد به برند، وفاداری به برند، تعهد به رابطه، رضایت مشتری، آگاهی از برند، ارزش ویژه برند،تصویربیمارستان

مقدمه

فصل اول

کلیات تحقیق

ارزش برند یکی از مفاهیم مهم در تجارت و همچنین در تحقیقات علمی می باشد.دلیل این اهمیت این است که برند های موفق به بازاریابان اجازه می دهند تا از مزیت رقابتی برخوردار شوند(لاسر و همکاران^[۱] ،۱۹۹۵)،از جمله این مزایا می توان به فرصت برای توسعه موفقیت آمیز،انعطاف پذیری در مقابل فشار های تبلیغاتی رقبا و توانایی ایجاد موانع ورود به رقابت اشاره کرد(فارکر^[۲]،۱۹۸۹) .برند ها نگرانی مالی ،اجتماعی و امنیتی مشتریان به هنگام خرید محصول را کاهش می دهند چون این نگرانی ها موانعی در ارزیابی درست خرید یک محصول می باشند.همچنین ،ارزش زیاد یک برند مواردی مثل رضایت مشتری ،قصد خرید مجدد،میزان وفاداری را افزایش می دهد.در کشور عزیز ما ایران علیرغم اینکه زمینه ها و زیر ساخت ها و استعدادهای زیادی برای شکل گیری و شکل دادن به موضوع « برند » وجود دارد ولیکن بدلیل عدم نگرش سیستمی به این مقوله ارزشمند، شاهد بی ترتیبی های فراوان و از دست رفتن فرصت های بی شمار در این زمینه می باشیم.موسسات و بیمارستانهای پزشکی در ایران برای افزایش وفاداری به برند محدود می باشند چون به طور قانونی مجاز به تبلیغات نیستند ،پس مدیریت ارتباط با مشتری تنها گزینه برای افزایش ارزش برند است. هاسمن^[۳] (۲۰۰۴) اشاره می کند که موسسات پزشکی برای بالا بردن وفاداری و ارزش برند و جلب رضایت مشتری می توانند فعالیتهای بازاریابی خود را با افزایش سود بیماران و استقلال پزشکان گسترش دهند.

۱-۱ بیان مساله

بیمارستان ها به عنوان بزرگترین و پرهزینه ترین واحد عملیاتی سیستمهای بهداشتی و درمانی هستند که حجم زیادی از منابع بهداشت و درمان را به خود اختصاص میدهند .افزایش رقابت بین بیمارستان ها و ارائه دهندگان خدمات درمانی و افزایش تعداد بیمارستان های خصوصی لازمه بازاریابی خدمات بهداشتی و درمانی می باشد.از آنجایی که در خدمات پزشکی و دارویی حق استفاده از تبلیغات ممنوع میباشد پس بیمارستانها تکیه شدیدی بر روی مدیریت روابط با مشتریان دارند. برای بقای فعالیت بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران و سود آور بودن آنها و اعتماد به محصولات و خدمات ناملموس از سوی مشتریان ،نیاز به بازاریابی بیمارستانی می باشد.با توجه به این نیاز این تحقیق به بررسی تاثیر ارزش ویژه برند بر بازاریابی بیمارستانی در بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران با بهره گرفتن از مدل کیم و کانگ^[۴] ۲۰۰۸ می پردازد.بر اساس این مدل ۵ عامل برای موفقیت یک برند در بازاریابی بیمارستانی نقش دارند که عبارتند از اعتماد ، رضایت مشتری ، تعهد به رابطه ، وفاداری به برند و آگاهی از برند . براساس عوامل موجود و تأثیرگذار این مدل روابط میان ارزش ویژه برند ، تصویر بیمارستان^[۵] و عوامل مؤثر برای ساخت روابط موفق با مشتری )اعتماد ، رضایت مشتری ، تعهد به رابطه ، وفاداری به برند و آگاهی از برند( را نشان میدهد .با توجه به عدم وجود این تحقیق در بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران، این پژوهش به اندازه گیری اثر ارزشهای برند بر بازاریابی بیمارستانی می پردازد. بدین معنی که کدامیک از عواملی که بر ارزش برند تأثیر گذار هستند می توانند در بازاریابی برای بیمارستانها مورد توجه قرار گیرند .در این مسئله تاثیر متغیرهای اعتماد به برند ، ،رضایت مشتری و تعهد به رابطه به عنوان متغیر مستقل بر متغیر تصویر ذهنی از بیمارستان(در این تحقیق بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران مد نظر می باشد)وفاداری به برند،آگاهی از برند و ارزش ویژه برند به عنوان متغیر وابسته سنجیده می شود. این پژوهش بر اساس هدف کاربردی و بر حسب روش تحقیق توصیفی - پیمایشی می باشد.

۱-۲ اهمیت و ضرورت انجام تحقیق

بازاریابی برای مشاغل پزشکی مغایر با اصول و موازین آنها تلقی می‌شود. به همین دلیل تا چندی پیش موسسات خدماتی از نظر استفاده از بازاریابی پشت سر موسسات تولیدی حرکت می‌کردند. اما از آنجایی که کیفیت خدمات در مقایسه با کالا قابل مشاهده نیست و از ثبات کمی برخوردار بوده و مدام در حال تغییر است و حاصل خدمت تنها تحت تأثیر ارائه کننده خدمت نیست بلکه تمامی فرایند ایجاد خدمت در آن تأثیرگذار می‌باشد، لذا بازاریابی خدمات از بازاریابی کالا تفکیک شده و علاوه بر بازاریابی سنتی بیرونی (با بهره گرفتن از ۴ پی) به بازاریابی داخلی و بازاریابی  متقابل نیاز دارد (کاتلر^[۶]،۱۳۸۳).دربیمارستان ها قضاوت مشتری درباره‌ی کیفیت خدمت فقط به کیفیت فنی، همچون موفقیت عمل جراحی، محدود نمی‌شود بلکه احساس وظیفه، مثل میزان نگرانی یک پزشک و قوت قلب دادن وی را نیز شامل می‌شود. بنابراین، افراد متخصص نباید چنین تصور کنند که به صرف ارائه خدمت فنی خوب رضایت مشتری ایشان تأمین شده است. بلکه آنان باید از توانایی‌ها و مهارتهای لازم درباره‌ی بازاریابی متقابل برخوردار باشند (کاتلر، ۱۳۸۳). برند ها نقش ویژه ای در شرکت های خدمات ایفا می کند چون علامت های تجاری قوی باعث افزایش اعتماد در محصولات نامحسوس می شوند( بری^[۷]،۲۰۰۰) و مشتریان قادر به درک و تجسم بهتر آنها هستند. مدیریت ارتباط با مشتری (CRM) تنها گزینه قابل دوام بالا بردن ارزش ویژه برند می باشد ( کیم و همکاران^[۸]، ۲۰۰۵).ایجاد سیستم مدیریت ارتباط با مشتری، برقراری ارتباط با مشتری بعداز ترخیص از بیمارستان و توجه به پیشنهادات و شکایات آنان از گامهای اولیه در ایجاد اعتماد و تعهد ارتباطی است .با توجه به اهمیت برندسازی در بخش خدمات بیمارستانی، ضرورت اندازه گیری ارزش ویژه برند و تصویر برند و همچنین با توجه به دلایلی که در بالا ذکر شد، نوآوری موضوع تحقیق و بیان مطالبی که برای مدیران و تصمیم گیران بخش خدمات بیمارستان مفید است، ضرورت تحقیق شکل گرفت.

۱-۳ اهداف تحقیق

هدف کلی از انجام تحقیق :

• • بررسی و شناخت تاثیر ارزش ویژه برند بر بازاریابی بیمارستانی

اهداف فرعی تحقیق :

• • بررسی تاثیر ارزش برند بر ایجاد تصویر مثبت از بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران

• • بررسی تاثیر اعتماد بر وفاداری نسبت به برند بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران

• • بررسی تاثیر اعتماد برآگاهی از برند بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران

• • بررسی تاثیر اعتماد بر تصویر ذهنی نسبت به بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران

• • بررسی تاثیر رضایت مشتری بر وفاداری نسبت به برند بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران

• • بررسی تاثیر رضایت مشتری بر آگاهی از برند بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران

• • بررسی تاثیر رضایت مشتری بر تصویر ذهنی نسبت به بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران

• • بررسی تاثیر تعهد به رابطه بر وفاداری نسبت به برند بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران

• • بررسی تاثیر تعهد به رابطه بر آگاهی از برند بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران

• • بررسی تاثیر تعهد به رابطه بر تصویر ذهنی نسبت به بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران

• • بررسی تاثیر وفاداری نسبت به برند بر ارزش ویژه برند بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران

• • بررسی تاثیر آگاهی از برند بر ارزش ویژه برند بیمارستان خصوصی پارسیان شهر تهران

۱-۴ فرضیات تحقیق

1. 1. اعتماد بر وفاداری نسبت به برند اثر معنی داری دارد.

1. 1. اعتماد برآگاهی نسبت به برند اثر معنی داری دارد .

1. 1. اعتماد بر تصویر ذهنی مشتریان از بیمارستان اثر معنی داری دارد.

1. 1. رضایت مشتری بر وفاداری نسبت به برند اثر معنی داری دارد .

1. 1. رضایت مشتری بر آگاهی نسبت به برند اثر معنی داری دارد .

1. 1. رضایت مشتری بر تصویر ذهنی مشتریان از بیمارستان اثر معنی داری دارد .

1. 1. تعهد به رابطه بر وفاداری نسبت به برند اثر معنی داری دارد .

1. 1. تعهد به رابطه بر آگاهی نسبت به برند اثر معنی داری دارد .

1. 1. تعهد به رابطه بر تصویر ذهنی مشتریان از بیمارستان اثر معنی داری دارد.

1. 1. وفاداری به برند بر ارزش ویژه برند اثر معنی داری دارد .

1. آگاهی از برند بر ارزش ویژه برند اثر معنی داری دارد .

بند آخر نیز حالت شریطه و دعا به خود گرفته است که از آغاز تا پایان به همین ترتیب ادامه دارد. امّا نکته‌ای که در این ترکیب‌بند مورد توجه است، ماجرای ناخرسندی و دل آزردگی خاقانی نسبت به شروان شاه اخستان است که در میان شش ترکیب‌بندی که در مدح او سروده، فقط در این شعر به آن اشاره کرده است.
در مدح جلال الدّین ابوالمظفر اخستان شروان شاه
بند نخست:
کلمات قافیه: دم، محرم، ملحم و …
حروف اصلی قافیه: م
حرف روی: م
حروف الحاقی: ندارد
ردیف: صبح
۱ - خنــده‌ی ســـر بــه مــهر زد دم صبــح
الـصــبوح، ای حــریــف محـــرم صـــبح
واژگان: سر به مهر: سر بسته، دست نخورده که سر آن نگشوده باشند. (فرهنگ لغات) الصبوح: باده نوشی بامدادی.(فرهنگ لغات)( حالت شبه جمله در معنی جمله‌ی امری است)
معنی و مفهوم: صبحدم خنده‌ی معطّر و مخصوصی کرد (روشنایی آن آشکار شد). ای همنشین آشنای صبح، برخیز و شراب صبحگاهی بنوش.
آرایه‌های ادبی: خنده زدن صبح استعاره از پراکنده شدن روشنایی و نور صبحدم است .
۲ - نــاف شـب ســوخـت تـــف مجــمر روز
گــوی زر یــافـت جیــب مُلــحم صــــبح
واژگان: ناف شب: نافه‌ی شب. (فرهنگ لغات) تف: حرارت، گرمی. (معین) مجمر: آتشدان و منقل، ظرفی که در آن زغال افروخته گذارند. (ناظم) مُلحم: نوعی از پارچه‌ی ابریشمی که به غایت ملایم باشد (غیاث).
معنی و مفهوم: از حرارت و گرمی روز، شب که همانند نافه‌ی مشکی بود سوخت و بوی خوش آن در صبحدم پراکنده شد. سپیدی لطیف صبح، مانند جامه‌ی ابریشمی بود و خورشید به عنوان تکمه‌ی زرّین گریبان این لباس قرار گرفت.
آرایه‌های ادبی: ناف شب اضافه‌ی استعاری و مجمر روز اضافه‌ی تشبیهی است. گوی زر استعاره از خورشید و ملحم صبح اضافه‌ی استعاری است. صبح دارای پیراهن ابریشمی پنداشته شده و ملحم صبح استعاره از سپیدی صبح است.
۳ - بــه ســر تــازیـــانـــه‌ی زریّــــن
شـــاه گــردون گــرفـت عـالــم صـــبح
معنی و مفهوم: خورشید که پادشاه آسمان‌هاست، با پرتوهای زرّین خود که به تازیانه می‌ماند، عالم را فتح کرد (روشنی صبح همه جا را فرا گرفت).
آرایه‌های ادبی: شاه گردون استعاره از خورشید و تازیانه‌ی زرّین استعاره از پرتوهای خورشید است .
۴ - صـبح شــد مــریـم، آفتـــاب مسیــح
قطــره‌ی ژالــه، اشــک مــریــم صـــبح
معنی و مفهوم: صبح همانند حضرت مریم (ع) وضع حمل کرد و آفتاب همچون مسیح، مولود این زایش است. قطرات شبنم صبحگاهی نیز به منزله‌ی اشک‌های صبح هستند که مانند مریم گریسته است.
آرایه‌های ادبی: صبح در تشبیه مجمل به مریم، آفتاب به مسیح و قطرات ژاله به اشک مریم مانند شده است. مریم صبح اضافه‌ی تشبیهی است .
۵ - طــاس زرّیـــن کـــش، آفتــاب آســـا
کــافتــاب اسـت طــاس پــرچـم صـــبح
واژگان: طاس: طشت کلان و گهری. (غیاث) طاس: قبه مانندی از فلز در گردن نیزه که پرچم را در آن آویزند. (دهخدا)
معنی و مفهوم: کاسه‌ی لبریز از شراب زرد خورشید گون را بنوش؛ زیرا که صبحدم همانند درفشی که خورشید به منزله‌ی منجوق و طاس آن درفش باشد، سر برآورده است (هنگام صبوحی است).
آرایه‌های ادبی: طاس زرّین مجاز به علاقه‌ی حال و محل، زرّین دانسته شده است زیرا مقصود شراب زرد رنگ است. کاسه‌ی شراب زرد به خورشید مانند شده است. پرچم صبح اضافه‌ی تشبیهی است. خورشید به منجوق و طاس پرچم مانند شده است. طاس و طاس جناس تام دارند.
۶ - پـی‌پـی عشــق گیــر و کــم‌کــم عقــل
لــب لــب جــام خــــواه و دم دم صـــبح معنی و مفهوم: اگر به دنبال آن هستی که پی چیزی را بگیری، در پی عشق باش و اگر می‌خواهی چیزی را دست کم بگیری و رها کنی، عقل را رها کن و اگر لبت چیزی را طلب می‌کند، لب جام را بخواه و اگر دنبال دم و نفس تازه‌ای هستی، دم صبح را دریاب.
آرایه‌های ادبی: تکرار به زیبایی در بیت به کار برده شده است، پی و پی، لب و لب و دم و دم شیوه‌ی تازه‌ای از تکرار در اشعار خاقانی است.
۷ - عــاشــقان را ز صــبح و شــام چــه رنگ
کــم زن عشــق بــاش و گــو کــم صــبح
واژگان: کم زن: حقیر و فرومایه شمردن. (آنندراج)
معنی و مفهوم: عاشقان که دل در بند عشق دارند، به صبح و شام که جهان را به رنگ‌های گوناگون درمی‌آورند، توجّهی ندارند (عاشقان به رنگ و شکوه و رونق کاری ندارند). تو هم ترک عشق کن و کمتر از صبح و جلوه‌ی نگار آن سخن بگوی.
آرایه‌های ادبی: کم زدن کنایه از ترک کردن است. رنگ استعاره از رونق و زیبایی است .
۸ - سیــم کُـش، بحــر کـــش، ز کشتــی زر
خـوان فـکن، خـوانـچه کـن، مُسـلِّم صـــبح
واژگان: مُسلِّم کردن: ایمن کردن، سالم نگاه داشتن. (فرهنگ لغات)
معنی و مفهوم: برای خوشی و باده نوشی خود هزینه کن و از جام زرّین همچون کشتی، به اندازه‌ی یک دریا شراب بنوش. سفره و بساط بزم را بگستران و این گونه، صبح و طراوت و خوشی آن را برای خویش حفظ کن.

آرایه‌های ادبی: سیم کُشتن کنایه از هزینه کردن. بحر کشیدن کنایه از شراب فراوان نوشیدن. کِشتی زر استعاره از جام شراب است. نوعی از عکس در بیت به چشم می‌خورد چون معمولاً کشتی را بر دریا می‌کشند نه دریا را از کشتی می کشند.
۹ - از تــن عقــل، پنــج یـــک بــرگیـــر

یک زمانبندی شدنی که محدودیت­های منابع و پیش­نیازی را رعایت کرده­ است در شکل ۲-۳ نمایش داده شده­است. محور افقی زمان و محور عمودی میزان استفاده هر فعالیت از منبع مورد نظر را مشخص می­ کند. طبق زمانبندی انجام شده مدت اجرای پروژه ۱۳ است، یعنی makespan=13 می­باشد.

شکل ۲-۳: یک زمانبندی شدنی برای پروژه مثال ۲-۳-۱ [۳]

۲-۴ معیارهای مدل کردن مسئله زمان بندی پروژه با منابع محدود
در قسمت قبل، مدل مسئله زمان بندی پروژه با منابع محدود بیان شد. این مسئله دارای انواع گوناگونی است و در حالت­های مختلفی مورد بررسی قرار گرفته است. مهمترین معیارهای این دسته­بندی­ها در ادامه بررسی می­گردند[۴و۵].
۲-۴-۱ ماهیت فعالیت ها
یک دسته­بندی کارا برای سهولت در مرور مدل­های متنوع در این زمینه، توجه به ماهیت فعالیت­های فرض شده برای این مدل­هاست. این دسته­بندی شامل موارد زیر است :

• تک وضعیت / چند وضعیت بودن فعالیت: یک وضعیتی بودن فعالیت به این معنی است که آن فعالیت را فقط می توان با یک سناریو از نظر طول زمان اجرا و میزان منابع مورد نیاز انجام داد. در حالت چند وضعیتی می توان فعالیت را با ترکیب­های مختلفی از نظر طول زمان اجرا و میزان منابع مورد نیاز به انجام رساند. مثلا یک فعالیت را با یک کارگر در ۱۰ ساعت می­توان انجام داد، همان فعالیت را با دو کارگر در ۵ ساعت می­توان انجام داد که دو سناریو برای این فعالیت وجود دارد.

• قابلیت انقطاع فعالیت^[۱۳] : اگر بتوان یک فعالیت را در حین اجرا متوقف کرد و در زمانی دیگر آن را ادامه داد به آن، فعالیت قابل انقطاع می­گویند. در غیر این صورت این فعالیت غیر قابل انقطاع می­باشد. برای مثال این مسئله با قابلیت انقطاع بوسیله روش شاخه و کران حل شده­است[۶].

• احتمالی /قطعی^[۱۴] : درصورتیکه طول زمان اجرای فعالیت­ها غیرقطعی یا احتمالی باشد، مدل زمانبندی احتمالی خواهد بود.

۲-۴-۲ نوع منبع
دسته­بندی دیگر مدل زمانبندی براساس نوع منبع است که قبلا نیز بیان شده­است. در این دسته­بندی منابع به دو دسته تجدیدپذیر و غیرتجدیدپذیر تقسیم می­شوند. اگر میزان مشخصی از منبع به طور مداوم در طول اجرای فعالیت­ها موجود باشد، منبع تجدیدپذیر است (مانند ماشین آلات و نیروی انسانی). اگر منبعی در اجرای فعالیت­ها مصرف شود و به پایان برسد منبع غیرتجدیدپذیر است (مانند بودجه و مواد اولیه). دسته دیگری از منابع نیز هستند که به آن­ها شبه تجدیدناپذیر گویند. منابع غیرتجدیدپذیری هستند که در پایان اجرای پروژه دوباره تجدید می­شوند(مانند سرمایه). کمتر به این نوع منابع پرداخته شده است. گاهی اوقات یک منبع هم محدودیت از نظر ظرفیت در دسترس در طول اجرای پروژه دارد و هم مصرف منبع در واحد زمان سقف معینی دارد( مانند موادی که تاریخ انقضا دارند) که به آن منبع با محدودیت توام^[۱۵] می­گویند.
۲-۴-۳ نوع روابط پیش نیازی
یکی از عوامل تعیین کننده در توسعه مدل­های مسئله زمانبندی نوع روابط پیش­نیازی است. در برخی مسایل فعالیت می ­تواند بدون تاخیر پس از فعالیت پیش­نیازش شروع شود و در برخی مسائل با تاخیر زمانی^[۱۶] پس از فعالیت پیش­نیازش شروع می­ شود. تاخیر زمانی نیز می ­تواند حداکثر و حداقل داشته باشد. همچنین بین رابطه بین دو فعالیت پیش­نیاز را براساس زمان شروع و رمان پایان هر یک می­توان در نظر گرفت که باعث ایجاد چهار نوع روابط بصورت­های start to start ، start to finish، finish to start و finish to finish می­ شود. این روابط به همراه تاخیر زمانی در روابط کلی پیش­نیازی موسوم به GPR موجود است که همراه با روابط مربوط به زودترین زمان شروع هر فعالیت^[۱۷] و مهلت زمانی^[۱۸] مدلی موسوم به GRSPSP از مسائل زمانبندی با محدودیت منابع را ایجاد کرده ­اند. دمولیمستر^[۱۹] و هروئلن^[۲۰] روش کران و حل برای مسئله زمانبندی GRCPSP استفاده کرده ­اند[۷]. همچنین اگر علاوه بر زمان تاخیر حداقلی، زمان تاخیر حداکثری نیز داشته­باشیم مسئله را RCPSP-GPR می­نامند. در مسئله پایه زمانبندی با منابع محدود که در بخش ۲-۳ مطرح شد یک نوع روابط پیش­نیازی داشتیم و تاخیر زمانی و مهلت زمانی نیز نداشتیم.
۲-۴-۴ نوع تابع هدف
دسته­بندی مسائل براساس تابع هدف با توجه به اهداف انجام پروژه اهمیت زیادی دارد. حداقل کردن طول زمان پروژه معمولا تابع هدف بیشتر مسائل زمانبندی پروژه است. با توجه به این تابع هدف، دو نوع دسته­بندی مسایل زمانبندی زیر را داریم.

• • تابع هدف معمولی^[۲۱]: یک تابع غیر نزولی از زمان اتمام فعالیت­هاست. به این معنی که هنگامی که زمان اتمام فعالیت­ها افزایش یابد مقدار تابع هدف افزایش می­یابد یا ثابت می­ماند.حداقل کردن کل هزینه­ های پروژه شامل جریمه­های دیرکرد با توجه به زمان­های تحویل فعالیت­ها یا پروژه دیگر تابع هدف معمولی است. این تابع هدف برای مدل کردن مسئله زمان­بندی پروژه­ های چندگانه به کار می­رود که در آن چندین پروژه باید به صورت همزمان زمانبندی می­شوند.

• • تابع هدف غیر معمول^[۲۲] :تابعی است که به تاخیر افتادن فعالیت­ها تابع هدف را بهبود می­دهد. حداقل کردن وزنی زودکرد- دیرکرد فعالیت­ها نسبت به موعد تحویل، حداکثر کردن ارزش خالص فعلی^[۲۳] نمونه­هایی از این نوع تابع هدف هستند. بعنوان نمونه، دمولیمستر الگوریتم کارایی، برای حل مسئله زمانبندی براساس تابع هدف حداکثر کردن ارزش خالص فعلی ارائه داده­است[۸].

۲-۴-۵ تعداد تابع هدف
گاهی مدل دارای بیش از یک تابع هدف است. در موارد اندکی محققان برای حل مسئله زمان بندی پروژه با منابع محدود از چند تابع هدف استفاده کرده ­اند که تحت عناوینی مانند دوهدفه^[۲۴] و چندهدفه^[۲۵] از آن­ها یاد شده­است.
۲-۴-۶ تعداد پروژه­ ها
مسئله زمانبندی پروژه با منابع محدود در حالت کلی برای اجرای یک پروژه بیان می­ شود. با توجه به غنی بودن ادبیات این مسئله، برای زمانبندی پروژه­ های یک یا چند سازمان بصورت یکپارچه، مدل مسئله زمان بندی چند پروژ­ه­ای^[۲۶] با منابع محدود نیز ایجاد شده است.

۶۱

۱۰۰

۶۸

مأخذ :سایت هواشناسی سمنان
نمودار (۴-۳) رژیم متوسط رطوبت نسبی ایستگاه مهدیشهر
مأخذ :سایت هواشناسی سمنان ۱۳۹۳
۵-۲-۳ روزهای یخبندان :
بررسی میانگین ماهانه تعداد روزهای یخبندان ایستگاه سینوپتیک مهدیشهر در جدول و نمودار ذیل نشان دهنده این است که پدیده یخیندان در ماه های اردیبهشت، خرداد، تیر، مرداد، شهریور و مهر صفر بوده و در ماه های آذر، دی، بهمن، اسفند و فروردین از ۵ روز تا ۳۰ روز در نوسان می باشد.. از نظر فصلی به استثناء فصل تابستان تمام فصول این پدیده را تجربه کرده ، که در این بین فصل زمستان با بیشترین تعداد روزهای یخبندان در رتبه اول و فصول پائیز و بهار به ترتیب در رتبه های بعدی قرار دارد . این پدیده در ماه های آذر، دی، بهمن و اسفند دارای رتبه بالا را در طول دوره آماری را دارا می باشند .
جدول ۹-۳ آمار بلند مدت تعداد روزهای یخبندان شهر مهدیشهر(۱۳۷۷-۱۳۹۲ )
از بررسی پارامترهای دما و تعداد روزهای یخبندان شهرستان مهدیشهر می توان نتیجه گرفت که این شهرستان از لحاظ دمایی دارای شرایط نسبتا سرد کوهستانی می باشد.
۶-۲-۳ باد
چگونگی وزش باد در منطقه عامل مهمی درتعیین جهت ساختمانها و طرز خیابان‌کشی‌ها محسوب می‌‌ شود. شدت و یا تقلیل میزان درصد وزش باد و همین طور جهت آن در فصول سال متغیر است.
در شهرستان مهدیشهر دو نوع باد می وزد. این بادها درمحل به باد تورنه یا دورنه و راجی معروف هستند. باددورنه که از جهت شمال غرب به جنوب شرق می وزد که ۲۴ الی ۴۸ساعت ادامه می یابد و دارای رطوبت نسبی بیشتری است. (به دلیل آنکه تحت تاثیر جریانهای شمالی کشور است) و باد دیگر راجی که دقیقا برعکس تورنه ودر جهت جنوب شرقی به شمال غربی می وزد و زمان آن بیش از چند ساعت طول نمی کشد و خشک و گرم است. (به دلیل آنکه تحت تاثیر جریان هوای کویری است).
این دو باد بیشترین وزش را در طول سال دارند و مهمترین بادهای منطقه حساب می شوند. باد دیگری که به باد خراسانی معروف است، از سمت شمال شرق بشم ده صوفیان به جنوب غرب می وزد و بیشتر در ماه های گرم سال و در عرض چند ساعت ادامه دارد. (لاری. ۱۳۸۴٫ ص ۱۰۵) جهت عمده باد در منطقه عبارت است از: باد شمالی، باد جنوبی، باد جنوب‌غربی و باد شمال‌غربی، اما از نظر شدت و سرعت این بادها متفاوت بوده و کیفیت یکسانی ندارند. سرعت وزش این بادها در طول سال متغیر است. (سازمان هواشناسی استان سمنان. سال ۱۳۹۳)
باد یکی از عوامل جوی است که در تغییرات سایر پدیده ­های اقلیمی مانند جابجایی و انتقال ابرها، بارندگی، رطوبت و تبخیر اثرات عمده­ای دارد.
جهت باد قالب در مهدیشهر حد فاصل شمال و شمال­غرب، جنوب­شرق بوده ­است.
میانگین ۱۰-۳ سرعت باد در ماه های مختلف سال در دوره آماری (۱۳۸۵-۱۳۹۲)
۷-۲-۳ منابع آب
شاخه اولیه شبکه هیدروگرافی شهرستان مهدیشهر از ارتفاعات شمال، شمال غرب و شمال شرق منطقه می‌باشد. از نظر آبهای سطحی تنها شاخه دائمی منطقه رودخانه گل رودبار می­باشد، جریاناتی نیز از ارتفاعات سرازیر می شود که همگی فقط در مواقع بارانی دارای آب می باشد. بستر رودخانه دارای شن و ماسه بوده و احتمال غرقاب شدن اراضی مجاور در مواقع طغیانی و سیلابی وجود دارد و مشخص ترین دشت سیلابی محدوده مورد مطالعه دربند، سنگسر و درجزین است. سازمان آب منطقه ای استان سمنان ،۸۸،ص۶۲) نقشه شماره(۱۴-۳) منابع آب شهرستان مهدیشهر را نشان می دهد. به علت پایین بودن میزان نزولات جوی سالیانه در کلیه مناطق ایران بالاخص در نواحی مرکزی ساکنین این سرزمین به فکر ایجاد راه و روش مناسب برای در اختیار گرفتن هر چه بیشتر آبهای موجود و نهایت صرفه جویی در آن بوده اند.

منابع عمده آب کشاورزی و شرب روستای چاشم از چشمه های میر چشمه، سودکالم و دیگر چشمه سارهای کوچک که در شمال و جنوب روستا قرار دارند، تامین می شود آب این چشمه ها دارای کیفیت مناسب می باشد و به صورت لوله کشی بعد از منبع بتنی در اختیار اهالی قرار می گیرد.
روستا در حال حاضر دارای دو منبع آب می باشد که هرکدام دارای حجم ۲۰۰ متر مکعب می باشد. که ۳۹۱ مشترک از آب لوله کشی بهره مند هستند. اما در زمینه کشاورزی این روستا با مشکل آب مواجه بوده و در برنامه ریزی آتی آبفای روستایی قرار دارد تا باحفر چاه مشکل آب مرتفع گردد.
شکل (۹-۳ ) نقشه منابع آب شهرستان مهدیشهر
۸-۲-۳ منابع خاک
بررسی خاک در روستا نشان می دهد که با توجه به سازند های منطقه اکثر ارتفاعات به صورت رسوبی می باشند و این امرتاثیر زیادی در شکل دهی به مراتع دارند در مجموع نوع خاک مناسب می باشند ولی شیوه ها و میزان برداشت از مراتع درحال حاضر در تخریب بافت و ساخت خاک نقش موثری ایفا می نماید.
از نظر نوع خاک می توان خاک های زیر را از شمال تا جنوب در این منطقه تشخیص داد.
در شمال غربی لیتوسل، در ناحیه خاکهای برون جنگلی ورنزنیا، سپس خاکهای لیتوسل آهکی در ناحیه خاکهای برون، و چست نت وسعت قابل توجهی را نشان می دهد. در قسمت پایین تر خاک های لیتوسل آهکی در ناحیه خاکهای بیابانی و سیرزم وجود دارد. نقشه شماره( -۳) خاک شهرستان مهدیشهر را نشان می دهد.( منابع طبیعی استان سمنان، ۷۸،ص۳۴).
شکل (۱۰-۳) نقشه خاک شهرستان مهدیشهر
۹-۲-۳ پوشش گیاهی و جانوری
۱-۹-۲-۳ پوشش گیاهی
قسمت عمده ای از سطح شهرستان مهدیشهر دارای پوشش گیاهی است، ولی از نظر تراکم کاملا متفاوت است. درجنوب شهرستان مهدیشهر نمونه هایی از گیاهان کویری مشاهده میشود و به تدریج که بسوی شمال و با افزایش ارتفاع نوع گیاهان بسوی نوع سردسیری و کوهستانی تغییر می یابد و تراکم نیز متفاوت است نقشه شماره (۱۵-۳) پوشش گیاهی مهدیشهر را نشان می دهد. انواع پوشش گیاهی شهرستان مهدیشهر به شرح زیر است.
پوشش گیاهی جنگلی در منتهی الیه نواحی شمال شرقی منطقه در دامنه آن سوی رشته کوههای البرز که محدوده کمی از مساحت شهرستان مهدیشهر را به خود اختصاص می دهد.
جنگلهای پهن برگ جنگلهای پهن برگ شهرستان مهدیشهر شامل جنگل رودبارک، جنگل لعلوم و بیاجیم، جنگل سرم، جنگل نمام کوه، جنگل تلاجیم کوه، جنگل فینسک کوه، جنگل اورته کوه، جنگل تنگه کاورد، جنگل پلنگو، جنگل خرما دار، جنگل سیاهدوک وزرما وجنگل کشه می باشد.
جنگلهای سوزنی برگ جنگلهای سوزنی برگ شامل جنگل سرطلا، جنگل امافت، جنگل مرکک و جنگل چال چاله می باشد که از جنس سوزنی برگ اورس پوشیده شده اند.
پوشش گیاهی مرتعی مهمترین مراتع شهرستان مهدی شهر، مراتع ییلاقی واقع در شمال و شمال غربی آن است که از همه مهمتر، مرتع خینگ با گیاهانی نظیر درمنه، دراز، آویشن و علف کاله است. پس از آن مراتع اورپلنگ، مراتع سیاه خانی، مرتع کوه نیزوا در شمال غربی که کاملا سردسیر ومرتفع است، همچنین مراتع پروس و سوسگر در شمال ده صوفیان و مراتع بشم بن و مینو ، مرتع گرگ سو و مرتع لابدار، مراتع سائو و مرتع بشم. (منابع طبیعی استان سمنان، ۷۸،ص ۳۷)
۲-۹-۲-۳ حیات وحش :
حیات وحش شهرستان مهدیشهر بطور کلی به دسته پستانداران، پرندگان وخزندگان تقسیم می شوند. پرندگان که ۱۷۰ گونه از آن در ۱۶ راسته و۴۲ خانواده در شهرستان مهدیشهر مشاهده گردیده اند. پستانداران وجود ۶ راسته پستانداران وحشی، نشانگر تنوع حیات وحش در شهرستان مهدیشهر می‌‍‌‌باشد. خزندگان و دو زیستان خزندگان موجود در منطقه شامل دو راسته مارها و سوسمارها و راسته لاک پشتان می باشد. (منابع طبیعی استان سمنان،۷۸،ص ۴۰)
نقشه (۱۱-۳) نقشه پوشش گیاهی شهرستان مهدیشهر
نقشه (۱۲-۳) نقشه تیپ اراضی شهرستان مهدیشهر
۳-۳ مطالعات جمعیتی و اجتماعی
تحولات جمعیتی در روستا در فاصله سالهای ۱۳۳۵ تا ۱۳۹۰ که بر اساس سرشماریهای نفوس و مسکن مورد بررسی و تحلیل قرار می گیرد به شرح ذیل است: سال ۱۳۸۵ بر اساس سرشماری نفوس و مسکن جمعیت روستا ی چاشم برابر با ۴۸۳ نفر بوده است و در فاصله سالهای ۱۳۵۵ تا کنون نرخ رشدی معادل ۵۶/۰- درصد داشته است بیشترین نرخ رشد در این فاصله مربوط به سالهای ۱۳۵۵ تا ۱۳۶۵ معادل ۳/۳ درصد و کمترین آن به سالهای ۱۳۷۵ تا ۱۳۸۵ معادل ۳/۳- درصد بوده است. در سال ۱۳۹۰ جمعیت روستا به ۷۲۵ نفر رسیده است. تعداد خانوار روستا در این دوره آماری از ۱۱۴ خانوار به ۲۲۲ خانوار رسیده است.
جمعیت روستای چاشم در طی دوره های متفاوت دارای روند نامنظمی بوده به گونه ای که تا سال ۱۳۶۵ جمعیت افزایش یافته و از این سال تا سال ۱۳۸۵ با روند نزولی مواجه بوده است این در حالی است که در سرشماری سال ۱۳۹۰ جمعیت با رشد صعودی به ۷۲۵ نفر افزایش یافته است جـــدول زیر تغییرات جمعیت در روستای چاشم در دوره آمار ۱۳۹۰-۱۳۵۵ را نشان میدهد .

۶-۱ محاسبه نرخ سازگاری و وزن هریک از شاخص ها با بهره گرفتن از نرم افزار SUPER DECISION
گام دوم :
هدف دوم : شناسایی و اولویت بندی شاخص های موثر در منظر مشتری با رویکرد کارت امتیاز متوازن برای بررسی عوامل کلیدی موفقیت در پیاده سازی ( ERP) در شرکت هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران ( هما )

۱-۲-تدوین پرسشنامه با مقیاس لیکرت جهت شناسایی عوامل کلیدی موفقیت ERP در منظر مشتری
۲-۲ محاسبه اعتبار پرسشنامه با بهره گرفتن از روش دلفی
۳-۲-استفاده از روش آلفای کرونباخ جهت تعیین پایایی پرسشنامه
۴-۲استفاده از آزمون ناپارامتریک فریدمن جهت شناسایی عوامل موثر کلیدی موفقیت از منظر مشتری
۵-۲-تدوین پرسشنامه مقایسات زوجی جهت اولویت بندی عوامل کلیدی موفقیت ERP از منظر مشتری
۶-۲-محاسبه نرخ سازگاری و وزن هریک از شاخص ها با بهره گرفتن از نرم افزار SUPER DECISION
گام سوم :
هدف سوم : شناسایی و اولویت بندی شاخص های موثر در منظر فرایند داخلی با رویکرد کارت امتیاز متوازن برای بررسی عوامل کلیدی موفقیت در پیاده سازی (ERP) در شرکت هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران ( هما)
۱-۳-تدوین پرسشنامه با مقیاس لیکرت جهت شناسایی عوامل کلیدی موفقیت ERP در منظر فرایند داخلی
۲-۳-محاسبه اعتبار پرسشنامه با بهره گرفتن از روش دلفی
۳-۳- استفاده از روش آلفای کرونباخ جهت تعیین پایایی پرسشنامه
۴- ۳ استفاده از آزمون ناپارامتریک فریدمن جهت شناسایی عوامل موثر کلیدی موفقیت از فرایند داخلی
۵-۳ تدوین پرسشنامه مقایسات زوجی جهت اولویت بندی عوامل کلیدی موفقیت ERP از فرایند داخلی
۶-۳- محاسبه نرخ سازگاری و وزن هریک از شاخص ها با بهره گرفتن از نرم افزار SUPER DECISION
گام چهارم :
هدف چهارم : شناسایی و اولویت بندی شاخص های موثر در منظر رشد و یادگیری با رویکرد کارت امتیاز متوازن برای بررسی عوامل کلیدی موفقیت در پیاده سازی ( ERP) در شرکت هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران ( هما )
۱-۴-تدوین پرسشنامه با مقیاس لیکرت جهت شناسایی عوامل کلیدی موفقیت ERP در منظر رشد و یادگیری
۲-۴- محاسبه اعتبار پرسشنامه با بهره گرفتن از روش دلفی
۳-۴- استفاده از روش آلفای کرونباخ جهت تعیین پایایی پرسشنامه
۴-۴-استفاده از آزمون ناپارامتریک فریدمن جهت شناسایی عوامل موثر کلیدی موفقیت از منظر رشد و یادگیری
۵-۴-تدوین پرسشنامه مقایسات زوجی جهت اولویت بندی عوامل کلیدی موفقیت ERP از منظر رشد و یادگیری
۶-۴-محاسبه نرخ سازگاری و وزن هریک از شاخص ها با بهره گرفتن از نرم افزار SUPER DECISION
گام پنجم :
هدف پنجم : تشکیل SUPER MATRIX و ارزیابی گزینه ها با نرم افزار SUPER DECISION
۳-۹) روش دلفی
هدف از این متد دسترسی به مطمئن ترین توافق گروهی از عقاید خبرگان برای یک موضوع قابل بحث خواهد بود که با بهره گرفتن از پرسشنامه و نظر خواهی از خبرگان به دفعات مکرر با توجه به بازخور حاصل از آن ها صورت می پذیرد . این متد دارای ۳ ویژگی مخصوص می باشد که عبارتند از ک
پاسخ بی طرفانه به پرسشنامه ها
تکرار دفعات ارسال پرسشنامه و دریافت بازخور از آن ها
تجزیه و تحلیل آماری از پاسخ به سوالات به صورت گروهی
که در این تحقیق پرسشنامه (۱) به منظور استفاده از این روش برای رسیدن به مطمئن ترین توافق گروهی از عقاید خبرگان در زمینه شناسایی شاخص های موثر در ارزیابی عوامل کلیدی موفقیت در پیاده سازی سیستم های برنامه ریزی منابع سازمان ERP با رویکرد کارت امتیاز متوازن در شرکت هواپیمایی هما استفاده شده است .(نمونه پرسشنامه در پیوست –الف – ۱)
بر اساس نتایج حاصل از پرسشنامه (۱) و انجام روش دلفی میانه محاسبه شد و میانه میانه ها نیز محاسبه گردید (نتایج در پیوست –ب-۲ ارائه شده است)
آزمون فریدمن ^[۲۸]
۳-۱۰) آزمون فریدمن
هنگامی که پژوهشگر بخواهد K (بیش از ۲) متغیر را در سطح مقیاس ترتیبی سنجیده شده ، اولویت بندی نماید ، می توان از این آزمون استفاده نماید . هنگام استفاده از آزمون فریدمن ، تمامی K تیمار به گونه ای تصادفی به n بلوک^[۲۹] تخصیص می یابند .بعد از آنکه مشاهدات برای هر ترکیب تیمار - بلوک ثبت شدند ، داده ها در یک جدول دو بعدی که در آن هر سطر بیانگر یک بلوک و هر ستون بیانگر یک است ، نمایش داده می شود بنابراین جدول داده ها متشکل از n سطر و k ستون است در هر سطر (بلوک) داده ها رتبه بندی می شوند یعنی وقتی که k موقعیت مورد مطالعه قرار می گیرد رتبه ها در هر سطر از ۱ تا k رتبه بندی می شوند در این صورت آزمون فریدمن به دنبال تحلیل مجموعه رتبه های ستون ها است . ( آذر ، عادل ؛ مومنی ،منصور ؛۱۳۸۵)
آزمون فریدمن معلوم می کند که آیا این احتمال وجود دارد که ستون های جدول یعنی گروه های نمونه از یک جامعه آماری مشترک باشند یا خیر و همچنین معلوم میکند که آیا حاصل جمع رتبه ها ( (Rj به طور معنی داری با یکدیگر تفاوت دارند یا خیر . وقتی که تعداد ردیف ها و ستون ها خیلی کوچک نباشند می توان نشان داد که r تغریباً دارای توزیعی برابر با مجذور خی با درجه آزادی k-1 فرض صفری که آزمون فریدمن به دنبال آزمون آن است عبارتند از :
تیمار مشابه k توزیع احتمال
و فرضیه مخالف آن به صورت زیر است :
آماره آزمون فریدمن به این صورت است.(عادل آذر ؛ مومنی،۱۳۸۵)
آماره آزمون فریدمن(۲-۳)فرمول
که در آن
N: تعداد بلوک ها ( سطرها )
K: تعداد ستون ها
Rj:مجموعه رتبه های j امین ستون
اگر مقدار محاسبه شده از رابطه (۳-۴)برای یک سطح معنی دار معین و درجه آزادی dp=k-1 بزرگتر یا مساوی مقدار نشان داده شده در جدول باشد ، معنی آن این است جمع های رتبه ها ( میانگین رتبه ها ) برای ستون های مختلف به طور معنی داری با هم متفاوت هستند . (اندازه نمرات بستگی به موقعیتی دارد که آن نمرات از آن ها به دست آمده است ) و بدین ترتیب می توان را در آن سطح معنی داری رد کرد . در این تحقیق از آزمون فریدمن جهت تعیین شاخص های موثر در چهار حوزه کارت امتیاز متوازن ( منظر مالی ، منظر مشتری ، فرایند داخلی و رشد و یادگیری) استفاده شده است.
بر اساس آزمون فریدمن شاخص های موثر شناسایی می شود و با بهره گرفتن از تکنیک بردار ویژه با هدف الویت بندی و تعیین وزن شاخص ها پرسشنامه سوم (نمونه پرسشنامه در پیوست –الف-۳-ارائه شده است .)تهیه و مجدداً بین افراد جامعه آماری توزیع می شود و نهایتاً طبق روش بردار ویژه الویت بندی و وزن دهی به شاخص های موثر در منظر مالی مورد استفاده قرار می گیرد.
تکنیک بردار ویژه
۳-۱۱- تکنیک بردار ویژه

جدول (۴-۳۱): جدول توصیفی اثربخشی امر به معروف و نهی از منکر بر اساس احساس امنیت مخاطب
امر و نهی …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۱۰۲
جدول (۴-۳۲): جدول ANOVA …………………………………………………………………………………………………………………….. 102
جدول (۴-۳۳): آزمون اتا (Eta) ……………………………………………………………………………………………………………………….. 103
جدول (۴- ۳۴): نتایج آزمون همبستگی پیرسون بین اثربخشی امر به معروف و نهی از منکر و نوع الفاظ
آمر و ناهی ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۱۰۳
جدول (۴- ۳۵): نتایج آزمون همبستگی پیرسون بین اثربخشی امر به معروف و نهی از منکر و نحوه بیان
امر و نهی …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۱۰۴
جدول (۴- ۳۶): نتایج آزمون همبستگی پیرسون بین اثربخشی امر به معروف و نهی از منکر و خصوصیات
آمر و ناهی …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ۱۰۵
جدول (۴- ۳۷): نتایج آزمون همبستگی پیرسون بین اثربخشی امر به معروف و نهی از منکر و اعتقادات
مخاطب امر و نهی ……………………………………………………………………………………………………………………………………………. ۱۰۶
جدول (۴- ۳۸): نتایج آزمون همبستگی پیرسون بین اثربخشی امر به معروف و نهی از منکر و نحوه عملکرد
نیروهای مرتبط با امر به معروف و نهی از منکر …………………………………………………………………………………………………. ۱۰۷
جدول (۴- ۳۹) : نتایج آزمون همبستگی پیرسون بین اثربخشی امر به معروف و نهی از منکر و شرایط پیرامونی
امر و نهی ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ۱۰۹
فهرست جدول ها
عنوان صفحه
جدول (۴- ۴۰): نتایج آزمون همبستگی پیرسون بین اثربخشی امر به معروف و نهی از منکر و روش های عملی
امر و نهی …………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۱۱۰
جدول (۴- ۴۱): نتایج آزمون همبستگی پیرسون بین اثربخشی امر به معروف و نهی از منکر و تربیت مخاطب
امر و نهی ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ۱۱۱
جدول (۴-۴۲): خلاصه مدل در خروجی تحلیل رگرسیون چند متغیره ………………………………………………….. ۱۱۱
جدول (۴-۴۳): ضرایب رگرسیون متغیرهای پژوهش ………………………………………………………………………………… ۱۱۲
جدول (۴-۴۴): تحلیل واریانس برای آزمون معناداری شکل رگرسیونی (برآورد واریانس) ……………………… ۱۱۲

جدول (۴-۴۵): توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب اینکه امر به معروف و نهی از منکر در حوزه حجاب از
اولویتهای جامعه خارج است ……………………………………………………………………………………………………………………. ۱۱۳
جدول (۴-۴۶): توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب اینکه پوشش و نحوه حضور در جامعه شخصی است و
از حیطه امر و نهی خارج است …………………………………………………………………………………………………………………….. ۱۱۴
جدول (۴-۴۷): توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب اینکه آنچه در قرآن واجب است خمار است نه پوشیدن
کامل مو ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ۱۱۵
جدول (۴-۴۸): توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب اینکه اصل در حجاب حفظ کرامت زنان است و حفظ
کرامت با زور نمیشود ……………………………………………………………………………………………………………………………….. ۱۱۶
جدول (۴-۴۹): توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب اینکه وضعیت پوشش جامعه مناسب است و امر و نهی
ضرورتی ندارد ……………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۱۱۷
جدول (۴-۵۰): توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب اینکه حجاب سبب پوشیدن زیباییها و بالا رفتن سن
ازدواج میشود ……………………………………………………………………………………………………………………………………………. ۱۱۸
جدول (۴-۵۱): توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب اینکه باید پذیرفت همه چیز در حال تغییر است
بعد از ۱۴۰۰ سال نوع پوشش تغییر میکند ………………………………………………………………………………………….. ۱۱۹
جدول (۴-۵۲): توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب اینکه استفاده از جلباب(چادر و پوشش کامل) بر همه
واجب نبوده و توصیه است …………………………………………………………………………………………………………………………. ۱۲۰
جدول (۴-۵۳): توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب اینکه دستوری بر حجاب دخترها در قرآن نیامده…… ۱۲۱
جدول (۴-۵۴): توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب اینکه در قرآن اول به مردان سفارش شده نگاهشان را
حفظ کنند بعد به زنان، بهتر است ابتدا مردها از لحاظ کنترل میل جنسی قوی شوند ………………………… ۱۲۲
جدول (۴-۵۵): توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب اینکه حجاب نسبی و عرفی است در هر زمان و مکان
نوع پوشش متفاوت است …………………………………………………………………………………………………………………………….. ۱۲۳
جدول (۴-۵۶): توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب اینکه حجاب حق (اختیاری) است نه تکلیف(واجب)….۱۲۴

محلول در آب Soluble

۴- سولفات مس (CuSO₄.5H₂O)
۵- اسید اگزالیک (C₂H₂O₄.2H₂O)
۶- هیدروکسید سدیم (NaOH)
۷- نمک های سولفات سدیم، کلرید سدیم، فسفات سدیم، بی کربنات سدیم و نیترات پتاسیم
۲-۲- جاذب های مورد استفاده برای حذف آرسنیک (III)

کیتوسان خالص (Chitosan)
نانوکامپوزیت کیتوسان/آلومینا (Chitosan/nano-Al₂O₃)
نانو جاذب کیتوسان/آلومینای اصلاح شده با مس(II) (Cu-chitosan/nano-Al₂O₃)
۲-۳- تهیه جاذب ها
۲-۳-۱- روش تهیه کامپوزیت کیتوسان/نانوآلومینا
ابتدا نانوذرات فعال شده آلومینا در محلول اسید اگزالیک۱۰ wt% حل گردید و به کیتوسان محلول در اسید اگزالیک اضافه و به خوبی هم زده شد. بعد از مدتی هم زدن، برای پخش بهتر و همگن شدن، محلول به مدت ۱۵ دقیقه در پروب التراسونیک قرار داده شد. در نهایت محلول حاصل توسط سود خنثی گردید و ماده ته نشین شده صاف گردیده و با آب دیونیزه شسته شد. کامپوزیت نانو جاذب بدست آمده در دمای ۵۵ درجه سانتی گراد در آون خشک گردید.
۲-۳-۲- روش تهیه نانوجاذب کیتوسان/آلومینای اصلاح با مس (II)
برای تهیه نانوجاذب Cu-chitosan/nano-Al₂O₃، نانوکامپوزیت کیتوسان/آلومینا به محلول کاتیون مس(II) اضافه گردید و به خوبی هم زده شد. سپس توسط کاغذ صافی فیلتر و با آب دیونیزه شسته شد. در نهایت نانوجاذب اصلاح شده در آون در دمای ۶۰ درجه سانتیگراد خشک گردید.
۲-۴- دستگاه های مورد استفاده
دستگاه طیف سنجی جذب اتمی با سیستم کوره گرافیتی مدل (analytic jena novAA 400)
میکروسکوپ الکترونی روبشی (SEM) (Vega Tescan جمهوری چک)
میکروسکوپ نیروی اتمی (AFM)
طیف سنجی مادون قرمز (FT-IR)، مدل (Tensor 27 –Bruker) آلمان
دستگاه اندازه گیری XRD
التراسونیک پروب دار
همزن مغناطیس (JENWAY)
ترازوی آزمایشگاهی دیجیتال مدل (SHIMADZU – AW220)
pH متر (۸۲۷ pH lab – Metrohm)
آون (CM55-FAN AZMA GOSTAR)
کوره
۲-۵- بررسی خصوصیات جاذب ها
مورفولوژی سطح جاذب ها با بهره گرفتن از اسکن میکروسکوپ الکترونی (SEM) مورد بررسی قرار گرفت. Vega Tescan SEM (جمهوری چک) برای گرفتن میکروگراف هایی از جاذب ها استفاده شد. به منظور بدست آوردن تصویر روشن، سطح جاذب ها قبل از مشاهده با طلا پوشیده شدند.
طیف تبدیل فوریه مادون قرمز (FTIR) از جاذب ها بر روی طیف سنج Bruker Tensor 27 (آلمان) ثبت شد. الگوهای یک بعدی، پراش زاویه اشعه ایکس (XRD) با بهره گرفتن از پراش سنج اشعه ایکس زیمنس D-500 (آلمان) با طول موج = ۱٫۵۴ Å (Cu-K_α) بدست آمد.
برای تعیین pH در نقطه بار صفر (pH_pzc)، از روش تعادل دسته ای استفاده شد [۷۹]. مقدار معینی از هر جاذب (۲/۰ گرم) به حجم مشخصی از محلول ۱/۰ مولار KNO₃ اضافه شد. قدرت یونی محلول ها در تمامی آزمایشها با بهره گرفتن از KNO₃ به عنوان الکترولیت بی اثر ثابت نگه داشته شد. مقادیر pH محلول های KNO₃ از ۴ الی ۱۰ توسط افزودن محلول های ۱/۰ مولار HCl یا NaOH تنظیم شد. pH اولیه محلول ها (pH_i) دقیقا تعیین و ثبت شد. به سوسپانسیون اجازه داده شد در مدت ۴۸ ساعت در یک شیکر در دمای اتاق به تعادل برسد. سپس سوسپانسیون فیلتر شد و مقادیر pH فیلتر شده ها (pH_f) اندازه گیری شد. pH_pzc جاذب ها بوسیله رسم pH (pH_f – pH_i) نسبت به pH_i تعیین شد.
۲-۶- روش تهیه محلول استاندارد آرسنیت
محلول استاندارد As(III) مورد نیاز با حل کردن نمک سدیم آرسنیت (NaAsO₂) در آب مقطر تهیه شد. بدین منظور برای تهیه محلول استاندارد ۱۰۰۰ ppm آرسنیک (III)، مقدار ۷۳۳/۱ گرم نمک سدیم آرسنیت در آب مقطر حل و به حجم نهایی ۱ لیتر رسید. محلول­های آزمایشی مورد نظر از As(III) با رقیق کردن محلول استاندارد تهیه شد.
۲-۷- آزمایش­های جذب دسته ای (بچ)
آزمایش های مربوط به بررسی پارامترهای موثر بر فرایند جذب سطحی آرسنیک(III) بر روی کیتوسان، Chitosan/nano-Al₂O₃ و Cu-chitosan/nano-Al₂O₃ در یک سیستم ناپیوسته با بهره گرفتن از ارلن مایرهای ۲۵۰ میلی لیتر به عنوان راکتور جذب در pH خنثی و دمای محیط انجام گردید. در تمامی آزمایش­ها، ترکیب محلول و جاذب روی یک همزن مغناطیسی قرار داده شدند. کلیه محلول­ها صاف شده و غلظت آرسنیک باقی مانده در محلول با بهره گرفتن از دستگاه اسپکتروفوتومتر جذب اتمی اندازه ­گیری گردید. مقدار As(III) حذف شده با محاسبه تفاوت بین غلظت اولیه و نهایی انجام گرفت و در هر مورد ظرفیت جذب طبق معادله (۲-۱) بدست آمد.
(۲-۱)
که در اینجا C_o غلظت اولیه و C_e غلظت تعادلی As(III) در محلول (mg/l)، q_e مقدار ماده­ جذب شده در تعادل (mg/g)، m مقدار جاذب(g) و v حجم محلول (L) آرسنیک می­باشد.
۲-۷-۱- بررسی مقدار بهینه نانوذرات آلومینا در کامپوزیت Chitosan/nano-Al₂O₃ جهت حذف As(III)
برای تعیین مقدار بهینه نانوذرات آلومینا نسبت به کیتوسان به منظور تهیه کامپوزیت کیتوسان/نانوآلومینا، گرم های متفاوتی از نانوذرات آلومینا (۱/۰، ۲/۰ و ۳/۰) و مقدار ثابت ۵/۲ گرم کیتوسان در تهیه نانوکامپوزت استفاده شد. تاثیر نانوکامپوزیت های بدست آمده برای حذف آرسنیک مورد بررسی قرار گرفت. بدین منظور مقدار ۲/۰ گرم جاذب به حجم ۱۰۰ میلی لیتر محلول آرسنیک با غلظت اولیه mg/l50 افزوده شد. پس از تعادل نمونه ها صاف گردیده و غلظت آرسنیک باقی مانده توسط دستگاه جذب اتمی اندازه گیری شد.
۲-۷-۲- بررسی نسبت بهینه مس به کیتوسان در نانوجاذب Cu-chitosan/nano-Al₂O₃ جهت حذف As(III)
در اصلاح نانوجاذب کیتوسان/آلومینا (تهیه شده و بهینه شده بر اساس نتایج آزمایشات سری ۲-۷-۱ ) با بهره گرفتن از محلول Cu²⁺، نسبت های مولی مس به گروه عاملی گلوکزآمین در کیتوسان معادل ۲ به ۵/۱ و ۱ به ۵/۰ انتخاب شده و سپس آزمایش های جذب با بهره گرفتن از این جاذب ها در شرایط ( مقدار جاذب ۰٫۲ g، غلظت اولیه آرسنیک ۵۰ mg/l ، زمان تعادل ۲۴ ساعت) انجام شد. و غلظت نهایی آرسنیک توسط دستگاه جذب اتمی اندازه گیری شد.
۲-۷-۳- بررسی تاثیر غلظت اولیه As(III) بر فرایند جذب سطحی (مطالعات ایزوترم جذب)
بررسی ایزوترم جذب و تواماً ارزیابی ظرفیت جذب برای سه نوع جاذب کیتوسان، کیتوسان/آلومینا و کیتوسان/آلومینای اصلاح شده با مس (تهیه شده و بهینه شده بر اساس نتایج آزمایشات سری ۲-۷-۲) در غلظت های اولیه متفاوت آرسنیک (۳۰، ۴۰، ۵۰ و۶۰) میلی گرم بر لیتر تحت شرایط مقدار جاذب ۰٫۲ g ، زمان تعادل
۲۴ ساعت و دمای محیط انجام گرفت. غلظت آرسنیک باقی مانده محلول ها اندازه گیری شد و ظرفیت جذب هر کدام از جاذب ها محاسبه گردید.
۲-۷-۴- بررسی تاثیر زمان تماس بر فرایند جذب سطحی آرسنیک(III) (مطالعات سنتیک جذب)
مطالعات سنتیکی با بهره گرفتن از ۱۰۰ میلی­لیتر محلول آرسنیک با غلظت اولیه mg/l ۵۰ در دمای اتاق برای سه نوع جاذب کیتوسان، Chitosan/nano-Al₂O₃ و Cu-chitosan/nano-Al₂O₃ انجام شد. مخلوط­ها هم­زده شدند و هر کدام در زمان مشخص برداشته شد و بلافاصله صاف شد. محلول­های زیر صافی برای اندازه ­گیری غلظت As(III) استفاده شدند. مقدار فلز جذب شده در زمان t، q_t (mg/g)، با رابطه­ زیر حساب شد:

به همین منظور طرقی برای تعدیل نظریه تقصیر اندیشیده اند:

اولاً : مسئولیت ها بیشتر قراردادی قلمداد نموده اند تا نیاز به اثبات تقصیر نباشد.
ثانیاً : از اماره های تقصیر استفاده کرده اند. یعنی محاکم ، اوضاع واحوالی را قرینه بر تقصیر دانسته اند.
ثالثاً : تقصیر به مفهوم اجتماعی را به جای تقصیر اخلاقی نهاده اند. یعنی لازم نیست از نظر اخلاق شخص کار مذمومی انجام دهد بلکه همین که رفتار شخص با رفتار انسان متعارف مخالف باشد ، تقصیر است هر چند قابل مذمّت نباشد.(یزدانیان ، ۱۳۷۹ ، ص ۴۳ )به علاوه به این نظریه ایراداتی نیز وارد شده است.
۲-۶-۲- نظریه خطر
از نظر تاریخی مسئولیت بدون تقصیر مقدم بر مسئولیت مبتنی بر تقصیر بوده است.در آغاز برای جبران خسارت صرف رابطه علیت بین ضرر و عمل شخص کافی بود .مسئولیت مبتنی بر تقصیر بعداً هویدا شد . با انقلاب صنعتی و پیدایش ماشین بخار و سایر اختراعات ، در قرن ۱۹ جهان شاهد حوادثی شد که چه از نظر کیفیت و جه ماهیت و چه تنوع و چه فزونی بدون سابقه بود و به قول ((ژسراند)) حوادث آنقدر نامعین و بدون نام و پیچیده شده بود که تشخیص علل آنها دشوار بود .(یزدانیان ، ۱۳۷۹ ، ص ۴۴)
در اواخر قرن ۱۹ دو نیروی بخار و برق حوادث زندگی را متنوع ساخت .در تمام حوادثی که بر اثر صنعت وتکنولوژی جدید پیش می آمد اصل تقصیر که بنیان مسئولیت مدنی بود ، مانع از جبران خسارت می شد.زیرا گاه در ورود ضرر تقصیر نقشی نداشت یا اثبات آن دشوار بود با این ترتیب مبنای مسئولیت مدنی که تقصیر بود ، سست شده ونظریه جدیدی به نام ((نظریه خطر)) پدید آمد که به آن ((مسئولیت برون ذاتی یا تسبیب )) نیز می گویند.( جوان ، ۱۳۲۶ ، ص ۲۹۱ )
بر طبق این نظریه ، تقصیر از مبانی مسئولیت مدنی نیست . همین که شخص زیانی را به وجود آورد باید جبران کند خواه عمل وی صواب باشد یا خطا. به عبارتی هر کس به فعالیتی خطرناک دست بزند خسارات ناشی از آن را باید تحمل کند و جبران نماید . ریشه اصلی نظریه خطر را می توان در مکتب تحققی ایتالیا و نظریه ((فری)) جستجو کرد.( کاتوزیان ، منبع قبل ، ص ۱۸۹)
علمای مکتب مادی حقوق که از جنبه روانی چشم می پوشانند ، می گویند جبران خسارت در مسئولیت مدنی مجازات نیست تا نیاز به تقصیر داشته باشد بلکه انتقال مال از یک دارایی به دارایی دیگر است.اما علمای مکتب اصالت اجتماع که هدف حقوق را تامین منافع و مصالح اجتماعی می دانند و حقوق فردی را تحت الشعاع حقوق اجتماعی قرار می دهند ، در خصوص مبنای مسئولیت مدنی چنین اظهار نظر می کنند که بهتر است به جای کاوش روانی و بررسی تقصیر ، بررسی کنیم که منافع ومصالح جامعه چه اقتضا میکند.این مکتب سهم عظیمی در نظریه خطر داشته به طوری که عقاید علمای آن چنان مقننین قرن نوزدهم را تحت نفوذ وتاثیر قرار داد که همگی مسئولیت مدنی را در حوادث کار مبتنی بر خطر اعلام نمودند (یزدانیان ، ۱۳۷۹ ، ص ۴۴ ).
مهمترین فایده نظریه خطر ، حذف تقصیر و مشکلات مربوط به اثبات آن و در نتیجه تسهیل طرح دعاوی مسئولیت مدنی است و بدین ترتیب بیشتر ضررها جبران می گردد . به علاوه امنیت مردم در برابر نیروهای اقتصادی ودستگاههای غول پیکر تضمین می شود . به این نظریه نیز ایراداتی وارد شده است.
۲-۶-۳- نظریه تضمین حق
طبق این نظریه حق مسلم افراد انسانی است که در جامعه سالم و ایمن زندگی کنند . این حق را قانون حمایت می کند و ضمانت اجرای آن همان است که ما مسئولیت مدنی می دانیم .در مقابل حقوق مذکور که متعلق به همه است باز هم آحاد مردم تکلیف دارند که به حقوق همدیگر احترام بگذارند.همین که کسی حقی را ضایع ساخت باید جبران کند و این چیزی نیست جز مسئولیت مدنی.
ایراد این نظر آن است که گاه عامل ضرر بر طبق حق خویش عمل کرده است، چرا باید حق متضرر بر حق او مقدم باشد.به عبارتی در اینجا تزاحم دو حق است .((استارک )) یکی از حقوقدانان اظهار می دارد که برای حل این مسئله باید دید اعمال حق و تضمین آن با ضرر لازم و ملزوم یکدیگرند یا نه؟و آیا الزام به جبران ضرر در حکم انکار حق ذیحق است؟پاره ای از حقوق به ذیحق اجازه می دهد که بدون ایجاد مسئولیت برای خود به دیگران ضرر بزند و اگر این ویژگی از حق سلب شود انکار حق است . دراین موارد مسئولیت فقط وقتی به وجود می آید که شخص در اجرای حق خود مرتکب تقصیر شود.مثلاً شخصی که در کنکور شرکت میکند ممکن است قبول شود این حق منافات ندارد با این که حق دیگری را گرفته است . پاره ای از حقوق دیگر اضرار به دیگری را جایز نمی شمارند مثل حق بر حیات و حق بر تمامیّت جسمی .مثلاً رانندگی حق است اما مجوز برای اتلاف یا کشتن دیگری نیست .راننده حق رانندگی دارد و عابر حق حیات.حق حیات را نمیتوان با حق رانندگی سلب کرد.پس در نظریه تضمین حق ، باید بین خسارت و ضرر های وارده قائل به تفاوت شد .خسارات بدنی ومالی قابل جبران است ، اما خسارات معنوی و اقتصادی در صورتی که با خسارات بدنی و مالی نباشد قابل جبران نیست مگر اینکه شخص در اعمال حق مرتکب تقصیر شود.(یزدانیان ، ۱۳۷۹ ، ص ۴۶)
۲-۷- منابع مسئولیت مدنی:
۱-اتلاف
۲-تسبیب
منابع عام ۳-اجتماع سبب ومباشر
۴-اجتماع چند مباشر به نحو مجمل
منابع مسئولیت مدنی
۱-ماده ۳۳۳ قانون مجازات اسلامی
منابع خاص ۲-ماده ۴ قانون ایمنی راه و راه آهن
۳-ماده ۸ قانون رسیدگی به تخلفات و اخذ جرایم مصوب۱۳۵۰
۴-ماده ۲۶ قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی مصوب ۱۳۸۹
۲-۷-۱- منابع عام:
۲-۷-۱-۱- اتلاف
۲-۷-۱-۱-۱-مفهوم اتلاف:
اتلاف، مصدر عربی از باب افعال است .با توجه به اینکه باب افعال برای متعدی کردن فعل لازم به کار برده می شود ؛ بنابر این ، اتلاف به معنی تلف گردانیدن یا تلف نمودن است .
تلف کردن هنگامی تحقق می یابد که شخصی فعلی انجام دهد و فعل او بلاواسطه موجب از بین رفتن کلی یا جزئی مال دیگری شود. از بین رفتن ، مفهومی عرفی دارد .
به عبارت دیگر همین که مالی عرفاً ارزش خود را از دست دهد ، خواه از نظر مادی نابود شود ، خواه خاصیت خود را از دست دهد ؛ هر چند از نظر فیزیکی از بین نرفته باشد ، اتلاف محقق شده است .
علاوه براین ، فعل شخص در اتلاف باید بلاواسطه منجر به حادثه زیانبار شود ؛ یعنی فعل شخص بدون دخالت و واسطه دیگری منجر به زیان شود اعم از اینکه واسطه مذکور ناشی از فعل شخص یا ناشی از عامل قهری باشد.به عنوان مثال اگر شخصی آتشی روشن کند که سرایت این آتش به علت باد به عنوان عامل قهری صورت گیرد عمل نامبرده به علت اینکه بلاواسطه موجب خسارت نگردیده به عنوان اتلاف محسوب نمی گردد. به تعبیر دیگر در اتلاف فعل شخص علت تامه حادثه زیانبار است.
گاهی ممکن است واسطه ، عمل شخص دیگری باشد.به عنوان مثال اگر شخصی در معبر عام چاهی حفر نماید ، بعداً عابری در آن بیفتد با توجه به اینکه بین عمل حافر و حادثه زیانبار ، عمل زیاندیده به عنوان واسطه ،تأثیر دارد ؛ یعنی فعل حافر به واسطه عمل زیاندیده که عبور بوده منجر به حادثه گردیده ؛ بنابر این ، عمل نامبرده اتلاف محسوب نمی شود.
اتلاف تحت عنوان مباشرت نیز مطرح شده است . از نظر لغوی مباشرت یعنی بالشخصه در کاری قیام کردن و نزدیک نمودن امری یا چیزی به خود(ابن منظور، لسان العرب ، ص ۱۶۵)
مالکیه ، مباشرت را اینگونه تعریف نموده اند:به آنچه گفته میشود که عادتاً منجر به نابودی میشود ، بدون اینکه واسطه ای در بین باشد.از نظر شافعیه ، مباشرت عبارت است از آنچه که در تلف اثر میگذارد و به واسطه آن حاصل میشود .
مباشرت را بر دو نوع تقسیم نموده اند :مباشرت علت و مباشرت شرط .
به عنوان مثال اگر کسی ریسمان چراغ آویزی را قطع کند ، نسبت به قطع ریسمان چراغ مباشر علت و نسبت به افتادن چراغ مباشر به شرط تلقی میگردد.هرچند بعضی از نویسندگان فاعل را نسبت به افتادن چراغ ، سبب میدانند و اگر در قطع طناب تقصیر نکرده باشد نسبت به چراغ مسئول نمی دانند.(عباسلو ، ۱۳۹۰، ص ۵۲ )
۲-۷-۱-۱-۲-شرایط اتلاف:
با توجه به ماده ۳۲۸ قانون مدنی که مقرر می دارد : (( هر کس مال غیر را تلف کند ضامن آن است و باید مثل یا قیمت آنرا بدهد ، اعم از اینکه از روی عمد تلف کرده باشد یا بدون عمد….)): شرایط اتلاف به شرح ذیل است:
الف – با توجه به اینکه لازمه تلف کردن انجام فعلی است که مستقیماً منجر به تلف شود و این بلافاصله موجب تلف می گردد هرچند ممکن است در بعضی موارد بین فعل و حادثه زیانبار ظاهراً فاصله باشد .به عنوان مثال اگر شخصی اقدام به آتش زدن باغ دیگری نماید ممکن است تا زمانی که آتش به انتهای باغ برسد مدت زمانی طول بکشد یا اگر شخصی سنگی را از بالای تپه ای رها نماید تا زمانی که این سنگ به پایین برسد و موجب خسارت به دیگری شود مدت زمانی طول بکشد .
در این قبیل موارد هرچند از زمان انجام فعل مدت زمانی گذشته ، ولی بین نتیجه فعل که آتش سوزی آخرین درختان است و حادثه زیانبار ، باز هم فاصله ای وجود ندارد .بنابر این در اتلاف ، لازم است فعل به طور مستقیم و بلاواسطه منجر به حادثه زیانبار گردد .به تعبیر دیگر فعل فاعل بدون دخالت امر دیگری موجب خسارت می شود.
ب – عدم لزوم تقصیر:
با توجه به اینکه قانونگذار در ماده مذکور به نحو مطلق ، تلف کردن را موجب مسئولیت می داند؛بنابراین ، شامل هرگونه فعل زیانبار اعم از عمدی و غیر عمدی است.
فعل غیر عمدی خود شامل اتلاف توأم با تقصیر و بدون تقصیر است.بعبارت دیگر اعم از اینکه فاعل تقصیر داشته یا نداشته باشد، فعل او از مصادیق اتلاف تلقی و موجب مسئولیت او خواهد شد .لازم به ذکر است ، تقصیر مفهوم شناخته شده ای از نظر فقهی نمیباشد ؛ بلکه آنچه از نظر فقهی لازم است ، انتساب عرفی یا به تعبیر دیگر صدق عرفی تلف است .(عبد الفتاح الحسینی، ۱۳۸۵، ص۵۳ )
در اتلاف هرچند فاعل ، مقصر نباشد ، باز هم حادثه زیانبار به فاعل ، انتساب عرفی خواهد داشت.
ج- لزوم انتساب عمل به فاعل:
در اتلاف هرچند تقصیر لازم نمیباشد ، ولی انتساب عمل به فاعل لازم است ؛ یعنی ، عمل باید از اراده فاعل ناشی شود (محقق ، ۱۳۸۲ ، ص۱۱۵).
گاهی ممکن است شخصی عامل خسارت باشد ، ولی فاعل آن نباشد ؛ در این صورت نامبرده مسئول نخواهد بود.به عنوان مثال ، اگر راننده ای با اتومبیل خود به اتومبیلی که در محل مجاز متوقف شده است ، برخورد نماید و باعث سقوط آن بر روی دیگری شود ؛ در این صورت راننده اتومبیل اخیر بعلت اینکه ؛ مانند آلتی بدون اراده توسط فاعل به کار گرفته شده است ، مسئول نخواهد بود.(عباسلو ،۱۳۹۰ ، ص۵۴ )
۲-۷-۱-۲- تسبیب
۲-۷-۱-۲-۱-مفهوم تسبیب:
تسبیب کلمه ای عربی است بر وزن تفعیل ، با توجه به اینکه باب تفعیل برای متعدی کردن فعل لازم به کار برده می شود ؛ بنابراین مقصود از تسبیب فراهم نمودن سبب حادثه زیانبار توسط شخصی می باشد .
برخلاف اتلاف ، که علت کامل حادثه زیانبار توسط فاعل ایجاد می گردد ، در تسبیب قسمتی از علت مادی حادثه زیانبار توسط فاعل ایجاد میگردد .به تعبیر دیگر سبب تلف مالی شدن ، یعنی با انجام فعل یا ترک فعلی ، زمینه حادثه زیانبار را ایجاد نمودن .
انجام فعل گاهی منجر به تلف نمودن مال دیگری و گاهی منجر به ایجاد سبب تلف آن می شود که اولی تحت عنوان اتلاف و مورد اخیر تحت عنوان تسبیب موجب مسئولیت می گردد، ولی ترک فعل با توجه به اینکه همواره بصورت با واسطه منجر به حادثه زیانبار می گردد؛ هیچگاه در قالب اتلاف قرار نمیگیرد ، بلکه صرفاً در قالب تسبیب قرار می گیرد.( عباسلو ، ۱۳۹۰ ، ص۵۴ )
در برخی منابع سبب را بر سه نوع تقسیم نموده اند:
الف- سبب حسی ؛ مقصود انجام فعلی مادی است که محسوس و ملموس است ، خواه مادی باشد مانند حفر چاه ، خواه معنوی مانند اکراه در قتل و جرح.

تحقیق کلی و دیگران^[۳۳] در سال ۱۹۹۳ بیان می کند که شرکت ها باید تلاش بسیاری کنند تا شکست خدمت را بهبود بخشند، از آن جا که هر بهبود اثربخش، وفاداری مشتری را حفظ می کند. در مطالعه آن ها حفظ مشتری متجاوز از ۷۰% برای مشتریانی بود که تلاش های بهبود خدمات اثربخش را درک کردند. مطالعه دیگری گزارش داد که مشتریانی که شکست خدمتی را تجربه کردند، با ۹ یا ۱۰ نفر دیگر در مورد تجربه خدمات ضعیف دریافتی صحبت کردند، در حالی که مشتریان راضی تنها با ۴ یا ۵ نفر دیگر در مورد تجربه رضایت بخش خود صحبت کردند. بنابراین، یک فرایند بهبود اثربخش ممکن است به تبلیغات شفاهی مثبت یا حداقل به کاهش تبلیغات شفاهی منفی مرتبط با تلاش های بهبود خدمات منجر شود. از این نقطه نظر منطقی به نظر می رسد که یک شرکت پس از بهبود خدمات خود، یک مزیت رقابتی قابل ملاحظه در بازار داشته باشد. (گلدنبرگ و همکاران، ۲۰۰۷ )^[۳۴]

خدمات ضعیف می تواند به مشتریان ناراضی و رفتار شکایت آمیز ایشان منجر شود. بنابراین، تلاش های بهبود به طور الزام آوری در موقعیت های شکست خدمات مورد نیازند. هدف اولیه تلاش های بهبود خدمات این است که مشتریان را از جایگاه ناراضی به جایگاه رضایت مندی حرکت دهد و مهم تر این که روابط مستحکمی با مشتریان ایجاد کند. بل و زمکه^[۳۵] در سال ۱۹۸۷ بیان می کنند که ۵ عنصر برای بهبود خدمات موفق ضروری هستند: عذرخواهی^[۳۶]، تثبیت مقام فوری^[۳۷]، یکدلی^[۳۸]، جبران و اصلاح^[۳۹]، و پیگیری^[۴۰]. اغلب در تمام بخش های کسب و کار، مشتری که به شرکت شکایت می کند و از حل مشکل خود توسط شرکت خشنود می باشد، ۳۰% وفادارتر از مشتری معمولی و ۵۰% وفادارتر از مشتری ناراضی خاموش می‎باشد. وادار کردن سه مشتری ناراضی به شکایت کردن و سپس خشنود ساختن آن ها معادل است با به دست آوردن یک مشتری جدید. بنابراین، یافتن راه های اثربخش به منظور حل مشکلات و ترغیب مشتریان به درخواست شکایت ضروری است. (گودمن، ۲۰۰۹)^[۴۱]
۲-۲-۶٫ تاثیر بهبود خدمات بر وفاداری مشتری
به کنترل شکایات به عنوان یک مرکز سود نگریسته می شود، نه یک مرکز هزینه. تارپ^[۴۲] فرمولی برای کمک به شرکت ها ایجاد کرده تا ارزش حفظ یک مشتری منفعت زا را به کل هزینه های راه اندازی یک واحد اداره شکایات بازگو کند. با قرار دادن اطلاعات صنعت در این فرمول، بازدهی سرمایه گذاری موثر به دست می آید: از ۵۰ تا ۱۷۰% برای بانک داری، از ۲۰ تا ۱۵۰% برای صنایع گازی، بیش از ۱۰۰% برای خدمات وسیله نقلیه، از ۳۵ تا ۴۰۰% حیرت انگیز برای خرده فروشی.
این آمار یک حقیقت ساده است. زمانی که یک مشتری ناراضی سازمان را ترک می کند، شرکت چیزی بیش از ارزش تراکنش(معامله) بعدی را از دست می دهد. آن ممکن است جریان طولانی مدتی از منافع حاصل از آن مشتری و از هر فرد دیگری که ممکن است تامین کننده خود را به واسطه رفتار شکایت آمیز از یک دوست ناراضی تغییر دهد، از دست دهد. بنابراین، به منظور سرمایه گذاری در تلاش های بهبود خدمات برای حفظ آن منافع بلند مدت هزینه می کند. رویه های بهبود خدمات را باید با توجه به محیط خاص شرکت و نوع مشکلاتی که مشتریان احتمالا به حساب می آورند مورد توجه قرار داد.
۲-۲-۷٫ چکیده برخی پژوهش های انجام شده در زمینه ابعاد کیفیت خدمات
جدول ۲-۱: مروری بر پژوهش های انجام شده در مورد ابعاد کیفیت خدمات

موضوعات تحقیق دارای مفاهیمی مجرد و ذهنی هستند . برای اینکه عملاً تحقیق را انجام دهیم . مفاهیم باید به

متغیر تبدیل شوند.مفاهیم وقتی به متغیر تبدیل می شوند که بتوانیم به آنها مقدار و درجات آنها را تعیین کنیم.
( ایران نژاد ،۴۷:۱۳۸۲ )
متغیرها انواع گوناگون دارند و بر اساس مبانی مختلف طبقه بندی می شوند. متغیرها بر اساس رابطه به سه گروه متغیر مستقل ، متغیر وابسته و متغیر میانجی تفسیم میشوند .(حافظ نیا ،۱۶۸:۱۳۸۷)
متغیر ملاک متغیر ی است که هدف محقق تشریح یا پیش بینی تغییر پذیری در آن است ، بعبارت دیگر یک متغیر اصلی است که در قالب یک مساله برای تحقیق مورد بررسی قرار می گیرد . (خاکی ،۱۶۹:۱۳۸۹)
انوع متغیر های تحقیق
متغیر ها بر اساس وابستگی یا پیوستگی و یا نقشی که در تحقیق ایفا می کنند.
متغیر مستقل : متغیری که پژوهشگران آن را دستکاری یا انتخاب می کنند تا تاثیر آن را بر متغیر وابسته مورد بررسی قرار دهند.
متغیر وابسته: متغیری که تحت تاثیر متغیر مستقل قرار می گیرد و بر اثر تغییرات آن تغییر می کند.درحقیقت متغیر وابسته متغیری است که مورد پیش بینی است درحالی که متغییر مستقل متغیری است که پیش بینی از روی آن صورت می گیرد . متغیری که هدف محقق تشریح یا پیش بینی تغییر پذیری در آن است. (خاکی،۱۶۸:۱۳۸۹)

۱-۸-۱متغیر مستقل تحقیق

الف: عوامل فرهنگی ، اجتماعی و گروهی
افکار ، اعمال و باورهای ما عمدتا تحت تثیر عوامل و نیروهای فرهنگی ، اجتماعی و گروهی تعیین می شود.
(روستا و همکاران ،۱۳۱:۱۳۸۸)
ب : عوامل روانی و فردی
روانشناسی به بازاریابان کمک میکند تا چرایی و چگونگی رفتار مصرف کننده را درک کنند ، انگیزه ، ادراک ،یادگیری ، شخصیت و تلقی موضوعات مهمی برای تفسیر فرایند خرید و هدایت تلاشهای بازاریابی به شمار می آیند. (روستا و همکاران ،۱۳۵:۱۳۸۸)
ج:عوامل موقعیتی
بسیاری از اوقات موقعیت خرید در فرایند تصمیم خرید تاثیر می گذارد . (روستا و همکاران ،۱۴۳:۱۳۸۸)
بنابراین این سه مورد متغیرهای مستقل تحقیق فوق در نظر گرفته شده است .

۲-۸-۱متغیر وابسته

هر مصرف کننده همانطور که پیشتر هم گفته شد در شرایط تصمیم گیری و به خصوص در شرایط تصمیم گیری پیچیده ۵ مرحله را پشت سر می گذارد :
۱- شناخت مشکل
۲- تحقیق برای جمع آوری اطلاعات
۳-ارزیابی گزینه ها
۴-تصمیم گیری در باره خرید
۵-رفتار پس از خرید. (کاتلر ۱۳۸۴: ۵۴)
فرایند تصمیم گیری خرید متغیر مستقل تحقیق پیش رو در نظر گرفته شده است.

۱-۹ خلاصه فصل

در این فصل به کلیات تحقیق پرداخته شده است ، از جمله مطالب بیان شده عبارتند از : موضوع تحقیق ، دلایل انتخاب موضوع ، اهمیت و ضرورت آن ، بیان موضوع ، اهداف تحقیق ، سئوالات تحقیق ، فرضیه های تحقیق ، متغییرهای تحقیق ، قلمرو تحقیق ، روش تحقیق و تعاریف عملیاتی واژه‌ها. در ادامه به ترتیب در فصل ۲ به بررسی و تحقیق در مورد متغیرهای تحقیق و در فصل سه به شرح کامل روش تحقیق پرداخته و در فصل چهارم به تجزیه و تحلیل داده ها و بررسی ضرایب مسیر و تحلیل عاملی پرداخته و نهایتاً در فصل پنجم به نتایج بدست آمده اشاره خواهد شد.

فصل دوم

ادبیات و موضوع تحقیق

۲-۱ مقدمه

یکی از جنبه های مشترک بین همه ما بودن توجّه به میزان تحصیلات، سیاست ها یا تعهّدات ما این است که همگی مصرف کننده هستیم بدین معنا که ما بر مبنای نظم خاصی غذا، لباس،مسکن،حمل و نقل، تحصیل،وسایل خانه، مرخصی ها،خدمات و ایده ها را استفاده یا مصرف می کنیم.
ما به عنوان مصرف کنندگان نقش اساسی در سلامت اقتصاد (داخلی، عملی، بین المللی) ایفا می نمایم تصمیماتی که در مورد مصرف تقاضا برای موادّ خام، حمل و نقل، تولید، کارهای فنی و همچنین استخدام کارکنان و استقرار و تخصیص منابع می گیریم موفقیت برخی صنایع و شکست برخی دیگر را تحت تأثیر قرار می دهد.
بنابراین رفتار مصرف کننده یک فاکتور جامع در رکود و یا جریان افتادن تمامی فعالیت های بازرگانی در جامعه ای که گرایش مصرف کننده می باشند. نکته کلیدی موفقیت استراتژی بازاریابی هم از جنبه علمی هم از جنبه محلی از جنبه جهانی درک رفتار مصرف کننده است.
این امر هم برای شرکت های تجاری و هم سازمان های غیر انتفاعی و همینطور سازمانهای دولتی که قوانین مربوط به بازار را تدوین می کنند کاربرد دارد البتّه درک رفتار مصرف کننده و ارزیابی عملکرد مصرف کنندگان در جوامع مختلف با توجّه به تفاوتهای فرهنگی نیز از اهمیت ویژه ای برخوردار است.
امروزه بسیاری از شرکتها از سازمانها مفاهیم جدید بازاریابی را پذیرفته اند و طبق آن عمل می کنند. آنها متوجه شده‌اند که تمرکز بر نیازهای مصرف کنندگان از ملزومات اساسی گرایش بازاریابی است. بدین ترتیب مطالعه و کشف نیازهای مصرف کنندگان و تجزیه و تحلیل فرایند رفتار مصرف کننده و الویت بندی عوامل تأثیر گزار بر این فرایند اند از عمده وظایف بازار یابان است.
۲-۲ ادبیات موضوع در خصوص متغییرها
۲-۲-۱ فرایند خرید
اینکه مشتری در هنگام خرید چه مراحلی را پشت سر می گذارد همیشه برای محققان بازاریابی و رفتار مصرف کننده جالب توجه بوده است، چرا که شناخت این مراحل شرکتها را در ارضای مناسب خواسته های مشتریان و ترغیب آنان به خرید یاری می کند.
فرایند خرید مصرف کنندگان ، زنجیره ای از مراحل چند گانه متصل به هم است که شامل جمع آوری اطلاعات، ارزیابی گزبنه ها، خرید و ارزیابی پس از خرید می باشد. از آنجا که خرید آنلاین یک عمل نسبتاً جدید است، این نوع خرید برای مصرف کنندگان نسبت به خرید سنتی با خطر بیشتری درک شده است. بنابراین یک مصرف کننده خرید الکترونیکی تا حد زیادی متکی به کیفیت تجربه ای است که تنها از طریق خرید قبلی (تجربه خرید) حاصل می شود.(دنیس^[۱۳]،۱۲۴:۲۰۰۷)

۲-۲-۲ فرایند خرید سنتی

مرحله اول: تشخیص نیاز^[۱۴] ، فرایند خرید هنگامی آغاز می گردد که فرد وجود نیاز یا مشکلی را تشخیص می دهد. عوامل به وجود آورنده نیاز ممکن است داخلی باشند مانند گرسنگی و یا خارجی باشند مانند دیدن اتومبیلی که دوست شما به تازگی خریده است .
مرحله دوم: جستجوی اطلاعات^[۱۵] ، فردی که نیازی در او بیدار شده است به دنبال اطلاعاتی برای چگونگی برطرف کردن نیاز خود بر می گردد.
مرحله سوم: ارزیابی گزینه ها^[۱۶] ، مشتری با توجه به اطلاعاتی که جمع آوری کرده است راه های گوناگونی برای
ارضای نیاز خود را بر اساس معیارهای مختلف ارزیابی می نماید.
مرحله چهارم: تصمیم به خرید^[۱۷] ، مشتری بعد از ارزیابی اطلاعات یکی از گزینه ها را انتخاب می نماید.
مرحله پنجم:رفتار بعد از خرید ، مشتری ممکن است از خرید راضی یا ناراضی باشد و به تبع آن مجموعه رفتارهایی را از خود بروز می دهد. (حسینی،۱۴۷:۱۳۸۵)
فرایند خرید مدت زمانی پیش از خرید واقعی شروع می شود و تا مدت زمانی پس از خرید به طول می انجامد. البته باید توجه داشت که در مورد خریدهای روزمره، مصرف کنندگان همه این مراحل را طی نمی کنند و گاهی پس از گذراندن یک مرحله به عقب برمی گردند و مرحله پیشین را می گذرانند. به هر صورت از مدل ارائه شده در شکل۲-۱ برای توصیف خرید سنتی استفاده می شود.
رفتار پس از خرید
تصمیم به خرید

پ، پایدار؛ ن، ناپایدار

ویتامین‌ A

ساختار و نقش ویتامین A

ویتامین A مربوط به گروهی از هیدروکربن‌های چند غیر اشباع با نقش‌های تغذیه‌ای مهم در انسان می‌باشد. مهمترین ترکیب در این گروه رتینوئیدهایی^[۱۳] هستند که مشتق شیمیایی رتینول هستند و کارتنوئیدهای پیش ساز ویتامین A در شرایط داخل بدن به رتینوئیدها تبدیل می‌شوند (لودای و سینگ، ۲۰۰۸).
این ویتامین ماده زرد رنگ پریده و محلول در چربی یا محلول‌های حل کننده چربی است. ویتامین A در غذاهای مختلف وجود دارد و در چندین شکل شیمیایی رتینول (الکل)، رتینال (آلدهید)، اسید رتینوئیک (اسید) دارای نقش ویتامینی می‌باشد (شکل ۱-۱).
شکل۱-۱- ساختار رتینوئیدهای معمول (اقتباس از گرگوری، ۱۹۹۶)
رتینول و رتینال به‌طور دوطرفه اکسیداسیون و احیا می‌شوند، اما وقتی رتینوئیک اسید تشکیل شد دیگر نمی‌تواند به رتینالدئید تبدیل شود (گرگوری، ۱۹۹۶). رتینول به‌صورت برگشت پذیر به استرهای رتینول تبدیل می‌شود که در کبد ذخیره می‌گردد. رتینال به پیگمان‌های بینایی تبدیل می‌شود و رتینوئیک اسید به متابولیت‌های دیگر تبدیل می‌شود و در نهایت از طریق صفرا دفع می‌گردد (سائووانت و همکاران، ۲۰۱۱).
وجود ویتامین A برای رشد در دوران کودکی لازم و ضروری است و این به‌دلیل نقش آن در دید و سلامت بینایی، رشد سیستم ایمنی و نقش‌های عصبی آن است. کمبود ویتامین A یکی از علل عمده مرگ و میر در کشورهای در حال توسعه و به‌ویژه در بین مادران و نوزادان است (لودای و سینگ، ۲۰۰۸).

کمبود ویتامین A به عنوان گرسنگی پنهان شناخته شده است و یکی از مشکلات تغذیه‌ای در کشورهای در حال توسعه کمبود این ویتامین است. به منظور جبران کمبود این ویتامین می‌توان به راه‌هایی مانند آموزش تغذیه به خانواده‌ها در استفاده بیشتر از غذاهای حاوی این ویتامین، دوز رسانی و در نهایت غنی سازی مواد غذایی نظیر روغن‌های خوراکی، مارگارین، غلات شکر نمک، چای و شیر اشاره کرد (نیکوپور و فرهنگ، ۱۳۸۱).

منابع ویتامین‌ A

بدن حیوانات بر خلاف گیاهان و میکروارگانیسم‌ها، قادر به تولید ویتامین A نیست بنابراین بایستی از طریق غذای مصرفی تامین شود (سائووانت و همکاران، ۲۰۱۱). بیشترین مقدار این ویتامین در روغن جگر ماهی‌های ویژه مانند ماهی تن و کاد یافت می‌شود. دیگر منابع عمده این ویتامین جگر، زرده تخم مرغ، شیر و فرآورده‌های لبنی است. ویتامین A پیش ساخته فقط در غذاهای حیوانی وجود دارد. اسفناج استثنائا دارای مقداری ویتامین A پیش ساخته است که از نظر بیولوژیکی فعال می‌باشد. بسیاری از گیاهان حاوی ترکیباتی تحت عنوان پیش ساز ویتامین A هستند (دمن، ۱۹۹۹). آلفا، بتا و گاما کاروتن^[۱۴] و کریپتوگزانتین^[۱۵] عوامل مهمی در تغذیه انسان هستند. حیوانات قادرند که از کارتنوئیدها ویتامین A را بسازند. حضور پیش سازهای ویتامین که از نظر فیزیولوژیک فعالند با حضور پیگمان‌های سبز و زرد در میوه‌ها و سبزی‌ها همراه هستند و یک ارتباط مستقیم بین درجه پیگمانتاسیون^[۱۶] و مقدار ویتامین A وجود دارد. پیگمان سبز کلروفیل خود یک پیش ساز ویتامین نیست اما همواره در غذا با پیگمان زرد، که پیش ساز ویتامین است همراه می‌باشد ولی چون کلروفیل تیره تر است،‌ پیگمان زرد را می‌پوشاند. پیگمان‌های زرد مانند لیکوپن^[۱۷] در گوجه فرنگی و لیکوپن در ذرت خود فعالیت ویتامین A را ندارند اما هر دو محتوی پیش سازهای این ویتامین هستند.
بتاکاروتن یک پیش ساز ویتامین A است و اولین بار در سال ۱۹۵۴ به‌صورت مصنوعی تولید شده است. سازمان غذا و داروی امریکا^[۱۸] مصرف آن را به‌عنوان رنگ در غذا تایید کرده است و در ژلاتین،‌ مارگارین،‌ آشامیدنی‌های غیر الکلی،‌ مخلوطهای کیک و فرآورده‌های غلات کاربرد وسیعی دارد (فروزانی، ۱۳۸۱).

پایداری ویتامین A

ویتامین A درمقابل حرارت و مواد قلیایی پایدار و در نور، اسیدها و شرایط اکسیداسیون ناپایدار می‌باشد. مقداری از ویتامین تحت شرایط طبیعی غذا از دست می‌رود. درجه حرارت بالا در روغن‌های سرخ کردنی غنی از کاروتن مثل روغن پالم که به‌طور وسیع در مناطق گرمسیری استفاده می‌شود، ممکن است سبب نابودی آن‌ شود، مشابه اکسیداسیونی است که در چربی‌های فاسد اتفاق می‌افتد.
مقدار کم پیگمان زرد و سبز که ممکن است در آب پخت میوه‌ها و سبزی‌ها ظاهر شود، فقط معرف قسمت جزئی از آن‌چه در غذا وجود دارد، می‌باشد. خشک کردن میوه‌‌ها در آفتاب و اشکال دیگر دهیدراسیون ممکن است منجر به از دست رفتن قسمتی از ویتامین A گردد. نتایج بررسی‌های تغذیه‌ای نشان داده است که ویتامین A ماده مغذی است که مصرف آن اغلب کمتر از مقدار توصیه شده است و سطح آن در خون اغلب کمتر از مقدار مورد انتظار می‌باشد (فروزانی، ۱۳۸۱).
رتینول‌های تماما-ترانس^[۱۹] ماکزیمم فعالیت ویتامین A را دارند اما در طول فرایند نگه‌داری غذا دچار ایزومریزاسیون می‌شوند. اکسیژن تخریب کاتالیز شده توسط نور رتینوئیدها را تحت بعضی شرایط تسریع می‌کنند، اما تخریب در حضور اکسیژن بدون حضور کاتالیزورهایی مانند نور یا رادیکال‌های تولید شده نسبتا کند است. تخریب ویتامین A در غذا با در معرض قرارگیری آن در حضور نور و به‌ویژه اشعه ماورا بنفش در طول موج‌های زیر ۴۱۵ نانومتر تسریع می‌شود. در این مورد تخریب ویتامین A توسط اشعه ماورا بنفش A نسبت به اشعه ماورا بنفش B سریع‌تر است (لودای و سینگ، ۲۰۰۸).

ویتامین E

ساختار و نقش ویتامین E

ویتامین E در مواد غذایی به اشکال آلفا، بتا، گاما و دلتا توکوفرول وجود دارد. در شکل ۲-۱ ساختار آلفا توکوفرول آورده شده است. چهار نوع توکوفرول و چهار نوع توکوترینول وجود دارد. توکوترینول‌ها ترکیباتی هستند که در زنجیره جانبی گروه‌هایی از ایزوپرنوئیدهای غیر اشباع در زنجیره جانبی دارند (دمن، ۱۹۹۹). توکوفرول علاوه بر اثرات خاص ویتامینی، دارای خواص مشخص آنتی اکسیدانی است و در واقع توجه به توکوفرول‌ها در مواد غذایی بیشتر مربوط به خاصیت آنتی اکسیدانی آن‌ها می‌باشد. از همین نظر است که همواره توصیه می‌شود در فرایند تولید صنعتی روغن کمترین صدمه به توکوفرول وارد گردد؛ چه در مراحل بعد و چه هنگام نگه‌داری روغن نقش به‌سزایی دارد.
شکل ۱-۲- ساختار آلفا توکوفرول (اقتباس از گرگوری، ۱۹۹۶)
اگر چه مصرف روغن‌های حاوی اسیدهای چند غیر اشباعی به‌ خصوص اسیدهای گروه امگا سه^[۲۰] (مانند روغن ماهی) از نظر حفظ سلامتی مفید بوده و بسیار توصیه می‌گردد اما تحقیقات انجام شده نشان می‌دهند که مصرف زیاد این‌گونه روغن‌ها، کاهش میزان ویتامین E را در بدن به همراه دارد که باید ناشی از کمبود ویتامین E، همراه با بهره گرفتن از این روغن‌ها، کپسول‌های حاوی ویتامین E نیز مصرف می‌شود (فاطمی، ۱۳۷۸).

منابع ویتامین E

توکوفرول‌ها مشتقات توکول‌ها هستند و مواد مرتبط با آن‌ها به مقدار زیاد در محصولات حیوانی و گیاهی وجود دارد. توکوفرول‌ها در غلظت‌های زیاد در روغن‌های نباتی یافت می‌شوند. روغن پنبه دانه شامل آلفا، بتا، گاما توکوفرول است و دلتا توکوفرول هم از روغن سویا جدا شده است. بعضی از توکوفرول‌های دیگر نیز در فرآورده‌های دیگر یافت می شوند (دمن، ۱۹۹۹).
اولین بار ویتامین E را از روغن جوانه گندم به‌دست آوردند. به‌طور کلی مقدار ویتامین موجود در روغن‌ها با افزایش اسیدهای چرب غیر اشباع پلی^[۲۱] اضافه می‌شود. توکوفرول‌ها هم در غذاهای گیاهی و هم در بافت‌های حیوانی وجود دارند.
میوه‌ها و سبزی‌ها منابع فقیری از توکوفرول هستند، ولی سبزی تازه و یخ زده بیش از قوطی کرده این ویتامین را در خود نگه می‌دارند.
حدود ۶۴ درصد توکوفرول غذایی از راه روغن‌ها و مارگارین، ۱۱ درصد از طریق میوه‌ها و سبزی‌ها ، به‌ خصوص سبز تیره، و فقط ۷ درصد از راه غلات به‌دست می‌آید. در آسیاب کردن غلات حدود ۹۰ درصد توکوفرول از دست می‌رود (فروزانی، ۱۳۸۱).

پایداری ویتامین E

توکوفرول‌ها به آسانی اکسید می‌شوند و بنابراین میزان اکسیژن در دسترس که برای اکسیداسیون لیپیدهای دیگر را کاهش می‌دهد. بنابراین چربی‌های حاوی این ویتامین کمتر مستعد اکسید و فاسد شدن می‌باشند (آدام و همکاران، ۲۰۰۷). در اثر حضور اکسیژن ترکیبات با خاصیت ویتامین E ثبات خوبی را در عدم حضور اکسیژن و لیپیدهای اکسیده کننده دارند. شرایط بی هوازی در فرایند غذا مانند غذاهای کنسرو شده، تاثیر کمی را روی ویتامین E دارند. در مقابل، میزان سرعت تخریب ویتامین E در حضور اکسیژن مولکولی افزایش می‌یابد و هنگامی که رادیکال‌های آزاد حضور دارند، سرعت تخریب آن افزایش یابد. تخریب اکسیداتیو ویتامین E به‌شدت تحت تاثیر همان فاکتورهایی است که اکسیداسیون لیپدهای غیر اشباع را تحت تاثیر قرار می‌دهد.
وابستگی تخریب آلفا توکوفرول به فعالیت آبی مشابه لیپیدهای غیر اشباع است که در رطوبت تک لایه (BET) با حداقل سرعت رخ می‌دهد و در فعالیت‌های آبی بالاتر یا پایین‌تر با سرعت بیشتری اتفاق می‌افتد.
تیمارهای اکسیداتیوی مانند بلیچینگ^[۲۲] (سفید کردن آرد) باعث اتلاف عمده‌ای در ویتامین E می‌شود (گرگوری، ۱۹۹۶).
فرآیندهایی مانند سرخ کردن می‌تواند و سپس نگه‌دار ی در دمای معمولی می‌تواند باعث اتلاف عمده این ویتامین گردد. پختن سبزیجات در آب و پختن نان سفید نیز درصد اتلاف مکی از این ویتامین را باعث می‌گردد (دمن، ۱۹۹۹).

ویتامین D

ساختار و نقش ویتامین D

این ویتامین در فرم‌های مختلفی وجود دارد که دو فرم عمده آن به‌صورت ویتامین D2 یا ارگوکلسیفرول^[۲۳] و ویتامین D3 یا کوله کلسیفرول^[۲۴] می‌باشد. فرمول ساختاری ترکیبات در شکل ۱-۳ نشان داده شده است (دمن، ۱۹۹۹).
کوله کلسیفرول در پوست انسان پس از قرارگیری در معرض نور خورشید تشکیل می‌شود و این تغییر یک فرایند چند مرحله‌ای است که شامل تغییر فتوشیمیایی ۷- دهیدروکلسترول^[۲۵] و بعد از آن ایزومریزاسیون غیر آنزیمی است (گرگوری، ۱۹۹۶).
شکل ۱-۳- ساختار ارگوکلسیفرول (ویتامین D2) و کوله کلسیفرول (D3) (اقتباس از گرگوری، ۱۹۹۶)
ویتامین D عامل ضروری برای متابولیسم طبیعی استخوان و مواد معدنی است. اثر کمبود ویتامین D به‌عنوان علت بیماری‌های متابولیک استخوان مانند از جمله ریکتز^[۲۶]، نرمی استخوان^[۲۷]، پوکی استخوان^[۲۸] و بالاخره ضعف و کاهش توده استخوانی اشاره شده است. مطالعات جدیدتر نشان دهنده تاثیر کمبود این ویتامین در کاهش قدرت ایمنی، کاهش قدرت بارداری، کاهش پاسخ انسولین به گلوکز، کاهش قدرت انقباض قلب و افزایش میزان فشار خون می‌باشد (لاریجانی و همکاران، ۱۳۸۲).

منابع ویتامین D

ویتامین D در فرآورده‌های گیاهی وجود ندارد. ویتامین D2 به مقدار بسیار کم در روغن جگر ماهی یافت می‌شود. ویتامین D3 به طور گسترده‌ای در فرآورده‌های حیوانی وجود دارد اما مقدار آن در روغن جگر ماهی بسیار زیاد است. مقدار کمتری از این ویتامین در در تخم مرغ، شیر، کره و پنیر وجود دارد (دمن، ۱۹۹۹).
استفاده از غذاهای غنی شده با ویتامین D در دوران‌هایی که نیاز به این ویتامین افزایش می‌یابد مرسوم است. شیر تنها فرآورده‌ای است که برای غنی سازی با این ویتامین مورد تایید است. اما به فرآورده‌های ذیگری مانند غلات صبحانه، مارگارین و حتی نوشیدنی‌ها نیز اضافه می‌گردد (فروزانی، ۱۳۸۱).

پایداری ویتامین D

ویتامین D بسیار پایدار است و تحت شرایط مختلف فرآوری و نگه داری کمترین تغییر در آن صورت می‌گیرد. ویتامین D شیر تحت تاثیر پاستوریزاسیون، پختن و استریلیزاسیون قرار نمی‌گیرد. نگه‌داری در حالت انجماد شیر، شیر خشک و کره روی مقدرا آن دارد (دمن، ۱۹۹۹).
ویتامین D حساس به تخریب از طریق نور می‌باشد و این امر ممکن است در شیرهای بسته‌بندی شده در طول نگه‌داری در حین خرده فروشی شود. به‌عنوان مثال ۵۰ درصد کوله کلسیفرول افزوده شده به شیر در طول ۱۲ روز پس از قرارگیری در معرض مداوم نور فلورسنت در دمای ۴ درجه سانتی گراد از دست رفته است. معلوم نیست که این تخریب آیا شامل تخریب مستقیم فتوشیمیایی بوده است یا به‌عنوان یک اثر غیر مستقیم نور روی اکسیداسیون لیپیدها رخ داده است. مانند دیگر اجزای محلول در چربی غذا، ویتامین D نیز حساس به تخریب از از طریق اکسیداسیون است اما با این وجود این ویتامین در غذا پایدار است، به‌ویژه تحت شرایط بی هوازی اتلاف عمده نیست (گرگوری، ۱۹۹۶).

ویتامین C

ساختار و نقش ویتامین C

تعاریف زیر نیز دید غیر فنی از معماری سرویس گرا مطرح کرده‌اند، اما نوع نگاه به SOA نزدیک به مفهوم حاکمیت است. تعریف دوم برگرفته از مفهوم حاکمیت فناوری اطلاعات است.
معماری سرویس گرا شاکله فرایندهای طراحی و مهندسی و ابزارهایی است که با بهره گرفتن از سرویس‌ها و بهره گیری از خاصیت پیمانه ای بودن و قابلیت ترکیب آسان، زمینه تحقق اهداف کسب و کار را فراهم می‌کند. [۱۹]
معماری سرویس گرا یک شیوه معماری است که به سرویس‌ها به عنوان دارایی‌های فناوری اطلاعات توجه دارد. این سرویس‌ها با فرایند های کسب و کار سطح بالا ترکیب می‌شوند و منجر به چابکی کسب و کار در مقابل تغییرات فناوری اطلاعات می‌گردد.
تعریف زیر بیشتر بر محصولات تمرکز دارد. اما نه محصولات فنی، سرویس‌ها در این تعریف خیلی مهم نیستند، بلکه توانایی استخراج و کنترل سرویس‌ها مهم است.
معماری سرویس گرا شامل سیاست‌ها، تجارب و چارچوب‌هایی است که کارکرد های سیستمی را قادر می‌سازد که به صورت مجموعه ای از سرویس‌های توزیع شده، تعریف شده و مورد استفاده در خواست کننده قرار گیرد. این سرویس‌ها با تعریف یک واسط استاندارد از پیاده سازی مجزا شده‌اند. [۲۰]
در تعاریف زیر کاملاً به جنبه های تکنیکال پرداخته شده است و معماری سرویس گرا را یک نوع معماری فنی معرفی می‌کنند و بر تکنولوژی و نحوه پیاده سازی آن تاکید دارند. با توجه به اینکه از تکنولوژی وب سرویس استفاده می‌شود، بنابراین به نظر می‌رسد تفاوت در تفسیر مفاهیم اولیه است. [۱۹]

- معماری سرویس گرا یک فرم از معماری فنی است که مبتنی بر اصول سرویس گرایی است. وقتی که این معماری از طریق تکنولوژی وب سرویس شکل می‌گیرد، SOA منجر به افزایش کارایی فرایند کسب و کار و فناوری‌های حوزه کسب و کار می‌گردد.
- سبکی از معماری است برای ساخت نرم افزارهایی که از طریق سرویس در شبکه منتشر شده‌اند. اتصال سست بین مؤلفه های نرم افزاری باعث قابلیت استفاده مجدد از آن‌ها می‌شود و کلیه نرم افزار های آن بر اساس سرویس‌ها ساخته می‌شوند. [۷۳]
- معماری سرویس گرا یک شیوه از معماری است که برنامه‌ها را با ترکیب سرویس‌های قابل تعامل و اتصال سست ایجاد می‌کند. این سرویس‌ها قابل تعامل بوده و به چارچوب زبان برنامه نویسی وابسته نیستند.[۲۱]
- معماری سرویس گرا چارچوبی است که کارکرد های برنامه‌ها را در قالب وب سرویس‌هایی قابل استفاده مجدد فراهم کرده و منتشر می‌کند.
با وجود تفاوت دیدگاه‌ها در تعاریف فوق، همه آن‌ها بر این اصل توافق دارند که معماری سرویس گرا باعث انعطاف پذیری سازمان می‌شود. همچنین بر اساس تعاریف ارائه شده می‌توان استنباط کرد معماری سرویس گرا قابلیت تأثیر گذاری در همه سطوح فناوری را دارد. از بالاترین سطح معماری سازمان EA تا پیاده سازی سرویس‌ها. علاوه بر تعاریفی که صاحب نظران و افراد سرشناس در زمینه معماری سرویس گرا ارائه نموده‌اند، برخی از شرکت‌های تجاری که مجری این نوع معماری بوده‌اند نیز تعاریفی را ارائه کرده‌اند. از جمله شرکت ORACLE و IBM.
معماری سرویس گرا یک شیوه معماری است که بر سرویس‌ها به عنوان دارایی‌های فناوری اطلاعات تمرکز دارد. این سرویس‌ها با فرایند های کسب و کار سطح بالا ترکیب می‌شوند و منجر به چابکی کسب و کار در مقابل تغییرات فناوری اطلاعات می‌گردند.
این تعریف ارتباط معماری سرویس گرا با کسب و کار سازمان (خصوصاً فرایندها) و تأثیر متقابل آن‌ها را مطرح می‌کند. مفهوم معماری سرویس گرا در این دیدگاه به مفهوم معماری سازمانی نزدیک است.
۲-۳-۴ مفاهیم اصلی معماری سرویس گرا:
مفاهیم اساسی فنی معماری سرویس گرا که قادر به تأمین ویژگی‌های مورد انتظار این معماری است، عبارتند از :
سرویس
ایده معماری سرویس گرا، مجزا سازی جنبه های کسب و کاری یک مسئله است و این تجرد به شکل سرویس ظهور می‌یابد. [۱۵]
هدف معماری سرویس گرا، ساختار دهی سیستم‌های توزیع شده بزرگ بر مبنای تجرید و خلاصه سازی قواعد و توابع کسب و کاری است. تعاریف متعددی از سرویس ارائه شده است که تعدادی از آن‌ها در زیر آورده شده است:
یک سرویس نمایشگر یک وظیفه کسب و کار تکرار پذیر است. سرویس‌ها برای مخفی سازی توابع عملیاتی با فراهم کردن یک واسط خوش تعریف و مستقل در یک برنامه استفاده می‌شوند. سرویس‌ها می‌توانند به وسیله سایر سرویس‌ها با برنامه های مشتری مورد استفاده قرار گیرند. [۱۶]
- سرویس یک مؤلفه نرم افزاری با وظیفه و عملکرد مشخص است. که در بر گیرنده مفهوم سطح بالای کسب و کار است. [۲۲]
- سرویس به معنای نیاز یک مصرف کننده به قابلیت‌ها و امکاناتی است که توسط یک تأمین کننده سرویس فراهم می‌شود. [۲۳]
- سرویس کاری است که به وسیله یک سرویس دهنده انجام می‌شود که ممکن است انجام یک درخواست کوچک روی داده مانند دریافت یا ذخیره اطلاعات باشد یا مربوط به انجام کاری پیچیده تر مانند چاپ یک تصویر باشد. [۷۴]
- سرویس به معنای پیاده سازی یک کارکرد کسب و کار خوش تعریف است که می‌تواند در فرایندها با نرم افزار های مختلف مورد استفاده و فراخوانی قرار بگیرد. [۷۳]
بر اساس این تعاریف هر سرویس مأمور انجام وظیفه یا کارکردی خاص است. بسته به دانه بندی سرویس , عملیات و توابع قابل انجام توسط سرویس متفاوت است. به عنوان مثالی از سرویس می‌توان به سرویس محاسبه عوارض سالیانه اشاره کرد که شامل توابعی است که محاسبه عوارض نو سازی را برای یک ملک انجام می‌دهد. این سرویس خود از چند سرویس دیگر استفاده می‌کند. یکی از آن‌ها سرویس محاسبه ارزش ملک است که اولین تابع از محاسبه عوارض نو سازی است.
۲-۳-۵ اجزا اصلی یک معماری سرویس گرا :
در نمای کلی، معماری سرویس گرا شامل مؤلفه های زیر است :
۱- تأمین کننده
۲- مصرف کننده
۳- مخزن سرویس^[۱۴]
هر جز می‌تواند به عنوان یکی از دو مؤلفه دیگر نیز عمل کند. برای مثال اگر یک تأمین کننده سرویس نیاز به در یافت اطلاعاتی داشته باشد که از سرویس دیگری فراهم شود، بنابراین تأمین کننده به عنوان مصرف کننده سرویس عمل خواهد کرد. تأمین کننده سرویس یک سرویس را ایجاد کرده و آن‌را برای استفاده و دسترسی به اطلاعات در رجیستری سرویس منتشر می‌سازد. هر تأمین کننده بایستی تصمیم بگیرد چه سرویس‌هایی نمایش داده شود، توازن و تعادل بین امنیت و دسترس پذیری را فراهم کند و چگونگی قیمت دهی و ارزش دهی سرویس را تعیین نماید. تأمین کننده همچنین لازم است طبقه بندی سرویس‌ها را تعیین کند و توافقات لازم برای استفاده سرویس توسط مصرف کننده سرویس را مشخص کند.[۱۶]
مخزن سرویس مسئول ایجاد یک واسط سرویس و دسترس پذیری به اطلاعات برای مصرف کننده سرویس است. در پیاده سازی یک رجیستری سرویس، باید محدوده سرویس مورد نظر برای پیاده سازی رجیستری مد نظر قرار گیرد. برای مثال، رجیستری‌هایی به صورت عمومی بر روی اینترنت قرار دارند که به صورت نامحدود در دسترس همگان قرار دارند. در حالی که رجیستری‌های خصوصی نیز وجود دارند که تنها قابل استفاده به وسیله کاربران داخلی اینترانت سازمان هستند.
۲-۳-۶ علت استفاده از معماری سرویس گرا:
سازمان‌ها باید بتوانند به سرعت به تغییرات بازار واکنش نشان دهند و از سرمایه های موجود (زیر ساخت فناوری اطلاعات و فرایند های کسب و کار و غیره) برای پوشش نیازمندی‌های جدید مشتریان استفاده نمایند. معماری سرویس گرا با طبیعت اتصال سست خود به سازمان‌ها امکان بهره گیری از سرویس‌های جدید یا ارتقای سرویس‌های موجود را فراهم می‌کند. ]۲[
بنابراین می‌توان گفت سرویس گرایی راه حل مناسبی برای جوان سازی سیستم‌های قدیمی سازمان، یکپارچه سازی برنامه های کاربردی و بسته های نرم افزاری مختلف و متصل سازی سیستم‌ها و کسب و کار های گوناگون به منظور همکاری و تعامل می‌باشد. معماری سرویس گرا در پاسخگویی به تغیرات بسیار منعطف است زیرا جدا بودن واسط‌ها از پیاده سازی سرویس‌ها و اعمال جابجایی و تغییرات در مؤلفه های تکنیکی سرویس‌ها بسیار میسر است. همچنین:
انعطاف پذیری در کسب و کار و فناوری اطلاعات
وجود استانداردها و چارچوب‌های باز
نرم افزارها و ابزار های موجود برای معماری سرویس گرا
هدایت کسب و کار در حرکت به سمت فناوری اطلاعات
و تجارب بسیار زیادی که در زمینه به کار گیری و پیاده سازی این معماری بدست آمده‌اند، بیانگر دلایل استفاده از این معماری هستند. از طرفی سازمان با به‌کارگیری این معماری از مزایای زیادی بهرمند می‌شود. برای مثال، سازمان‌ها با بهره گرفتن از SOA می‌توانند فرایند های تجاری را به صورت افقی بسازند تا سیستم‌ها، افراد و فرایندها را یکپارچه کنند و سازمان بتواند به سرعت و آسان به تغییرات و نیاز های کسب و کار پاسخ دهد. همچنین معماری سرویس گرا فرصت مناسبی را برای سازمان به وجود می‌آورد تا از تکنولوژی اطلاعات به طور مطلوب استفاده نماید که این شامل مزایایی برای سازمان IT و کسب و کار است.[۲۴]
۲-۴ مدیریت فرایند کسب و کار و معماری سرویس گرا :
سرویس‌ها بخش‌هایی از فرایند های کسب و کار هستند. مدیریت فرایند کسب و کار یک موضوع وسیع است که بعداً بیشتر به آن پرداخته خواهد شد. مدیریت فرایند کسب و کار با جنبه‌هایی نظیر آنالیز کسب و کار (شامل نیازها و فرصت‌ها) , پیاده سازی و یکپارچگی استراتژی‌های کسب و کار، نظارت^[۱۵] و بهینه سازی فرایند های کسب و کار، تشخیص ابزار های مناسب و فرهنگ سازی و هم سویی کسب و کار و فناوری اطلاعات سرو کار دارد. [۱۵]
ارتباط مدیریت فرایند کسب و کار و معماری سرویس گرا از آنجا مشخص است که فعالیت‌ها در پایین‌ترین سطح، سرویس‌ها هستند. یک سیستم یا تابع در رویکرد بالا به پایین (نگاه از کل به جز از بالا به پایین) به قسمت‌های کوچک‌تر شکسته می‌شود که تا اینکه به سطح سرویس‌های پایه می‌رسد. در رویکرد پایین به بالا سرویس‌ها با هم ترکیب می‌شوند و فرایندها یا سیستم را می‌سازند. هیچ برتری نسبت به روش‌های بالا به پایین و پایین به بالا وجود ندارد. ولی در رویکرد بالا به پایین در ابتدا به درک کسب و کار و سپس به جزئیات پرداخته می‌شود ولی در پایین به بالا امکان پرداختن زیاد به جزئیات وجود دارد که احتمال ایجاد فرایند های سلب وجود دارد. اصولاً پیشنهاد می‌شود ترکیبی از دو روش استفاده شود. [۲۵][۱۵]
۲-۵ سازمان سرویس گرا :
شکل ۲-۷- حاکمیت معماری سرویس گرا در سازمان و تبدیل سازمان به یک سازمان سرویس گرا
امروزه اولویت‌های اصلی سازمان‌ها برای رقابتی شدن، افزایش کارایی عملیاتی، رشد درآمد و تولید بیشتر است. [۲۶]
کارایی سازمان، ارتباط مستقیمی با چابکی و قدرت پاسخگویی سریع دارد. انعطاف پذیری عامل اصلی برای کاهش زمان بازار و واکنش سریع به تغییرات است. قابلیت انعطاف بایستی در همه زمینه های سازمانی، نقش‌ها و فرایندها و غیره به طور شفاف انجام شود. سرویس گرایی ایده ایست که کمک می‌کند تا سازمان بتواند در برابر تغییرات سریعاً واکنش نشان دهد.
در ابتدا سازمان‌ها برای یکپارچه کردن سیستم‌ها و نرم افزارهایشان از تکنولوژی وب سرویس‌ها شروع کردند. این مرحله بیشتر کسب تجربه بود. [۲۶]
آن‌ها شروع به تلاش کرده و سعی داشتند تا این تکنولوژی را بشناسند و خاصیت اتصال سست را با یکپارچگی برنامه‌ها و سیستم‌هایشان به کار گیرند. در این مرحله تعداد نسبتاً کمی وب سرویس در داخل سازمان‌ها یا بر روی وب تهیه و را اندازی شد. مشتریان شروع به استفاده از چارچوب‌های توسعه وب سرویس نمودند تا این تکنولوژی نوظهور را بشناسند.
چیزی نگذشت که شرکت‌هایی نظیر آمازون، ebay ,google از واسط‌های مبتنی بر سرویس برای وب سایت‌هایشان استفاده کردند. در این مرحله میلیون‌ها وب سرویس تهیه شد که روزانه از طریق اینترنت مورد دسترسی و استفاده قرار می‌گرفت. با گسترش سرویس گرایی در مرحله دوم، سازمان‌های بزرگ فناوری اطلاعات از تکنولوژی وب سرویس به عنوان یک تکنولوژی قابل اعتماد برای یکپارچه سازی برنامه های پشت صحنه و سیستم پردازنده مرکزی استفاده کردند. همچنین تلاش‌های زیادی در زمینه تعیین ارتباطات کسب و کار مبتنی بر تکنولوژی وب سرویس صورت گرفت. در مرحله دوم تاکید بر روی ترکیب سرویس‌ها، استاندارد های مناسب برای کیفیت سرویس و مدیریت سرویس بود. در این مرحله همچنین مدیریت فرایند کسب و کار شکل گرفت که امکان خودکار سازی فرایندها و قواعد کسب و کاری را فراهم می‌ساخت. گذرگاه های سرویس، اسکلت معماری سازمان شدند دو زیر ساختی برای هماهنگی سرویس‌ها به وجود آمد و جنبه های اصلی یکپارچگی، نظیر انتقال پیغام، پروتکل انتقال، امنیت و پذیرش تعدادی از استاندارد های سرویس برای پشتیبانی از هماهنگ سازی نظیر ws-security , BPEL صورت گرفت. سازماندهی ثبت سرویس‌ها و به خصوص استاندارد های مربوط به مخازن و رجیستری نیز انجام شد.

صفری (۱۳۸۴) تحقیقی با عنوان «عوامل مؤثر بر جذب سرمایه های افراد حقیقی در بورس منطقهای اصفهان» کرده است. هدف اصلی این پژوهش، بررسی عوامل مؤثر بر جذب سرمایهی اشخاص حقیقی در بورس منطقهای اصفهان است. محقق این هدف را با متغیرهایی همچون سابقه سودآوری، تبلیغات راجع به سرمایهگذاری در بورس، فرهنگ سهامداری، گروه های مرجع، عوامل اقتصادی و سیاسی، عملیات کارگزارن و مکان جغرافیایی به عنوان سوالهای پژوهش آزمود. نتایج حاصل از آزمون فرضیات نشان داد که فقظ عواملی همچون سابقه سودآوری، فرهنگ سهامداری، گروه های مرجع، عوامل اقتصادی و سیاسی بر جذب سرمایه اشخاص حقیقی در بورس منطقهای اصفهان تأثیرگذار بوده، از بین این عوامل متغیرها عوامل سیاسی و داشتن فرهنگ سهامداری، دو عامل مهمتر و مؤثرتر بودند.
نخستین (۱۳۸۵)، در پایان نامه کارشناسی ارشد خود با عنوان شناسایی و رتبه بندی عوامل تاثیر گذار بر تصمیمگیری سرمایه گذاران جهت خرید سهام عادی در بورس اوراق بهادار (یزد و تهران)، با بهره گرفتن از ادبیات موضوع و نظرات اساتید و خبرگان به طراحی پرسشنامه ایی در این زمینه پرداخته است و سپس از تجزیه و تحلیل و رتبه بندی داده های جمع آوری شده به این نتیجه رسیده است که؛ درآمد هر سهم (EPS)، سود تقسیمی هر سهم (DPS)، و رشد حاشیه سود بیشترین تاثیر را بر تصمیم سرمایه گذاران در انتخاب سهام عادی دارند و ریسک و بازده، سود و زیان و افزایش سرمایه شرکت کمترین تاثیر را بر انتخاب سرمایه گذاران در بورس دارد.
در تحقیقی دیگر پژوهشگران به بررسی عوامل تأثیرگذار بر تصمیم سرمایهگذاران در بورس اوراق بهادار تهران پرداختند. برای این منظور ایشان نمونه ۳۵۶ نفری از معاملهگران سهام شرکتهای عضو بورس تهران را انتخاب کرده و پرسشنامه پژوهش را بین آنها توزیع کردند. پس از تحلیل اطلاعات پنج عامل زیر به عنوان عوامل تأثیرگذار بر رفتار سرمایهگذاران شناسایی شدند که عبارتند از:

۱- کانالهای بازاریابی (اطلاع رسانی محصول)
۲- کانالهای بازاریابی (اطلاعات شرکت)
۳- شرکتهای کارگزاری
۴- دنبالهروی
۵- ارتباط کلامی
یافته های این پژوهش نشان داد که کانالهای ارتباطات بازاریابی شرکتهای عضو بورس، شرکتهای کارگزاری بورس و ارتباط کلامی (که به منزله برآیندی از کلیه فعالیتهای شرکتها به شمار میرود) از جمله عوامل مهم تأثیرگذار بر تصمیم به خرید سرمایهگذاران هستند (امیرشاهی و همکاران، ۱۳۸۶). مدل مفهومی این تحقیق به صورت شکل زیر بوده است. لازم به ذکر است اندازه دوایر نشان دهنده اهمیت هر عامل در تصمیم سرمایهگذار است.
شکل (۲-۳) مدل تأثیر ارتباطات بازاریابی شرکتها بر تصمیم خرید سهام
(منبع: امیرشاهی و همکاران، ۱۳۸۶)
در تحقیقی دیگر محققان به بررسی عوامل مؤثر بر تصمیمگیری سهامداران در بورس اوراق بهادار تهران بر مبنای مدل معادلات ساختاری پرداختند. محققان عوامل شناسایی شده با بهره گرفتن از توزیع پرسشنامه را در حوزه عوامل سیاسی، اقتصادی، روانی بازار و متغیرهای مالی در سطح شرکت با انجام تحلیل مسیر و با بهره گرفتن از نرم افزار لیزرل (LISREL) مورد مطالعه قراردادند. نتایج تحقیق حاکی از آن بود که به ترتیب عوامل سیاسی، عوامل روانی بازار، عوامل اقتصادی و عوامل مالی در سطح شرکت، بالاترین تاثیر را بر تصمیمگیری سهامداران در بورس اوراق بهادار تهران دارند. مدل مفهومی تحقیق به صورت شکل زیر است.
شکل (۲-۴) وضعیت ارتباط عوامل مختلف با نرخ بازده مورد انتظار و تصمیمگیری
(منبع: خادمی گراشی و قاضی زاده، ۱۳۸۶)
ابزری و همکارانش (۱۳۸۷)، به بررسی عوامل مؤثر بر سرمایهگذاری در سهام در بورس اوراق بهادار پرداختند. ایشان این عوامل را به وسیله دو دسته متغیر به عنوان سوالهای پژوهش آزمون کردند. این دو دسته، متغیرهای مربوط به: ۱- ویژگیهای سرمایهگذاران (ادراک ریسک، تمایل به ریسک و تخصیص سرمایه) و ۲- ویژگیهای مربوط به بازار سرمایه (نرخ بازده مورد انتظار و اطلاعات عملکرد گذشته) بودند. نتایج حاصل از داده های جمعآوری شده نشان داد که ادارک ریسک بر تمایل به سرمایهگذاری، نرخ بازده مورد انتظار و تخصیص سرمایه، و اطلاعات عملکرد گذشته بر تمایل به سرمایهگذاری و نرخ بازده مورد انتظار تأثیر میگذارند. مدل مفهومی این پژوهش بصورت شکل زیر است.

از دیدگاه رفتاری کلر شرح می دهد که چگونه تصور ذهنی برند می تواند رفتار بازار را منعکس نماید. تصاویر ذهنی برند شامل ویژگی‌های محصول ، مزایای مصرف کنندگان ، کاربران ، سبک های زندگی، درجات محصول ، رقبا و خاستگاه برند می باشد. تصاویر ذهنی برند در بازاریابی و پردازش اطلاعات به مصرف کنندگان کمک نموده و احساسات مثبت ایجاد می کند. همچنین اساسی برای تمایز و توسعه می باشد و احساسات مثبت را ایجاد می نماید.

۲ـ۵ـ۱ـ مدل تصویر ذهنی از برند
استیفن^[۹۰] و همکاران (۲۰۰۷) ابعاد تصویر ذهنی از برند را مشتمل بر مزایای تجربی، مزایای نمادین، مزایای اجتماعی، مزایای کارکردی و مزایای ظاهری برند می‌دانند. این ابعاد در شکل زیر نشان داده شده است.
مزایای تجربی
مزایای نمادین
مزایای اجتماعی
مزایای کارکردی
مزایای ظاهری
شکل۲ـ۳: تصویر ذهنی از برند (منبع: استیفن و همکاران، ۲۰۰۷)
۲ـ۶ـ رضایت مشتری
بارسکی^[۹۱] عنوان داشته که رضایت مشتری یکی از مهمترین پیامد های فعالیت‌های بازاریابی در یک شرکت بازارگرا می‌باشد. نیاز واضح به راضی کردن مشتریان شرکت گسترش کسب و کار و برای دستیابی به سهم بالاتر است که همه اینها بهبود سودآوری را به همراه دارد (عسگرپور، ۱۳۸۶).
رضایت، خوشایندی برآمده از آگاهی نسبت به یک وضعیت راحت است که معمولا با ارضای بعضی تمایلات خاص پیوند خورده‌است. چنانچه افراد به اهداف و خواسته های مورد نظر خود دست یابند و بدین جهت ارضا شوند در این صورت حالت خوشایندی که به آنها دست می‌دهد را می‌توان رضایت نامید. (پایندانی، ۱۳۸۶). سه فرایند مهم در تامین رضایت مشتری موثرند: ۱٫پیش بینی نیاز های حال و آینده مشتری، ۲٫پاسخ گویی سریع به درخواست‌ها ۳٫سفارشات، تولید و عرضه محصولات جدید (بلوریان. ۱۳۸۵).
رضایتمندی مشتریان عکس العمل‌های بعدی آنان را در قبال سازمان تحت تاثیر قرار می‌دهد. ازجمله: ۱٫آمادگی و اشتیاق جهت استفاده مجدد، ۲٫تمایل برای توصیه به سایرین و ۳٫رغبت برای پرداختن بهای محصول بدون چانه زدن یا عدم تلاش برای یافتن عرضه کنندگانی که محصول مشابه را به قیمت کمتری عرضه می‌دارند (کاووسی و سقایی، ۱۳۸۴). علاوه بر این مشتری رضایتمندی را از جنبه های متعددی از جمله موارد ذیل تجربه می‌کند:
۱٫به طور کلی و بر اساس محصولات سازمان ۲٫ویژگی ممتاز عملکردی محصولات سازمان ۳٫نحوه بر قراری تماس و نحوه برقراری ارتباط با مشتری (نحوه ارائه و عرضه محصول برای فروش) ۴٫نحوه تحویل و ارسال کالا برای مشتری ۵٫ خدمات پس از فروش و ارائه تعمیرات مورد نیاز ۶٫نحوه بررسی شکایات انتقادات و نظرات مشتری و …) ۷٫سازمان، نمایندگی‌ها و شعبه های مختلف سازمان و حتی بر اساس وضعیت ظاهری ساختمان‌ها ۸٫نحوه برقراری ارتباط با مشتری پیش از خرید محصول ۹٫ نحوه برقراری ارتباط سازمان با مشتری پس از خرید محصول (همان منبع، ۱۳۸۴)
اهمیت مشتری و رضایت او چیزی است که به رقابت در سطح جهانی باز می‌گردد چنانچه در جایزه ملی کیفیت “مالکم بالدریج” چیزی حدود ۳۰ درصد از کلیه امتیاز‌ها را میزان رضایت مشتریان(ذی نفعان) تعیین می‌کند. از دیدگاه محققین مختلف تعاریف زیر برای رضایت مشتری ارائه شده‌است:
به نظر ژوران^۱ رضایت مشتریان حالتی است که ویژگی‌های محصول منطبق بر انتظارات اوست.نارضایتی نیز حالتی است که در آن نواقص ومعایب محصول موجب ناراحتی شکایت و انتقاد مشتری می‌شود.
لینگنفلد رضایت مشتری را از لحاظ روان شناختی احساسی می‌داند که در نتیجه مقایسه بین محصولات دریافت شده با نیازها و خواسته های مشتریان و انتظارات اجتماعی در رابطه با محصول حاصل می‌شود. راپ، رضایت مشتری را بعنوان دیدگاه فردی تعریف می کند که از مقایسه دائمی عملکرد سازمان و عمکرد مورد انتظار مشتری ناشی می‌گردد.
تاپفر^[۹۲] بیان می‌دارد که رضایتمندی مشتری به نوع فعالیت تجاری یک سازمان یا به موقعیت سازمان در بازار بستگی ندارد بلکه به توانایی و قابلیت سازمان در تامین کیفیت مورد انتظار مشتری بستگی دارد.ریچارد الیور^[۹۳] اعتقاد دارد که رضایت مشتری یا عدم رضایت او به تفاوت بین انتظارات مشتری و کیفیتی که دریافت کرده‌است بستگی دارد. در زمینه تعریف مفهوم رضایت مشتری استاندارد ایزو ۹۰۰۰ ویرایش ۲۰۰۰ نیز مرجع مناسبی است. واژه نام‌ه مذکور رضایت مشتری را اینچنین تعریف کرده‌است :"تلقی مشتری از میزان تامین نیازمندی‌های وی". در ادامه تعریف رضایت مشتری توجه خوانندگان را به یک نکته اساسی و مهم جلب کرده‌است: “وجود شکایت مشتری یک شاخص متداول از رضایت پایین مشتری به حساب می‌آید اما عدم وجود شکایت مشتریان لزوما به معنای رضایت بالای مشتری نیست.” (شانکر^[۹۴] و همکاران، ۲۰۰۳).
۲ـ۶ـ۱ـ رابطه بین رضایت و وفاداری مشتری
طبق تعریف ریچارد اولیور و همکارانش، وفاداری عبارت از یک تعهد عمیق و پیوسته به خرید مجدد محصول یا خدمت مطلوب در آینده‌است. که بدان وسیله به خرید تکراری مارک یکسان یا مجموعه‌ای از مارکهای یکسان، با توجه به عوامل موقعیتی و تلاشهای بازاریابی مؤثر بر تغییر رفتار، منجر می‌شود (دیویس و همکاران، ۲۰۰۷). در اوایل ۱۹۶۰ ابعاد وفاداری شامل مفاهیم رفتاری و نگرشی تعریف شده‌اند. با تحقیقات رفتاری بر اعمال قابل مشاهده وفاداری مشتری تمرکز می‌کنیم. (رفتار خرید مجدد) و تحقیقات نگرشی که تعهد و پایبندی و تمایل خرید دوباره را مورد بررسی قرار می‌دهد (راسل^[۹۵] و همکاران، ۲۰۰۷).
به اعتقاد کلی و هنینگ^[۹۶] مطالعات انجام شده بر روی رضایت و وفاداری به سه دسته تقسیم می‌شوند. دسته اول از ادبیات مدیریت خدمت اقتباس شده‌است و مطالعات روی رابطه رضایت و وفاداری به صورت کلی و در سطح شرکت می‌باشد. طبق مطالعات آنها رضایت پیش زمینه‌ای از وفاداری است که بر سودآوری شرکت اثر می‌گذارد.
دسته دوم بر سطح فردی تمرکز کرده و حفظ (نگهداری) مشتری را براساس قصد خرید دوباره مشتری، مورد مطالعه قرار داده‌اند. نقص این گروه، نادیده گرفتن تفاوت بین قصد و نیت فرد با رفتار اوست. این گروه معتقدند وفاداری تحت تأثیر رضایت است، حتی اگر نوع رابطه آنها منطقی نباشد.
گروه سوم که تعداد کمی را تشکیل میدهند، بر رابطه رضایت و وفاداری در سطح فردی بر مبنای داده های خرید واقعی تمرکز کرده‌اند. یافته های آنها حاکی از رابطه ضعیف یا بی اهمیت بین رضایت و رفتار خرید تکراری (وفاداری) است (بودت^[۹۷]، ۲۰۰۸).
دیویس و دیگران^[۹۸] پیشنهاد کردند که ارتباط بین رضایت و وفاداری رفتاری، خطی نیست و دارای دو سطح آستانه بحرانی است. شکل زیر نشان میدهد وقتی رضایت به بالای سطح آستانه برسد (ناحیه اطمینان) رفتار خرید به سرعت افزایش می‌یابد.
وقتی رضایت به سطح آستانه پایین تر کاهش پیدا میکند (ناحیه گریز) رفتار خرید به سرعت کاهش می‌یابد. بین سطوح آستانه (ناحیه تأمل) رفتار خرید ثابت است. آنان معتقدند که رضایت باید به اندازه کافی زیاد باشد تا وفاداری رفتاری را تحریک کند یا به اندازه کافی کم باشد تا آن را کاهش دهد.
Defection zone
ناحیه گریز
ناحیه تأمل
Considration zone
ناحیه اطمینان
(trust zone)
حفظ و نگهداری مشتری
(وفاداری)
رضایت مشتری
شکل۲ـ۴: رابطه رضایت و رفتار خرید (منبع:‌ دیویس و همکاران، ۲۰۰۷)
اولیور (۱۹۹۹) نیز رابطه رضایت و وفاداری را در ۶ حالت مورد بررسی قرار داده‌است: حالت اول این فرض بنیادی که رضایت و وفاداری اجزای مشخص مفهوم یکسانی هستند را قبول میکند حالت دوم بیان میکند که رضایت هسته مفهومی وفاداری است، بدون آن، وفاداری نمیتواند وجود داشته باشد و رضایت، وفاداری را استحکام می‌بخشد. حالت سوم نقش هسته‌ای رضایت را کم میکند و پیشنهاد میکند رضایت جزئی از وفاداری است و فقط یکی از اجزای آن است. حالت دوم و سوم بیان میکنند وفاداری به طورکلی رضایت را در بر می‌گیرد. حالت چهارم نقش برتر وفاداری را نسبت به وفاداری و رضایت را بیان میکند. حالت پنجم بیان میکند رضایت و وفاداری دارای وجوه مشترکی هستند و برخی از بخش های رضایت در وفاداری مشاهده می‌شود این بخش‌ها قسمتی از وفاداری هستند ولی نه بعنوان عناصر کلیدی و خیلی ضروری. حالت ششم بیان میکند رضایت نقطه شروع توالی انتقال به یک حالت وفاداری است. (اولیور، ۱۹۹۹)

شکل۲ـ۵: شش حالت رابطه بین رضایت و وفاداری (منبع: کاتلر و آرمسترانگ،۱۳۸۰)
کاتلر و آرمسترانگ نیز در کتاب خود رابطه رضایت و وفاداری را در نموداری نشان داده‌اند: این نمودار دو حالت رقابت شدید و غیر رقابتی را در بازار مورد توجه قرار می‌دهد. در بازارهای بسیار رقابتی مانند بازار خودرو و رایانه شخصی بین وفاداری مشتریانی که رضایت کمتری دارند و آنها که فقط راضی شده‌اند تفاوت چشمگیری مشاهده نمی‌شود. ولی بین وفاداری مشتریان راضی و کاملاً راضی تفاوت عمده وجود دارد. همچنین در نمودار زیر بازارهای غیررقابتی نشان داده می‌شود مانند آنها که تحت سلطه انحصارهای قانونی هستند نهایتا مشتریان به محصول وفادار خواهند بود. (کاتلر و آرمسترانگ،۱۳۸۰)

شکل۲ـ۶: رابطه بین رضایت و وفادار (منبع: کتالر و آرمسترانگ، ۱۳۸۰)
ساسر و همکارانش در مقاله خود تحت عنوان «چرا مشتریان راضی هم می‌پرند؟» در مجله هاروارد بیزینس، نشان داده‌اند شرکت‌هایی که به نتایج و بررسی های خود در رابطه با رضایت مشتریان دلخوش کرده‌اند دچار اشتباه بزرگی شده‌اند. در این مقاله اشاره شده‌است تنها و تنها اگر یک مشتری خیلی رضایتمند باشد وفاداری او معنا پیدا می‌کند. دیگر مطالعات نشان داده‌اند، کسانی که گزینه کاملاً راضیم را انتخاب کرده‌اند ۶ بار بیش از کسانی که گزینه «راضیم» را انتخاب کرده‌اند، اقدام به خرید مجدد کرده‌اند و ۴۲% بیش از سایرین وفادار هستند (سالاری ،۱۳۸۳).

شکل۲ـ۷: رابطه بین رضایتمندی و وفاداری مشتری از دیدگاه ساسر و همکارانش
۲ـ۶ـ۲ـ عوامل اثرگذار بر رابطه رضایت و وفاداری
۱ـ هزینه های تغییر: یکی از عوامل اثرگذار بر رابطه رضایت و وفاداری، هزینه های تغییر است. شرکت‌ها می‌توانند مشتریان خود را حفظ کنند (وفاداری آنها را افزایش دهند) بدون آنکه رضایت آنها را افزایش دهند.هزینه های تغییر عبارت از هزینه های روانی و اقتصادی است که با تغییر از یک شقّ (مارک) به شقوق (مارک‌های) دیگر توسط مصرف کننده ادراک می‌شود. نمونه هایی از هزینه های تغییر عبارتند از: منافعی که بوسیله استمرار رابطه با عرضه کننده بدست می‌آمد ولی با تعویض عرضه کننده از دست داده می‌شود مثل تخفیفات در زمان خرید که بیشتر به افرادی تعلق می‌گیرد که مشتری قدیمی باشند. هزینه های روانی مربوط به ریسک ادراک شده در زمان تغییر مارک، هزینه های ارزیابی و تحقیق قبل از تغییر برند، هزینه مقدمه چینی مثل پرکردن فرم‌های جدید وقتی بانک خود را عوض میکنیم و… (جونز^[۹۹] و همکاران، ۲۰۰۲).
لورسی و کندی^[۱۰۰] (۲۰۰۲) نشان دادند که موانع تغییر عامل مهمی در نگهداری مشتریان می‌باشند. حتی در ارتباط با مشتریان ناراضی نیز مشتریان حمایت خود را از عرضه کننده ادامه می‌دهند، بدلیل اینکه خرید مجدد آسان تر است (کوهن^[۱۰۱] و همکاران، ۲۰۰۶).
۲ـ عوامل دموگرافیک: میتال و کاماکورا^[۱۰۲] (۲۰۰۱) در یافته های خود به این نتیجه رسیدند که با وجود رضایت یکسان بدلیل خصوصیات پاسخ دهنده مانند سن، تحصیلات، وضعیت مادی، جنس و محل اقامت تفاوت معناداری در وفاداری رفتاری (خرید مجدد) مشاهده می‌شود. این تحقیق پیشنهاد میکند، مصرف کنندگانی که خصوصیات متفاوتی دارند دارای سطوح آستانه^[۱۰۳] متفاوت و در نتیجه احتمال خرید تکراری متفاوتی هستند. این تحقیق تأثیر عوامل دموگرافیک بر رابطه رضایت و وفاداری را بیان کرده است (آئوه و جانسون^[۱۰۴]، ۲۰۰۵).
۳ـ رضایت کلی: قبل از سال ۱۹۹۰ معیارهای رضایت بر محصول یا خدمت ویژه ( رضایت از معامله ویژه) متمرکز بودند، که بعنوان قضاوت‌های ارزیابانه بعد از انتخاب در یک تصمیم خرید ویژه تعریف می‌شد. اخیراً مفهوم دیگری پدیدار شده که با همه تجربه های قبلی مشتری از خدمات و محصولات شرکت به طور جمعی، در ارتباط است (بودت، ۲۰۰۸). رضایت کلی، اثرجمعی مجموعه‌ای از خدمات مجزای ارائه شده یا معاملات با عرضه کنندگان خدمت، در طی بیش از یک دوره زمانی است (شانکر و همکاران، ۲۰۰۳). به نظر می‌رسد رضایت کلی مصرف کننده پیش بینی کننده بهتری برای تمایلات و رفتارهای وی باشد. شکل‌های زیر تأثیر رضایت کلی را بر رابطه رضایت و وفاداری نشان می‌دهند.

بحث محیط زیست آنقدر مهم است که درمورد هر یک از ابعاد آن و تأثیرگذاریِ آن بر هر یک از جنبه­ های زندگی، شاخه­ای اختصاصی و آکادمیک طراحی شده و مشغول به فعالیت است. از جمله مهم‌ترین آنها: جامعه ­شناسی محیط زیست^[۹۸]، هنر زیست­محیطی^[۹۹]، اخلاق زیست­محیطی، عدالت زیست‌محیطی^[۱۰۰]، الاهیات زیست­محیطی^[۱۰۱]، تاریخ زیست­محیطی، توریسم زیست­محیطی^[۱۰۲]، جمعیت زیست‌محیطی^[۱۰۳] و فلسفه زیست­محیطی^[۱۰۴] می­باشد. در ادامه به اختصار به برخی از مهم­ترین و تأثیرگذارترینِ آنها اشاره می‌شود.

۲-۳-۶-۱- اکولوژی^[۱۰۵]

واژه­ی اکولوژی به لحاظ ریشه­شناسی^[۱۰۶] به معنای شناخت و منطق انسان از آشیانه­ی خویش است. واژه­ی پیشنهادی برای این تعریف عبارت است از «اکومنیکال»^[۱۰۷] که ریشه در واژه­ی یونانیِ «اویکوس»^[۱۰۸] به معنای مسکن، خانه و بسترِ زیست دارد (۲۰۰۶: ۳۸۷ Gottlieb,). این واژه برای نخستین بار توسط یک زیست­شناس آلمانی به­نام «ارنست هکل»^[۱۰۹] در سال ۱۸۶۹ میلادی به­کار برده شد و معادل­های فارسیِ آن بوم­شناسی و محیط­شناسی می­باشند. بنابر تعریفِ هکل، اکولوژی دانشی است که از چگونگی محیط، اعم از فیزیکی و زیستی و نیز تغییرات آن به­ طور عموم گفتگو نموده و اثرات هر یک را بر روی موجودات زنده و همچنین تأثیر هر یک از آنها بر روی دیگری را مورد بحث و مطالعه قرار می­دهد (اردکانی، ۱۳۹۱: ۱۵-۱۶). بنابراین اکولوژی زیرشاخه­ای از زیست­شناسی است که به روابط میان ارگانیسم­ها و محیط زیست آنها اطلاق می­ شود (پارکر، ۱۳۸۲: ۱۸۵).

اکولوژی عبارت است از مطالعه­ تعاملات انسان­ها با سایر گیاهان، جانوران و محیط­زیست بی­جان. این محیط­زیست صرفاً دربردارنده حیات وحشِ غیرانسانی نیست بلکه محیط زیستِ دست­ساز و مصنوع انسانی را نیز در بر دارد. محیط زیستِ مصنوع، محصول تکنولوژی است (۲۰۱۰: ۳ Keller,). بر اساس فرهنگ جامع محیط زیست، اکولوژی علمی است جامع­نگر که به مطالعه­ روابط و وابستگیِ واکنش متقابل نظام­های جاندار و بی­جان کره زمین می ­پردازد (نوری، ۱۳۷۲: ۱۵۵).

۲-۳-۶-۲- عدالت زیست­محیطی

فراخوان عدالت زیست­محیطی و سبک زندگیِ حمایت­گرا نیز از چرخه­های کاتولیک بوجود آمد. توماس بری^[۱۱۰] خود را جغرافی­دان نامید یعنی کسی که تاریخ زمین و فرآیندهای آن را مطالعه می­ کند. زبان وی اغلب جدایِ از زبان الاهیاتی بود (Sideris, 2009: 291). بری، قائل به تقارن میان انسان و جهان و پیوند جهان­شناسی و انسان­شناسی است. وی بر این باور بود که انسان به عنوان یک نوعِ خودآگاه، نقش ویژه­ای در تحول و هدایت زندگیِ حمایت­گرانه (زندگی­ای هماهنگ و متعادل با محیط زیست) دارد. یکی از مهم­ترین آثار بری، داستان نو^[۱۱۱] (۱۹۷۸) است که یک سال بعد آن را تحت عنوان رؤیای زمین^[۱۱۲] بازنویسی نمود. در واقع داستان نو پاسخی به بیگانگی انسان با دیگری و طبیعت و نیز مبنایی برای ترمیم رابطه انسان­ها با یکدیگر و با طبیعت است. وی توضیح می­دهد که انسان امروز ارزش­های خود را گم کرده است و داستان نو با تکیه بر ارزش­های فراموش شده دینی در پی مداوای این وضعیت است.
عدالت زیست­محیطی عبارت از حق برخورداری از یک محیط امن، سالم، مولد و پایدار برای همه، در محیط زیست در کلیت خود (یعنی محیط طبیعی، مصنوع، اجتماعی و غیره) می­باشد. عدالتِ زیست‌محیطی اشاره به شرایطی دارد که در آن چنین حقی می ­تواند آزادانه اِعمال گشته و به موجب آن هویت فردی و گروهی، نیازها و شئونات حفظ، برآورده و مورد احترام واقع گردد. بدین ترتیب خودشکوفایی و توانمندسازی فردی و اجتماعی فراهم می­گردد.
دیدگاه دانشمندانِ این حوزه به طبیعت، به­عنوان یک پدیده­ محض نیست بلکه به­عنوان مجموعه­ روابط مطبوع به لحاظ سیاسی و اجتماعی است. بر این اساس نوشته­ های این حوزه اغلب به بررسیِ تنظیمات سیاسی، اجتماعی و فرهنگی­ای که مردم در آن زندگی، کار و فعالیت دارند می ­پردازد Figueroa, 2009: 341)). عدالت زیست محیطی در مفهوم وسیع کلمه به معنای اِعمال عدالت و تعریف عدالت نه تنها در میان جوامع انسانی، بلکه توجه به عدالت در محیط زیستِ بشر است.

۲-۳-۶-۳- هنر ­محیطی

از همان دوران­های ماقبل تاریخ، انسان­ها در محیط زیست خود تغییراتی ایجاد نموده ­اند. با تراشیدن سنگ و درست کردن ابزار از آن و نقاشی­ کردن بر دیواره­ی غارها در پی ارتباط با نیروهای طبیعت بودند. انسان در آن دوران، بر این باور بود که از راه هنر می­توان در روند طبیعت دخالت کرد و تغییراتی ایجاد نمود. هنر محیطی بازگشتی آگاهانه به طبیعت و دخالت در روند آن است اما این بار نه برای مهار نیروهای طبیعت و تغییر جریان طبیعت برای رفع نیازهای زندگی، بلکه برای صیانت از ارزش­ها، جلوگیری از تخریب، برجسته ساختن آن به­عنوان عامل بسیار مهم حیات انسان­ها و باز­تعریف رابطه­ انسان با آن است. هنرمندان محیطی تنها به نمایش طبیعت بسنده نمی­کنند بلکه زیستن، تجربه و کنش متقابل با طبیعت را برگزیده­اند. هنر محیطی به معنای شرایط یا موقعیت­هایی است که فرد را در بر‌می‌گیرد و در معنای زیست­محیطی آن^[۱۱۳] عبارت است از ترکیب موقعیت­های فیزیکی خارجی که بر رشد، توسعه و بقای ارگانیسم­ها تأثیر می­ گذارد (قلعه، ۱۳۸۸: ۲۶).
هنر محیطی که ‌از دهه ۱۹۶۰ کار خود را آغاز کرد. به­عنوان هنری تعریف می­ شود که طبیعت را به مثابه بخشی از رسانه و برای بیان چیزی درباره آن به­کار می­برد. به عبارتی نیروها و ابژه­های طبیعیِ درون متن اثر هنری را می­توان درک کرد (پارسونز، ۱۳۸۹: ۲۲۸).
هنر، این قدرت را دارد که شیوه­ نگرش ما به جهان را تغییر دهد. برخی از هنرمندان در آثار خود زیباییِ ذاتی طبیعت را به تصویر می­کشند و برخی نیز گزاره و بیانیه­ی خود را در قالب تصاویر بحث‌برانگیز ارائه می­ کنند تا تفکر انسان را برانگیزد. امروزه هنر زیست­محیطی از جنبش­های هنر معاصر می‌باشد که می­ کوشد رابطه میان انسان و طبیعت را بهبود ببخشد و او را متوجه مسائل زیست ­محیطی اطرافش نماید و در مسیر احیا و بازسازی محیط­های آسیب دیده قرار دهد. برای این مهم، هنرمند به خلق اثر و ارائه بیانی جدید از محیط می ­پردازد. در ایران نیز پژوهش­هایی با رویکرد هنری^[۱۱۴]، ابعاد تخریب محیط زیست را به تصویر کشیده و به زبان هنر، اشتباهات انسان در مواجهه با طبیعت را گوشزد می­نماید.

۲-۳-۶-۴- جامعه ­شناسیِ محیط زیست

از قرن بیست و یکم، علوم اجتماعی با مجموعه چالش­هایی روبرو می­باشد. ضرورت توجه به بحران زیست­محیطی، سؤالاتی را درباره تواناییِ فهم رابطه­ میان جهان طبیعی و جوامع انسانی به ­وجود آورده است (۲۰۱۰: ۱ Carter, Charles). ابعاد اجتماعی بحران محیط زیست مسائلی را پیش­روی جامعه‌شناسی نهاده است. برای مثال اینکه جامعه ­شناسی چه نقشی در تجزیه و تحلیل دغدغه­ های جهان معاصر دارد. رشد کاپیتالیسم صنعتی به­طرزی بی­رحمانه از تکنولوژی برای تولید در سطحی گسترده استفاده نمود. چنین وضعیتی، بینشی را ترغیب می­کرد که برای مدافعان محیط زیست بیگانه نیست یعنی [این دیدگاه] که سیاره باغی است که به منظور برآوردن نیازها و لذات انسان، با ظرفیتی بی­حد و حصر برای تولید و مصرف انسان به ­وجود آمده است. طبق این دیدگاه - که از قرن نوزدهم و اوایل بیستم در تفکر غربی رایج شد- وابستگیِ جامعه و طبیعت از یک طریق بود: اینکه طبیعت منفعل بود، به­عنوان فراهم‌آورنده­ی منابع مورد بهره ­برداری قرار می­گرفت. درواقع این تفکر اشاره به همان چیزی است که پیکو (۲۰۰۹) علم­زدگیِ طبیعت نامیده است، فرمانبرداری طبیعت به منظور رفع حوایج و لذات انسان (۲ :Ibid).
جامعه ­شناسی محیط زیست معمولاً به­عنوان مطالعه­ اجتماعیِ تعاملات زیست­محیطی- اجتماعی تعریف می­گردد. اگرچه تمرکز این رشته به­ طور کلی بر مطالعه­ رابطه میان جامعه ­شناسی و محیط زیست است. جامعه­شناسان محیط زیست به­ طور معمول تأکید ویژه­ای به بررسی عوامل اجتماعی­ای دارند که مسائل زیست­محیطی را موجب شده است. افزون بر آن، از طریق فرآیندهای اجتماعی است که برخی شرایط زیست­محیطی، به لحاظ اجتماعی مسأله تلقی می­گردد. درواقع غالب مشکلات زیست­محیطی وضعیتی هستی­شناختی دارند که علیرغم آگاهی انسان از آنها، ناشی از فرآیندهای اجتماعی است.
یادداشت­های فصل دوم
[۱]. مراد از فردگرایی، انکار هر اصلی بالاتر از فردیت و متعاقب آن تقلیل تمدن با همه شاخه‌هایش به عناصر منحصراً انسانی است به عبارتی فردگرایی امتناع از قبول هر مرجعیتی بالاتر از فرد و نیز هر وسیله­­ی شناختی بالاتر از عقل جزئی فردی را در پی دارد. بنابراین فردگرایی معادل همان چیزی است که در دوره­ رنسانس «اومانیسم» نامیده شد (رنه گنون، بحران دنیای متجدد، ترجمه­ی حسن عزیزی، تهران: انتشارات حکمت، ۱۳۸۷: ۸۵ و ۹۲).
[۲]. اصطلاح اخلاق کاربردی (applied ethics) و مترادف آن اخلاق عملی (practical ethics) در دهه­ ۱۹۷۰ به­کار رفت. تمرکز اخلاق کاربردی، بر مسائل اخلاقی بغرنج و چالش­برانگیز در جامعه و در اخلاق حرفه­ای [به­خصوص اخلاق پزشکی (medical ethics) و اخلاق شغلی(business ethics)] است
(Tom. L, Beauchamp, The Nature of Applied Ethics in book of Fery R. G., Heath Wellman Christopher, A Companion to Applied Ethics, BlackWell press, 2003: 1).
[۳]. اخلاق زیستی (Bioethics)، بررسی مسائل اخلاقی در باب مرگ، زندگی و محیط ­زیست است که بر اثر پیشرفت تکنولوژی پدید آمده است.

فصل سوم

بررسی و تطبیق دیدگاه­ های لین وایت و سیدحسین نصر

۳-۱- مقدمه

با وجود تلاش­ های علمی، اقتصادی و سیاسیِ صورت گرفته از سوی حکومت­ها در خصوص حفظ و پیشگیری از بحرانِ رو به رشد محیط زیست، بحرانِ فعلی به نحوی فزاینده، جهان و به‌ خصوص حیات انسان را تهدید می­ کند. بنابراین به نظر می­رسد که اقدامات صورت گرفته کافی نبوده­اند. عده­ی کثیری از علمای دینی و الاهیدانان بر این باورند که بحران محیط زیست نشان دهنده بحران عمیق­تری می­باشد که آن را بحران معنوی می­نامند. از این­رو نوعی بازبینی در نگرش و ارزش‌های انسان­ها ضروری می­نماید^[۱۱۵]. چرا که رفتار انسان­ها با محیط زیست، بسته به طرز فکرشان درباره رابطه­اشان با محیط زیستِ شان است که این طرز فکر می ­تواند ریشه در فرهنگ و دین داشته باشد. در واقع بنابر گفته­ی فولتز ( ۹:۲۰۰۳) غالب مردم بر این تصورند که بحران محیط زیست و مسائل آن در زمره­ی مسائل تکنولوژی و سیاست عمومی است و از ربط آن به دین و ارزش­ها ناآگاهند. مقاله وایت که به بررسیِ ریشه ­های این بحران پرداخته است نیز بر معنوی بودن بحران فعلی صحه می­ گذارد^[۱۱۶] و بحران محیط زیست را ریشه در نگرش انسان­ها می­داند که آن هم برخاسته از دین و فرهنگ است. این مقاله تبدیل به منبعی برای بحث از دین و اکولوژی شده است. در فصل پیش­روی پس از آنکه دیدگاه­ های وایت و نصر ارائه و بررسی شدند، یک بررسی تطبیقی از دیدگاه­ های آنها نیز صورت می­گیرد.

۳-۲- دیدگاه لین وایت

۳-۲-۱- زندگی­نامه و خاستگاه فکری لین وایت^[۱۱۷]

Lynn Townsend White , Jr.
(April 29, 1907 – March 30, 1987)
لین وایت در سان­فرانسیسکو متولد شد و در دانشگاه استنفورد و مدرسه الاهیاتیِ یونین^[۱۱۸] تحصیل نمود. دکترای تاریخ را در سال ۱۹۳۴ از دانشگاه هاروارد دریافت کرد. در دانشگاه­ های پرینستون و استنفورد تدریس نمود و در سال ۱۹۷۴ از سمت استادیِ تاریخ در دانشگاه کالیفرنیای لس­آنجلس بازنشسته شد. وایت، استاد تاریخ قرون وسطا در دانشگاه­ های پرینستن، استنفورد و برای سال­های بسیاری، کالیفرنیا و لس­آنجلس و به مدت ۱۵ سال هم (۱۹۴۳-۱۹۵۸) رئیس دانشکده میلز^[۱۱۹] در اکلند بود. حوزه اصلیِ تحقیق و بررسیِ وایت، نقش اختراع تکنولوژیکی در قرون وسطا می­باشد. او بر این باور بود که قرون وسطا دوره­ای تعیین­کننده در برتری فنّاورانه غرب بوده است. به باور او مسیحیتِ قرون وسطا، پایه­ های روانیِ نوآوری فنّاورانه است. همچنین، او تخمین زد که مسیحیتِ قرون وسطا ریشه­ بحران زیست­محیطیِ قرن ۲۰ است.
وایت افتخارات زیادی از طریق حرفه­اش بدست آورد. او یکی از اعضای هیئت مؤسس انجمن تاریخ فناوری و نیز ریاست انجمن را برعهده داشت. همچنین به­عنوان رئیسِ تاریخ جامعه علوم، رئیس انجمن تاریخ آمریکا و عضو «آکادمی آمریکایی هنر و علوم» بود. شاید بهترین معرفیِ آثار لین وایت می ­تواند از طریق مجموعه مقالاتش با عنوان «مقالاتی درباره پویاییِ فرهنگ غربی»^[۱۲۰] (۱۹۶۸) و «دین و تکنولوژی قرون وسطا: مجموعه مقالات»^[۱۲۱] (۱۹۷۸) بدست آید.
وایت در دسامبر ۱۹۶۷ سخنرانی­ای با عنوان «ریشه ­های تاریخی بحران زیست­محیطی ما» ارائه نمود که بعدها در مجله علم منتشر شد و بطور گسترده­ تجدید چاپ گردید. بنابراین برای بسیاری از علاقمندان مسائل زیست محیطی، وایت به­واسطه­ همین مقاله شناخته شده است. این مقاله همچون سایر آثار وایت، برخاسته از دغدغه­ی علمی و حرفه­ایِ او در مورد تکنولوژی قرون وسطا از جمله نقش تکنولوژی در تسلط انسان بر طبیعت می باشد.
مقاله وایت در باب بحران زیست محیطی بدین نتیجه رسید که بحران مزبور ناشی از علم مدرن است، که او علم مدرن را برآمده از نگاه الاهیات مسیحی به طبیعت می­دانست. تکنولوژیِ مدرن که از علم بدست آمده، حداقل تاحدی برآمده از تلقی مسیحیت از تعالی انسان و سلطه­ی به­حقِ وی بر طبیعت است. او نتیجه گرفت که علم و تکنولوژی مدرن، ما را به سمت بحران زیست محیطی سوق می­ دهند و مسیحیت، بار سنگین این گناه را به دوش می­کشد. در طول سالهای متمادی مقالات متعددی در موافقت یا مخالفت با دیدگاه­ های وایت نگاشته شده و این بحث تا به امروز ادامه دارد. بعلاوه در اغلب پژوهش هایی که رابطه دین و محیط زیست را بررسی نموده ­اند، می­توان تأثیر و حضور دیدگاه­ های وایت را ملاحظه نمود.

۳-۲-۱-۱- مهم­ترین آثار لین وایت

Latin monasticism in Norman Sicily, by Lynn Townsend White Jr.
Cambridge, Mass.: Mediaeval Academy of America, 1938.
Educating our daughters; a challenge to the colleges. 1^st ed. ´J New York, Harper, 1950.
Frontiers of knowledge in the study of man. 1^st ed. New York: Harper, 1956.
Medieval technology and social change, Oxford: Clarendon Press, 1962.
The transformation of the Roman world; Gibbon’s problem after two centuries,edited by Lynn White, Jr. Berkeley: University of California Press, 1966.
Machina ex deo; essays in the dynamism of Western culture, by Lynn White, Jr. Cambridge, Mass.: MIT Press, c1968.
Frontiers of knowledge in the study of man. Edited by Lynn White, Jr. New York: Greenwood Press, 1969, c1956.
On pre-modern technology and science: a volume of studies in honor of Lynn White, Jr., edited by Bert S. Hall and Delno C. West. Malibu, Ca.: Undena Publications, 1976.
Medieval religion and technology: collected essays, by Lynn White, Jr.Berkeley: University of California Press, c1978.
The medieval West meets the rest of the world, general editor, Nancy van Deusen. Ottawa: Institute of Mediaeval Music, c1995.

۳-۲-۲- ترجمه مقاله وایت

یکی از منابع بسیار مهم در ارتباط با ریشه ­های بحران زیست­محیطی، مقاله­ منتشر شده لین وایت در مجله­ی علم^[۱۲۲] است. وایت، به نفوذ قابل توجهِ نگرش سنت دینی در قبال محیط زیست، به‌ خصوص سنت دینی یهودی – مسیحی، توجه نموده است. در ­واقع مقاله­ وایت، نقطه عطفی در نگرش دینی در قبال محیط زیست است. از این رو پیش از پرداختن به دیدگاه­ های لین وایت، ترجمه‌ی مقاله­ تأثیرگذار او را می­آوریم.^[۱۲۳]

۳-۲-۲-۱- زمینه ­های تاریخی بحران زیست­محیطی ما

مصلحت حکومتی و قانونی در گرو رعایت قوانین و اجرای درست آن است ، با گذشت زمان نیز باید قانون بررسی و در آن حک و اصلاح لازم را ایجاد کرد ، مگر در مورد کتاب خداوند که یک سری احکام و قوانین الهی ابدی و ازلی هستند .
۴-۸- مصلحت شخصی
همبستگی میان افراد جامعه سبب همبستگی و یکدلی کل جامعه می شود که همبستگی سبب می شود جامعه دارای نیروی متحد و وحدت کلمه و آرمان گرا باشد . در واقع ارزش ها و انتظارات فردی سبب ساختن ارزش جامعه می شود و هر زمان که ارزش های جامعه با ارزش های افراد یکسان شد اینجاست که مصلحت شخصی همان مصلحت عمومی می شود و فرق بین آنها بوجود نمی آید و این ارزش های فردی در جهت تأمین مصالح جامعه می شود که حضرت امیرالمؤمنین (ع) در این باره سفارش هایی به فرزندشان حضرت امام حسن (ع) می نمایند : « پسرم ، نفس خود را ما بین خویشتن و مردم ، میزان قرار بده ، پس دوست بدار بر دیگری آنچه را که برای خود دوست داردی و آنچه که برای تو ناملایم و ناگوار است ، بر دیگران نیز کراهت بار تلقی کن ، ظلم مکن چنانکه نمی خواهی ظلمی به تو برسد » ( نامه ۳۱ ) در واقع انسان در کارها و در انجام دادن امور خودپسندی پیشه نکند .

۹- ضوابط تشخیص مصلحت
همه علمای شیعه و اهل سنت در این مسئله اتفاق نظر دارند که حاکم اسلامی باید در مصلحت اندیشی خود ملاک و ضابط های عقلائی و منطقی داشته باشد و نمی تواند براساس خواسته ها و مصالح شخصی خود و یا براساس ضابطه های غیر منطقی عمل نماید ( هاشمی ۱۳۸۱ ، ۲۰ ) .
ولی فقیه مصلحتی را که تشخیص می دهد بایستی مطابق اصول و مبانی اسلام باشد یا اینکه حداقل مخالف با اصول و احکام اسلامی نباشد ، ولی امر در تشخیص مصلحت باید مصلحت عمومی جامعه را در نظر بگیرد ، یعنی هم جنبه دنیوی آن را در نظر بگیرد و هم جنبه معنوی و دینی آن را در نظر بگیرد ، آنگاه است که مصالح جامعه اسلامی رعایت می شود چرا که هم مصالح مادی و معنوی آن رعایت شده است .
خداوند تعالی بر جامعه اسلامی حکم کلی ولایت امری را بیان داشته ، ولی امر هم باید جامعه ای که زیر نظر اوست نظارت داشته باشد و آن را اداره کند ، خداوند برای جامعه اسلامی ولی امر قرار داده که این ولی امر چه چیزی را به مصلحت مردم می داند ، مربوط به اصول نمی شود ( اسلامی ۱۳۹۲ ، ۲۱۲ ) .
ولی امر باید منفعت دنیا و دین هر دو را تشخیص دهد ، که آیا این کار به سود مردم است یا نه ، این به تشخیص ولی امر مربوط می شود ،که با در نظر گرفتن نیاز جامعه و امور روزمره زندگی این ضوابط بدست می اید و با تصمیم گیری در خصوص آنها رفاه نسبی دینی و دنیوی جامعه را تأمین خواهد کرد . در واقع خداوند اختیاراتی را برای ولی امر جامعه قرار داده که هر چه تشخیص داد به سود جامعه است ، در مورد آن تصمیم بگیرد .
یکی از ضوابط مصلحت این است که می بایستی در مرتبه ضروری باشد . بنابراین رعایت اهمیت و ضرورت و مراتب مصلحت ، هر یک اقسام آن در حکومت اسلامی می تواند پایه احکام قرار گیرد ، همچنین مصلحت درخصوص قوانین اجتماعی و اداره جامعه باشد و چنانچه درخصوص امور فردی باشد از موضوع بحث خارج است .
حضرت آیت الله مؤمن درخصوص ضوابط تشخیص مصلحت اینگونه بیان می دارد : « خداوند تعالی برای جامعه اسلامی یک احکام کلی و یک ولایت امری قرار داده است و ولی امر هم باید جامعه ای را که زیر نظر ولایت اوست کنترل کند .
اینکه خداوند برای جامعه اسلامی ولی امر قرار داده از طریق ادله بدست می آید و هیچ تفاوتی با وجوب نماز ندارد ، ولی اینکه این ولی امر چه چیز را به مصلحت مردم می داند مربوط به اصول نمی شود ، زیرا از باب اعمال ولایت است . بنابراین درخصوص تصمیمات ولایت امر اصلاً علم اصول و قواعد فقهی در کار نیست ، بلکه صحبت از تشخیص مورد و موضوع است و این که چه چیز به سود مردم است ، بحث گسترده ای نیاز دارد که مربوط به ولایت اسلام است که در آنجا بحث از رعایت منفعت دنیا یا منفعت دین هر دو می شود . پس در اینجا صحبت از حکم خدا نیست ، چرا که حکم خدا معلوم است که همانا عمل به منفعت مردم است ، ولی اینکه این کار به سود مردم است یا نه به تشخیص ولی امر مربوط می شود ( اسلامی ۱۳۹۱ ، ۲۱۲ ) .
۱۰- مصلحت و قوانین ثابت و متغییر
از دیدگاه اسلامی ، قوانین به دو شکل هستند : قوانین ثابت و قوانین متغییر .
قوانین ثابت : به قوانینی گفته می شو.د که قید زمان و مکان در آنها و تا ابد ثابت و غیرقابل تغییر است و هیچ کس حق تصرف در آنها را ندارد. قسمت اول مستقیما از سوی باری تعالی وضع می شود و قسمت دیگر قوانینی هستند که بلا واسطه از سوی خدا تشریع نگردیده ، بلکه خداوند متعالی حق وضع و تشریع را به پیامبر اکرم (ص) و سایر معصومین (ع) عطا کرده است و در واقع کیفیت تشریع را به آنها الهام کرده است .
قوانین متغیر: به احکام و قوانینی گفته می شود که تابع شرایط و زمان و مکان است. این قوانین در چارچوب قوانین ثابت و با رعایت اصول و مبانی ارزشهای اسلامی و با توجه به ضرورت ها و نیازمندیهای جامعه اسلامی از سوی ولی امر وضع می گردد ، در واقع می توان گفت این احکام همان احکام حکومتی هستنند . ( پرسش و پاسخ استاد محمد تقی مصباح یزدی )
در اینجا می خواهیم رابطه مصلحت را احکام متغییر و احکام ثابت به صورت اختصار بررسی شود .
۱۱- مصلحت و قوانین احکام متغییر :
پیامبر (ع) و ائمه معصومین (ع) که در مقام ولایت امری مسلمانان ایفای نقش می کردند به طور قطع احکامی را صادر کرده که به حسب مقتضیات زمان و مکان و براساس حکم حکومتی بوده است ( هاشمی ۱۳۸۱ ، ۶۴ )
بنابراین چنانچه که در حال حاضر اهمیت ویژه ای دارد این است که حاکم اسلامی در عصر غیبت احکام حکومتی و متغییر را از احکام ثابت تشخیص داده و تشخیص دهد که حکم صادره جزء احکام حکومتی متغییر است آنگاه ولی فقیه می تواند براساس مصلحت اندیشی و حفظ حاکمیت اسلامی اینگونه احکام را تغییر دهد و در صورت شک در موقت و حکومتی بودن یک حکم اسلامی ، اصل بر این است که آن حکم ثابت است ، مگر باتوجه به شواهد و قرائن موقتی بودن آن ثابت شود که در این صورت مصلحت اندیشی حاکمیت اسلامی تغییر در آن ممکن است ( هاشمی ۱۳۸۱ ، ۶۵ ) .
۱۲- تشخیص مصلحت و احکام ثابت :
احکام ثابت احکامی هستند که از سوی شارع مقدس وضع شده اند و نه معصومین (ع) ، اینگونه احکام همان قوانین ثابت هستند ( هاشمی ۱۳۸۱ ، ۶۵ ) .
این در حالی است که قوانین متغییر قوانینی هستند که بر مبنای نیازهای جامعه و مقتضای زمان و مکان از سوی ولایت امر وضع شده اند . حال سؤال اینجاست که آیا امکان تغییر و مصلحت اندیشی در احکام ثابت وجود دارد ، یا خیر ؟
باید گفت که قوانین ثابت براساس فطرت انسانها از سوی شارع مقدس وضع شده اند و امکان تغییر آنها از طریق مصلحت اندیشی بی معناست .
آنچه که شارع مقدس براساس روایت حلال و آنچه را حرام اعلام کرده ثابت هستند و قابل تغییر نیست ، زیرا اینان اساس اسلام هستند و حاکم اسلامی برای حفظ احکام اسلامی آمده چنانچه این احکام را تعییر دهد ماهیت اسلام تغییر می کند . بنابراین قابل تغییر نیستند ، ولی چنانچه این احکام در تعارض با یکدیگر قرار بگیرند می توان در اجرای آنها آنکه اهم است بر مهم ترجیح داد و به قانون اهم عمل کنیم .
بر این اساس احکام ثابت ، تابع فطرت و غیر قابل تغییر و نسخ دانسته شده اند ، برخلاف احکام حکومتی که مقطعی و بر حسب مصلحت وقت است ، برای مصلحت های ثابت حکم ثابت و دائمی قرار داده شده است و برای مصلحت های متغییر که مصلحت حکومتی غالباً از این نوع باشد ، حکم متغییر داده شده است و این امر با جاودانگی و ثبات احکام دین اسلام هماهنگی دارد .
۱۳- مصلحت و احکام اولیه و ثانویه
مصلحت می توان گفت در دو معنا است ، یکی مترادف ضرورت است ، یعنی اینکه ولی فقیه براساس ضرورت ها و وضعیت اضطراری و نیازهای جامعه تصمیم به امری می گیرد ، به معنای تشخیص ضرورت است . بنابراین جزء احکام ثانویه است . در معنای دوم این است که محدود اختیارات ولی فقیه در تشخیص مصلحت بسیار گسترده است ، یعنی با وجود عدم تحقق ضرورت و صرفاً بدین جهت که اعمال چنین اختیاری پیشرفت جامعه اسلامی است را در پی خواهد داشت ، می توان به عمل مورد نظر فرمان داد ( هاشمی ۱۳۸۱ ، ۸ ) .
احکام اولیه ثابت و تغییر ناپذیرند ، باتوجه به ثابت و تغییر ناپذیر بودن آنها مصلحت که مبنای احکام حکومتی است نمی تواند از احکام اولیه باشد ، چون که حکم حکومتی براساس مصلحت و محدود به زمان ضرورت و نیاز و مشروط به تقاضای مصلحت است به محض اینکه مصلحت و ضرورت آن از بین برود حکم حکومتی نیز اعتبار خود را از دست می دهد .
اما از طرفی احکام ثانویه به صورت موردی و خاص هستند و به صورت موقت به دلیل پدید آمدن ضرورت به صورت حکم در می آیند .
بنابراین احکام حکومتی مبتنی بر مصلحت جز احکام اولیه نیست ، زیرا همانطور که قبلاً گفته شده مصلحت دارای دو معنا است ، یکی مصلحت که مترادف با ضرر و مصلحت است هر زمان که مصلحتی سبب ایجاد حکم شده و این مصلحت بر حسب ضرورت و اضطرار سبب شده است .
این حکم حکومتی جزء احکام ثانویه است ، ولی هرگاه مصلحت که سبب ایجاد حکم حکومتی شده فراتر از ضرورت باشد . ( معنای دوم ) بنابراین از احکام ثانویه فراتر رفته ، حکم حکومتی مبتنی بر مصلحت ، در عناوین معروف احکام ثانویه داخل خواهد بود و نه در احکام اولیه ، بلکه خود در عرض این عنوان « عنوانی مستقل است ) هاشمی ۱۳۸۱ ف ۱۱) .
در فقه شیعه مصلحت از منابع مستقل و استنباط شرعی به حساب نمی آید و تنها در احکام حکومتی بکار می رود و حکم مبتنی بر مصلحت در فقه شیعه ، از احکام حکومتی بکار می رود و حکم مبتنی بر مصلحت در فقه شیعه ، از احکام حکومتی متغییرات است و تنها از اختیارات حاکم اسلامی است نه سایر فقها .
فصل سوم :
ویژگی ها و جایگاه احکام حکومتی
۱- ماهیت احکام حکومتی
احکام حکومتی یعنی فرمان ها ، قوانین و مقررات کلی و دستورات اجرایی احکام و قوانین شرعی که از سوی رهبر مشروع جامعه اسلامی در حوزه مسائل اجتماعی و باتوجه به حق رهبری و لحاظ مصلحت صادر می گردد . ( الهی ، ۱۳۸۹/۱۷۴ )
از آنجایی که قانون اساسی و بقیه قوانین طبق اصول و موازین قانون اساسی و شرع مقدس وضع شده اند ، برای تنظیم مناسبات اجتماعی بکار گرفته می شود ، در بعضی از مواقع اجرای قوانین مذکور به دلائلی بر حسب مقتضیات زمان و مکان ، اتفاقات و تحولات اجتماعی ، سیاسی به صلاح جامعه ، مردم نظام و اسلام نمی باشد . از این رو مقام ولی فقیه با بهره گرفتن از اختیاراتی که در قانون اساسی قید شده است با صدور فرمان به ترک آن مورد ف جامعه و مردم را از مفسده نجات می دهد .
وقتی حکم حکومتی می تواند مانع فرایض واجب شود ، بنابراین می تواند مانع قوانین عادی که از مباحات می باشند گردد ، به همین خاطر حاکم می تواند برای حفظ منافع و مصالح نظام و جامعه در مواقع ضروری صدور حکم نماید ، در این صورت حکم صادره بر همه حتی فقهای دیگر واجب و لازم الاجرا است .
احکام حکومتی فقیه بر دو گونه کلی است :
اول ، حکم حکومتی در تزاخم با احکام اولیه ، چنانکه در مرحله اجرا بر طبق مصالح ، حکم به تعطیل موقت حکم اولیه ( مثل حج ) می کند که پس از رفع شرایط استثنایی ، آن حکم ساقط شده و حکم اولیه
مجدداً به اجرا گذارده می شود .
دوم ، احکام حکومتی تأسیس ، این جاست که اختیارات وسیع ولی فقیه اقتضا می کند برای اداره و نظم جامعه دستوراتی صادر کند ، و این احکام ف حکم اولیه به شمار می رود و در رابطه با حوادث واقعه یا مصالح مقتضی و متغییر می باشند مانند تمام احکام انضباطی و آیین نامه ها . ( الهی ۱۳۸۹ ، ۱۷۴ )
اگر احکام اسلامی تغییر نکند و برای فقیه اجازه عدول از آن داده نشود فقه در بستر زمان دچار مشکل شده و رفته رفته از صحنه عمل در اجتماع خارج می گردد ، ولی فقیه شیعه از چنان پویایی برخوردار است که قابل انطباق با تمامی مسائل را دارد .
مصلحت بعنوان عنصر اصلی احکام حکومتی تا پیش از پیروزی انقلاب اسلامی ایران در فقه مدون شیعه کاربرد آنچنانی نداشت که علت آن دور بودن فقه و دین از عرصه حکومت بوده ، هر چند که علمای شیعه کم و بیش در این خصوص سخنانی را بیان می کردند ، ولی به دلیل اینکه هیچ گاه در مرکز حکومت و تصمیم گیریهای اداری جامعه هیچ نقشی نداشته ، بنابراین اختیارات آنچنانی نداشتند که بتوانند درخصوص مسائل اجتماعی اظهار نظر نمایند .
۲- قلمرو احکام حکومتی
یکی از مسائل عمده در احکام حکومتی ، قلمرو آن نسبت به دایره احکام اسلامی است . سؤال این است که آیا قلمرو و دایره احکام حکومتی ، تمامی موضوعات از قبیل مباحات ، واجبات و محرمات است ، یا فقط در قلمرو مباحات کاربرد دارد ؟ به عبارت دیگر ، آیا حاکم اسلامی اختیار دارد در مسائل احکام اولیه و ثانویه واقعی وجود دارد دخل و تصرف نماید ، یا فقط در مواردی که حکومت یا وجوبش صریحاً اعلام نشده اختیار دارد ؟
دامنه احکام حکومتی به احکام قضایی یا اجرایی محدود نمی شود و مجموعه دستورات و مقرراتی که براساس ضوابط شرعی و رعایت مصالح و ضرورت اجتماعی و برای عینیت بخشیدن به احکام شریعت از سوی ولی امر جامعه ، برای اداره کشور صادر و به اجرا گذاشته می شود .
درباره اینکه حکم حکومتی به کدامین یکی از کارهای انسان شامل می شود ؟
در این خصوص دو دیدگاه وجود دارد :
دیدگاه اول : معتقد است که حکم حکومتی فقط در منطقه ای که شارع مقدس حکمی بیان نکرده ، حاکم اسلامی می تواند جعل حکم نماید و صلاحیت دارد ، یعنی در مباحات می توان حکم صادر کند .
دلیل اینکه طرفداران این دیدگاه الزامات را خارج کرده اند این است که الزامیات ، احکام شریعت هستند . احکامی که توسط شارع وضع شده اند ، لذا ولی امر می تواند با احکام خود ، آنها را نقض کند و این نکته در مستحبات و کروهات نیز وجود دارد و همانطور که الزامات از احکام ثابت دین هستند ، مستحبات و مکروهات نیز از احکام ثابت هستند .
وضع احکام حکومتی ، اختصاص به وضع احکام الزامی ندارد ، بلکه ولی امر می تواند احکام کراهتی و استحبابی نیز صادر کند ، زیرا هدف واحدی بر همه این موارد سایه افکنده است و تفکیک بین احکام ولایی الزامی و استحبابی یا کراهتی منطقی به نظر نمی رسد . ( فتاحی ۱۳۹۲ ، ۹۱ )
دیدگاه دوم : بر این عقیده است که دامنه شمول احکام حکومتی شامل احکام و الزامات می شود . که امام خمینی با این گروه هم عقیده است ، چرا نظر ایشان این است که « حکومت می تواند هر امری ، جه عبادی و چه غیر عبادی که جریان آن مخالف با مصالح اسلام است ، از آن مادامی که چنین است جلوگیری کند ، حکومت می تواند از حج که از فرایض مهم الهی است ، در مواقعی که مخالف صلاح کشور اسلامی دانست موقتاً جلوگیری کند » . ( صحیفه امام ۲۰۵ ، ۴۵۱ )

۴

۱۹

۰۷/۳

۵

۲۰

۲۹/۳

- در سطح ۰۱/۰P< معنادار است
بر اساس جدول ۲۸-۴، اختلاف معناداری بین میانگین رتبه های سوالات ۱۶ تا ۲۰ از عنصر آمیخته بازاریابی محصول وجود دارد. پایین ترین میانگین رتبه مربوط به سوال ۱۶ و بالاترین میانگین رتبه مربوط به سوال ۲۰ می باشد.
فصل پنجم
بحث و نتیجه ­گیری
مقدمه
قوت و توانایی یک پژوهش به استنباط محقق از یافته‌های پژوهش و تلفیق آن به ادبیات پیشینه پژوهش بستگی دارد، تا از این طریق، بتوان نتایج را به درستی تفسیر نمود. در این فصل به خلاصه پژوهش، یافته­های توصیفی و استنباطی، بحث و نتیجه ­گیری و در نهایت به پیشنهادات پژوهش پرداخته خواهد شد. در ابتدا خلاصه پژوهش، روش، چگونگی تجزیه و تحلیل داده ­ها و اهم یافته­ ها و خلاصه­ای از آمار توصیفی و استنباطی ارائه می­ شود. در قسمت بعدی این فصل، به بحث و نتیجه ­گیری پرداخته می­ شود که در آن نتایج پژوهش با دیگر پژوهش­های مشابه در داخل و خارج کشور مورد مقایسه قرار خواهد گرفت. در انتهای این فصل پیشنهادات پژوهش ارائه خواهد شد که این بخش شامل پیشنهادات برخاسته از پژوهش و پیشنهاد برای پژوهش­های آینده می­باشد.

خلاصه پژوهش
این پژوهش با عنوان تعیین عوامل موثر بر تصمیم گیری مشتریان در انتخاب یک باشگاه ورزشی با رویکرد عناصر آمیخته بازاریابی انجام شد.
هدف پژوهش حاضر بررسی عوامل موثر بر تصمیم گیری مشتریان در انتخاب یک باشگاه ورزشی بود و تعیین اینکه کدامیک از عناصر آمیخته بازاریابی در سوق دادن مشتریان برای انتخاب یک باشگاه موثر می باشند، انجام شد. تا از این رو بتوان شناخت و مسیری درست پیش روی مدیران مراکز ورزشی در جذب و نگه­داری مشتریان قرار داد.
با توجه به اهداف تعیین شده، روش پژوهش حاضر از نوع توصیفی از نوع پیمایشی بود. جامعه آماری این پژوهش کلیه مشتریان مرد باشگاه های آمادگی جسمانی و ایروبیک شهرستان قزوین بودند که حداقل ۶ ماه سابقه فعالیت ورزشی را در این زمینه دارا بودند. آمار مشتریان مرد بیمه شده در سال ۹۰ به عنوان نمونه تعیین شد که تعداد آنها ۱۹۰۰ نفر گزارش شد. در این پژوهش، به دلیل ماهیت جامعه آماری از روش نمونه گیری تصادفی استفاده شد و سپس با شناسایی مناطق در این بخش به صورت تصادفی باشگاه­هایی که در این مناطق دارای مجوز رسمی از اداره کل ورزش و جوانان شهرستان بودند مورد بررسی قرار گرفتند.
برای جمع آوری اطلاعات پژوهش حاضر از روش­های کتابخانه­ای و شیوه ­های میدانی استفاده شده است. ابزار گردآوری داده ­های پژوهش از پرسشنامه یی بود که جهت تعیین روایی محتوا در اختیار چند تن از اساتید مدیریت ورزشی کشور قرار گرفت. لذا محقق ابتدا با بهره گرفتن از عناصر چهارگانه آمیخته بازاریابی موجود (عناصر محصول، قیمت، مکان و ترویج). و مطالعه مقالات و مشاوره با خبرگان امر در این زمینه اقدام به تدوین گویه های اولیه تحقیق خواهد نمود. در ادامه با بهره گرفتن از روش های آماری (تحلیل عاملی اکتشافی و تاییدی). نسبت به تعیین روایی سازه ابزار تحقیق اقدام کرد. این پرسشنامه شامل ۲۱ سوال بود که در ۴ عامل آمیخته بازاریابی دسته بندی شده بود. این ابزار در تحقیقات رنجبریان و همکاران (۱۳۸۵)، نیز مورد استفاده قرار گرفته بوده است. پرسشنامه پژوهش حاضر بر اساس پیوستار لیکرت (مقیاس پنج گزینه­ای لیکرت). تنظیم شده است.
روش آماری استفاده شده در این پژوهش شامل آمار توصیفی و استنباطی است که از آمار توصیفی برای تجزیه و تحلیل ویژگی­های جمعیت شناختی و رسم جداول فراوانی و نمودارها و شاخص­ های پراکندگی مانند انحراف معیار استفاده شد. از آزمون کولموگروف اسمیرنف برای چگونگی توزیع داده ­ها استفاده شد. در ادامه ضمن رعایت پیش فرض توزیع طبیعی داده ها، از آزمون تحلیل عاملی اکتشافی برای استخراج مولفه ها و گویه ها اصلی تحقیق و از آزمون تحلیل عاملی تاییدی برای بیان تایید موارد استخراج شده استفاده شد. در ادامه از آزمون تی تک نمونه برای اهمیت سنجی هر یک از گویه ها و عوامل آمیخته بازاریابی و از آزمون فریدمن برای اولویت بندی عناصر بازاریابی استفاده شد.
یافته­های توصیفی پژوهش
نتایج توصیفی به دست آمده از این پژوهش به این شرح است. ۶/۲۹% آزمودنی­ها مجرد و ۴/۷۰% آنان متأهل بودند. از سویی دیگر ۴۲% مشتریان باشگاه­های ورزشی در پژوهش حاضر در محدوده سنی ۲۱ تا ۳۰ سال قرار داشتند که بیشترین درصد را به خود اختصاص دادند. همچنین ۴/۳۰% آزمودنی­ها بین محدوده سنی ۳۱ تا ۴۰ سال، ۲/۱۵% در محدوده سنی ۴۱ سال به بالا، ۴/۱۲% افراد در محدوده سنی کمتر از ۲۰ سال قرار داشتند که کمترین درصد را به خود اختصاص داده بودند.
از نظر وضعیت شغلی آزمودنی­ها، ۳/۳۳% نمونه­ها دارای شغل آزاد بودند که بیشترین درصد را به خود اختصاص داده بودند همچنین ۳۲% آزمودنی­ها دانشجو، ۲/۱۹% کارمند و ۶/۱۵% نمونه­های پژوهش حاضر دانش آموز بودند که کمترین درصد را به خود اختصاص داده بودند.
از نظر سطح تحصیلات آزمودنی­های پژوهش، ۴/۳۶% آنان دارای مدرک کارشناسی بودند که بیشترین درصد را به خود اختصاص داده بود. ۲۴% دارای مدرک دیپلم و زیر دیپلم، ۴/۲۴% افراد فوق دیپلم ۲/۱۵% دارای مدرک کارشناسی ارشد و بالاتر، که کمترین درصد را به خود اختصاص داده بودند.
از نظر سابقه فعالیت ورزشی، ۸/۴۶ درصد از آزمودنی­ها دارای سابقه بین ۲ تا ۳ سال بوده و تنها ۲/۹ درصد پاسخ دهندگان با سابقه کمتر از یک سال در باشگاه مشغول فعالیت می باشند. از نظر فاصله منزل تا باشگاه ۸ درصد آزمودنی ها فاصله ای بین ۲ تا ۴ کیلومتر و ۴۴ درصد از مشتریان فاصله ای بین ۱ تا ۲ کیلومتر از منزل تا باشگاه دارند.
از نظر نحوه آشنایی با باشگاه، ۶/۳۷ درصد از مشتریان از طریق آشنایان و دوستان، ۲/۳۵% از طریق جستجوی شخصی و تنها ۲/۲۷ درصد آنها از طریق تبلیغات بکارگرفته شده خود باشگاه، با مکان آن آشنایی پیدا کرده اند.
۲/۲۹% آزمودنی­ها انگیزه خود را از ورزش کردن کسب آمادگی بدنی ذکر کرده ­اند که دارای بیشترین درصد در پژوهش حاضر بود. ۶/۹% هدف را تناسب اندام، ۲/۱۵% نمونه­ها با هدف سلامتی، ۲۰% کنترل وزن، ۸% ارتباط با مردم و اجتماعی شدن، ۱۲% افراد رسیدن به سطوح بالای قهرمانی و ۶% هدف آرامش سازی را از مهمترین انگیزه و اهداف خود از ورزش کردن عنوان کرده ­اند.
از نظر آگاهی از وضعیت سایر باشگاه های مشغول فعالیت، ۸/۶۴ درصد از آزمودنی­ها از این موضوع اطلاع داشته و در مقابل ۲/۳۵ درصد پاسخ دهندگان از این وضعیت آگاهی ندارند. از نظر میزان استفاده هفتگی از باشگاه، بیشترین وکمترین آن به ترتیب با ۴/۴۴ درصد و ۱۴ درصد مربوط به دفعات” دو روز” و طبقه “یک روز در هفته” می­باشد.
همچنین بالاترین و پایین­ترین میانگین­های بدست آمده بر تصمیم گیری مشتریان در انتخاب باشگاه­های ورزشی به ترتیب از بالاترین ارزش­های بدست آمده در درون گروه نمونه که در اولویت نخست قرار گرفتند عبارتند از: نظافت و آراستگی محیط داخل باشگاه (۰۳/۴)، توجه کافی به خواسته ­ها و نیازهای مشتریان (۹۵/۳). و داشتن سرویس های بهداشتی و رختکن و حمام مناسب (۸۹/۳). بود. همچنین پایین­ترین ارزش­هایی که از نمونه بدست آمد و در ۳ اولویت آخر قرار گرفتند عبارتند از: ارسال پیامک از طریق تلفن همراه (۷۲/۲)، تبلیغات عمومی مناسب در جراید و سطح شهر (۸۲/۲). و ظاهر و نمای بیرونی مناسب باشگاه (۹/۲)، بوده است.
از تحلیل عاملی اکتشافی با چرخش واریماکس برای شناسایی گویه های اصلی پرسشنامه استفاده شد. از آنجا که پرسشنامه شامل ۴ عنصر آمیخته بازاریابی ورزشی (عناصر محصول، قیمت، مکان و ترویج). بود از تحلیل عاملی برای بیان اکتشاف سوالات هر بخش استفاده شد. همچنین قبل از انجام آزمون تحلیل عاملی ابتدا از آزمون KMO و تست کرویت بارتلت برای هر کدام از عوامل ها انجام شد که نتایج این آزمون­ قابل قبول بود. پس از آن از آزمون تحلیل عاملی برای خرده مقیاس­های هر متغیر انجام گرفت. بار عاملی تمامی خرده مقیاس­های متغیرها بالاتر از ۵/۰ بود که حاکی از اعتبار قابل قبول حکایت می­کرد. همچنین برای پایایی هر خرده مقیاس پژوهش از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شد که پایایی تمام خرده مقیاس­های پژوهش حاضر بیش از ۷/۰ بدست آمد که از سطح قابل قبولی برخوردار بود.
یافته­های استنباطی پژوهش
یافته­های استنباطی حاصل از فرضیه ­های پژوهش به شرح زیر آمده است.
از سویی دیگر پس تایید پیش فرض نرمال بودن توزیع طبیعی داده ها، برای بررسی همبستگی میان متغیر و خرده مقیاس­های پژوهش از همبستگی مک پیرسون استفاده شد. نتایج نشان داد بین ترویج با مکان و محصول و همچنین بین قیمت با مکان و بین مکان با محصول همبستگی معناداری در سطح (۰۱/۰P<). وجود دارد. همچنین بین ترویج با قیمت و محصول با قیمت همبستگی معناداری در سطح (۰۵/۰P<). وجود دارد.
در مورد فرضیه اول که بیانگر وجود اهمیت برای هر یک از سوالات عوامل چهارگانه آمیخته بازاریابی ورزشی بود، با توجه به اینکه سطح معنی داری آزمون تی یک گروهه برای تمام سوالات بجز سوالات ۱۱، ۴، ۵ و ۱۵ کمتر از ۰٫۰۱ است، نسبت افرادی که برای اهمیت این سوالات پاسخ‌های بالای متوسط را انتخاب کردند، زیاد می­باشد.لذا می‌توان ادعا نمود که این سوالات در جامعه مورد بررسی از اهمیت بالایی برخوردار بوده است. اما سوالات ۱۱، ۴، ۵ و ۱۵ از اهمیت قابل قبولی برخوردار نبوده اند.
در فرضیه دوم که بیانگر وجود اهمیت برای هر یک از مولفه های اصلی تحقیق (۴ عنصر آمیخته بازاریابی ورزشی عناصر محصول، قیمت، مکان و ترویج). بود، با توجه به اینکه سطح معنی داری آزمون تی یک گروهه برای تمام عوامل کمتر از ۰٫۰۱ است، نسبت افرادی که برای اهمیت این عوامل پاسخ‌های بالای متوسط را انتخاب کردند، زیاد می­باشد. لذا می‌توان ادعا نمود که این سوالات در جامعه مورد بررسی از اهمیت بالایی برخوردار بوده است. یعنی اهمیت عوامل مذکور به عنوان عواملی برای تصمیم گیری مشتریان در انتخاب باشگاه در سطح بالایی قرار دارد.
در فرضیه سوم که بیانگر اولویت بندی گویه های عامل قیمت بود، مشخص شد که اختلاف معناداری بین میانگین رتبه های سوالات ۱ تا ۴ از عنصر آمیخته بازاریابی قیمت وجود دارد. پایین ترین میانگین رتبه مربوط به شهرت مناسب و تصویر خوب باشگاه و بالاترین میانگین رتبه مربوط به ساعات کاری روزانه مناسب با برنامه روزمره مشتریان می باشد (۰۵/۰P<).
در فرضیه چهارم که بیانگر اولویت بندی گویه های عامل مکان بود، مشخص شد اختلاف معناداری بین میانگین رتبه های سوالات ۵ تا ۹ از عنصر آمیخته بازاریابی مکان وجود دارد. پایین ترین میانگین رتبه مربوط به برقراری ارتباط و اطلاع رسانی مستمر باشگاه و بالاترین میانگین رتبه مربوط به ارسال پیامک از طریق تلفن همراه می باشد (۰۵/۰P<).
در فرضیه پنجم که بیانگر اولویت بندی گویه های عامل ترویج بود، مشخص شد اختلاف معناداری بین میانگین رتبه های سوالات ۱۰ تا ۱۵ از عنصر آمیخته بازاریابی ترویج وجود دارد. پایین ترین میانگین رتبه مربوط به تناسب شهریه با نحوه ارائه خدمات به مشتری و بالاترین میانگین رتبه مربوط به امکان دسترسی سریع و راحت به باشگاه می باشد (۰۵/۰P<).
در فرضیه ششم که بیانگر اولویت بندی گویه های عامل محصول بود، مشخص شد اختلاف معناداری بین میانگین رتبه های سوالات ۱۶ تا ۲۰ از عنصر آمیخته بازاریابی محصول وجود دارد. پایین ترین میانگین رتبه مربوط به داشتن امکانات و تجهیزات مناسب و مدرن و طراحی زیبا در سالن و بالاترین میانگین رتبه مربوط به نظافت و آراستگی محیط داخل باشگاه می باشد (۰۵/۰P<).
در فرضیه هفتم که بیانگر اولویت بندی عوامل ۴ گانه آمیخته بازاریابی بود، مشخص شد که اختلاف معناداری بین میانگین رتبه های عوامل ۴ گانه آمیخته بازاریابی وجود دارد. پایین ترین میانگین رتبه مربوط به عامل مکان و بالاترین میانگین رتبه مربوط به عامل محصول می باشد (۰۵/۰P<).
بحث و نتیجه گیری
منطبق کردن یافته‌های پژوهش با اصول علمی نیازمند هم خوانی با نتایج تحقیقات دیگر پژوهشگران است. در این قسمت تحلیل یافته‌ها با توجه به ادبیات پژوهش که با مؤلفه‌های این پژوهش ارتباط دارند، توضیح داده می‌شود و در نهایت نتیجه گیری انجام گرفته و پیشنهادها ارائه می‌شوند.

استاد در ادامه‌ی بحث، چنین فرموده‌اند:
توجه انسان کامل به عالم ظاهر و عالم اجسام در قوس نزولی کمال او می‌باشد، چنان که بازگشت به مقام اصلی خود که عالم ارواح باشد، در قوس صعودی کمال وی است. توجه به عالم ظاهر اگر چه نقص است، ولی از جهتی و به اعتباری دیگر کمال است؛ چه نقص نظر به مرتبه‌ی کمال نقص است، و لیکن به قیاس به مرتبه‌ی جامعیت کمال است، مثلاً وجود حشرات و حیوانات موذیه در حد ذات نقص است، ولی نسبت به هیئت مجموعی عالم کمال است.

کفر هم نسبت به خالق حکمت است

چون به ما نسبت کنی کفر آفت است^[۳۰۰]

از اینجا سرّ ابتلای انبیا و اولیا ظاهر می‌شود؛ زیرا ابتلای ایشان از جهت این است که اسماء قهر را جامعند و به هر اندازه که جامعیت تمام‌تر باشد، ابتلا بیشتر است. لذا خاتم انبیا : فرمود: «ما إوذی نبیّ مثل ما إوذیت»^[۳۰۱].
برای توضیح، مثال دیگری ذکر کنیم: علم نحو نظر به علم فلسفه نقص است؛ اما نظر به جامعیت کمال است؛ زیرا اگر شخصی دارای علوم فلسفیه باشد ولی علم نحو نداند، با این که مرتبه‌ی عالیه را دارا است ناقص است؛ زیرا که مرتبه‌ی جامعیت را فاقد است.^[۳۰۲]

تمام سخن استاد در این مقام، برای تبیین مراد قیصری است مبنی بر این که ممکن است امری نسبت به یک امر نقص باشد، اما همان امر نسبت به امر دیگری کمال باشد که در این مقام، مقصود همان جامعیت است.
۱ـ ۳٫ سرِّ هبوط آدم
استاد در تکمیل بحث جامعیت شاهدی دیگر می‌آورد و اشاره به قصه‌ی آدم ابو البشر کرده و فرموده است:
سرّ هبوط آدم ۷ از بهشت به عالم اجسام ـ که در قرآن مجید، کتب انبیای سلف و کلمات حکمای اقدمین به طریق رمز بدان اشارت شده است ـ این است که آدم اگر چه به حسب روحانیت در جنت عقلی بود و دارای کمال اتم یعنی مظهریت صفات تنزیهیه بود؛ ولی در این مرتبه، مظهریت صفات تشبیهیه را نداشت و صفات تشبیهیه اگرچه نسبت به صفات تنزیهیه نقص است و لیکن نسبت به مرتبه‌ی جامعیت و اکملیت کمال است. پس آدم به واسطه‌ی خطیئه‌ی تکوینیه یعنی استعداد ذاتی که در نهادش بود، از جنت عقلی به عالم سُفلی هبوط کرد و در عالم عقلی و روحانی چون که موجودات عقلی فعلیات محض هستند، هنوز صفات تشبیهیه وجود نداشت. آدم بعد از بودن در جنت عقلی به اغوای شیطان که وهم و خیال در عالم صغیر انسانی مظهر آن است، هبوط کرد و علت هبوط آدم این بود که هر کمالی را که در استعداد او است، به فعلیت آورد و دارای صفات تشبیهیه نیز شود تا مرتبه‌ی اکملیت و استحقاق خلافت وی حاصل شود؛ زیرا استحقاق خلافت الهیه بدون مرتبه‌ی جامعیت ممکن نیست؛ لذا خداوند در جواب ملائکه که گفتند: «نحن نسبح بحمدک و نقدس لک»^[۳۰۳]، فرمود: «إنی أعلم ما لا تعلمون»^[۳۰۴].^[۳۰۵]
۱ـ ۴٫ انسان کامل عالم صغیر
استاد در باب مظهریت انسان کامل اشاره کرده‌اند که چون عقل اول حاوی وجودات مادون خود است و به وحدانیت و ربوبیت خدا اقرار دارد، این اقرار همان اقرار وجودات است که به نحو جمع در عقل اول مجتمع هستند. و از طرفی چون انسان کامل در جامعیت وجود اشیا، مظهر عقل اول است، لذا انسان کامل را عالم صغیر نامیده‌اند.^[۳۰۶]

• فصل دوم: عالم کبیر، صورت حقیقی انسانی

۲ـ ۱٫ حقیقت انسانی
استاد در این‌باره آورده است که حقیقت انسانیه در حضرت واحدیت عین ثابت آن حضرت است. و سپس اضافه فرموده است که نسبت اسم الله به باقی اسماء به دو نحو اعتبار می‌‌شود:
اول، سریان وحدانی اسم الله در تمامی اسمای الهی؛ پس به این اعتبار نسبت اسم الله به باقی اسمای الهی، نسبت مجمل به مفصل است.
دوم، اشتمال اسم الله بر باقی اسمای الهی که به این اعتبار، نسبت اسم جلاله الله به باقی اسمای الهی کل مجموعی به اجزای مجموعه است و این کلمات مقدمه است برای این که بیان شود که این نسبت در حقیقت محمدیه که مظهر اسم الله است نیز جاری و ساری است؛ زیرا مظهر با ظاهر متحد و یکسان است. بنا بر این، حقیقت انسانیه به اعتبار اول، عین اعیان است و به اعتبار دوم، تمام اعیان هستی است. لذا عرفا بنا بر اعتبار دوم گفته‌اند که انسان کاملْ عالَم کبیر است؛ چون تمام هستی در او است.^[۳۰۷]

پس به صورت عالم اصغر تویی

پس به معنا عالم اکبر تویی^[۳۰۸]

در ادامه‌ی بحث ایشان چنین نتیجه‌گیری فرموده‌اند:
پس هر فردی از افراد عالم مظهر انسان کامل است؛ چه در وجود علمی و عین ثابت و چه در وجود عینی و خارجی. از این است که خاتم انبیاء ۹ فرمود: «آدم و من دونه تحت لوائی»^[۳۰۹] و همین است معنای قول شارح که عالم صورت حقیقت انسانیه است.
از آنچه بیان شد، معنای قول پیغمبر ۹ واضح می‌شود که فرمود: «کنت نبیاً و آدم بین الماء و الطین»^[۳۱۰]؛ زیرا آن حضرت به حسب روحانیت متّحد با عقل اول است که اولین صادر از واجب می‌باشد و مشتمل بر تمام وجودات مادون به نحو بساطت است چنان که حقیقت انسانیه دارای تمام وجودات است و هر کدام از موجودات مظهری از انسان کامل است؛ پس به حسب روحانیت و مرتبه بر آدم تقدم دارد.

گر به صورت من ز آدم زاده‌ام
از برای من بُدَش سجدِه‌یْ ملک

کوه های این شهرستان دارای مناظر بسیار پرپیچ و خم و جالبی می باشند که برای جاذبه های توریستی مسئله ای درخور توجه و دیدنی می باشند. سماموس، بزاکوه و شاه البرز از کوه های منشعب شده از سلسله جبال البرزند که عمدتا در جنوب شهرستان رامسر قرار گرفته اند.با شکوه ترین قله این کوهستان خشم چال با بیش از ۴۵۰۰ متر ارتفاع می باشد که همواره با برف و یخچالهای دایمی پرشده و آبشار رایج در دامنه شمالی آن در اشکورات قرار گرفته است.

در شهرستان رامسر در منطقه کتالم و سادات شهرکوهی است موسوم به مارکوه که دخمه‌های متعدد دارد. بالای این کوه جایی دارد مشهوربه نقارخانه هرگاه سنگی بر آن بزنند صدای طبل حادث می‌شود و تا نیم فرسخ راه آن صدا می‌رود. فضای قلعه بقدری است که حدود یکصد تن سرباز می‌تواند در آن سکنی گزیند. آثار و قطعات تنگهای سفالین در قلعه دیده می‌شود، مصالح بنای این قلعه سنگ و گچ غربالی است و برجها بر روی آن برجای مانده است. مقبره چهل شهید در غرب قلعه مارکو و شرق دهکده کتالم، در غرب قلعه مارکو بقعه محقر و گورستانی عظیم معروف به چهل شهید است. چنانکه معروف است این شهدا در یک روز کشته شده‌اند ظاهراً این کشتار دسته‌جمعی در جنگی است که در پای این قلعه اتفاق افتاد(www.ramsarplaza.com). نمای این قله در تصویر شماره ۵ دید ه می شود.
شکل شماره ۳-۵- نمای قله مارکوه
منبع:www.caspian.ir
قله مارکوه مخروطی شکل، مشجر و جدا شده از سلسه جبال البرز بوده که در فاصله شش کیلومتری شرق رامسر و سه کیلومتری ساحل دریا و محور ارتباطی تنکابن به رامسر واقع شده است. این کوه صخره‌ای با وسعت ‪ ۶۰۰هزار مترمربع با انواع درختچه‌ها، درختان انجیلی، بلوط، شمشاد و ازگیل پوشیده شده و ارتفاع قله از سطح دریا حدود ‪ ۵۰۰ متر بوده که احداث ‪ ۳۴۰ پله در ضلع جنوبی کار صعود را آسان می‌کند. وجود شهر کتالم، چشم‌اندازهای زیبای آن به‌دریا، مزارع برنج و باغات چای و مرکبات در شمال قله، تسلط به تپه‌ها و ارتفاعات سرسبز البرز و روستاهای اطراف و رودخانه نسارود در شرق به این مکان موقعیتی ویژه بخشیده است. در بلندترین نقطه مارکوه بقایای یک قلعه برجای مانده که احتمالا محیط دیده‌بانی حاکمان قدیم منطقه بوده است(سجادی،۱۳۸۴،ص۱۰۵).
۳-۵-۶ غارها
در شهرستان رامسر چهار غار شناسایی شده است.غارهای زیبا و دیدنی و تاریخی رامسر عبارتند از :
غارگرگرلوکا:
این غار دارای شیبی تند بوده و در منطقه صعب العبور از ارتفاعات کوه ایلمیلی با دیواره های صخره ای قرار دارد . لوکا به زبان محلی به سوراخ و شیار گفته می شود . این غار عجیب بسیار زیبا و دیدنی است .
غار یاغی لوکا :
غار یاغی لوکا دارای شیبی ۹۵ درجه بوده که دهنه بالایی غار سه متر می باشد و حدود هزار متر از سطح دریا ارتفاع داشته و در شمال غربی رامسر واقع است .
غار بام بامه :
این غار در جنوب هتل و جنوب غربی محله رمک در میان جنگلهای پوشیده از درختان کهنسال در فاصله دویست متری دامنه کوه قلعه بند قرار گرفته است. دهانه آن بشکل مثلث بوده و حدود ۴۰ متر عمق دارد و احتمالا در گذشته محل اختفای اشیای با ارزش و عتیقه بوده است . غار بام بامه دیدنی , ترسناک و از عجایب رامسر محسوب می شود .
غار شب پره چال :
این غار به علت وجود شب پره ( خفاش ) فراوان و آویزان در داخلش به این نام معرف شده است و می گویند راه مخفی قلعه های اطراف بوده است . غار شب پره چال هم زیبا و دیدنی است به شرطی که از خفاش ها نترسید(سجادی،۱۳۸۴،ص ۲۱۱).
۳-۶ جاذبه‌های تفریحی و ورزشی
دریای نیلگون خزر در منطقه به همراه جنگل‌ها و کوهستانها، عرصه‌های کم‌نظیری برای انواع ورزش‌های آبی و کوهستانی را فراهم آورده است. سواحل منطقه چنانچه ظرفیت حواشی رودخانه‌ها هم در نظر گرفته شود می‌تواند پذیرای تعداد کثیری شناگر در روز باشد. علاوه بر ورزش شنا، موقعیت برای اسکی روی آب و قایقرانی فراهم می‌باشد به این ورزش‌ها ورزش ماهیگیری نیز به عنوان یک ورزش بومی در حال رشد که دارای زمینه گسترده‌ای است می‌توان اضافه کرد وجود انواع ماهی‌های سرد‌آبی و گرم آبی دامنه این ورزش فرح بخش و مفید را وسعت می‌بخشد. وجود رشته کوههای البرز با قله‌های مرتفع در منطقه قابلیت‌های بالقوه‌ای را در زمینه ورزش‌های کوهستانی به نمایش می‌گذارد قابلیت‌های ورزش کوهنوردی همراه با رشته‌های فرعی از قبیل سنگ‌نوردی و غار نوردی و صخره‌نوردی با وجود قله‌های بسیار بلند امکانات وسیعی را بخود اختصاص داده است. در زمینه ورزش اسکی برای مدتی از سال می‌توان در دامنه‌های جنوبی شهرستان اقدام به ایجاد پیست اسکی کرد. شکار یکی دیگر از امکانات ورزشی کوهستانی است که در این شهرستان زمینه بسیار گسترده‌ای دارد. ورزش‌های کوهستانی و آبی مانند سایر ورزش‌های دیگر نیازمند انواعی از تأسیسات و تجهیزات و خدمات است طوری که بدون تدارک آنها، امکان استفاده از فضاهای طبیعی برای این گونه ورزش‌ها غیر ممکن یا بسیار محدود است. امروزه بدلیل نبود تأسیسات و تجهیزات بهره‌برداری‌ها در این زمینه‌به کمترین حد ممکن رسیده است(www.ramsarplaza.com).
۳-۶-۱ تله کابین رامسر
تله کابین رامسر به عنوان بزرگترین تله کابین کشور از کنار ساحل خزر تا ارتفاعات جنگلی با ۴۰ کابین به طول ۲ کیلومتر امتداد دارد و توسط بخش خصوصی ایجاد شده است. تله کابین رامسر تنها تله کابین  در خاورمیانه است که ساحل دریا را به ارتفاعات جنگلی متصل می‌کند.همانطور که در شکل شماره ۹ دیده می شود این تله کابین که به واحدهای پذیرایی و اماکن تفریحی- گردشگری مجهز است با ظرفیت۵۰ کابین ظرفیت حمل۴۵۰ نفر درساعت را دارد.تله کابین رامسر در ۵ کیلومتری غرب رامسر و ۳۰۰ متری شهر چابکسر قرار دارد.
شکل شماره۳ - ۶ - تله کابین رامسر
منبع: نگارنده
این تله کابین در فاصله ۱۰ دقیقه از رامسر به سمت چابکسر از مبدا ساحل تا بر فراز کوه ایلمیلی امتداد یافته است. و دارای محیطی جذاب می باشد که با توجه به وجود پیست کارتینگ و مراکز خرید و کافی شاپ و مراکز تفریحی محیطی شاد و کامل را رقم زده است.
۳-۶-۲ پلاژ های رامسر:
به علت نزدیکی دریا به شهر ، پلاژهای شهر رامسر نقش عمده‌ای در جذب توریسم ایفا می‌کنند.
پلاژهای رامسر عبارتند از:
پلاژ لیدو:
مکانی دنج و خانوادگی با آلاچیقی در دریا که در منطقه ساحلی لیدو واقع است. رستوران قهوه‌خانه و چند فروشگاه صنایع دستی و غذایی نیز در آن وجود دارد.
پلاژ توسکا سرا:
این پلاژ نام خود را از رستوران و استخر توسکاسرا گرفته و دارای رستوران، فروشگاه صنایع دستی و حیوانات تاکسیدرمی شده، کتاب فروشی، قایق سواری، شهر بازی، سالن تیراندازی و محل شنا است.
پلاژ شهرداری:
این پلاژ در انتهای خیابان ۲۰ متری و در منطقه‌ای زیبا با فضاسازی جدید واقع شده و دارای صنایع دستی، فروشگاه‌های مواد غذایی، قهوه خانه و رستوران است.در تصویر زیر مسیر دستیابی به این پلاژ دیده می شود.
شکل شماره۳ -۷-مسیر پلاژ شهرداری- بلوار معلم
منبع: نگارنده
۳-۷ جاذبه های تاریخی و فرهنگی
در شهرستان رامسر دو کاخ وجود دارد که یکی متعلق به مادر محمدرضا شاه پهلوی است که هم اکنون به عنوان فرمانداری از آن استفاده می‌شود و دیگری کاخ محمد رضا شاه پهلوی می‌باشد که بلااستفاده مانده است. زیارتگاه‌ها و اماکن‌مذهبی شهرستان رامسر در رامسر، جواهرده کتالم، گالش محله و سادات شهر و روستاهای اطراف پراکنده می‌باشند. بنابر اطلاعات سازمان میراث فرهنگی مازندران در این شهرستان بناهای تاریخی به ثبت رسیده اند عبارتند از:
- هتل قدیمی بنیاد متعلق به زمان پهلوی اول به شماره ثبت آثار ملی ۱۵۲۰
- بلوار مقابل هتل متعلق به زمان پهلوی اول به شماره ثبت آثار ملی ۱۵۲۱
- باغ و کاخ واقع در غرب هتل بزرگ متعلق به زمان پهلوی اول به شماره ثبت آثار ملی ۲۳۲۳
- بقعه پلاسید واقع در سادات شهر و حیاط آن که به عنوان حریم محسوب می‌شود.
- فضای سبز و باغات حد فاصل بین هتل بزرگ و بلوار که مجموعه زیبایی را بوجود آورده‌اند.
در ضمن به تازگی ساختمان قدیمی محل اقامت (کاخ) خواهر شاه‌سابق تبدیل به موزه شده است(www.ramsarplaza.com).
۳-۷-۱ هتل قدیم رامسر
هتل قدیم و عمارت کازینو رامسر به سال ۱۳۱۰ ش همزمان با تجدید بنای شهر زیبای رامسر که در آن عهد به سخت سر معروف بود بنا گردید که در سال ۱۳۱۲ ش به بهره برداری رسید و مهندس و نقشه پرداز آن یک مهندس ارمنی تحصیل کرده در آلمان بود. این هتل با معماری بسیار زیبا در مرکز شهر در دامنه کوههای مشجر و فضای سبز با محوطه‌سازی چشم نواز واقع شده است. بنا به اظهار مطلعین در این بنا آهن و میله گرد به کار برده نشده و همه ی مصالح آن از آجر و سیمان و بتون است. زیربنای این هتل حدود پنج هزار متر مربع در سه طبقه به لحاظ نوع معماری ، زیبایی، موقعیت مکانی و تجهیزات یکی از مشهورترین هتل‌های خاورمیانه به شمار می‌رود(سجادی،۱۳۸۴،ص۲۵۰). نمای این هتل قدیمی و زیبا در شکل زیر دیده می شود.
شکل شماره۳- ۸- هتل قدیم رامسر
منبع: www.hamshahrionline.ir
۳-۷-۲ کاخ موزه (موزه تماشاگه‌خزر):
این موزه در محل کاخ سلطنتی رامسر و در مجاورت غرب هتل بزرگ قرار داشته که علاوه بر اشیایی که به نمایش گذاشته ساختمان کاخ نیز دیدنی است. این بنا در اوایل دوران پهلوی در میان باغی بزرگ باشیوه معماری اروپایی ساخته شده است، سنگهای مرمر سفیدرنگ در تزیینات خارج بنا و ستونها و مجسمه حیوانات بکار رفته به این کاخ جلوه‌ای ویژه بخشیده است. هم‌اکنون آثاری از هنرمندان مشهور ایران و جهان شامل مجسمه‌های برنزی و سنگی، تابلوهای نقاشی و فرش در این کاخ در معرض دید عموم مردم قرار دارد(همان،ص ۹۹).در تصویر زیر نمای خارجی این کاخ موزه به چشم می خورد.

کارایی ساختاری یک صنعت متوسط وزنی کارایی شرکت های آن صنعت به دست می آید.با بهره گرفتن از معیار کارایی ساختاری می توان کارایی صنایع مختلف با محصولات متفاوت را مقایسه کرد. ( امامی میبدی .۱۳۸۰)
د- کارایی مقیاس
کارایی مقیاس یک واحد از نسبت « کارایی مشاهده شده » آن واحد به « کارایی در مقیاس بهینه » بدست می آید.هدف این کارایی تولید در مقیاس بهینه می باشد.
بعد از آشنایی با انواع کارایی باید دانست که کارایی به عنوان یک نسبت عموماً از رابطه زیر محاسبه می گردد:
به طور مثال ، کارایی یک واحد صنعتی که برای آن فقط یک ورودی ( نهاده ) ماننده هزینه و یک خروجی ( ستاده) مثل درآمد در نظر گرفته می شود عبارتست از:

در مقایسه کارایی این واحد صنعتی با سایر واحدهای صنعتی مشابه ، واحدی کاراست که هزینه کمتری (ورودی کمتر) نسبت به درآمد ثابت ( خروجی ثابت) و مشابه داشته ویا باهزینه های یکسان (ورودی مساوی) ، درآمد بیشتری (خروجی بیشتری) ارائه نماید.در صورتی که در مخرج کسر فقط یک نوع ورودی مانند نیروی انسانی یا سرمایه قرار گیرد ، از آن به عنوان بهره وری جزیی ، مانند بهروه وری کار یا سرمایه نام برده می شود .بهره وری جزیی را بهره وری تک منبعی نیز می گویند در محاسبه بهره وری جزیی ، خروجی را می توان به صورت واحد یا حجم( مثل تن، لیتر، مقدار جعبه و…) نشان می داد. در صورتی که میزان ورودی و خروجی به این گونه قابل تعریف نباشد یا تعریف آن مشکل باشد از ارزش پولی آنها ، ( مثل هزینه ریالی تولید یا میزان فروش ریالی و…) در محاسبات می توان استفاده کرد ( همفری و هابس^[۶۸]،۱۳۷۶).
مثال ، یک کارگاه کارتن سازی را در نظر بگیریدکه در هر روز ۳۰۰ کارتن تولید میکند. این کارگاه دارای ۲ کارگر و یک ماشین می باشد که روزانه ده ساعت به تولید اشتغال دارد.در صورتی که این کارگاه روزانه ۴۵۰ متر مقوا و ۲ لیتر چسب مصرف نماید ، بهره وری جزیی آن به صورت زیر محاسبه می گردد.
۲ کارگر روزی ۱۰ ساعت کار می کنند که مجموعاً ۲۰ نفر ساعت کار وجود دارد
۱ ماشین روزی ۱۰ ساعت کار می کنند که مجموعاً ۱۰ ساعت کار انجام می دهد
دقت کنید که تلاش تصادفی برای بهبود ممکن است منجر به افزایش کارایی یک منبع و کاهش کارایی منبع دیگر گردد و نهایتاً سازمان را در وضعی بدتر از آنچه که بوده قرار دهد.محاسبه کارایی تکی منابع به تنهایی نمی تواند چندان مفید باشد مگر اینکه معیاری برای مقایسه با آن وجود داشته باشد.این معیار ،استانداردی است که یک کارخانه برای خود بر اساس
الف- استفاده از نتایج به دست آمده در یک دوره گذشته یا؛
ب- استفاده ازنتایج فوق العاده یک دوره گذشته یا؛
ج- استفاده از استانداردهای صنعت یا؛
تعیین نتیجه لازم از طریق نمونه گیری یا مطالعه زمان به دست می آید.
این مقایسه در خصوص کارایی کل یک شرکت با سایر شرکت ها نیز میسر است.مقایسه کارایی یک کارخانه با سایر کارخانه های موجود درآن صنعت ، کارایی نسبی نامیده می وشد. به منظور بهبودی کارایی به پنج طریق زیر می توان عمل کرد:
الف- افزایش ورودی و به دست آوردن خروجی بیشتر؛
ب- ثابت نگاه داشتن ورودی و افزایش خروجی؛
ج- کاهش ورودی و کاهش کمتر خروجی؛
د- کاهش ورودی و ثابت نگهداشتن خروجی؛
ه- کاهش ورودی و افزایش خروجی(مهرگان،۱۳۸۷: ۴۶-۴۳)

۲-۱۴-۳ تعریف کارایی اقتصادی

کارایی اقتصادی عبارتست از نسبت میزان محصول قابل استفاده به نسبت میزان منابع تولیدی که برای تولید ان محصول بکار رفته است. قابل استفاده بودن محصول و یا ارزش آن در جامعه به وسیله پول تعیین می گردد .به همین طریق قابل استفاده بودن و یا ارزش منابع تولیدی نیز بر حسب پول سنجیده می شود.
تلاش برای تحصیل سود انگیزه فعالیت های تولیدی موثر در جامعه به شمار می رود. هر قدر یک موسسه تولیدی کارایی بیشترین داشته باشد، سود آن موسسه نیز بیشتر خواهد بود. به عبارت دیگر کارایی هر روش تولیدی بر حسب ارزش محصول بدست آمده در ازاء ارزش هر واحد از منابع تولید به کار رفته اندازه گیری می شود. هر قدر ارزش پولی محصول بدست آمده در ازاء یک واحد پول از منبع تولید ( یعنی در ازاء یک تومان منبع تولیدی ) بیشتر باشد کارایی اقتصادی نیز بیشتر خواهد بود. این مطلب را به صورت معکوس نیز می توان بیان کرد , بدین ترتیب که هر قدر میزان منابع تولیدی به کار رفته به مقداری برابر با آنچه که بتوان با یک واحد پول خریداری نمود کمتر باشد , کارایی اقتصادی بیشتر خواهد بود. برای اندازه گیری کارایی اقتصادی باید برای کالاها و خدمات ارزشی تعیین نمود. هم چنین باید برای منابع تولید مختلف و نیز برای یک نوع منبع تولیدی که در چند مورد به کار می رود نیز ارزش هایی قائل شد. منابع تولیدی بر حسب اهمیت آنها در تولید کالاها بر حسب اهمیت آنها در تولید کالاها و خدمات ارزش بندی می گردد.
کارایی اقتصادی در یک موسسه تولیدی متضمن حل دو مساله است. یکی انتخاب ترکیب مناسبی از منابع تولید و دیگری انتخاب روش و طریقه تولید می باشد. انتخاب روش تولید بستگی به قیمت نسبی منابع تولیدی و میزان کالاها و خدماتی که قرار است تولید شوند دارد.هدف هر موسسه تولیدی، تولید کالا و خدمات بار ارزانترین طریق ممکن است. بدین معنا که اگر کارگر ، گران ولی سرمایه ارزان است ، موسسه تولیدی روشی را برای تولید کالا ها و خدمات به کار خواهد برد که در آن سرمایه زیادتر و کارگر کم تر به کار می رود. روشی که به عنوان با صرفه ترین روش تولید به کار می رود بستگی به میزان تولید نیز دارد.مثلاً برای تولید انبوه، ماشین های مدرن و لوازم پیشرفته مورد نیاز است. در صورتی که استفاده از ماشین و لوازم مجهز برای تولید کم به هیچ وجه مقرون به صرفه نیست و کارایی لازم را نخواهد داشت.

۲-۱۴-۴ کارایی فنی و تخصیصی

فارل^[۶۹]کارایی اقتصادی موسسات را شامل دو جز کارایی فنی و کارایی تخصیصی (یا کارایی قیمت) می داند. کارایی فنی منعکس کننده توانایی یک بنگاه در بدست آوردن حداکثر خروجی از ورودی های به کار گرفته شده ، می باشد. اما کارایی تخصیصی منعکس کننده توانیی یک بنگاه برای استفاده از ورودی ها در نسبت بهینه با توجه به قیمت و تکنولوژی تولید است. ترکیب این دو کارایی اقتصادی را تشکیل می دهد. برای درک بهتر کارایی فنی و تخصیصی منحنی تولید یکسان SS’ را در شکل زیر در نظر بگیرید.

شکل۲-۷: کارایی فنی و تخصیصی

در اندازه گیری کارایی فارل از دیدگاه ((ورودی محور )) استفاده می کند که این در واقع همان حداقل کردن هزینه ها X1 با توجه به مقدار مشخصی از محصول است. در عمل تابع تولید مرزی نامشخص بوده اما با بهره گرفتن از اطلاعات مربوط به بنگاه امکان تخمین ان وجود دارد. علت نیاز به تابع تولید مرزی آن است که اندازه گیری کارایی به طور نسبی انجام شده و باید بنگاه تحت بررسی با یک بنگاه مرجع مقایسه شود.
فرض کنید تابع تولید یکسان SS’ کاملا کاراست و لذا هر بنگاهی مانند Q که روی تابع تولید یکسان SS’ قرار گیرد و به لحاظ فنی کاراست. بنگاهی مانند P که دور از تابع یکسان قرار دارد به اندازه () از لحاظ فنی ناکاراست .زیرا بنگاه P می تواند به اندازه فاصله PQ از داده هایش کمتر استفاده کند و همان محصول را تولید کند. میزان کارایی فنی به صورت زیر محاسبه می شود.
TEi=   : کارایی فنی بنگاه P
میزان کارایی فنی بین صفر و یک است و این شاخص می تواند ناکارایی بنگاه را بیان کند. بنگاه Q که روی تابع تولید یکسان قرار دارد به لحاظ فنی کاملاً کاراست اگر فرض کنیم نسبت ورودی ها به وسیله خط هزینه نشان داده شود. کارایی تخصیص به صورت زیر محاسبه می شود .
AEi=   : کارایی تخصیصی بنگاه P
اما بنگاه Q اگر چه به لحاظ کارایی فنی روی منحنی مقادیر تولید یکسان قراردارد و کارا تلقی می شود. اما به لحاظ تخصیصی ناکاراست و به اندازه فاصله RQ نا کارایی تخصیصی دارد. زیرا بنگاه Q همان محصول را می تواند به جای قرار گرفتن روی خط BB’ با واقع شدن روی خط هزینه AA’ ارائه نماید و از نظر تخصیصی کارا عمل کند.لذا بنگاه برای تحقق این هدف باید از نقطه Q به سمت نقطه Q’ حرکت کند حال کارایی کل اقصاد به صورت زیر تعریف می شود :
=   EEi=TEi × AEi =
بنابراین کارایی کل اقتصاد از حاصلضرب کارایی فنی در کارایی تخصیصی بدست می آید(همان منبع: ۲۶- ۲۸)
برای تخمین کارایی از دو روش پارامتریک و ناپارامتریک استفاده می گردد. فارل در سال ۱۹۵۷ برای اولین بار جهت تخمین کارایی، روش ناپارامتریک را مطرح نمود. او به جای تخمین تابع تولید ، مقدار ورودی ها و خروجی های واحدها را مشاهده و مرزی برای این واحدها در نظر گرفت و این مرز را که مرز کارا نام دارد و املاک ارزیابی کارایی قرارداد(نورمن واستوکر۱۹۹۱). تحلیل پوششی داده ها روشی ناپارامتریک است. اگر یک واحد تصمیم گیری دارای یک ورودی و یک خروجی باشد در این صورت نسبت خروجی به ورودی ، به عنوان کارایی آن واحد معرفی می شود. از جمله محاسن روش های ناپارامتریک آن است که این روش ها شکل مشخصی برای ابع تولید در نظر نمی گیرد و مستقیماً با داده های مشاهده شده کار می کنند (بارگس^[۷۰]،۱۹۹۶ ).

۲-۱۵ تحلیل پوششی داده ها (DEA):

روشی مبتنی بر برنامه ریزی خطی است که بر اساس آن مدیر می تواند با بهره گرفتن از بهترین واحد تصمیم گیری( DMV) برای سایر واحدها الگوگیری نماید.تحلیل پوششی داده ها از جمله روش هایی است که علاوه بر سنجش و ارزیابی کارایی و عملکرد ، شیوه های بهبود آن را نیز به طور تفکیک با بهره گرفتن از نسبت ستاده به داده برای هر سطح جداگانه پیشنهاد و نحوه افزایش بهره وری را در تمام سطوح ارائه می دهد(ویات^[۷۱]،۱۹۹۴).
امروزه تحقیقات گسترده ای در زمینه سنجش کارایی سازمان ها صورت می پذیرد و روش های مختلفی برای تخمیــــن و اندازه گیری کارایی سازمان ها بکار می برند که می توان آنها را به دو دسته تقسیم کرد که عبارتند از پارامتری و ناپارامتری یکی از این روش ها تکنیک DAE که روش ناپارامتری و از نوع برنامه ریزی خطی است این تکنیک یک مدل ریاضـــی کارا در قلمرو تحقیق در عملیات برای ارزیابی کارایی سازمانهای همگن است ۰ جالرز ، کوپر ، رودز مدلی را ارائه کردنـد که توانایی اندازه گیری کارایی ، چندین ورودی و چندین خروجی را داشت که تحت عنوان مدل نسبت CCR نام گرفت.
در این مدل در صورتیکه هدف بررسی کارایی N واحد که هر کدام دارای M ورودی و M خروجی است مد نظر باشـــد کارایی واحد J ام ( …….. ۳ و ۲ و ۱ = j ) بوسیله رابطه (۱) محاسبه میگردد.
که در آن X_ij میزان ورودی i ام برای واحد j ام ( m ………., 2, 1 = j ) و y_rj : میزان خروجیr ام برای واحـــد j ام ( s , …….2,3, , 1 = r ) است ۰ برای ساختن مدل، فرض می شود N واحد موجود است و هدف نیز ارزیابیــــی کارایی واحد تحت بررسی ( واحد تصمیم گیرنده DMU است که ورودی ها x₁,x₂,x₃,…..x_m برای تولیـــد خروجی ها y₁,y₂,y₃,……y_s مصرف می کند ۰ چنانچه وزن خروجی ها ( قیمت خروجی ها ) بـــــــــــا u₁,u₂,u₃,……..u_s و وزن ورودی ها ( هزینه خرید ورودی ها ) با v₁,v₂,v₃,…..v_m در نظر گرفته شــود آنگاه این روش را برای سایر واحدها به ترتیب رابطه (۲)انجام میشود:
Max y= کارایی تمام واحدها) رابطه(۲)
۱ ≥(کارایی تمام واحد ها ) St:
متغیرهای مساله فوق، وزنها بوده وجواب مساله مناسب ترین ومساعد ترین مقادیررابرای وزن های واحد صفر ارائه وکارایی آن را اندازه گیری میکندکه مدل ریاضی آن به صورت رابطه(۳)می باشد.
Max z₀=
۱ ≥ St:
U_r,v_i≥۰
برای هرواحد( j=0,1,2,3,…………,n)
لازم به توضیح است درمحدودیت هابه جای عدد یک هر عدددلخواه دیگری مانند kمیتوان قرارداددراین صورت کارایی واحدها نسبت به سطح آن سنجیده می شود.
۲-۱۶ استراتژی‌های اولویت‌بندی
ممکن است برای خواننده این سؤال مطرح شود که اگر در یک مساله‌ی واقعی، از روش‌های مختلف تصمیم‌گیری چند شاخصه استفاده شود و این روش‌ها، رتبه‌بندی واحدی برای آن مساله ارائه نکنند، تکلیف چیست و کدام گزینه را باید انتخاب کرد؟
چنین وضعیتی قابل پیش‌بینی است. تصمیم‌گیرندگان برای تصمیم‌گیری در مسایل بسیار مهم، خود را محدود به یک روش نمی‌کنند امکان دارد با بهره گرفتن از روش‌های مختلف، به نتایج متفاوتی دست یابند. برای تفوق بر این وضعیت، روش‌های مختلفی مطرح شده که به «روش‌های ادغام»^[۷۲] معروفند. این روش‌ها عبارتند از روش میانگین رتبه‌ها، روش بُردا^[۷۳] و روش کُپ‌لند^[۷۴].

جنبه­ های شخصی اعتماد
مارتینز پنج ویژگی بزرگ جنبه های شخصی را به صورت زیر بیان می کند.
وظیفه شناسی^[۱۳۱]: شامل رفتارهایی مانند کار سازماندهی شده و سخت که قابل اطمینان، قابل اعتماد و مسئولیت پذیر باشد. نقطه مقابل آن بی­دقتی و عدم مسئولیت­ پذیری است.
خوشایندی^[۱۳۲]: شامل رفتارهایی مانند دوست داشتن، با نزاکت و مؤدب بودن و ماهیت خوب، مشارکتی بودن، بخشیدن و عفو کردن و عاطفه و احساس خوب داشتن نقطه مقابل آن سرد و خشن و غیر منصفانه بودن است.
ثبات انسانی^[۱۳۳]: شامل فقدان هیجان، افسردگی، عصبانیت، نگرانی و عدم اطمینان است. نقطه مقابل آن اعمال عصبی خواهد بود.
گشودگی تجربیات^[۱۳۴]: شامل خلاقیت، نو آوری، مصمم بودن و هوشیاری است.
برون گرایی^[۱۳۵]: شامل خوش مشربی، شور و اشتیاق، پر­حرف و فعال بودن است. (مارتینز ۲۰۰۲: ۷۵۹). نقطه مقابل آن دروغگویی، ساکت و کم رو و خجالتی است.
جنبه­ های مدیریتی اعتماد
جنبه های مدیریتی با ابعاد زیر ارزیابی می­شوند:
مدیریت تیمی^[۱۳۶]: این بعد به مدیریت اثر بخش تیم و موفقیت در انجام اهداف فردی و اداره کردن تعارض درون گروه­ ها اشاره دارد.
تقسیم اطلاعات^[۱۳۷]: این بُعد بر تمایل به بازخورد عملکرد فردی و آشکار کردن اطلاعات مربوط به سازمان در یک جو منصفانه اشاره دارد.
حمایت کاری^[۱۳۸]: این بُعد به تمایل به حمایت کارکنان موقعی که ضرورت وجود دارد و فراهم کردن اطلاعات مربوط به شغل برای توفیق فعالیت ها اشاره دارد.

قابلیت اطمینان^[۱۳۹]: که شامل تمایل به گوش دادن، توجه به پیشنهادها، اجازه دادن به دیگران که در بیان احساسات خود آزاد باشند و به قبول اشتباهات و اطمینان یافتن از اینکه کارکنان از مقام و موقعیت خود لذت می­برند و قابل اطمینان هستند اشاره دارد (مارتینز، ۲۰۰۲:۷۶۰).
ترکیب جنبه­ های شخصی و مدیریتی در اعتماد سازمانی
نتایج تحقیق مارتینز نشان می­دهد که بین روابط اعتماد در یک سازمان و شیوه ­های مدیریتی ارتباط وجود دارد. این یافته ها از تحقیق تایلر و دگوی^[۱۴۰] حمایت می­ کند. بنا­ بر نظر آنها اعتماد از تصمیم کارکنان و اختیار آنها در سازمان تاثیر می­پذیرد. این مدل نشان می­دهد که شخصیت مدیران ممکن است، غیر مستقیم، از زیر­دستان تاثیر پذیرد (مارتینز، ۲۰۰۲:۷۶۵).
خوشایندی
وظیفه شناسی
چاره اندیشی
ثبات احساسی
برون گرایی
تقسیم اطلاعات
حمایت کاری
قابلیت اطمینان
مدیریت تیمی
گشودگی
درستکاری
انصاف
نیّات (توجه)
شکل (۲-۳ ) مدل مارتینز

۳-۹-۳-۲٫ طبقه ­بندی بیرد و آمند^[۱۴۱]

اعتماد افقی
این اعتماد شامل روابط بین همکاران می­باشد.
اعتماد عمودی
این اعتماد شامل روابط بین سرپرستان و زیردستان و یا رئیس و مرئوس می­باشد.
اعتماد خارجی
این اعتماد شامل روابط بین سازمان و ارباب رجوع یا عرضه­کنندگان می­باشد(حسن زاده،۱۳۸۵).

۴-۹-۳-۲٫ طبقه ­بندی مورفی^[۱۴۲]

اعتماد سطح خرد
اعتماد سطح خرد از طریق تجربیات مشترک شکل می­گیرد و از باور فرد به اعتبار، صلاحیت و موقعیت موضوع مورد اعتماد نشأت می­گیرد. شکل­ گیری اعتماد سطح خرد نسبتاً مشکل است اما در صورت ایجاد، پیوند عمیقی بین افراد ایجاد می­ کند. این پیوند عمیق باعث ایجاد هویت­های مشترک، اهداف مشترک و صورت­های ضمنی دانش می شود که نمی­تواند به راحتی به خارج از روابط انتقال یابد.
اعتماد سطح میانه
اعتماد سطح میانه بر اساس ویژگی­ها و مشخصه­های شخصی از قبیل قومیت ، مذهب ، چهره ، گویش و یا نژاد می­باشد. به نظر می­رسد که اعتماد سطح میانه در روابط بازرگانی که تعاملات اولیه را شکل می­دهد. نقش اساسی داشته باشد. این نوع از اعتماد با کلیشه­سازی مرتبط است و در ایجاد اثر اولین برخورد^[۱۴۳] مورد استفاده قرار می­گیرد. اعتماد سطح میانه نسبتاً مؤثر است اما لزوماً مکانیسم دقیقی برای شناسایی مشروعیت همکار آموزشی نیست.
اعتماد سطح کلان
اعتماد در سطح کلان به باور یک بازیگر به قوانین و مؤسسات رسمی اطلاق می­ شود و همان چیزی است که ساکو^[۱۴۴] (۲۰۰۸) از آن به حسن نیت^[۱۴۵] تعبیر می­ کند. حسن نیت یا اعتماد سطح کلان زمانی ایجاد می­ شود که یک فرد به خوبی و محبت انسان­ها ایمان داشته باشد، یا اینکه وی معتقد باشد که مسئولیت موضوع مورد اعتماد می ­تواند از طریق موسسات رسمی (مثل سیستم های قانونی) تضمین شود. اعتماد سطح کلان برای پل زدن یا ایجاد ارتباط بین افراد فراتر از ارتباطات اولیه مهم است. این ارتباط و پل زدن­ها بخصوص برای ایجاد روابط بین مرزهای فرهنگی، نژادی، مذهبی و اجتماعی مهم است. مورفی (۲۰۰۲) معتقد است که این سطوح (مقیاس های) اعتماد نباید به عنوان مکانیزم­ های مستقل در نظر گرفته شوند، بلکه آن­ها با توجه به زمینه مورد مطالعه با هم هم­پوشانی دارند(مورفی، ۲۰۰۲ :۵۹۴).
اعتماد منظم‌تر
اعتماد سطح کلان
از اعتقاد به مؤسسات رسمی و با حسن نیت شکل می گیرد
ریسک بیشتر، عمومیت بیشتر
توسط باورهای منظم تر شکل می گیرد
افراد را قادر می سازد که بین جوامع پل بزنند
اعتماد سطح میانه
بر اساس انتسابات نژادی ، مذهبی، خویشاوندی و غیره است

سطح چهارم: بکارگیری استراتژی پیام^[۱۵۶]:
در هم پیوندی استراتژیک، پیام ها باید در هر رسانه ای ظاهر شود و مدیر، رسانه مناسب را برای پیام جستجو می کند. در این سطح از هم پیوندی تبلیغات تشخیص داده می شود نه فقط در کانالهای ارتباطی کلاسیک، بلکه این تخصیص براساس تمامی نقاط تماس با مشتری صورت می گیرد.

سطح پنجم: هم پیوندی کلی^[۱۵۷]:
هم پیوندی کلی عبارتست از اینکه یک برند یا ایده در رأس قرار گرفته و تمامی فعالیت شرکت براساس آن انجام می شود.
در این قسمت براساس تحقیق کلاتیکو (۲۰۰۸) ارکان^[۱۵۸] چهارگانه IMC را بیان کرده سپس ارتباط متقابل بین سطوح چهارگانه و ارکان چهارگانه IMC را مطرح می کنیم.
سطح اول – رکن اول: هماهنگی تاکتیکی (محتوا^[۱۵۹]):
شولتز و شولتز (۱۹۹۸) اشاره می کنند به اینکه اولین سطح از IMC به هماهنگی تمامی عناصر ارتباطات بازاریابی به منظور دستیابی به تزایف و انسجام تمرکز می کند. تأکید بر اثربخشی در فعالیتهای حوزه بیرونی ارتباطات به منظور دستیابی به «یک نگاه»، «یک صدا» در سراسر برنامه IMC است. اگرچه تأکید در این مرحله هماهنگی است، که شامل ابزارها و کانال های ارتباطات بازاریابی با اهداف می شود لکن اساساً تحویل یک پیام منسجم و روشن (محتوا) برای حداکثر کردن اثر ارتباطات مد نظر می باشد. (دانکن و کی وود، ۱۹۹۶). بنابراین هدف نهائی عبارتست از اینکه مخاطبان هدف (ذی نفعان) در اذهانشان یک پیام هم پیوند و یگانه را دریافت کنند. بنابراین اثربخشی (نتیجه) هم پیوندی در این مرحله میزان تحقیق و دستیابی به این هدف می باشد. سطح دوم – رکن دوم: تعبیر و تفسیر جدید در حوزه ارتباطات بازاریابی(کانال^[۱۶۰]):
«کانالها» در این مرحله کانالها از نقطه نظر مشتریان (ذی نفعان) مد نظر است به عبارت دیگر شناسائی آن کانالهای که مشتریان و مصرف کنندگان ترجیح می دهند وآنها را از همه مناسبتر یافته اند. این دیدگاه از ارتباطات بازاریابی به بازاریابی کمک می کند در ارائه و تحویل پیام های مناسبتر (محتوا) که بطور مؤثرتری با مخاطبان هدف ارتباط برقرار می کند. توانائی برای تعامل و برقراری ارتباط با مشتریان هدف در نقاط تماس مرجح و بنابراین تحویل و دریافت پیام ها با شرایط فوق اثربخشی (نتایج) IMC را در این سطح تعیین می کند. سطح سوم – رکن سوم: کاربرد فناوری اطلاعات(ذی نفعان^[۱۶۱]):
سطح سوم به ذی نفعان به عنوان یک رکن IMC اهمیت می دهد بخاطر اینکه فناوری اطلاعات ظرفیت های بزرگتری را برای سازمانها در درک و فهم و شناسان بهتر سودآوری و مصرف کنندگان، مناسب بوسیله ایجاد و مدیریت پایگاه های اطلاعاتی که شامل داده های تجربی می شود، فراهم (تدارک) می آورد. دانش عمیقتر از مصرف کنندگان، شرکتها را برای برقراری ارتباط مؤثرتر با مخاطبانشان بوسیله ایجاد پیام های هدفمندتر شده (محتوا) و استفاده از نقاط تماس مرجح (کانالها) و بکارگیری تکنیکها و ابزار ارزشیابی (بعنوان یک روش برای ارزیابی نتایج)، که اجازه می دهد به بازاریابان برای شناسائی آنچه که برای گروه مصرف کنندگان سودآور می باشد، و آنهائیکه در خطر از دست رفتن هستند و آنهائیکه رشد بالقوه ای در آینده ندارند، توانا می سازد
Schultz & Schultz, 1998)).
سطح چهارم – رکن چهارم: هم پیوندی مالی و استراتژیک(نتایج^[۱۶۲]):
سازمانهایی که بر این سطح از بکارگیری و اجراء IMC می رسند آنهائی هستند که درک کاملی از هم پیوندی دارند و نمایش می دهند بهترین عملیات را در بکارگیری و مدیریت پایه ها و سطوح IMC . در این سطح، مدیریت عالی اساساً مرتبط شده اند با تخصیص منابع و واحدهای سازمانی و قادرند برای بکارگیری سیستم ارزیابی که آنها را برای تحلیل دقیقتر روابط بین بازده ها و سرمایه گذاریها در ارتباطات بازاریابی قادر می سازد. شولتز و شولتز (۱۹۹۸) رکن IMC در این مرحله عبارتست از ارزیابی نتایج و از اهمیت ویژه ای برخوردار است ، چرا که سازمانها قادرند درک دقیقتری از مجموع اهداف سودمندتر و ذی نفعان چندگانه مناسبتر را داشته باشند. بعلاوه، مدیران را قادر می سازد برای شناسائی نقاط تماس مناسب تر با ذی نفعانشان (کانالها) و تعامل و گفتگو و روابط موفقی بواسطه تبادل پیام های معنی بخشی (محتوا) با آنان.
در نمودار ۱۱-۲ روابط متقابل سطوح IMC شولتز و شولتز (۱۹۹۸) و ارکان IMC آمده است.

از طرفی دیگر، عطف کلمه (أرجلکم) بنا بر قرائت به نصب، به (أیدیکم) از جهاتی مشکل دارد که از آن جمله است:
الف) لازم می آید که بین معطوف و معطوف علیه با جمله ای اجنبی فاصله ایجاد شود که این امر در باب عطف جایز نیست.
ب) لازم می آید که قبل از استیفای غرض از جمله و تمام شدن مفاد آن به جمله های دیگر منتقل شود که هیچ ارتباطی با آن نداشته باشد.
ج)این احتمال مخالف با فصاحت قرآن است. اگر کسی اشکال کند که قرائت به جرّ (أرجلکم) به جهت نزدیکی با مجرور است که در اصطلاح به آن عطف بالجوار می گویند، نه عطف. در جواب می گوییم: این احتمال از جهاتی مردود است:
۱- کسر به جهت نزدیکی با مجرور قبیح و تنها هنگام ضرورت شعری جایز است.
۲-کسر بر جوار هنگامی صحیح است که انسان را به اشتباه نیندازد، در حالیکه در این آیه اگر کسر از این باب باشد انسان اشتباه کرده و گمان می کند که به جهت عطف است.
نتیجه این که: آیه صریح است در مسحی که امامیه به آن قائلند. جالب توجّه آن که برخی از علمای اهل سنت تصریح نموده اند بر این که آیه ظهور در مسح پاها دارد نه شستن، ولی به جهت وجود روایات غسلیّه و ترجیح آن ها بر ظاهر کتاب، روایات را بر آیه مقدّم داشته اند که از آن جمله: ابن حزم^[۵۲]، فخر رازی^[۵۳]، شیخ ابراهیم حلبی^[۵۴]، شیخ ابوالحسن سندی حنفی^[۵۵]، شیخ محمد عبده^[۵۶]، شیخ برهان الدین حلبی^[۵۷]، و شافعی^[۵۸] را می توان نام برد.
با مراجعه به روایات فریقین به وجود روایات فراوانی پی می بریم که تصریح در مسح هر دو پا دارد که تعداد زیادی از آن ها صحیح السند است:
۳-۱۰-۴ روایات اهل سنت
حمیدی به سند خود از ابن عبد خیر نقل می کند: علی بن ابیطالب(ع) را دیدم که روی هر دو پایش را مسح نمود…^[۵۹]
عبد الله بن احمد بن حَنبل با سند خود از ابن عبد خیر نقل می کند: دیدم علی (ع) را که وضو گرفت و سپس روی دو پای خود را مسح نمود^[۶۰].
هم چنین به سند دیگری از علی (ع) نقل کرده که فرمود: «من باطن هر دو پا را سزاوارتر به مسح از ظاهر آن دو می دانستم تا این که رسول خدا را دیدم که ظاهر آن دو را مسح می نمود^[۶۱]»
حضرت در این حدیث گویا به این نکته اشاره دارند که اگر بنا بر قیاس و حکم به رأی باشد، باید کف پاها مسح شود، ولی انسان باید متعبد بوده و گوش به فرمان صاحب شریعت باشد.
ابو داود به سند خود از نزال بن سبره نقل می کند که گفت: علی (ع) نماز ظهر را در «رحبه» خواند، آنگاه مشغول برآوردن حوائج مردم شد تا وقت عصر شد. کوزه ای از آب بر او حاضر کردند، مشتی از آب برداشته و صورت و دو دستش را شست، سپس سر و پایش را مسح کرد…
آنگاه فرمود: دیدم که رسول خدا (ص) این گونه وضو گرفت و این وضوی کسی است که در دین بدعت وارد نکرده است^[۶۲].
به همین مضمون نیز، از عبدالله بن احمد بن حنبل و نسائی نقل شده است^[۶۳].
تمیم مازنی نقل می کند: رسول خدا(ص) را دیدم که وضو گرفت و هر دو پای خود را مسح کرد^[۶۴].
صحابه نیز معتقد به مسح پا در وضو بوده اند:
عبدالله بن احمد بن حنبل به سند خود از سفیان نقل می کند: علی (ع) را دیدم که وضو گرفت و روی هر دو پای خود را مسح نمود^[۶۵].
طبری به سند خود از ابن عباس نقل می کند: وضو عبارت است از دو شستن و دو مسح کردن^[۶۶].
طحاوی به سند خود از نافع نقل می کند: عبدالله بن عمر هنگام وضو هرگاه نعلینش در پاهایش بود ظاهر پاهایش را مسح می کرد و می فرمود: پیامبر (ص) این چنین می کرد^[۶۷].
ابن أبی شیبه به سند خود از حمید نقل می کند: انس هنگامی که هر دو پای خود را مسح می کرد آن را مرطوب می نمود^[۶۸].
۳-۱۰-۵ تابعین و قول به مسح
طبری به سند خود از امام باقر(ع) نقل می کند که فرمود: «بر سر و دو پایت مسح کن^[۶۹]»
و نیز از شعبی نقل می کند: حکم در هر دو پا مسح است^[۷۰].
همو به سند خود از مصاحب عکرمه در سفر نقل می کند: او را من ندیدم که پاهایش را در وضو بشوید و تنها آن را مسح می نمود^[۷۱].
هم چنین قتاده در تفسیر آیه وضو نقل می کند که فرمود: «خداوند دو غسل و دو مسح را در وضو واجب کرده است^[۷۲]»
همو از عکرمه نقل می کند: وظیفه در هر دو پا شستن نیست، بلکه آنچه نازل شده مسح است^[۷۳].
ابن ابی شیبه به سند خود از حسن بن بصری نقل می کند: «آنچه در وضو واجب است، همانا مسح بر هر دو پاست^[۷۴]»
ابن سعد به سند خود از ابراهیم نخعی نقل می کند: «هر کسی از مسح اعراض کند از سنت اعراض کرده و این نیست مگر از شیطان، یعنی ترک مسح^[۷۵]»
اینها برخی از روایاتی بود که از طرق اهل سنت رسیده است که متأسفانه کمتر توجهی به آنها ندارند و در عوض، روایات مربوط به شستن پاها را نقل می کنند که غالبا از حیث سند ضعیف است و این نیست مگر به دلیل آن که در این دسته از روایات، احادیث عثمان بن عفان هست.
۳-۱۰-۶ روایات اهل بیت علیه السلام
کلینی (ره) به سند خود از امام صادق (ع) نقل می کند که فرمود: «…مسح کن بر جلوی سر خود و نیز بر دو پایت با ترتیب، بدین شکل که مسح را از پای راست خود شروع کن^[۷۶]»
هم چنین به سند خود از امام صادق (ع) نقل می کند که فرمود: «شخصی هست که شصت یا هفتاد سال از عمرش می گذرد، در حالیکه هیچ یک از نمازهایش قبول درگاه الهی نیست. راوی می گوید: عرض کردم: چگونه؟ فرمود: زیرا می شوید آنچه را که خداوند امر به مسح آن نموده است^[۷۷]»
همو به سند خود از سالم و غالب بن هذیل نقل می کند که از امام باقر(ع) از مسح بر دو پا سوال نمودیم؟ حضرت فرمود: این، همان چیزی است که جبرئیل به آن خبر داده است^[۷۸].
شیخ صدوق (ره) به سند خود از امام صادق (ع) نقل می کند که فرمود: «شخصی چهل سال خدا را عبادت می کند، در حالی که به دستور او در باب وضو عمل نکرده است، زیرا آنچه را که مأمور به مسح آن است می شوید^[۷۹]»
زراره که از راویان قابل اعتماد ائمه و از شاگردان امام باقر(ع) است از آن حضرت درباره مسح پا روایت می کند، وی می گوید: از امام باقر درباره مسح پا سؤال شد، آن حضرت در پاسخ فرمودند: مسح پا همان چیزی است که از طرف خداوند به وسیله ی جبرئیل نازل شده است^[۸۰].
زراره در جایی دیگر نقل می کند: از امام باقر(ع) درباره ی کیفیت وضوی حضرت رسول اکرم(ص)، سوال شده که ایشان دستور دادند تشت آبی آوردند، حضرت برای وضو گرفتن به ترتیب صورت، دست راست و دست چپش را شست سپس سر و دو پای خود را با خیسی دست که از آب وضو مانده بود مسح کرد و فرمود: از اول سر انگشتان تا کعب پا را باید مسح کرد. پرسیدند کعب پا کجا است؟ حضرت فرمودند: بند پا و پایین تر از ساق پا است^[۸۱].

اینها برخی از روایات صحیح السند است که ذکر شد، به دلیل اختصار از ذکر مابقی منصرف شدم، شاید برخی تصور کنند که در کتب اهل سنّت روایتی از پیامبر(ص) درباره لزوم مسح بر پا وارد نشده است، در حالیکه با یک بررسی یافتیم که روایات بسیاری از آنها وجود دارد که بیانگر وضوی رسول خدا و اصحاب او است.
۳- ۱۱ریشه اختلاف در وضو
چرا در موضوعی که پیامبر(ص) و صحابه روزی چند بار آن را تکرار می کرده اند اختلاف هست؟ موضوعی که این همه مورد تأکید رسول خدا(ص) بوده تا جایی که شرط صحت نماز قرار گرفته است^[۸۲].
اعتقاد به غنا و استحکام منابع احکام و عمق تمدن اسلامی این سوال را مطرح می سازد که: چگونه این وثاقت و دقت در فقه و تاریخ اسلامی حتی در مورد کاری که قرآن، آن هم فقط در یک آیه به صراحت حکم آن را بیان کرده و راهبر و مقتدای مسلمانان یعنی پیامبر خاتم(ص) روزانه حداقل پنج نوبت آن عمل را در منظر عموم انجام می داده است و هر روز در هر نوبت شاهدانی حرکات نبی(ص) را ثبت و آن را گزارش می کرده اند نتوانسته است از تعدد برداشت ها و شیوه ها جلوگیری کند. اگر این امر واضح و آشکار، این همه دستخوش اضطراب و خمول شود، چگونه می توان به صحت و وثاقت سایر گزارش ها و شوؤنی که حتی ممکن است بیش از یک بار در بیان یا عمل پیامبر اکرم (ص) اتفاق نیفتاده اند و مستند به آیه قرآنی هم نیستند، اطمینان داشت؟
ما معتقدیم در آیه ی شریفه قرآن، فهم مفسران از آیه و سخن وسیره پیامبر اکرم(ص) در این مورد ابهامی وجود ندارد و تغییرات و توجیهات پس از عصر پیامبر اکرم (ص) به دلائل اجتهادی پدید آمده است. منشأ پیدایش برخی تفاوت ها در کیفیت نماز و وضو، به دو عامل اساسی برمی گردد:
دور شدن از عصر حضور پیامبر اکرم (ص) و پیدایش سوالات جدید، با گذشت زمان و دور شدن از عصر نبی اکرم و پیدایش مسائل و سؤالات جدیدی در زمینه های مختلف (از جمله در زمینه مسائل مربوط به نماز و وضو) اهل سنّت که راه دسترسی به بیانگر حکم الهی را بسته می دیدند برای یافتن پاسخ سؤالات خود، با اجتهاد و سلیقه خود به پاسخ آنها پرداختند.
اما از دیدگاه شیعه ائمه معصومین، مفسِّر و بیانگر حکم الهی بعد از نبی اکرم و بنا به سفارش ایشان بودند. آنان تا حدود ۲۵۰ سال پس از رحلت نبی اکرم، نیز دسترسی به مبیِّن و مفسر احکام الهی داشتند و ائمه(ع) آنچه را که حکم الهی بود تبیین می کردند، مثلا در مسائلی چون: آیا می توان با کفش نماز خواند؟ آیا اگر بر روی زمین و محل سجده نمازگزار چیزی غیر از اجزای زمین (مثل فرش) فاصله شود، می توان بر آن سجده کرد یا نه؟ آیا خواندن سوره هایی که سجده واجب دارد در قرائت نماز جایز است و … در حالیکه اهل سنت در این امور به فهم و رأی خود استناد کرده اند.
شیعه با تکیه بر روایات اهل بیت(ع) در مورد وضوی پیامبر (ص)، طریقه وضو گرفتن را برگزیده است، ولی اهل سنت از طریق فقهای اربعه، فقه خود را أخذ کرده اند.
تغییرات و تشریعاتی که از سوی خلفا، پس از رحلت رسول اکرم (ص) صورت گرفت. مانند مسئله تکتف (دست بسته نماز خواندن) عموما از زمان عمر خلیفه دوم مرسوم شد. به عنوان نمونه وقتی اسیران فارس را نزد وی آوردند، آنان مقابل عمر دست بسته ایستادند. وی علت این امر را جویا شد، گفتند ما مقابل امیران و بزرگان خود به جهت احترام این گونه می ایستیم. عُمر از این نحوه اظهار ادب خوشش آمد و گفت خوب است ما هم در مقابل خداوند در نماز این گونه بایستیم^[۸۳].
در مسئله وضو آمده است که وضوی همه ی مسلمانان تا خلافت عثمان صورت واحدی داشته و مانند وضوی کنونی شیعه بوده است. این مسئله با آیه قرآن نیز تطبیق دارد که می فرماید: «وامسحو برؤوسکم و أرجلکم» در این آیه خداوند امر به مسح سر و پاها نموده است، در حالیکه اهل تسنن پاها را می شویند، علت تغییر وضو این بود که عثمان در اواسط دوران خلافت خود نسبت به چگونگی وضوی پیامبر گرفتار تردید شد، او سپس وضوی پیامبر را به شکلی که اکنون در میان اهل سنّت مرسوم است اعلام نمود.
متقی هندی در کنزالعمال از ابی مالک دمشقی نقل می کند: اختلاف در وضو از زمان خلافت عثمان شروع شد^[۸۴].
بخاری و مسلم با سند خود از حمران نقل می کنند: عثمان بن عفان آبی خواست تا وضو بگیرد، آنگاه دست راستش را تا آرنج سه بار شست سپس دست چپ خود را نیز چنین کرد، آنگاه سر خود را مسح کرده و پای راست و چپ خود را با برآمدگی ها هر کدام سه بار شست، سپس گفت: رسول خدا(ص) را دیدم که اینگونه وضو می گرفت^[۸۵].

ارزش ویژه برند

میانگین نمرات

۲/۳

۳/۳

۶/۳

۶/۳

۶/۳

۲/۳

۵/۳

همانطور که در جدول ۵-۱ نشان داده شده است، نمرات نظرات خانوده در باره برند و وفاداری برند دارای کمترین میانگین هستند. بنابراین می توان نتیجه گرفت که نظرات خانواده های افراد مورد مطالعه در باره برند و میزان وفاداری آنها نسبت به متغیرهای آگاهی،تداعی،کیفیت و ارزش ویژه برند درسطح پایینی است. لازم به ذکر است که میانگین نظرات خانواده و وفاداری از میانگین مورد انتظار(۳) بالاتر بوده ولی نسبت به سایر متغیرها پایین تر بوده است.

۵-۳٫ بررسی یافته های پژوهش با توجه به آزمون همبستگی پیرسون
فرضیه اول : نظرات مثبت خانواده درباره برند با آگاهی برند رابطه معنی دار دارد
با توجه به نتایج آزمون (مقدار همبستگی برابر با ۱۲۱/۰) می توان گفت که بین اطلاعات مثبت در مورد یک برند در خانواده با آگاهی برند رابطه معنی داری دارد. این مسئله بیانگر این است که هرگونه افزایشی در ارائه اطلاعات مثبت در مورد برند در خانواده موجب افزایش آگاهی برند می شود و بر عکس. نتیجه حاصل با تحقیق یاسین و زهاری(۲۰۱۱)، گیل و دیگران ( ۲۰۰۷ )، موری و دیرگرا ( ۲۰۰۲ ) ، یادگاری نیارکی(۱۳۸۷) همراستاست.
فرضیه دوم: نظرات مثبت خانواده درباره برند با تداعی از برند رابطه معنی دار دارد
با توجه به نتایج آزمون (مقدار همبستگی برابر با ۵۳۴/۰) می توان گفت که بین اطلاعات مثبت در مورد یک برند در خانواده با تداعی برند رابطه معنی داری دارد. این مسئله بیانگر این است که هرگونه افزایش در ارائه اطلاعات مثبت در مورد برند در خانواده موجب افزایش تداعی برند می شود و بر عکس. نتیجه حاصل با تحقیق یاسین و زهاری(۲۰۱۱)، گیل و دیگران ( ۲۰۰۷ ) ، اولزن (۱۹۹۳) و نیارکی(۱۳۸۷) همراستاست.
فرضیه سوم: نظرات مثبت خانواده درباره برند با کیفیت درک شده رابطه معنی دار دارد
با توجه به نتایج آزمون (مقدار همبستگی برابر با ۵۷/۰) می توان گفت که بین اطلاعات مثبت در مورد یک برند در خانواده با کیفیت درک شده رابطه معنی داری دارد. این مسئله بیانگر این است هرگونه افزایش در ارائه اطلاعات مثبت در مورد برند در خانواده موجب افزایش کیفیت درک شده می شود و بر عکس. نتیجه حاصل با تحقیق یاسین و زهاری(۲۰۱۱)،گیل و دیگران ( ۲۰۰۷ ) و یادگاری نیارکی(۱۳۸۷) همراستاست.
فرضیه چهارم: نظرات مثبت خانواده درباره برند با وفاداری رابطه معنی دار دارد
با توجه به نتایج آزمون (مقدار همبستگی برابر با ۳۲۱/۰) می توان گفت که بین اطلاعات مثبت در مورد یک برند در خانواده با وفاداری رابطه معنی داری دارد. این مسئله بیانگر این است که هرگونه افزایش در ارائه اطلاعات مثبت در مورد برند در خانواده موجب افزایش وفاداری می شود و بر عکس.
فرضیه پنجم: ارتباطات دهان به دهان الکترونیکی با آگاهی رابطه معنی دار دارد
با توجه به نتایج آزمون (مقدار همبستگی برابر با ۰۲۳/۰ و غیر معنادار) می توان گفت که بین ارتباطات دهان به دهان الکترونیکی با آگاهی رابطه معنی داری وجود ندارد. بنابراین فرضیه فوق رد می شود
فرضیه ششم: ارتباطات دهان به دهان الکترونیکی با تداعی رابطه معنی دار دارد
با توجه به نتایج آزمون (مقدار همبستگی برابر با ۴۵۲/۰) می توان گفت که بین ارتباطات دهان به دهان الکترونیکی با تداعی رابطه معنی داری دارد. این مسئله بیانگر این است که هرگونه افزایشی در ارتباطات دهان به دهان الکترونیکی موجب افزایش در تداعی می شود و بر عکس.
فرضیه هفتم: ارتباطات دهان به دهان الکترونیکی با کیفیت درک شده رابطه معنی دار دارد
با توجه به نتایج آزمون (مقدار همبستگی برابر با ۴۷۳/۰) می توان گفت که بین ارتباطات دهان به دهان الکترونیکی با کیفیت درک شده رابطه معنی داری دارد. این مسئله بیانگر این است که هرگونه افزایشی در ارتباطات دهان به دهان الکترونیکی موجب افزایش در کیفیت درک شده می شود و بر عکس.
فرضیه هشتم: ارتباطات دهان به دهان الکترونیکی با وفاداری رابطه معنی دار دارد
با توجه به نتایج آزمون (مقدار همبستگی برابر با ۱۲۵/۰) می توان گفت که بین ارتباطات دهان به دهان الکترونیکی با وفاداری رابطه معنی داری دارد. این مسئله بیانگر این است که هرگونه افزایشی در ارتباطات دهان به دهان الکترونیکی موجب افزایش در وفاداری می شود و بر عکس. نتیجه حاصل با یافته های آتاناسیوس(۲۰۱۳) همراستاست.
فرضیه نهم: آگاهی به برند با ارزش ویژه برند رابطه معنی دار دارد
با توجه به نتایج آزمون (مقدار همبستگی برابر با ۰۶۹/۰ و غیر معنادار) می توان گفت که بین آگاهی به برند با ارزش ویژه برند رابطه معنی داری وجود ندارد و فرضیه فوق را نمیتوان پذیرفت. نتیجه حاصل با یافته های تحقیقات آتاناسیوس(۲۰۱۳)، گیل و دیگران ( ۲۰۰۷)، ضربی و دیگران ( ۱۳۸۷ ) و شفیع ها و دیگران ( ۱۳۷۸ ) همراستا بوده و با نتایج مطالعات ساهین و زهیرکیتاپسی(۲۰۱۱)، آکر ( ۱۹۹۱ و ۱۹۹۶)، یو و دیگران (۲۰۰۰و۲۰۰۲)، زینبایر و بکی^[۵۴](۲۰۰۴)، اتیلگان(۲۰۰۶)، گیلانی نیا و موسویان(۱۳۸۹)، شمس و دیگران(۱۳۸۷)، یادگاری نیارکی(۱۳۸۷) همراستا نیست.
فرضیه دهم: تداعی برند با ارزش ویژه برند رابطه معنی دار دارد
با توجه به نتایج آزمون (مقدار همبستگی برابر با ۶۸۳/۰) می توان گفت که بین تداعی برند با ارزش ویژه برند رابطه معنی داری وجود دارد. این مسئله بیانگر این است که هرگونه افزایش در تداعی برند موجب افزایش ارزش ویژه ی برند می شود و بر عکس. نتیجه حاصل با مطالعات آتاناسیوس(۲۰۱۳)، ساهین و زهیرکیتاپسی(۲۰۱۱)، آکر ( ۱۹۹۱ و ۱۹۹۶)، یو و دیگران ( ۲۰۰۰ و ۲۰۰۲ )، بکی(۲۰۰۴)، اتیلگان ( ۲۰۰۶ )، شمس ( ۱۳۸۷) و یادگاری نیارکی(۱۳۸۷) همراستاست اما با یافته های تحقیقات گیل و دیگران ( ۲۰۰۷ )، هرندی و رحیم نیا(۱۳۹۱)، موسویان(۱۳۸۹)، تحقیق ضربی و دیگران (۱۳۸۷ ) و شفیع ها و دیگران ( ۱۳۷۸) همراستا نیست.
فرضیه یازدهم: کیفیت درک شده با ارزش ویژه برند رابطه معنی دار دارد
با توجه به نتایج آزمون (مقدار همبستگی برابر با ۷۹۳/۰) می توان گفت که بین کیفیت درک شده با ارزش ویژه برند رابطه معنی داری وجود دارد. این مسئله بیانگر این است که هرگونه افزایش در کیفیت درک شده موجب افزایش ارزش ویژه­ی برند می­ شود و بر عکس. نتیجه حاصل با نتیجه مطالعات آتاناسیوس (۲۰۱۳)، ساهین و زهیرکیتاپسی(۲۰۱۱)، آکر ( ۱۹۹۱ و ۱۹۹۶ )، یو و دیگران ( ۲۰۰۰ و ۲۰۰۲)، بکی (۲۰۰۴ )، اتیلگان(۲۰۰۶)، هرندی و رحیم نیا(۱۳۹۱)، گیلانی نیا و موسویان(۱۳۸۹)، شمس و دیگران (۱۳۸۷) و ضربی و دیگران ( ۱۳۸۷ ) همراستاست. اما با یافته های تحقیقات گیل و دیگران ( ۲۰۰۷ ) و شفیع ها و دیگران ( ۱۳۷۸ ) همراستا نیست.
فرضیه دوازدهم: وفاداری با ارزش ویژه برند رابطه معنی دار دارد
با توجه به نتایج آزمون (مقدار همبستگی برابر با ۴۶۱/۰) می توان گفت که بین وفاداری با ارزش ویژه برند رابطه معنی داری وجود دارد. این مسئله بیانگر این است که هرگونه افزایش در وفاداری موجب افزایش ارزش ویژه ی برند می شود و بر عکس. نتیجه حاصل با نتیجه مطالعات آتاناسیوس(۲۰۱۳)، ساهین و زهیرکیتاپسی(۲۰۱۱)، آکر (۱۹۹۱ و ۱۹۹۶)، یو و دیگران (۲۰۰۰ و ۲۰۰۲)، زینبایر و بکی (۲۰۰۴)، اتیلگان(۲۰۰۶)، گیل و دیگران (۲۰۰۷)، هرندی و رحیم نیا(۱۳۹۱)، گیلانی نیا و موسویان(۱۳۸۹)، شمس و دیگران (۱۳۸۷)، ضربی و دیگران (۱۳۸۷) و شفیع ها و دیگران (۱۳۷۸) همراستاست.
۵-۴٫ بررسی یافته های پژوهش با توجه به مدل تحلیل مسیر و مدل معادلات ساختاری
با توجه به مدل ارائه شده و معادلات ساختاری بین متغیرها و اثرات مستقیم و غیر مستقیم وکل متغیرها بر روی یکدیگر می توان درجه تاثیر کلیه متغیر ها را مورد بررسی قرار داد . همانطور که قبلا بیان شد بین کلیه متغیرهاروابط معنی داری وجود دارد. در این راستا فرضیات تحقیق از بعد میزان اثرگذاری هریک از متغیرها بر یکدیگر بیان شده و نتایج مربوطه ارائه می گردد.
فرضیه اول : نظرات مثبت خانواده درباره برند با آگاهی رابطه معنی دار دارد
با توجه به نتایج بدست آمده از مدل تحلیل مسیر، ملاحظه می شود که نظرات مثبت خانواده درباره برند با آگاهی رابطه معنی دار دارد و ضریب استاندارد اثر برابر ۲۹/۰ می باشد. بدین معنا که به ازای تغییر در یک واحد اطلاعات مثبت در خانواده ما شاهد ۲۹/۰ تغییر در متغیر آگاهی می باشیم.
فرضیه دوم: نظرات مثبت خانواده درباره برند با تداعی از برند رابطه معنی دار دارد
با توجه به نتایج بدست آمده از مدل تحلیل مسیر، ملاحظه می شود که نظرات مثبت خانواده درباره برند با تداعی از برند رابطه معنی دار دارد و ضریب استاندارد اثر برابر ۵۵/۰ می باشد. بدین معنا که به ازای تغییر در یک واحد اطلاعات مثبت در خانواده ما شاهد ۵۵/۰ تغییر در متغیر تداعی از برند می باشیم.
فرضیه سوم: نظرات مثبت خانواده درباره برند با کیفیت درک شده رابطه معنی دار دارد

می انجامد و هرگاه این انسجام نهادینه باشد می توان آن را همبستگی نامید.
سطح بالای انسجام زمانی است که کنشهای افراد اخلاقی و معطوف به یک جمع باشد. در این کنشها مسئولیت و وفاداری در قبال دیگران به حد اعلای خود می رسد. انسجام احتماعی بر افزایش حجم و بسیاری تعامل و ارتباط متقابل اجتماعی و میزان اعتماد افراد جامعه نسبت به یکدیگر دلالت دارد. می توان انسجام اجتماعی را به احساس یکپارچگی افراد جامعه، روابط دوستانه و محبت آمیز، میزان روابط اجتماعی و تعامل های  گروهی بر اساس ارزشهای مشترک و منسجم تعریف کرد(نیازی،۱۳۸۳: ص۲۰۱)
از نظر پوتنام^[۲](۱۹۹۸)، آنچه که مشارکت همه اقشار مردم و پس اندازهایشان را در فرایندهای تولیدی امکان پذیر ساخته بود، حس فراگیر درستکاری بود که بوسیله حس تعلق به یک اجتماع یکپارچه تقویت شده بود. بهبود چشمگیر زندگی اقتصادی و عملکرد حکومت بوسیله هنجارها و شبکه های مشارکت مدنی ممکن شده بود. تغییرات انقلابی که در نهادهای سیاست و اقتصاد رخ داد، برآمده از این شرایط اجتماعی منحصر به فرد و پیوندهای افق همکاری و همبستگی اجتماعی درون آن بود.
از نظر گیدنز^[۳](۱۹۸۶)، انسجام اجتماعی را نمی توان با اقدام از بالا به پایین دولت یا با توسل به سنت تضمین کرد. ما ناچاریم زندگی را به شیوه‌ای فعالتر از آنچه در نسلهای پیشین درست بود بسازیم و باید برای پیامدهای آنچه انجام می‌دهیم و عادتهای شیوه زندگی که برگزیده ایم فعالانه تر مسئولیت بپذیریم و باید این راه تعادل جدیدی بین مسئولیتهای فردی و اجتماعی بیابیم.

در تعریف دیگر انسجام اجتماعی دلالت بر توافق جمعی میان اعضای یک جامعه دارد که حاصل پذیرش، درونی کردن  نظام آموزشی و هنجاری یک جامعه و وجود تعلق اجتماعی (احساس «ما»بودن) و تراکمی از وجود تعامل گر  میان افراد آن جامعه است.^[۴]
از دیدگاه جامعه شناختی، همبستگی پدیده ای است که براساس آن در سطح یک گروه یا یک جامعه، اعضا به یکدیگر وابسته و به طور متقابل نیازمند یکدیگر هستند.. این امر مستلزم طرد آگاهی و نفی اخلاقی مبتنی بر تقابل و مسئولیت نیست، بلکه دعوت به احراز و کسب این ارزشها و احساس الزام متقابل است.^[۵]
انسجام اجتماعی از موضوعاتی است که از آغاز نظریه پردازی های اجتماعی همراه مفاهیمی چون نظم گرایی، همبستگی اجتماعی و مباحثی از قبیل قانون-گرایی، حس تعلق به جامعه، قدرت تشکل­های اجتماعی مورد توجه بوده است .در عصر حاضر موفقیت در اجرای برنامه­ ها پیشگیری از جرم با رویکردهای اجتماعی وجامعه محوری نیازمند اقدامات فرا سازمانی پلیس از جمله افزایش اعتمادسازی، همبستگی و مشارکت اجتماعی وغیره است.پیشگیری اجتماعی از جرم، مشارکت شهروندان در تصمیم سازی های نظم و امنیت را به دنبال دارد و این همان هدفی است که پلیس در تحقق رویکرد جامعه محوری خود به دنبال آن می باشد و به نوعی می توان امنیت روانی پایدار را در بستر انسجام اجتماعی جامعه جستجو کرد. لذا شاخصه هایی نظیر قانون گرایی، حس تعلق به جامعه ، احساس مسئولیت نسبت به سرنوشت جامعه ودرک آسیب های ناشی از ناهنجاری در جامعه که نیازمند مشارکت همه جانبه جامعه است، می تواند به تحکیم انسجام اجتماعی در جامعه و در نتیجه کاهش جرم وناهنجاری کمک نماید.
در این مقاله سعی داریم به این نتیجه برسیم که انسجام اجتماعی چه نقشی در پیشگیری از جرم می تواند ایفا کند؟

ب- پیشینه تحقیق

امیل دورکیم اولین بار در سال ۱۸۹۳ از مفهوم آنومی استفاده کرد، در نظر دورکیم، آنومی به وضعیتی در یک جامعه اطلاق می‏شود که در آن، هنجارهای اجتماعی نفوذ خود را بر فرد از دست بدهد. در چنین شرایطی، افراد دیگر برای اقتدار اخلاقی جامعه احترام قائل نیستند. بنابراین، افراد دچار احساس تشویش، سردرگمی و فقدان راهنمای اخلاقی می‏شود. تقاضاها و خواهش‏های مادی آنها بی حساب و کتاب افزایش می‏یابد و خودخواهی‏ها بر آن‏ها غلبه می‏یابد. شرایط نابسامانی که مستعد بی نظمی، جرم و انحراف است، همه را تحت تأثیر قرار می‏دهد. به اعتقاد دورکیم، وقتی فقدان التزام اجتماعی به قوانین، هنجارها و قواعد آشکار گردد، افراد احساس می­ کنند هیچ‏گونه ملاکی در انتخاب‏های خود ندارند؛ درنتیجه، حالتی از گسستگی و بی­سازمانی در نظام اجتماعی آشکار می‏شود (اسلامی بناب، ۱۳۸۸: ۴۶). در نظر دورکیم، پیآمدهای آنومی در شکل نوعی نابسامانی فردی و در قالب تعارض شخصیت فردی و خودخواه انسان با شخصیت اجتماعی و دیگر خواه او متجلی می­ شود؛ نتیجه­ این تعارض این است که خواسته­ های وجدان جمعی، کارآیی خود را از دست می­دهد. تضعیف فشارهای جمعی نیز موجب می­ شود که افراد به حال خود رها شوند (سلیمی و داوری، ۱۳۸۰: ۴۳۰-۳۲۹). با تبیین این تئوری در چنین شرایطی، رفتارهای کجروانه اجتناب ­ناپذیر خواهد بود.
در سال ۱۹۳۸، رابرت کینگ مرتون، مقاله پیشگام خود را با عنوان «ساختار اجتماعی و آنومی» منتشر کرد. وی در تز خود پیشنهاد می‏کند که مقادیر جرم را می‏توان از طریق بررسی ساختار فرهنگی و اجتماعی جامعه به دست آورد. مرتون این تئوری را برای تشریح مقادیر نسبتاً بالای جرم و کجروی مطرح کرد (بژرگارد و کوکران، ۲۰۰۸: ۳۱).
مرتون، تلقی دورکیم از آنومی را در قالب «نظریه فشار» خود بسط داد. او در توضیح دلایل تفاوت نرخ جرم در بین طبقات بالا و پایین ادعا کرده که دو ساختار در بروز جرم و انحراف دخیل است: ساختار اول، اهداف و آرزوهایی است که به لحاظ فرهنگی تعریف شده و تمام افراد جامعه در طول زندگی خواهان آن هستند. ساختار دوم، وسایل و راه­های نهادینه شده برای رسیدن به آن اهداف و آرزوها. در سطح خرد، زمانی که فرد شیوه­ای تأیید شده برای دستیابی به اهداف خود نداشته باشد، مستأصل شده و به وسائل نامشروع متوسل می­ شود. در سطح کلان هم وقتی جامعه توان ارائه ابزار و وسائل قابل قبول برای دستیابی به اهداف مطرح در سطح خرد را ندارد، خود باعث ایجاد آنومی می­ شود. البته جوامع از لحاظ درجه اهمیتی که برای اهداف و وسائل قائل می­ شود، بایکدیگر تفاوت دارد (شیانی و محمدی،۱۲: ۱۳۸۶). مرتن بر این باور است که آنومی و بعضی از اشکال رفتارهای نابهنجار، بیشتر ناشی از جدایی موجود بین اهداف نهادی شده فرهنگی یک جامعه و راه‏های ساخته شده اجتماعی برای رسیدن به آن اهداف سرچشمه می‏گیرد. به عبارت دیگر، شکاف بین اهداف و وسایل مشروع برای رسیدن به آن‏ها باعث شکست ارزش‏ها در سطح فردی و اجتماعی می‏شود (گارفیلد، ۱۹۷۷: ۲۷۲).
فرضیه اصلی تئوری مزبور این است که تنظیمات و سازوکار‏های بازاری باعث ایجاد فشار‏های آنومیک می‏شود. بازار، اهداف مادی را تقویت کرده و باعث افزایش حسابگری و گرایش ابزاری به سمت روابط اجتماعی می‏شود. وقتی این روند‏ها ادامه پیدا می‏کند، احتمالاً آنومی روی می‏دهد. وقتی اهداف از حمایت فرهنگی بالایی برخوردار باشد، در حالی که ابزارهای هنجاری کنترل کننده، پیوسته نیرو و تأثیر خود را از دست بدهد، شرایط برای فعالیت‏های آنومیک مهیا می‏شود. در یک محیط آنومیک، کنشگران بیشتر با نتایج و بازدهی کنش درگیر می‏شوند نه با مشروعیت ابزارهایی که رفتارها را تنظیم می‏کند. تضیف کنترل هنجاری، احتمالاً به افزایش میزان رفتارهای نادرست منتهی می‏شود که جرم و کجروی هم در این مقوله جای می‏گیرد. (مسنر و روزنفیلد، ۱۹۹۷: ۹۳۶)
تئوری‏پردازان زیادی در طول زمان، تأثیر انسجام اجتماعی (اعتماد، مشارکت و انسجام اجتماعی) بر آنومی اجتماعی را بررسی نمودند، به طوری که در برخی دوره­ها، تعداد آن‏ها افزایش و در دوره­ای دیگر کاهش یافته است. اگر بخواهیم از این تفسیرها یک تقسیم ­بندی کلی داشته باشیم، می­توان گفت که انواع این تئوری­ها عبارتند از: تئوری انتخاب، تئوری­های ساختار اجتماعی، تئوری­های ترکیبی وتئوری­های مرتبط دیگر. در هر یک از این تئوری­ها سعی شده است تا به روش‏های مختلف از مفاهیم اعتماد اجتماعی و انسجام اجتماعی برای کمک به تبیین توانایی های متفاوت اجتماعی و انسانی در حل فرایند وسیعی از مسائل جمعی مانند آنومی اجتماعی استفاده گردد.
در سال ۱۳۸۲ توسط معاونت اجتماعی ناجا در مشهد در پژوهشی تحت عنوان «آنومی اجتماعی در روابط اجتماعی جوانان» انجام شده است. بر اساس این تحقیق، مهمترین انواع نابهنجاری‏ها عبارتند از: عدم تعهد و مسئولیت پذیری، مشکل ارتباط با والدین و مربیان و اعتیاد (خوشکار، ۱۳۸۲).
رفیع‌پور در تحقیقی با عنوان «آنومی یا آشفتگی اجتماعی، پژوهشی در زمینه پتانسیل آنومی در شهر تهران» با طرح سه سوال اساسی به بررسی نابهنجاری‏های اجتماعی شهر تهران پرداخته است. نتایج این تحقیق نشان می‏دهد که عدم رعایت هنجارهای رسمی، بسیار فراگیر است و نیز میزان رعایت هنجارهای غیر رسمی بالاست. دیاگرام علّی نهایی این تحقیق نشان می‏دهد که عواملی چون نابرابری اجتماعی و وضعیت اقتصادی نامناسب بر نا بهنجاری‏ها تاثیر دارد (رفیع‏پور، ۱۳۷۸).
غفاری در تحقیقی با عنوان «انسجام اجتماعی و پیشگیری از جرم» به بحث از آنومی و جرم می‏پردازد. به نظر او انسجام اجتماعی می‏تواند نسبت به سازمان‏ها در ذهن افراد نگرش مثبتی ایجاد کند، به ویژه به این دلیل که عملکرد سازمان‏های نظارتی و سایر نهادها در جایی که شبکه‏ها قوی است و سطوح همبستگی هنجاری بالاست، مؤثرتر است(غفاری،۱۳۸۷).
سمپسون و گروز(۲۰۰۰) در مطالعات خود نشان داده ‏اند که رابطه‏ای قوی‏ بین جنبه‏ه ای مختلف بی‏سازمانی اجتماعی و عدم ثبات و انسجام اجتماعی‏ وجود دارد. اغلب این مطالعات بر عوامل کلان در سطح اجتماع و رابطه‏شان با میزان جرم و کجروی متمرکز شده است. یافته‏های استارک (۱۹۸۷) نشان می‏دهد، ویژگی‏های ساختاری، نظیر بی ثباتی زیاد، عدم نظم و انسجام اجتماعی، همگی منجر به میزان بالای کجروی و جرم خواهد شد.
در مجموع، چنانچه بخواهیم یک جمع­بندی کلی از تمام نظریات و پیشینه‏های تحقیقی موجود در این زمینه داشته باشیم، می­توان گفت که به‏طور کلی برای کاهش نابهنجاری­های اجتماعی تحت­ تأثیر مؤلفه­ های انسجام اجتماعی دو استدلال اساسی وجود دارد:
استدلال نخست این است که انسجام اجتماعی و مؤلفه­ های آن، هزینه های روابط (تبادل) اجتماعی را کاهش می‏دهد. در نتیجه باعث حل مسالمت­آمیز تضادها، تفاوت‏های بین شخصی (در خانه، محله و کار) و تضادهای اجتماعی (از قبیل درک تبعیض غیرمنصفانه فرصت­های اقتصادی) میگردد. این استدلال در حقیقت اظهارنظر قطعی فوکویاما است مبنی بر این‏که اعتماد می‏تواند به طور چشم گیری باعث کاهش امری گردد که اقتصاددانان آن را هزینه­ های تبادل، هزینه های گفت گو و نظایر آن نامیده اند.
استدلال دوم این‏که جوامعی که در بین اعضایشان انسجام اجتماعی و پیوندهای قویتری وجود دارد بهتر می توانند کنش های جمعی خودشان را سازماندهی و بسیج کنند. این عامل، پتانسیل رفتار فرصت­­طلبانه خود را کاهش می دهد؛ بنابراین از پتانسیل تضاد و ستیز اجتماعی می کاهد.

ج- سئوالات تحقیق

سئوال اصلی :

- آیا انسجام اجتماعی در پیشگیری از جرم نقش دارد؟

سئوالات فرعی :

- چگونه مشارکت اجتماعی در پیشگیری از جرم نقش دارد؟
- چگونه قانون گرایی در پیشگیری از جرم نقش دارد؟
- چگونه حس تعلق به جامعه در پیشگیری از جرم نقش دارد؟
د- فرضیات تحقیق

فرضیه اصلی :

- انسجام اجتماعی در پیشگیری از جرم نقش دارد

فرضیات فرعی :

- مشارکت اجتماعی در پیشگیری از جرم نقش دارد
- قانون گرایی در پیشگیری از جرم نقش دارد
- حس تعلق به جامعه در پیشگیری از جرم نقش دارد

ه- اهداف تحقیق

هدف اصلی :

- بررسی نقش انسجام اجتماعی در پیشگیری از جرم

اهداف فرعی :

- بررسی نقش مشارکت اجتماعی در پیشگیری از جرم
- بررسی نقش قانون گرایی در پیشگیری از جرم
- بررسی نقش حس تعلق به جامعه در پیشگیری از جرم

ز- روش تحقیق

روش تجزیه و تحلیل بصورت تحلیلی- توصیفی می باشد.در این روش از روش اسنادی و کتابخانه ای برای گردآوری اطلاعات استفاده می شود که با مراجعه به کتب و مقالات و سایت های اینترنتی، مطالب در خصوص موضوع جمع آوری می شود. در واقع به ترتیب فصول و مباحث به هر یک از منابع رجوع می شود و ابتدا با مباحث مربوط به فصل اول از کلیه مطالب فیش برداری می شود و پس از پایان این فصل به ترتیب به فصول بعدی پرداخته می شود.

که در آن:
TA_it : کل اقلام تعهدی شرکت i در پایان سال t
REV_i,t :تغییر در آمد فروش شرکت iبین سال t وt-1
PPE _i,t:(مبلغ داراییهای ثابت ناخالص)اموال، ماشین آلات و تجهیزات ناخالص شرکت i سال t
A_i,:کل ارزش دفتری داراییهای شرکت i در سال t-1
_i,t: خطای مدل برای شرکتi درسال t

ƴوβوα :پارامترهای برآورد شده‌ی شرکتi
پارامترهایƴوβوαاز طریق رگرسیون(۳) برای هر شرکت i در هر صنعت محاسبه می‌شود. با تخمین ضرایب مدل با جایگذاری در فرمول(۴) اقلام تعهدی غیراختیاری هر شرکت در سالt بدست می‌آید. اقلام تعهدی غیراختیاری از طریق فرمول زیر قابل محاسبه است:
(۴)
که در آن :
: REC معرف حسابهای دریافتنی است.
NDA_it: اقلام تعهدی غیراختیاری برایشرکتiدرسالt
در مرحله آخر، اقلام تعهدی اختیاری(DA) به شرح زیر حساب شود(چانگ و همکاران، ۱۵۴، ۲۰۰۹):
(۵) DA_i,t= TA_i,t-NDA_i.t

DA: اقلام تعهدی اختیاری است برای اندازه گیری اقلام تعهدی اختیاری از مدل اقلام تعهدی اختیاری جونز،
که بوسیله دیچو وهمکاران(۱۹۹۵) پیشنهاد شده استفاده می شود:

(۶)
اقلام تعهدی اختیاری بدست آمده برای شرکت در سال t شاخص مدیریت سود برای آن شرکت خواهد بود.
متغیر‌های مستقل:
عدم تقارن اطلاعاتی داده های صورتهای مالی، اطلاعاتی را فراهم می کنند که سبب کاهش عدم تقارن اطلاعات در بازار می گردد و نشان می دهد سرمایه گذاران باید این نوع اطلاعات را در تصمیمات سرمایه گذاری بطور کامل بکار گیرند. واکنش بازار به اعلان سود می تواند اولین معیار وجود اطلاعات محرمانه باشد. وجود اطلاعات محرمانه، بیانگر نامتقارن بودن اطلاعات در محیط بازار است.
داده های صورتهای مالی، اطلاعاتی را فراهم می کنند که سبب کاهش عدم تقارن اطلاعات در بازار می گردد و نشان می دهد سرمایه گذاران باید این نوع اطلاعات را در تصمیمات سرمایه گذاری بطور کامل بکار گیرند. واکنش بازار به اعلان سود می تواند اولین معیار وجود اطلاعات محرمانه باشد. وجود اطلاعات محرمانه، بیانگر نامتقارن بودن اطلاعات در محیط بازار است (رحیمیان و دیگران، ۱۳۸۸، ۷۳).
عدم تقارن اطلاعاتی یک مفهوم کیفی است، برای اینکه قادر باشیم آن را کمی کنیم.برای این کار از دامنه قیمت پیشنهادی خرید و فروش سهام استفاده می‌کنیم.این مدل توسط چیانگ و وکینتاش درسال ۱۹۸۶ برای تعیین دامنه قیمت پیشنهادی خرید و فروش سهام مورد استفاده قرار گرفت. پس از آنها نیز افراد دیگری از این مدل بهره گرفتند .مدل مذکور به شرح زیر می‌باشد:
که در آن:

=SPREAD دامنه تفاوت قیمت پیشنهادی خرید و فروش سهام
=(ASK PRICE) AP میانگین قیمت پیشنهادی فروش سهام شرکتi در دوره مورد بررسی
=(BID PRICE) BP میانگین قیمت پیشنهادی خرید شرکتi دردوره مورد بررسی
برای انجام محاسبات، ابتدا بهترین قیمت پیشنهادی خرید و فروش هر سهم برای ۲۱ روز قبل و بعد از اعلان سود برآوردی استخراج می‌شود(منظور از بهترین قیمت پیشنهادی خرید، عبارتست از بالاترین قیمت پیشنهادی برای خرید سهم در هر روز، و بهترین قیمت پیشنهادی فروش نیز، عبارتست از کمترین قیمت پیشنهادی برای فروش هر سهم در هر روز)، سپس با بهره گرفتن از میانگین آنها دامنه تفاوت قیمت پیشنهادی خرید و فروش سهام محاسبه می‌گردد (احمدپور و عجم، ۱۳۸۹).
متغیرهای کنترل:
در این پژوهش درتفکیک شرکت‌ها به مراحل چرخه عمر از چهار متغیر به عنوان متغییرهای کنترل : رشد فروش، مخارج سرمایه ای، نسبت سود تقسیمی و سن شرکت استفاده نمودند.
مراحل چرخه عمر شرکت
مرحله تولد یا ظهور :در این مرحله معمولاً میزان داراییها(اندازه شرکت) در سطح نازلی قرار دارد، جریانهای نقدی حاصل از فعالیتهای عملیاتی و سودآوری در سطح پایین است و شرکتها برای تأمین مالی و تحقق فرصتهای رشد به نقدینگی بالایی نیاز دارند. نسبت سود تقسیمی در این شرکتها معمولاً صفر یا حداکثر۱۰% است و بازده سرمایه گذاری یا بازده سرمایه گذاری تعدیل شده در قیاس با نرخ موزون تأمین مالی بعضاً ناچیز است.
مرحله رشد : در این مرحله اندازه شرکت بیش از اندازه ی شرکتهای در مرحله ظهور بوده و رشد فروش و درآمدها نیز نسبت به مرحله ظهور بیشتر است. منابع مالی بیشتر در داراییهای مولد سرمایه گذاری شده و شرکت از انعطاف پذیری بیشتری در شاخص های نقدینگی برخوردار است. نسبت سود تقسیمی در این طیف از شرکتها معمولاً بین ۱۰%تا ۵۰ % در نوساناست. بازده سرمایه گذاری یا بازده سرمایه گذاری تعدیل شده نیز در اغلب موارد بر نرخ موزون هزینه تأمین سرمایه فزونی دارد.
مرحله بلوغ : در این مرحله شرکت‌ها فروش باثبات و متعادلی را تجربه نموده و نیاز به وجوه نقد در اکثر موارد از طریق منابع داخلی تأمین می شود. اندازه داراییهای این شرکتها نیز به تناسب بیشتر از اندازه ی داراییهای شرکتهای در مرحله رشد بوده و نسبت سود تقسیمی در این شرکتها معمولاً بین ۵۰ % تا ۱۰۰ % در نوسان است . به دلیل وفور نقدینگی و کاهش اتکاء به سیاست تأمین مالی از خارج، عموماً بازده سرمایه گذاری یا بازده سرمایه گذاری تعدیل شده معادل یا بیش ازنرخ تأمین سرمایه است.
مرحله افول یا سکون : در این مرحله چنانچه فرصت های رشد وجود داشته باشد، به احتمال قریب به یقین بسیار ناچیز است. شاخصهای سودآوری، نقدینگی و ایفای تعهدات روند نزولی داشته و شرکت در شرایط رقابتی بسیار شدیدی قرار داشته، ضمن اینکه هزینه تأمین مالی از منابع خارجی نیز بالا است به گونه ای که در اغلب موارد بازده سرمایه گذاری یا بازده سرمایه گذاری تعدیل شده کمتر از نرخ تأمین مالی است (کرمی، عمرانی، ۱۳۸۹).

نحوه تفکیک شرکت‌ها به مراحل چرخه عمر
آنتونی و رامش(۱۹۹۲) در پژوهش خود به منظور تفکیک شرکت‌ها به مراحل چرخه عمر از چهار متغیر: رشد فروش، مخارج سرمایه ای، نسبت سود تقسیمی و سن شرکت استفاده نمودند. در این پژوهش تفکیک شرکتها به مراحل رشد، بلوغ و افول با بهره گرفتن از چهار متغیر مذکور و طبق روش شناسی پارک و چن(۲۰۰۶) به صورت زیر است:

1. 1. نخست مقدار هر یک از متغیرهای رشد فروش، مخارج سرمایه ای، نسبت سود تقسیمی و سن(عمر) شرکت برای هر سال شرکت محاسبه می‌شود.

1. 1. سال شرکت‌ها براساس هر یک از چهار متغیر مذکور و با بهره گرفتن از پنجکهای آماری در هر صنعت به پنج طبقه تقسیم می‌شوند که با توجه به قرار گرفتن در پنجک(طبقه) موردنظر، نمره ای بین ۱ تا ۵ می‌گیرند.

1. 1. سپس برای هر سال شرکت، نمره ای مرکب به دست می‌آید که با توجه به شرایط زیر در یکی از مراحل رشد، بلوغ و افول طبقه بندی می‌شود:

الف. در صورتیکه مجموع نمرات بین ۱۶ و ۲۰ باشد، در مرحله رشد قرار دارد.
ب.در صورتیکه مجموع نمرات بین ۹ و ۱۵ باشد، در مرحله بلوغ قرار دارد.
ج. در صورتیکه مجموع نمرات بین ۴ و ۸ باشد، در مرحله افول قرار دارد.
SG*: رشد فروش
SGit = [1-(Saleit / Saleit-1)] ×۱۰۰

۳-۶) روش تحقیق
روش این تحقیق، از نوع پس‌رویدادی است که در حوزه تحقیقات اثباتی حسابداری و مبتنی بر اطلاعات واقعی صورت‌های مالی شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق‌ بهادار تهران می‌باشد. پژوهش بصورت همبستگی بوده و با بهره گرفتن از اطلاعات گردآوری شده میزان ارتباط متغیرهای مستقل (مکانیزم های حاکمیت شرکتی) و وابسته (تغییر حسابرس) مورد آزمون قرار می گیرد.
۳-۷) قلمرو تحقیق
۳-۷-۱) قلمرو مکانی
قلمرو مکانی این تحقیق شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و اطلاعات حسابداری برگرفته از صورت های مالی آنان می باشد. دلیل این انتخاب توجه بیشتر سرمایه گذاران و تحلیل گران مالی به بازار بورس و همچنین در دسترس بودن اطلاعات حسابداری شرکت ها می باشد. الزامات بورس برای انتشار به موقع اطلاعات حسابداری موجب شده است که محیط اطلاعاتی مناسب تری برای تحقیق به وجود آید.

۳-۷-۲) قلمرو زمانی
برای بررسی فرضیات تحقیق از یک دوره زمانی ۵ ساله بین سال های ۱۳۸۷ تا ۱۳۹۱ استفاده شده است.
۳-۷-۳) قلمرو موضوعی
قلمرو موضوعی عبارت است از بررسی ارتباط بین مکانیزمهای حاکمیت شرکتی با تغییر حسابرسان شرکت ها پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران
۳-۸) جامعه آماری، روش نمونه‏گیری و حجم نمونه:
جامعه آماری عبارت است از مجموعه افراد یا واحدهایی که دارای حداقل یک صفت مشترک باشند که پژوهشگر مایل است درباره صفت متغیر واحدهای آن به مطالعه بپردازد. نمونه آماری تعداد افراد انتخاب شده از جامعه می باشد که اطلاعات از آنها جمع آوری شده و مورد تجزیه و تحلیل قرار می گیرد و در نهایت نتایج به جامعه تعمیم داده می شود(منصورفر، ۱۳۸۵). جامعه آماری پژوهش عبارت است از کلیه شرکتهای فعال در بورس اوراق بهادار تهران می باشد. روش نمونه گیری در پژوهش حاضر روش حذف سیستماتیک می باشد که با توجه به محدودیت های زیر تعدادی از شرکت ها از کل جامعه مورد بررسی حذف می گردند و نمونه آماری بدست می آید. برای جامعه مورد پژوهش محدودیتهای زیر را جهت تعیین نمونه آماری، اعمال می گردد:

1. 1. شرکت های حذف شده از ابتدای سال ۱۳۸۷ تا کنون

1. 1. شرکت هایی که جزء صنایع سرمایه‌گذاری، واسطه‌گری‌مالی، هلدینگ، بانک و لیزینگ می باشد.

1. 1. شرکت هایی که تغییر سال مالی داشته اند

1. 1. شرکت هایی که دارای وقفه معاملاتی بیشتر از سه ماه باشند.

1. 1. شرکت هایی که تاریخ سال مالی آنها منتهی به ۲۹/۱۲ نمی باشد

با توجه به دوره مورد تحقیق تعداد نمونه بصورت زیر می باشد:

اگر تابع ملک باشد نمائات مال مشتری است طبق قاعده المبیع یملک بالعقد (مواد۳۶۳و۳۶۴). اگر تابع ضمان باشد نمائات مال بایع است طبق قاعده الخراج بالضمان .که در مورد این قاعده قانون مدنی ساکت است.
دکتر امامی،دکتر شهیدی،دکتر کاتوزیان می گویند: نمائات مال مشتری است.برابر ماده۳۶۴ ق.م مبیع در زمان مالکیت مشتری تلف شده است پس منافع از آن مشتری است.یعنی تمام ثمن به علاوه چیزی اضافه که همان نمائات است.
دکتر لنگرودی می گویند:اگر بگوییم نمائات مال مشتری است به یک تفسیر لفظی و قشری از ماده ۳۶۳و۳۶۴ ق.م بسنده کرده ایم.و در ادامه می گویند نمائات از آن بایع است طبق قاعده الخراج بالضمان(هر که هلاکت مال از دارایی اوست منافع آن هم به او تعلق دارد.)پس تئوری موازنه در انفساخ هم باید رعایت شود و یک بعدی نمی توان فکر کرد(المبیع یملک بالعقد)،یعنی در مورد نمائات دو قاعده را در نظر داشت: ۱-المبیع یملک بالعقد ۲-قاعده موازنه.که قاعده دو حاکم بر قاعده اول است. زیرا ناشی از تراضی متعاقدین است.اگر ما فقط به قاعده اول توجه کنیم و از قاعده دوم غفلت کنیم در واقع موازنه ای که عاقدین در حین انعقاد عقد به آن گردن نهاده اند را نادیده گرفته ایم. یعنی تسلیم ثمن در برابر تسلیم مبیع پس وقتی مبیع تلف شد طرفین به موضع حین العقد باز می گردند.(اگر ما نمائات را به مشتری بدهیم آیا اکل مال به باطل یا دارا شدن بلاجهت نیست؟آیا برخلاف حکم عقل عمل نکرده ایم؟)
فصل چهارم:
دیدگاه های فقهی
۴-دیدگاه های فقهی
۴-۱- بررسی دیدگاه های فقهی در مورد ضمان معاوضی مبیع
گفته شد که در اثر بیع برای طرفین تعهدی ایجاد می شود که به موجب آن فروشنده و مشتری در مقابل یکدیگر ضامن و مسوول شناخته می شوند ،بایع متعهد بر تسلیم مثمن به مشتری و مشتری متعهد به پرداخت ثمن یا قیمت به فروشنده خواهد شد،که این نوع تعهد مشهور به ضمان معاوضی است که با تسلیم و تحویل مثمن به مشتری ،این ضمان از فروشنده به مشتری منتقل می شود و مشتری حق هرگونه تصرف در مال خود را دارد و احیانا اگر تلف هم کرد از آن خودش است و برای دیگری هیچ ضمانتی نیست دلیل هم از بدیهیات است چون بعد از تسلیم مثمن به مشتری و تسلیم ثمن به فروشنده ، مالکیت مبیع از فروشنده به خریدار و مالکیت ثمن از مشتری به فروشنده منتقل خواهد شد ، اما چنانچه مبیع قبل از تسلیم به مشتری در ید بایع تلف شود ،اینکه ضمان معاوضی مبیع به مشتری منتقل شده یا نه دیدگاه هایی وجود دارد که بعضا با هم اختلاف دارنند که ما به آن اشاره می کنیم( شهید ثانی ، بی تا ، ج ۲ ، ص ۲۵۱)؛

۱- انعقاد عقد به تنهایی موجب انتقال مال نمی شود ، بلکه نقل و انتقال منوط به تسلیم کالا به خریدار و ثمن به فروشنده است که تاقبل از آن ، انتقال مال و ضمان معاوضی مبیع به خریدار صورت نمی گیرد . مطابق بیان برخی از فقها ملکیت حاصل در اثر عقد بیع و دیگر معاوضات از دو جزء تشکیل یافته است : عقد و قبض؛به عبارت دیگر ملکیتی که در معاوضات انتقال می یابد به محض وقوع عقد ناقص و متزلزل است و زمانی کامل و مستقر می شود که قبض و تسلیم هم صورت خارجی پیدا کند و مبیع به تصرف مشتری درآید.( شهید ثانی،بی تا،جلد۲،ص۲۵۲)
پس با دقت در این نظر می توان گفت که به موجب این نظریه هرگاه مبیع قبل از تسلیم به مشتری،در اثر فورس ماژور تلف شود در ملکیت فروشنده تلف شده و مشتری هیچگونه مسوولیتی در برابر بایع نسبت به پرداخت ثمن معامله ندارد؛چون که مثمن یا مبیع با وجود انعقاد عقد همچنان در ملک بایع است و در اثر عدم تسلیم به مشتری انتقال صورت نگرفته است(زنجانی،۱۳۸۲، ص۱۰۲)
۲- مالکیت به صرف انعقاد عقد بیع به خریدار منتقل نمی شود ولی با وجود این ضمان معاوضی یا مسئولیت تلف مبیع قبل از قبض با خریدار است ؛ زیرا به موجب عقد بیع فروشنده باید مبیع را تسلیم خریدار نماید و مشتری هم از سود و منافع احتمالی آن بهره مند می شود باید زیان و ضرر ناشی از تلف را نیز تحمل کند. دراین نظریه اگر چه تا قبض و اقباض انجام نگیرد مالکیت خریدار به طور قطعی محقق نمی شود ولی به لحاظ اینکه در صورت قبض ، خریدار از منافع و نمائات مبیع بهره مند می شود تلف قبل از قبض نیز بر عهده او قرار می گیرد و باید ثمن معامله را به فروشنده تحویل دهد. فقهای عامه با استناد به قاعده” من له الغنم فعلیه الغرم” گفته اند : هر کس از سود چیزی برخوردار شود باید خسارت وارده بر مبیع را هم برعهده بگیرد.(کاتوزیان ،۱۳۷۴،ص ۱۲۴)
۳-نظر سوم که قانون مدنی ایران آن را برگزیده است مقرر می دارد : زمانی که قراردادی بین طرفین ایجاد می شود ، انتقال مالکیت صورت می گیرد و مثمن به مشتری و ثمن به بایع تعلق می یابد لذا قبض کردن همانطوری که در بالا گفته شد شرط صحت عقد بیع نخواهد شد.
اما تا زمانی که تسلیم مبیع حاصل نشده ، خطرات ناشی از نقصان و تلف مبیع (ضمان معاوضی) برعهده مشتری خواهد بود پس به طریق اولی در زمان تلف قبل از تسلیم اگر فروشنده ثمن را به بایع تحویل داده باشد حق استرداد کل آن را خواهد داشت همچنین اگر مشتری ثمن را پرداخت نکرده باشد ، تکلیفی به پرداخت ثمن نخواهد داشت( کاتوزیان ، ۱۳۷۴، ج ۱ ، ص ۱۲۵).
این نظریه ، در بین فقهای امامیه مشهور است و برای همین است که قانونگذار ما در ماده ۳۸۷ قانون مدنی از همین نظر پیروی کرده و مقرر کرده است؛اگر مبیع قبل از تسلیم بدون تقصیر و اهمال از طرف بایع ،تلف شود بیع منفسخ و ثمن باید به مشتری مسترد گردد مگر اینکه بایع برای تسلیم به حاکم یا قائم مقام او رجوع نموده باشد که در این صورت تلف از مال مشتری خواهد بود(امامی ،۱۳۱۰ ، ج۱،ص۵۶۰).
۴-۲- تلف مبیع قبل از قبض
قاعده تلف مبیع قبل از قبض، از قواعد مشهور فقهی است که در ابواب معاملات بیان شده است. بر اساس این قاعده، اگر مبیع پیش از تسلیم به خریدار، تلف شود، از مال فروشنده است و اگر هم فروشنده، ثمنی از مشتری در برابر آن مال گرفته باشد، باید به وی بازگرداند. « ماده ۳۸۷ ق.م نیز به همین قاعده اشاره دارد. اگر مبیع قبل از تسلیم بدون تقصیر و اهمال از طرف بایع تلف شود،بیع منفسخ، و ثمن بایع به مشتری مسترد گردد مگر اینکه بایع برای تسلیم به حاکم یا قائم مقام او رجوع کرده باشد که در این صورت تلف از مال مشتری است. بر اساس این ماده، چهار شرط برای قاعده تلف مبیع قبل از قبض وجود دارد: ۱٫ مبیع عین معین و خارجی باشد. ۲٫ تلف مبیع ، قبل از تسلیم آن به مشتری باشد. ۳٫ مبیع بدون تقصیر (افراط و تفریط) بایع تلف شود. ۴٫ بایع برای تسلیم مبیع ، به مشتری یا حاکم و قائم مقام او مراجعه نکرده باشد »(موسوی بجنوردی ، ۱۳۷۱ ، ج ۱ ، ص ۲۱۶).
۴-۲-۱- ادله حکم تلف مبیع قبل از قبض

1. 1. روایات

الف) حدیث نبوی مشهور «کلُ مبیعٍ تلف قبلَ قبضِهِ فَهُوَ مِن مالِ بایعِهِ»^[۱]۲ که به دلالت مطابقی، بر قاعده تلف مبیع قبل از قبض دلالت دارد. هرچند این حدیث مرسله است و از حیث سند، معتبر نبوده و ضعیف محسوب می­ شود، ولی مشهور فقهاء به مضمون آن عمل کرده و بر اساس آن فتوی داده­اند. «. بر اساس این حدیث، قبض شرط صحت معامله است و تا زمانی که مبیع به خریدار تسلیم نشده، مسؤلیت ناشی از تلف یا خسارت، بر عهده فروشنده است. »
ب) روایت عقبه بن خالد از امام صادق(ع): از حضرت در مورد شخصی که کالایی را می­خرد ولی آن را تحویل نمی­گیرد، بلکه نزد فروشنده گذارده و می­گوید فردا می­آیم و ان شاء الله آن را می­برم، و در این فاصله هم کالای خریداری شده به سرقت می­رود، سؤال شد که اکنون آنچه را که دزد برده از مال چه کسی محسوب می­ شود؟ امام در پاسخ می­فرمایند: مال مسروقه از اموال فروشنده به سرقت رفته و خسارت آن بر او تحمیل می­ شود؛ زیرا تا هنگامی که آن را به خریدار تحویل نداده و از خانه خود خارج ننموده، تسلیم صورت نپذیرفته است ولی هرگاه فروشنده پس از معامله، مبیع را تسلیم خریدار نماید، مسؤولیت به او منتقل می­ شود و در صورت تلف یا سرقت و مانند آن، باید ثمن را به فروشنده بپردازد. این روایت هرچند از لحاظ سند ضعیف شمرده می­ شود، هم­چنان که حدیث نبوی این­گونه بود، ولی مشهور فقهاء آن را مؤید حدیث نبوی دانسته و بدان عمل کرده ­اند. بر اساس مفاد این روایت، تا زمانی که فروشنده، مبیع را به خریدار تحویل نداده و از خانه خود خارج ننموده (اقباض خارجی)، تسلیم صورت نپذیرفته است، و در نتیجه، مسؤولیت ناشی از تلف یا خسارت هم، بر عهده فروشنده باقی می­ماند( همان منبع).

2. 2. اجماع

بسیاری از فقهاء علاوه بر روایات مذکور، اجماع را نیز مستند این قاعده دانسته ­اند. لیکن اجماع را نمی­ توان به عنوان دلیل مستقل در این خصوص پذیرفت؛ زیرا ارزش اجماع به کاشف بودن آن از رأی معصوم علیه السلام است و چنین انتظاری در جایی است که هیچ دلیل دیگری در مساله وجود نداشته باشد، در حالی که در فرض مورد بحث، قبل از اجماع، استناد به روایات مزبور شده است و این نشان می­دهد که اجماع مبتنی بر همان روایات بوده است؛ به بیان دیگر، استناد به روایات در کنار ادعای اجماع، این ظن قوی را ایجاد می­ کند که مدرک و منشاء اجماع نیز، همان روایات باشد. بنابراین اجماع نمی­تواند به عنوان دلیل مستقلی در این موضوع مورد توجه قرار گیرد و ارزش مستقل داشته باشد. « علامه صریحاً در تذکره در این زمینه ادعای اجماع کرده است اما این دسته از اتفاق فقهاء را اجماع مدرکی می­گویند و هم­چنان که در علم اصول دانسته شد، این اجماع از آنجا که کاشفیت قطعیه از رأی معصوم ندارد، حجت نمی ­باشد »( همان منبع)

3. 3. بناء عقلاء

هرچند با استناد به روایات و اجماع، این قاعده تعبدی به نظر می­رسد و ظاهر حکم عقلاء هم، آن است که باید تلف از مال مشتری باشد، چراکه به محض وقوع عقد، مبیع در ملکیت مشتری وارد شده است؛ اما با دقت نظر، متوجه می شویم که عقلاء در معاوضات و معاملاتی که به نحو معاوضه و داد و ستد انجام می ­دهند، آنچه که می­ دهند، بدون عوض نمی دهند؛ یعنی بنای آنها این است که اگر مثمن دادند، ثمن بگیرند و اگر ثمن دادند، مثمن بگیرند.
* بر اساس بناء عقلاء، قاعده تلف مبیع قبل از قبض، یک مورد تعبدی محض نیست؛ بلکه این قاعده به یک شیوه و روش عقلایی و منطقی اشاره دارد. بنابراین با بناء عقلاء، تعبدی بودن حکم در قاعده را نمی توان اثبات کرد.
**

واژگان کلیدی: مالیات، مالیات‌ستانی سنتی، مالیات‌ستانی الکترونیکی.
فصل اول
کلیات پژوهش

مقدمه

پيشرفت فناوري اطلاعات و ارتباطات در دو دهه اخير، و گسترش كاربردهاي آن در عرصه‌هاي مختلف اقتصادي و اجتماعي، موجب شكل‌گيري فصل نويني از روابط متقابل بين افراد، نهادها، شركتها و دولتها شده است. مفاهيم جديدي در ادبيات اقتصادي و تجارت، در حال ظهور هستند. روشهاي سنتي تجارت و كسب و كار، در حال بازنگري بوده و در پرتو اين تحول، مشاغل و فعاليتهاي جديد اقتصادي در حال شكل‌گيري هستند. عده‌اي تحول مذكور در فناوري اطلاعات و ارتباطات را بزرگترين انقلاب تكنولوژيك بعد از انقلاب صنعتي ارزيابي كرده (مخیر ، 1996) و عده‌اي ديگر از آن تحت عنوان اقتصاد نوين و يا اقتصاد ديجيتال ياد مي‌كنند.
نظر به تأثيراتي که ماليات­ها بر متغيرهاي اقتصادي به جاي مي­گذارند­، اتخاذ سياست­هاي مالياتي مناسب در راستاي اصلاح و بهبود سيستم از اهميت فوق­العاده­اي برخوردار است­. ­ استفاده از­ فن­آوري اطلاعات در اجراي ­ماليات­ ستاني ­الکترونيکي­ و مکانيزه ­نمودن ­نظام مالياتي کشو­ر­ مي­تواند بر رضايت مؤديان و سهل الوصول بودن اخذ ماليات بيفزايد. شناسايي ظرفيت­هاي مالياتي، ايجاد شبکه­هاي اطلاعاتي درون سازماني و برون سازماني (مؤديان مالياتي) و نيز ارتقاي­ کارايي جمع­آوري ماليات کشور مستلزم بکارگيري فن­آوري­هاي نوين در زمينه پياده­سازي سيستم­هاي الکترونيکي اخذ ماليات و مکانيزاسيون اداري مي­باشد (ملکی نجفدر و همکاران، 1391).

2.1 بيان مسأله اساسي تحقيق

نظام­ مالياتي ­در ­کشورهاي ­توسعه ­نيافته ­و ­در حال ­توسعه  ­هزينه ­بالايي ­را ­بر ­جامعه تحميل مي­کند، مانند ميزان وصولي ­کم،­­ هزينه وصولي ­­بالا، ­­اتلاف ­­وقت ­­موديان مالياتي ­­و ­­انحراف­­ تخصيص ­بهينه ­منابع ­و…­­ از ­­اين­­­ روي، ­يکي ­از ­سيستم­هاي فرعي دولت­ الکترونيک براي اصلاح نظام مالياتي­، نظام ماليات الکترونيک است که­علاوه برآنکه گامي بزرگ بسوي دولت ­الکترونيک ­است­، ­سبب­ صرفه‌جويي‌هاي ­زيادي ­در ­وقت و هزينه­­­­ موديان ­­ مالياتي ­و نظام بخشيدن به اظهارنامه­هاي مالياتي­،­ افزايش ­­اعتماد ­مردم ­به­ منظور ­خود اظهاري­­­، کاهش­­­اختلاف­­ ميان ­­موديان­ و مأموران مالياتي براي شناسايي ميزان واقعي ­ماليات­ها، ­ايجاد ­ثبات ­و­ ساماندهي­­­­­اقتصادي ­شده­ و­ سبب­ آن­ مي­شود ­که­ سليقه­هاي ­انساني­­ بطور ­کامل از بين رفته و عدالت ­مالياتي­­ گسترش ­يابد ­­­با­ اين­­ حال شواهد ­نشان­ مي­دهد ­که­ با­ وجود­­ سرمايه ­گذاري­­هاي ­عظيم در زمينه سيستم­هاي فناوري ­­اطلاعات ­­ناکامي­­ در ­­اين ­سرمايه­ گذاري­ها­ ­بيشتر ­از توفيق در آن بوده ­است و سازمان­ها نتوانسته­اند به اهداف خود­ ­در­­­اين­­ امر ­دست ­يابند.
مکانيزاسيون ­­و مدرن ­سازي ­و ­در ­مفهوم ­عام­ آن، ­فناوري ­اطلاعات (IT­)­ و ­سيستم­هاي ­اطلاعاتي­(IS)­­­ به ­عنوان يک عامل شناخته­ ­شده­ و­ توانمند­، ­مورد ­قبول ­است ­و ­افزايش ­سرمايه­ گذاري­ دراين­ زمينه­،­ سبب ­افزايش ­بهره­وري و صرفه­ جويي در هزينه­ها­ را ­امکان­ پذير ­مي­کند. گزارش‌ها نشان می‌دهد که ایران از نظر ارائه‌ خدمات الکترونیک و از جمله سیستم مالیات‌ستانی، رتبه‌ی 37 را در جهان دارد که موقعیت مناسبی برای ایران به شمار نمی‌رود (ملکی نجفدر، 1391). بنابراین برای بهبود رتبه‌ی کشور در این خدمات لازم است تا چالش‌ها و موانع موجود شناسایی و راهکارهای بهبود این خدمات معرفی شوند. بنابراین تحقیق حاضر به بررسی چالش‌ها و راهکارهای تغییر رویکرد از سیستم مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیک پرداخته است.

3.1 اهمیت و ضرورت انجام تحقيق

يکي ­از­ مهم­ترين عوامل تأثير­گذار در­تغییر  نظام مالياتي سنتی به نظام مالیاتی الکترونیکی­، توجه به خواسته‌هاي ماليات دهندگان و  ­همراهي ­و ­همکاري ­آنان است. بررسي ­مطالعات ­محققان ­و ­تجارب­­ مديران­ در کشورهاي ­پيشرفته بیانگر ­آن ­است­ که ­اصلاح­ و تجديد نظر مستمر در ­سيستم­ها­ و­ روش­هاي ­انجام­ کار­ و بهبود آن با توجه به پيشرفت علوم و فناوري­هاي روز دنيا امري اجتناب ناپذير است­، چرا­­ که­ در­ غير­ اين ­صورت ­سيستم ­پاسخگوي ­نيازهاي ­رو ­به ­رشد ­جامعه ­نبوده­ و­ محکوم به زوال است.رشد ­سريع ­فناوري ­اطلاعات ­خصوصاً در ­دو ­دهه ­گذشته،­ به­ عنوان ­مهمترين ­عامل ­تغيير­ در­ سطح­ ­جامعه­ و ­سازمان­­­ها ­­تلقي ­­مي­شود. يکي ­از­ مهم­ترين ­انواع­ کاربرد ­دولت ­الکترونيک، ­ارائه ­خدمات ­مالياتي ­الکترونيکي ­دولت ­به مؤديان مالياتي­ است که ­در ­آن­، ­مؤديان ­با ­پر نمودن ­اظهارنامه­­هاي ­الکترونيکي ­به­ صورت ­آنلاين­ (­اينترنتي­)­ ضمن صرفه­­جويي ­­قابل ­توجه ­­­در ­­وقت و ­زمان ­­و ­­کاهش­­ هزينه­­ها­ به ­­بهترين ­­صورت ­­ممکن ­­ماليات­هاي خود­ را پرداخت­­­ مي­­نمايند.­ لذا افزايش تمايل به­ دولت الکترونيک ­اين ­سوال ­را­ در­ ذهن ­ايجاد ­مي­نمايد ­که ­آيا­­­ موديان ­­­مالياتي­­ تمايل ­­به­­ پرداخت ماليات به­ صورت الکترونيکي را­ دارند؟ (ملکی نجفدر و همکاران، 1391).
استقرار يك نظام مالياتي مدرن يكي از اهداف برنامه ريزي شده در چارچوب اصلاح نظام مالياتي كشور جمهوري اسلامي ايران است بنابراين ماليات الكترونيك از نتايج اجراي طرح كلان دولت الكترونيك مي باشد . رشد اين طرح نوپا در كشور نيازمند توجه بيشتر به شهروند الكترونيك مي باشد. اين طرح در جهت جمع آوري ماليات با كيفيت بيشتر نسبت به حالت كاغذي آن گام مهمي از گام هايدولت الكترونيك مي باشد. طرح مذكور نيز همانند طرح كلانتر خود يعني دولت الكترونيك در سايه همت تمامي اركان جامعه مفيد واقع خواهد شد.با هدف گيري مزاياي طرح ماليات الكترونيك در جهت افزايش كميت و كيفيت آن در سطوح مورد نياز و تلاش در حل مشكلاتاين طرح اميدواري بسياري در افزايش سطح درامدهاي مالياتي دولت به وجود خواهد آمد. بنابراين انتظار بر اين است ، در بستر فناورياطلاعات و بكارگيري علوم انساني مشكلات جمع آوري ماليات ، اين شريان حياتي اداره كشور حل گردد . استفاده از تجربيات پياده سازي اين طرح كارامد در ساير كشور هاي توسعه يافته و در حال توسعه هم مي تواند در صرفه جوئي هزينه هاي دوباره كاري اين طرح كلان بسيار مفيد واقع گردد ، كه خود اين صرفه جوئي باعث افزايش سطح درامد دولت به نوبه ديگر خواهد گرديد (علياني نژاد و همکاران، 1391).
جنبه نوآوری این تحقیق نگاه جامع به کلیه‌ی موارد اثرگذار بر تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی و چالش‌های پیش‌رو و هم‌چنین ارائه پیشنهاداتی برای رفع چالش‌های شناسایی شده است. لازم به ذکر است که تحقیقات پیشین معمولاً نگاه جامع را به مساله نداشته و موضوع را از یک جنبه خاص مانند فناوری یا تمایل مشتریان و … بررسی کرده‌اند.
بنابراین برای تغییر رویکرد از سیستم مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیک لازم است که چالش‌ها شناسایی شده و راهکارهایی برای رفع آن ارائه شود. در این راستا لازم است تا سهم مواردی مانند موارد قانونی، تکنولوژیکی و تمایل و پذیرش شهروندان و … به خوبی تبیین شود که در این تحقیق به این موارد پرداخته شده است و راهکارهای مناسب برای جاری سازی مناسب سیستم مالیات‌ستانی الکترونیکی معرفی می‌شود.

4.1 اهداف مشخص تحقيق

هدف آرمانی تحقیق شناسایی تمامی زوایای چالش‌ها در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی و شناسایی تمامی راهکارهای ممکن برای اجرای سیستم الکترونیکی مالیات‌ستانی در ایران است.
هدف کلی تحقیق بررسی راهکارها و چالش‌های تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی است.
اهداف ویژه تحقیق حاضر به این صورت است:

1. 1. شناسایی راهکارها و چالش‌های مرتبط با «انتظارعملکرد^[1]» در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی

1. 1. شناسایی راهکارها و چالش‌های مرتبط با «انتظار تلاش^[2]» در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی

1. 1. شناسایی راهکارها و چالش‌های مرتبط با «نگرش نسبت به استفاده از فناوری^[3]» در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی

1. 1. شناسایی راهکارها و چالش‌های مرتبط با «اثر اجتماعی^[4]» در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی

1. 1. شناسایی راهکارها و چالش‌های مرتبط با «شرایط تسهیل‌کننده^[5]» در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی

1. 1. شناسایی راهکارها و چالش‌های مرتبط با «خودکارآمدی^[6]» در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی

1. 1. شناسایی راهکارها و چالش‌های مرتبط با «اضطراب^[7]» در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی

1. 1. شناسایی راهکارها و چالش‌های مرتبط با «نیات رفتاری برای استفاده^[8]» در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی

پس از شناسایی چالش‌های مرتبط با هر یک از مؤلفه‌های هشت‌گانه در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی، هدف کاربردی تحقیق شامل ارائه راهکارهایی عملی برای این تغییر رویکرد است. بدین ترتیب در صورتی که هر یک از مؤلفه‌های هشت‌گانه بر پذیرش تغییر رویکرد به مالیات‌ستانی الکترونیکی مؤثر باشند، اهداف کاربردی شامل زیر در این تحقیق دنبال شده است:

1. 1. ارائه راهکارهای عملی مرتبط با «انتظارعملکرد» در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی

1. 1. ارائه راهکارهای عملی مرتبط با « انتظار تلاش » در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی

1. 1. ارائه راهکارهای عملی مرتبط با « نگرش نسبت به استفاده از فناوری » در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی

1. 1. ارائه راهکارهای عملی مرتبط با « اثر اجتماعی » در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی

1. 1. ارائه راهکارهای عملی مرتبط با « شرایط تسهیل‌کننده » در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی

1. 1. ارائه راهکارهای عملی مرتبط با « خودکارآمدی » در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی

1. 1. ارائه راهکارهای عملی مرتبط با « اضطراب » در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی

1. 1. ارائه راهکارهای مرتبط با «نیات رفتاری برای استفاده» در تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیکی

5.1 ارائه مدل مفهومی پژوهش

ونکاتش و همکاران (2003) عواملی را که در پذیرش اظهارنامه الکترونیکی مؤثرند را شامل انتظار تلاش، انتظار کارایی، نقش اجتماعی، شرایط پشتیبانی‌کننده، مسائل قانونی، مباحث فنی و زیرساختی و تمایل به استفاده شناسایی کرده اند(ونکاتش و همکاران، 2003).
با تجزیه و تحلیل سیستم اظهارنامه مالیاتی الکترونیکی در ایران، مهم ترین عواملی که به نظر می رسد بر پذیرش این خدمت الکترونیکی موثر می باشد، در نگاره (1) خلاصه شده است:
بدین ترتیب با بهره گرفتن از این عوامل پیش‌بینی شده که در واقع نشان دهنده‌ی چالش‌های تغییر رویکرد از مالیات‌ستانی سنتی به الکترونیک و به عبارتی چالش‌های استفاده از اظهارنامه الکترونیکی است، مدل مفهومی تحقیق را ارائه می‌کنیم:

نمودار 1 مدل مفهومی تحقیق: چالش‌های استفاده از سیستم مالیات ستانی الکترونیکی. منبع: ونکاتش و همکاران (2003)

6.1 فرضيه‏هاي تحقیق

الگوريتم زير را مي‌توان براي اين روش خوشه‌بندي در نظر گرفت:

1. 1. شروع: مقدار M(تعداد خوشه‌ها) با عدد 1 مقدار دهي اوليه مي‌شود. سپس براي تمام داده‌ها بردار مرکز محاسبه مي‌شود.

1. 1. شکست: هر يک از M بردار مرکز به 2 بردار جديد شکسته مي‌شوند تا 2M بردار مرکز توليد شود. هر بردار جديد بايستي درون همان خوشه قرار داشته باشد و به اندازة کافي از هم دور باشند.

1. 1. K-Means: با اجراي الگوريتم K-Means با تعداد خوشة 2M و مراکز اوليه خوشه‌هاي محاسبه شده در مرحلة ii خوشه‌هاي جديدي با مراکز جديد توليد مي‌شود.

شرط خاتمه: در صورتي که M برابر تعداد خوشة مورد نظر الگوريتم LBG بود الگوريتم خاتمه مي‌يابد و در غير اين صورت به مرحلة ii رفته و الگوريتم تکرار مي‌شود
1-8-2 روش های سلسله مراتبی
یک روش سلسله مراتبی یک تجزیه سلسله مراتبی از اشیاء داده­ای یک مجموعه معلوم ایجاد می­ کند. این روش کلاسبندی را یا به صورت ترکیبی (تراکمی)و یا به صورت تقسیمی(تفرقی) انجام دهد. یعنی در دو قالب بالا به پایین و پایین به بالا عمل می­ کنند از یک خوشه بزرگ در بالا (در روش های بالا به پایین) و یا تعداد زیادی خوشه­های کوچک در پایین ( برای روش های پایین به بالا) شروع کرده و به بهترین شکل یک خوشه را به خوشه­های کوچکتر بشکنند و یا خوشه­های کوچک را با یکدیگر ترکیب کنند تا تعداد مورد نظر خوشه بدست بیایند. به رویکرد ترکیبی ، رویکرد پایین به بالا(bottom up) نیز گفته می­ شود که با شکل­دهی گروه ­های مجزا و هر یک شامل یک شیء شروع شده. سپس اشیاء یا گروه ­های نزدیک بهم را یکی می­ کند. تا اینکه در نهایت همه گروه­ ها یکی شوند و یا ( بالاترین سطح سلسله مراتبی ) یا تا هنگامیکه شرط پایانی بدست آید در واقع خوشه ها مکررا با هم یکی میشوند تا اینکه همه اشیاء در یک خوشه قرار گیرند و یا به شرط پایان برسند. در رویکرد تقسیم یا بالا به پایین روش سلسله مراتبی با خوشه ای شامل همه اشیاء شروع می­ کند خوشه ها مکررا تقسیم میشوند وخوشه ها را به خوشه های کوچک وکوچکتر تجزیه میکندتا اینکه هر شئ در یک خوشه قرار گیرد. این روش معمولا مناسب نیست زیرا پیچیدگی محاسباتش بالاست توجه داشته باشید که در تقسیم خوشه ها باید بهترین حالت انتخاب شود. روش های سلسله مراتبی این واقعیت را دارند که در هر گامی ( یکی کردن یا تقسیم کردن) که انجام می­ شود آن گام هرگز نباید ناتمام بماند. این سختی گاهی نیز مفید می­باشد. با این وجود مشکل اصلی این تکنیکها این است که آنها نمی ­توانند تصمیمات اشتباه را تصحیح کنند.

همان گونه که بيان شد، در روش خوشه بندي سلسله مراتبي، به خوشه‌هاي نهايي بر اساس ميزان عموميت آنها ساختاري سلسله‌ مراتبي، معمولا به صورت درختي نسبت داده مي‌شود. به اين درخت سلسله مراتبي دندوگرام (dendogram) مي‌گويند. روش کار تکنيکهاي خوشه‌بندي سلسله‌مراتبي معمولا بر اساس الگوريتمهاي حريصانه (Greedy Algorithms) و بهينگي مرحله‌اي (stepwise-optimal) است. روشهاي خوشه‌بندي بر اساس ساختار سلسله مراتبي توليدي توسط آنها معمولا به دو دستة زير تقسيم مي‌شوند:

1. 1. بالا به پايين (Top-Down) يا تقسيم کننده (Divisive): در اين روش ابتدا تمام داده‌ها به عنوان يک خوشه در نظر گرفته مي‌شوند و سپس در طي يک فرايند تکراري در هر مرحله داده‌هايي که شباهت کمتري به هم دارند به خوشه‌هاي مجزايي شکسته مي‌شوند و اين روال تا رسيدن به خوشه‌هايي که داراي يک عضو هستند ادامه پيدا مي‌کند.

1. 1. پايين به بالا (Bottom-Up) يا متراکم شونده (Agglomerative): در اين روش ابتدا هر داده‌ای به عنوان خوشه‌اي مجزا در نظر گرفته مي‌شود و در طي فرايندي تکراري در هر مرحله خوشه‌هايي که شباهت بيشتري با يکديگر دارند ترکيب مي‌شوند تا در نهايت يک خوشه و يا تعداد مشخصي خوشه حاصل شود. از انواع الگوريتمهاي خوشه‌بندي سلسله مراتبي متراکم شونده رايج مي‌توان از الگوريتمهاي Single-Link، Average-Link و Complete-Link نام برد. تفاوت اصلي در بين تمام اين روشها به نحوة محاسبة شباهت بين خوشه‌ها مربوط مي‌شود. که در بخشهاي بعد به تشريح هر يک پرداخته خواهد شد.

نمونه‌اي از روش خوشه‌بندي سلسله مراتبي و تفاوت بين روشهاي بالا به پايين و پايين به بالا در شکل زير مشاهده مي‌شود.

شکل1-3 : تفاوت بين روشهاي بالا به پايين با روشهاي پايين به بالا
1-8-2-1 خوشه‌بندي با روش Single-Link
اين روش يکي از قديمي‌ترين و ساده‌ترين روشهاي خوشه‌بندي است و جزء روشهاي خوشه‌بندي سلسله مراتبي و انحصاري محسوب مي‌شود. به اين روش خوشه‌بندي، تکنيک نزديکترين همسايه (Nearest Neighbour) نيز گفته مي‌شود.  در اين روش براي محاسبة شباهت بين دو خوشة A و B از معيار زير استفاده مي‌شود:

که i يک نمونه داده متعلق به خوشة A و j يک نمونه دادة متعلق به خوشة B مي‌باشد. در واقع در اين روش شباهت بين دو خوشه، کمترين فاصلة بين يک عضو از يکي با يک عضو از ديگري است. در شکل زير اين مفهوم بهتر نشان‌ داده شده است.[7]

شکل1-4 : شباهت بين دو خوشه در روش Single-Link برابر است با کمترين فاصلة بين داده‌هاي دو خوشه
1-8-2-2 خوشه‌بندي با روش Complete-Link
اين روش همانند Single-Link جزء روشهاي خوشه‌بندي سلسله مراتبي و انحصاري محسوب مي‌شود. به اين روش خوشه‌بندي، تکنيک دورترين همسايه (furthest Neighbour) نيز گفته مي‌شود.  در اين روش براي محاسبة شباهت بين دو خوشة A و B از معيار زير استفاده مي‌شود:

که i يک نمونه داده متعلق به خوشة A و j يک نمونه دادة متعلق به خوشة B مي‌باشد. در واقع در اين روش شباهت بين دو خوشه بيشترين فاصلة بين يک عضو از يکي با يک عضو از ديگري است. در شکل زير اين مفهوم بهتر نشان‌ داده شده است.[7]

شکل1-5 : شباهت بين دو خوشه در روش Complete-Link برابر است با بيشترين فاصلة بين داده‌هاي دو خوشه.
1-8-2-3 خوشه‌بندي با روش Average-Link
اين روش همانند Single-Link جزء روشهاي خوشه‌بندي سلسله مراتبي و انحصاري محسوب مي‌شود.  از آنجا که هر دو روش خوشه‌بندي Single-link و Complete-link بشدت به نويز حساس مي‌باشد، اين روش که محاسبات بيشتري دارد، پيشنهاد شد. در اين روش براي محاسبة شباهت بين دو خوشة A و B از معيار زير استفاده مي‌شود:

که i يک نمونه داده متعلق به خوشة A و j يک نمونه دادة متعلق به خوشة B مي‌باشد. و N_A تعداد اعضاء خوشة A  و N_B تعداد اعضاء خوشة B است. در واقع در اين روش، شباهت بين دو خوشه ميانگين فاصلة بين تمام اعضاء يکي با تمام اعضاء ديگري است. در شکل زير اين مفهوم بهتر نشان‌ داده شده است.[7]

شکل1-6 : شباهت بين دو خوشه در روش Average-Link برابر است با ميانگين فاصلة بين داده‌هاي دو خوشه
1-8-2-4 ديگر روشهاي خوشه بندي سلسله مراتبي

• • خوشه‌بندي با روش Group Average Link:

اين روش همانند Single-Link جزء روشهاي خوشه‌بندي سلسله مراتبي و انحصاري محسوب مي‌شود. [Webb] به اين روش Centriod Distance نيز گفته مي‌شود. در اين روش براي محاسبة شباهت بين دو خوشة A و B از معيار زير استفاده مي‌شود:

که X_i يک نمونه داده متعلق به خوشة A، X_j يک نمونه دادة متعلق به خوشة B، N_A تعداد اعضاء خوشةA   و N_B تعداد اعضاء خوشة B است. در واقع در اين روش، شباهت بين دو خوشه فاصلة بين بردار ميانگينِ تمام اعضاء يکي با بردارِ ميانگينِ تمام اعضاء ديگري است. در شکل 1-7 اين مفهوم بهتر نشان‌ داده شده است.
خوشه‌بندي با روش Median Distance:
اين روش نيز همانند Single-Link جزء روشهاي خوشه‌بندي سلسله مراتبي و انحصاري محسوب مي‌شود.  در روش Group Average Link اگر يک خوشة کوچک با يک خوشة بزرگ ترکيب شود نقطة ميانگين خوشة حاصل نقطه‌اي نزديک ميانگين خوشة بزرگتر خواهد بود که در بعضي از کاربردها چندان مطلوب نيست. بدين منظور اين روش خوشه‌بندي پيشنهاد شده است که مشکل مذکور را ندارد. در اين روش از ميانة نقاط يک خوشه به‌ عنوان مرکز ثقل آن خوشه استفاده مي‌شود.[7]
شکل1-7 : شباهت بين دو خوشه در روش Group Average Link برابر است با فاصله بين ميانگين نقاط دو خوشه

• الگوريتم خوشه‌بندي پايين به بالاي عمومي

طبقه‏بندی ISIC : یکی از مهمترین طبقه‏ بندی‏ های‏ فعالیت‏های اقتصادی با بهره گرفتن از کد ISIC^[95] می‏باشد. در این مطالعه داده‏های آماری کارگاه‏های بزرگ صنعتی به‏صورت کلی و به تفکیک گروه‏های مختلف صنایع بر حسب کد ۲ رقمی ISIC به ۲۳ طبقه تقسیم شده‏اند که عبارتند از: ۱- صنایع مواد غذایی و آشامیدنی ۲- تولید محصولات از توتون و تنباکو ۳- تولید منسوجات ۴- تولید پوشاک، عمل‏آوری ورنگ کردن پوست ۵- دباغی و تکمیل چرم ۶- تولید چوب و محصولات چوبی از چوب‏پنبه ۷- تولید کاغذ و محصولات کاغذی ۸- انتشار و چاپ و تکثیر رسانه‏های ضبط شده ۹- صنایع تولید زغال کک و پالایشگاه‏های نفت و سوخت‏های هسته‏ای ۱۰- صنایع تولید مواد ومحصولات شیمیایی ۱۱- تولید محصولات لاستیکی و پلاستیکی ۱۲- تولید سایر محصولات کانی غیرفلزی ۱۳- تولید فلزات اساسی ۱۴- تولید محصولات فلزی فابریکی به‏جز ماشین‏آلات ۱۵- تولید ماشین‏آلات و تجهیزات طبقه‏بندی نشده در جای دیگر ۱۶- تولید ماشین‏آلات اداری، حسابگر و محاسباتی ۱۷- تولید ماشین‏آلات مولد انتقال برق ۱۸- تولید رادیو و تلویزیون و وسایل ارتباط جمعی ۱۹- تولید ابزار اپتیکی و ابزار پزشکی ۲۰- تولید وسایل نقلیه موتوری، تریلر و نیم تریلر ۲۱-تولید سایر وسایل حمل‏ونقل ۲۲- تولید مبلمان و مصنوعات طبقه‏بندی نشده در جای دیگر ۲۳- بازیافت . شایان ذکر است، در تحقیق پیش‏رو ردیف‏های ۷و۸ با هم ادغام می‏شوند تا بتوان شاخص قیمتی مناسب برای آن‏را بر اساس آمار بانک مرکزی به‏دست آورد. گفتنی است، بانک مرکزی از طبقه‏بندی ۲۲ گانه برای فعالیت‏های اقتصادی در چارچوب SNA93 استفاده می‏کند.

شدت صادرات: عبارتست از نسبت ارزش صادرات به ارزش‏ تولیدات، یعنی هر چه نسبت X/Y در میان صنایع بالاتر باشد شدت صادرات آن صنایع بالاتر است.
صنایع صادراتی: صنایعی که دارای صادرات مثبت هستند صنایع صادراتی محسوب می‏شوند.
۴-۲- بررسی ساختار اشتغال زنان در کارگاه‏های بزرگ صنعتی کشور
در ابتدای بحث به بررسی سهم اشتغال زنان در صنایع مختلف می‏پردازیم. در جدول زیر سهم اشتغال زنان در سال ۱۳۷۳ به تفکیک کد۲ رقمی ISIC ارائه شده است. همان‏طوری که ملاحظه می‏شود متوسط سهم اشتغال زنان در کل صنایع ۴/۶ درصد می‏باشد که حاکی از وجود محدودیت‏های جدی در خصوص اشتغال زنان در کارگاه‏های صنعتی بوده ‏است. بیشترین سهم اشتغال زنان مربوط به صنایع تولید پوشاک – عمل‏آوردن و رنگ کردن پوست با ۵/۲۸ درصد و پس از آن صنایع تولید رادیو و تلویزیون و دستگاه‏ها و وسایل ارتباطی با ۲/۲۶ درصد و تولید ابزار اپتیکی و ابزار پزشکی با ۷/۲۱ درصد قرار دارند. برخی از صنایع مذکور کاربر و برخی دیگر سرمایه‏بر هستند و از این منظر نمی‏توان اظهار نظر قاطعی در مورد رابطه سهم اشتغال زنان و کاربر بودن صنایع مطرح کرد. به‏نظر می‏رسد ماهیت متفاوت فعالیت در صنایع مختلف از نظر سنگینی و سبکی نوع کار، در میزان تقاضای نیروی کار برای زنان تاثیرگذار باشد. جداول زیر سهم اشتغال زنان در کارگاه‏های صنعتی را در سال۱۳۷۳ و ۱۳۸۵ نشان می‏دهد. متوسط سهم اشتغال زنان در کل صنایع از ۴/۶ درصد در سال ۱۳۷۳ به ۳/۹ درصد در سال ۱۳۸۵ افزایش یافته است. بیشترین سهم اشتغال زنان درسال ۱۳۸۵درصنایع تولید پوشاک- عمل‏آوردن و رنگ کردن پوست با ۱/۴۳ درصد بوده است و بعد از آن صنایع تولید ماشین‏آلات اداری و حسابگر و محاسباتی با ۷/۲۹ درصد، تولید ابزار پزشکی و اپتیکی ۶/۲۲ درصد ، بازیافت با ۵/۱۸ درصد، تولید رادیو و تلویزیون و دستگاه‏ها و وسایل ارتباطی با ۴/۱۷ درصد وتولید منسوجات با ۶/۱۳ درصد قرار دارند. با توجه به ارقام بالای سهم اشتغال زنان در برخی از صنایع می‏توان نتیجه گرفت که محدودیت‏های قانونی مانع اشتغال زنان در صنایع نبوده است و به‏نظر می‏رسد محدودیت‏های توانایی جسمانی و ویژگی‏های مهارتی و تجربه از دلایل مهم آن باشد.
جدول ۴-۱- سهم اشتغال زنان در کارگاه‏های بزرگ صنعتی بر حسب کد دو رقمی سال ۱۳۷۳

۰۴-۳۹

۲۳-۴۴

۱۷۸۸

مشخصات منطقه مورد مطالعه، مواد و روش ها ۴۴
۳-۷-۲- اقلیم کلی منطقه مورد مطالعه
به طور کلی حوضه آبریز ارس به دلیل واقع شدن در عرض های جغرافیایی بالای کشور (۳۸ تا ۴۰ درجه شمالی) و وجود ارتفاعات مختلف از حدود ۳۰متر در سواحل ارس تا ۴۵۰۰ متر در ارتفاعات سبلان، دارای ویژگی های مناطق معتدل عرض های میانی کره زمین بوده و سیستم های جوی گوناگون از جمله توده های هوای دریایی قطبی از سمت غرب و شمال غربی (با منبع رطوبتی دریای مدیترانه و اقیانوس اطلس)، قاره ای قطبی از سمت شمال شرق (از طریق سیبری) شمال غرب (از طریق اروپا)، قاره ای شمالی با ویژگی های بسیار سرد و خشک از سمت شمال و توده های هوایی مدیترانه از سمت غرب (از طریق ترکیه، سوریه و عراق) و سودانی از سمت جنوب غربی (از طریق آفریقا) بر آن تأثیر گذار می باشند. بطوریکه منشأ اکثر بارش ها، جریان های هوای کم فشار گرم و مرطوبی است که به منطقه واردشده و بخش عمده ای از ریزش ها را به صورت باران و بخش قابل توجهی را نیز به صورت برف سبب می گردند. تنوع توده های هوایی تفاوت محسوسی را بین رژیم بارندگی و دمایی این حوضه را با سایر حوضه ها فراهم نموده است. به منظور بررسی دقیق ناحیه مطالعاتی از سیستم های طبقه بندی دو مارتین و دو مارتین اصلاح شده، آمبرژه و از دیدگاه اقلیم کشاورزی نیز طبقه بندی سلیانیف استفاده شده است..
در سیستم طبقه بندی آمبرژه ضریب (Q) با توجه به میانگین بارندگی ساده (P) و متوسط حداکثر در گرمترین ماه سال (M) و متوسط حداقل درجه حرارت در سردترین ماه (m) از رابطه (T²-t² / ۲۰۰P= Q بر آورد شده است. حوضه آبریز سد ماکو با توجه به این طبقه بندی از اقلیم نیمه خشک سرد برخوردار می باشد.
مشخصات منطقه مورد مطالعه، مواد و روش ها ۴۵
شکل۳ـ۹ـ نمودار اقلیم نماى آمبرژه در منطقه مورد مطالعه
در اقلیم نمای دو مارتین ضرایب خشکی و نوع اقلیم بر اساس رابطه (T₊10)p/=I تعیین گردیده است. در این رابطه I ضریب خشکی P و T بترتیب متوسط بارندگی و دمای سالانه می باشند. بطوریکه ضرایب خشکی کوچکتر از ۱۰ معرف اقلیم خشک تا فراخشک، بزرگتر از ۳۵ معرف خیلی مرطوب و ضرایب خشکی ۱۰ تا ۳۵ معرف اقلیم نیمه خشک تا مرطوب می باشند.
مشخصات منطقه مورد مطالعه، مواد و روش ها ۴۶
با توجه به اینکه روش دو مارتین برای مناطق مدیترانه ای پیشنهاد شده و از طرفى تغییرات ضرایب خشکی در اغلب نواحی کشور ما بین حدود ۵ تا ۲۰ متغییر می باشد و در این طبقه بندى اقلیم ها تقریبا مشابه هستند، بنابراین با بهره گیری از طبقه بندی دو مارتین اصلاح شده و استفاده از متوسط حداقل دما در سردترین ماه سال، روش دو مارتین به زیر اقلیم های حرارتی تقسیم شده است. بطوریکه درجه حرارت بزرگتر از ۵ معرف نواحی گرم، کوچکتر از ۵ و بزرگتر از صفر معرف نواحی معتدل، کوچکتر از صفر و بزرگتر از ۷- معرف نواحیه فرا سرد می باشند با درنظر گرفتن نتایج حاصل از سیستم دو مارتین اصلاح شده حوضه آبریز سد ماکو دارای اقلیم مدیترانه ای فرا سرد می باشد.

شکل۳-۱۰- نمودار اقلیم نماى دومارتین و دومارتین اصلاح شده در منطقه مورد مطالعه
مشخصات منطقه مورد مطالعه، مواد و روش ها ۴۷
در سیستم سلیانینف، نوع اقلیم و ضرایب هیدروترمیکk) ) از رابطه (T)sum/10p=K تعیین شده است. در این رابطه (P) متوسط بارندگی و (T) متوسط درجه حرارت در دوره رشد گیاه و یا هر مقیاس زمانی دیگر می باشد. بر مبنای این طبقه بندى حوضه آبریز سد ماکو دارای اقلیم نیمه خشک نسبتأ شدید می باشد. با بهره گرفتن از سیستم های اقلیمی فوق الذکر می توان به این جمع بندی رسید که حوضه آبریز مورد مطالعه از اقلیم مدیترانه ای فرا سرد برخوردار است.
شکل۳ـ۱۱ـ نمودار اقلیم نماى سیلیانینف منطقه مورد مطالعه
مشخصات منطقه مورد مطالعه، مواد و روش ها ۴۸
۳-۷-۳- بارندگی و دمای منطقه مورد مطالعه
منظور از بارندگی کلیه نزولات جوی است که به سطح زمین می رسد و میزان آن بستگی به مقدار رطوبت موجود در اتمسفر و نیز نحوه سرد شدن هوای مرطوب دارد بارندگی دارای تغییرات زمانی و مکانی است و با توجه به اینکه اندازه گیری آن روی تمام نقاط حوضه امکان پذیر نیست، لذا به اندازه گیری نمونه ای آن در محل ایستگاههای باران سنجی اکتفا و نتایج حاصل از آنها به تمام سطح حوضه تعمیم داده می شود. رژیم بارندگی حوضه بارون مدیترانه ای بوده و به همین سبب همواره جهت حرکت ابرهای باران زای حوضه از سمت غرب (محل بالای حوضه) به شرق حوضه (قسمت خروجی) بوده و همین امر با توجه به وضعیت توپوگرافی و مرفولوژیکی خاص حوضه علاوه بر آنکه سبب تشکیل سریع دبی اوج می گردد در فرسایش حوضه و ایجاد رسوب فرصت کافی داشته و با قدرت تخریبی کافی عمل می نماید. بخصوص این امر در رگبارها و بارندگیهای فصل خشک کاملا” محسوس بوده است. دما از مهمترین کمیتهای هواشناسی است و سایر عوامل هواشناسی در یک منطقه مانند تبخیر، ذوب برف، روزهای یخبندان و غیره تابعی از دما بوده و میزان آن در هر منطقه به عرض جغرافیایی، ارتفاع از سطح دریا، حرکت سیستم های جوی و غیره بستگی داشته و از آن به عنوان شاخص شدت گرما استفاده می شود. میزان متوسط بارندگی سالیانه و هم چنین دمای متوسط سالیانه حوضه های مورد مطالعه در جدول (۳-۳) آورده شده است.
جدول ۳ـ۳ـ مقادیر متوسط بارندگی و دمای سالیانه در حوضه مورد مطالعه

نام حوضه

مساحت
(کیلومتر)

ارتفاع متوسط حوضه(متر)

متوسط بارندگی سالیانه
)میلی متر)

متوسط دمای سالیانه
(درجه سانتی گراد)

قزلارچای

۷۳۷

۲۲۴۳

۳/۳۴۶

۱۱

امامقلی

۳۳۵

۲۰۹۶

۳/۳۷۱

۱۳

مشخصات منطقه مورد مطالعه، مواد و روش ها ۴۹
۳- ۸- زمین شناسی وخاکشناس‍ى محدوده مطالعاتى

برای بررسی مدل های دیگر رشد باید معادلات دیگری پیشنهاد شود که بر اساس تشابه های موجود در مسئله به دست می آید. در ابتدا به سراغ معادله ای می رویم که با کمک آن بتوانیم مدل لایه نشانی تصادفی همراه با نرم سازی را توصیف کنیم. فصل مشترک مورد بررسی یک سطح متعادل است. مفهوم سطح متعادل آن است که با دخالت یک عامل، تغییری دراین سطح ایجاد نمی شود.

به همین منظور یک فصل مشترک با ارتفاع  را در نظر می گیریم. اکنون به تعمیم معادله رشدی که برای ارائه شد می پردازیم و معادله ای برای سطوح وابسته تعریف می کنیم. به این ترتیب یک تابع عمومی همانند را تعریف می کنیم که به ارتفاع، موقعیت و زمان بستگی دارد. به این ترتیب معادله رشد به صورت زیر در خواهد آمد.

در این معادله بخش مربوط به نوفه است و تابع عمومی است که به ارتفاع، موقعیت و زمان بستگی دارد.
برای به دست آوردن معادله رشد به بررسی تشابه های اساسی موجود در مسئله می پردازیم:
الف) ناوردایی تحت تبدیل زمان: معادله رشد باید از جایی که به عنوان مبدا زمان تعریف می شود مستقل باشد. بنابراین معادله رشد باید تحت تبدیل ناوردا باشد.این تقارن موجب می شود که تایع G مستقل از زمان باشد. به این ترتیب تحت تبدیل زمان ثابت است.
ب) ناوردایی انتقال در طول مسیر رشد :
قانون رشد بایستی از جایی که به عنوان تعریف می شود، مستقل باشد. بنابراین معادله رشد بایستی تحت تبدیل ناوردا باشد. این تقارن موجب مستقل شدن تابع G از ارتفاع شده و معادله رشد باید به صورت ترکیبی از تعریف شود.
ج) ناوردایی تبدیل در جهت عمود بر مسیر رشد :
تابع G باید مستقل از مقدار نهایی باشد، بنابراین معادله رشد باید تحت تبدیل ثابت باشد.
د) تشابه دوران و انعکاس در راستای رشد :
این تقارن از فرد شدن مرتبه مشتقات در این مختصات جلوگیری می کند و موجب می شود تا مشتقات نامنظم از قبیل بردارهای از معادله رشد حذف شوند.
ه) تقارن بالا به پایین برای ارتفاع :
نوسانات فصل مشترک به طور مشابه با ارتفاع فصل مشترک میانگین متناسب است. این قوانین توان های زوج یعنی جزء هایی مانند را در معادله ایجاد می کند .]۱۶[
۲-۹ معادله کلی رشد
برای یافتن معادله رشد تمامی اجزائی را که می توانند ترکیبی از توان های باشند را در نظر می گیریم و سپس تمامی جملاتی که قوانین تشابه را نقض می کنند از معادله حذف می کنیم .

باید توجه داشت که تابع f در این رابطه اسکالر است .

برای سادگی نوشتار، ضرایب هر جزء را در نظر نمی گیریم. برای حل این معادله به سراغ فواصل بزرگ و زمان های طولانی می رویم. در محدوده مشتقات مراتب بالاتر نسبت به مشتقات مراتب پایین تر از اهمیت کمتری برخوردار هستند زیرا این اجزاء بر تغییرات معادله رشد تاثیر چندانی ندارند، یعنی بر نماهای معیار تاثیری ندارند.
با توجه به خواص فیزیکی مشابه رشد از هر طرف، ما می توانیم یک معادله عمومی به شکل زیر برای آن بنویسیم :]۱۶-۲۱[

۲-۹-۱ معادله RD
اکنون به یافتن رابطه ای برای توضیح مدل رشد می پردازیم. در مدل چون ذرات به صورت تصادفی بر روی زیر لایه قرار می گیرند، پارامتر نیروی وجود ندارد و تنها که نشان دهنده متغییر تصادفی است در معادله وجود دارد، به این ترتیب معادله رشد مدل به صورت زیر خواهد بود :

(۱-۴-۴)
≤ (۲-۴-۴)
≤ (۳-۴-۴)
۱≤≤ & 0≤≤
≥۰
=۰,۱
که و مانند قبل، زمان اتمام عملیات قبل از بهبود و در حین بهبود می باشند. برای درک محدودیتهای ۴-۴-۲ و ۴-۴-۳، توضیحاتی مانند مدل ۴-۳ را ارائه می دهیم. با توجه به زمان اتمام عملیات، تابع نیروهای امداد را می توان بدین صورت نوشت.

با بهره گرفتن از متغیر صفر و یک، رابطه شرعی بالا را می توانیم مدل کنیم. در نتیجه را می توانیم بصورت زیر بنویسیم.
= (۱۳-۴)
که باید در رابطه زیر صدق کند.
=
محدودیتهای ۴-۴-۲ و ۴-۴-۳ این رابطه را برقرار خواهند کرد. تابع هدف با بهره گرفتن از معادلات ۴-۳ و ۴-۱۳ و همچنین محدودیت ۴-۴-۱ با بهره گرفتن از معادلات ۴-۲ و ۴-۱۳ بدست می آید.
فصل پنجم
نتایج و تجزیه تحلیل محاسباتی
۵-۱ مقدمه
در این فصل برای بررسی دقیق تر دو مسئله ارائه شده در پژوهش فوق یعنی مکانیابی ایستگاه های امداد و نجات و مسئله تخصیص صحیح نیروی انسانی در زلزله و با توجه هدف اصلی این پژوهش که کمینه کردن تلفات انسانی و بیشینه کردن نجات جان انسانها و افزایش خدمات رسانی صحیح و دقیق و کاهش زمان انتظار آسیب دیدگان در حوادث طبیعی میباشد و با توجه به الگوریتم های متفاوت پیشنهادی و استفاده از نرم افزارهای متفاوت ( لینگو^[۷۴] و گمس ^[۷۵]) و به منظور حل دقیق مسایل،و برای اعتبار سنجی الگوریتم های پیشنهادی برای هر یک از مسایل ذکر شده ، به صورت مجزا به بررسی و نتایج هر یک از موارد پرداخته و از تعدادی مثال در اندازه های مختلف برای هر دو مسئله مربوط به این پژوهش به صورت مجزا بهره گرفته شده، و در ادامه نتایج حاصل تحلیل و با هم مقایسه خواهند شد .
۵- ۲ نحوه به کارگیری نرم افزار به کار رفته در مسئله مکانیابی ایستگاه های امداد رسان
در این قسمت از این پژوهش برای اعتبارسنجی الگوریتم پیشنهادی در مسئله مکانیابی ایستگاه های امداد ونجات از تعدادی مثال در اندازه های مختلف بهره گرفته شده است. در ادامه نتایج به دست آمده تحلیل و باهم مقایسه شده اند.
به منظور حل دقیق مسئله، مدل ریاضی در نرم افزار ۲۳٫۶ GAMS که نرم افزاری بسیار قوی برای حل مسائل برنامه ریزی ریاضی است، کدنویسی شد و برای حل مدل در محیطGAMS از حل گر^[۷۶]سیمپلکس^[۷۷]نسخه ی ۱۲٫۰٫۲٫۱ استفاده شده است .
برنامه ی روش ابتکاری ارائه شده، با زبان برنامه نویسی C++ کد نویسی شده است. از آنجا که حتی در مسایل کوچک نیز، به دلیل حجم بسیار بالای مدل و کمبود حافظه روش حل دقیق قادر به حل مدل نبود و با پیغام کبود حافظه ^[۷۸]متوقف می شد. به دو دلیل نیاز به اعتبارسنجی مدل و مقایسه ی جواب های الگوریتم پیشنهادی با حل دقیق مسئله می بایست تعدادی از مسایل به صورت دقیق حل می شد. به این دلیل از یک کامپیوتر با حافظه بالا و مشخصات Intel Core i7 CPU 3.2GHz and 12GB RAM استفاده شد.
۵-۳ طراحی مثالهای آزمایشی
برای ارزیابی عملکرد روش حل ارائه شده، در این بخش مثال های متفاوتی در ابعاد مختلف را بررسی کرده ایم. پارامترهای مربوطه، به صورت زیر ساخته شده اند:
مکان های نقاط تقاضا، مراکز خدمات فوریت های پزشکی و بیمارستان ها به صورت تصادفی در شهری فرضی به ابعاد ۳۰×۲۵ کیلومتر به صورت تصادفی تولید می شوند؛ تعداد بیمارستان ها برابر ۲۰ عدد و مکان آنها وظرفیتشان در تمامی آزمایشات یکسان در نظر گرفته شده اند. تعداد آمبولانس های موجود در مراکز پیش ازآغاز دوره برنامه ریزی نیز به صورت تصادفی تعیین می شود.
فواصل میان نقاط به صورت اقلیدسی محاسبه شده است. سرعت تردد در بین نقاط و در بازه های زمانی مختلف به صورت تصادفی بین ۳۰ تا ۷۰ کیلومتر برساعت تولید شده اند .
r1 برابر ۷ دقیقه r2 برابر با ۱۲ دقیقه در نظر گرفته شده است .
s1 برابر با ۱۰ دقیقه و s2 برابر با ۲۰ دقیقه در نظر گرفته شده است .
U تعداد کل آمبولانس های در دسترس ۲۰ عدد در نظر گرفته شده است.
C ظرفیت هر آمبولانس ثابت و برابر یک بیمار در هر ساعت در نظر گرفته شده است.
Hk که به صورت تصادفی بین۰٫۱ تا ۰٫۹ عبارت (عداد دوره*تعداد بیمارستان/مجموع کل تقاضا ) برای هر بیمارستان به دست می آید .
Li به صورت تصادفی در بازه ۰٫۳ تا ۰٫۷ تولید شده است.
Pj این مقدار برای هر مرکز به گونه ای به صورت تصادفی تولید شده است که مجموع ظرفیت های موجود برابربا ۱٫۵ برابر تعداد کل آمبولانس ها باشد.
Dit مجموع تمام تقاضای موجود در سیستم برابر با مجموع ظرفیت آمبولان س های موجود در طول افق برنامه ریزی در نظر گرفته شد و این مجموع تقاضا به صورت تصادفی بین نقاط تقاضا در دور ه های مختلف توزیع شد.
βjj’ از آنجا که تابع هدف مسئله از دو قسمت پوشش دهی و بازآرایی تشکیل شده است و این دو قسمت از یک جنس نیستند لازم است در تعیین پارامترβ دقت شود و این پارامتر به گونه ای تعریف شود که دو قسمت تابع هدف بایکدیگر ارتباط منطقی پیدا کنند. پس اینگونه در نظر می گیریم که در صورتی جابجایی یک آمبولانس بین دو مرکز که دورترین فاصله را از هم دارند برای ما قابل قبول است که باعث پوشش یک تقاضای بیشترشود؛به همین منظور مقدار این پارامتر جریمه را براساس فاصله موجود بین دو مرکزj و j’ محاسبه می کنیم. یعنی پارامتر β هنگامی بیشترین فاصله بین
دو مرکز(j’ و j) وجود دارد برابر یک و به ازای فواصل کمتربه صورت خطی کاهش می یابد.
Ejk برای هر مرکز خدمات فوریت های پزشکی تعداد بیمارستان های مرتبط با آنرا به صورت تصادفی بین ۱ و نصف تعداد بیمارستان های موجود بدست می آوریم. حال برای تعیین اینکه کدام بیمارستانها با این مرکز درارتباط هستند اگر عدد به دست آمده را a درنظر بگیریم، از بین نزدیکتری a2 بیمارستان به مرکز موردنظر، به صورت تصادفی a بیمارستان را انتخاب می کنیم.
۵-۴ تعیین پارامترها در الگوریتم های شبیه سازی تبرید ارائه شده
به منظور اجرای الگوریتم ابتکاری ارائه شده، در مرحله ی اول می بایست پارامترهای مربوط به الگوریتم های SA1 و SA2 را تعیین کرد.از آن جا که تعیین این پارامترها می تواند در زمان حل و جواب نهایی الگوریتم تاثیر به سزایی داشته باشد، لازم است این کار با دقت کافی انجام شود. به منظور یافتن مقدار مناسب برای هر پارامتر ابتدا با بهره گرفتن از سعی و خطا ی کسری مقادیر که نتایج بهتری را برای الگوریتم ایجاد می کنند، به دست می آوریم. این مقادیر در جدول ۵-۱ آورده شده اند .

خانم فاطمه شیخلووند در جریان مقالهای در سال ۸۶ جایگاه نماز و نیایش را در شعر نو فارسی از نظر گذرانده و شعر نو نیمایی و دیدگاه های نزدیک به شیوهی نیمایی را به بحث گذاشته است و با وجود ریشهیابی علل و عوامل گرایش کم و زیاد شاعران به نماز و نیایش، اذعان کرده که نیایش موجود در ادبیات، نشأت گرفته از ذهن پرسشگری است که بدون تأثیر از عالم خارج در ضمیر آنها به ودیعه نهاده شده است.
۱-۶ اهداف تحقیق
۱- بینش و جهان بینی شاعران معاصر نسبت به مسألهی نماز و نیایش.
۲- ارتباط نماز و نیایش با عرفان در اندیشهی شاعران معاصر.
۳- جریانات تأثیرگذار بر نماز و نیایش شاعران.
۱-۷ فرضیه های تحقیق
۱- احساس عرفانی غالباً در نیایش تجلّی میکند نیایش در نهایت، وضوح یک پدیدهی روحی است و حقیقت نیایش را یک حالت پرگدازی مجسّم میکند که در آن دل به خدا جذب میشود.
۲- فرم یعنی محتوای نگاه داشته شده در روبرو و فرمهای نیایش، فرمولهای حفظیاند که به طور غیرارادی بیان میشود و به صورت فطری و غریزی در سرشتها نهفتهاند و تا حدودی عوامل بیرونی بر آن تأثیر میگذارند.
۳- اثرات نیایش به عواملی مانند کیفیّت، شدّت و تواتر نیایش بستگی دارد. شناختن تواتر و شدّت نیایش آسان است اما کیفیّت آن سرزمین ناشناختهای است؛ زیرا ما وسیلهای برای سنجش ایمان و میزان عشق دیگران در دست نداریم .

۱-۸ تعاریف واژه های کلیدی
نماز:
نماز مهمترین و باشکوهترین جلوهی عبادت محسوب میشود تا حدّی که هیچ عبادتی برای تقّرب و نزدیکی عبد به معبود به پایهی نماز نمیرسد.
در تعریف لغت نماز آمده که : « نماز با همین ریخت در زبان پهلوی به کار میرفته است. ریخت سغدی آن نماچ بوده است. ستاک واژه، نم^[۱] ؛ در اوستایی نمه^[۲] به معنی خم شدن است. » (کزازی، ۱۳۸۵ : ۲۳۵ )
نیایش:
نیایش یعنی اتصّال به مرکز ماورایی و ماورای انسان، نیایش یعنی اینکه انسان بتواند با منبع فرازمینی و فرادنیایی ارتباط برقرار کند.
«در تعریف لغت نیایش آمده که نیایش در پهلوی نیایشن^[۳] بوده است. نیایش در ریخت، اسم مصدر شینی است، اما مصدر آن، که در پارسی «نیاییدن» میتوانست بود کاربرد نیافته است و گردانیده ]= صرف[ نشده است. ریختی دیگر از آن نیغایش میتواند بود. «من» یا «ن» در آن پیشاوند مینماید.» (همان :۲۵۶)
۱-۹ حدود و قلمرو تحقیق
با در نظر گرفتن ویژگیهای نماز و نیایش و ارتباط آن با اشعار شاعران معاصر، در این پایان نامه به بررّسی و تحلیل آداب نماز و نیایش در اندیشهی هشت شاعر برجستهی معاصر از جمله :
محمد حسین شهریار، حمید سبزواری، فریدون مشیری، سهراب سپهری، فروغ فرخزاد، طاهره صفارزاده، سلمان هراتی و قیصر امین پور پرداخته خواهد شد.
فصل دوم
مبانی تحقیق
۲- فصل دوم
نماز و نیایش دو موضوع اصلی پایان نامهی حاضر هستند و در کنار یکدیگر ساختار اصلی این تحقیق را تشکیل میدهند. شایسته است در این فصل، که در آن مباحث نظری پایان نامه مطرح میشود، به این دو مبحث بپردازیم . در ادامه، نخست مبحث نماز و پس از آن نیایش بررّسی خواهد شد.
۲-۱ نماز
نماز ارتباط صمیمانهای است میان انسان و خدا، میان آفریده و آفریدگار. نماز زیباترین جلوهی پرستش، اقرار صادقانه به بندگی خدا و سرآغاز صعود به رفیعترین قلّههای معنویت، معرفت الهی و سعادت جاودانی است.
نماز در لغت به معانی : «خدمت و بندگی، خدمتکاری، اطاعت و فرمانبرداری، سجده و سجود، سر به زمین نهادن، سر فرود آوری برای تعظیم، کرنش و تکریم و تعظیم است.
«در نماز آمدن» نیز به معانی: سجده کردن، تعظیم کردن و «به نماز آمدن» : خم شدن به نشانهی تکریم و تعظیم، پرستش، ادای اطاعت، طاعت و عبادت ایزد تعالی، عبادت و عرض نیاز به سوی خدای عالمیان به طریقی که در شریعت پیامبران وارد شده و نیاز است.» (دهخدا، ج۴۷ : ۷۷۲)
« واژهی فارسی «نماز» از لفظ پهلوی «نماک» گرفته شده است و آن هم به نوبهی خود از ریشهی باستانی «نِم» به معنی «خم شدن» و «تعظیم کردن» مأخوذ است که به تدریج بر معنی «صلات» یا عبادت ویژهی مسلمین اطلاق گردیده است.» (خزائلی،۱۳۵۸ :۳۳۸)
«نماز حضور در برابر آفریدگار و هماهنگی با همهی ذرّات عالم است.» (قرائتی، ۱۳۶۹: ۳۸)
نماز را «صلاه» نامیدهاند زیرا پیوند بین مخلوق و خالق و مشتمل بر کمک خواهی است.
« صلاه در لغت به معنای دعا و خواستن است. قالَ کَثیرَ مِن اَهلِ اللَغه : هی الدُعاءِ و التَبریکِ و التَمجید.» (اصفهانی، ۱۳۸۷: ۲۸۷)
«صلاه حضور ذاتی است که حضور و توجهی قلبی منجر به دریافت تجلیّات میشود. صلاه، مشاهده و رؤیت است و آن شهود روحی و رؤیت عینی در موارد أعیان روحانی و جسمانی موجود.» (میرآخوری و شجاعی، ۱۳۷۶: ۱۱۱)
از این روست که نماز را «معراج المؤمنین» ، «قُره عینُ العارفین » و «تاجُ المُقَربین» خواندهاند.
در واقع میتوان گفت «نماز را به خاطر دعاهایی که در آن وجود دارد، «صلاه» نامیدهاند و صلاتی که از جانب خدا باشد «رحمت»، آنکه از جانب فرشتگان باشد، «آمرزش خواهی» و آنکه از سوی مردم باشد، «دعا» است.» (راشدی، ۱۳۸۰، ج۱: ۷۵)
نماز که زیباترین شکل و هندسهی توجه به خداست، مناسبترین فرصت برای تغذیهی روح و روان است. وقتی بنده به آستان حق رو میکند و فرمان او را با نماز گزاردن اجابت مینماید مشمول عنایتهای الهی و برکات نماز میشود.
به عبارت دیگر «نماز توجه باطن به حق و ملازمت در حضور، و اقبال به سوی حق و إعراض از ماسوی الله و دوام مکاشفه با حق و مقام راز و نیاز است.» ( سجادی، ۱۳۷۰ :۷۷۱)
لذا در نخستین دستورات الهی به موسی (ع) در آغاز وحی آمده است:
« اَقِمِ الصَّلوه لِذِکری.» (قرآن کریم، ۲۰ :۱۴)
«نماز را مخصوصاً برای یاد من به پا دار.»
بدین صورت، چنانکه خداوند فرمود و در آیات بسیاری از قرآن برآن تأکید کرد بهترین راه ارتباطی با او، نماز است.
۲-۱-۱ عبادت و ماهیت آن
« شناخت معبود و آفریدگار، محبّت او را در دل ایجاد میکند و این محبّت، انسان را به پرستش و عبادت و اظهار کوچکی و تواضع در برابر عظمت او وا میدارد. نماز، جلوهای از بندگی انسان در پیشگاه خدا و مظهر عبودّیت و عبادت است.» (قرائتی، ۱۳۶۹ : ۱۰)
«عبادت یا عباده به معانی پرستش کردن، بندگی کردن، طاعت و نهایت تعظیم برای خدای متعال است.» (دهخدا، ج۳۳: ۳۱)
« عبادت خدای تعالی در سه نوع محصور تواند بود:
اول آنچه تعلق به ابدان دارد مانند صلاه و صیام و وقوف به مواقف شریفه از جهت دعا و مناجات،
امداد روح قرب و منادات و ذوق انس و مناجات از هیأت به صلاه با وجود مصلی متصّل و متواتر باشد،
و طبقهی دیگر اهل مناجات که به واسطهی معانی ابیات که در سماع شنوند با حق به دل خطاب کنند.» ( دهخدا، ج ۴۵: ۱۱۶۳)
خداوند علّت آفرینش جهان را «عبادت» میداند و عبادت در اصطلاح قرآن و حدیث تعبیری است از: «اطاعت و تسلیم و انقیاد مطلق در برابر فرمان و قانون و نظامی که از سوی هر مقام و قدرتی به انسان ارائه و بر او تحمیل گردد، خواه این انقیاد و اطاعت با حس تقدیس و نیایش همراه باشد و خواه نباشد.» (خامنه ای، بیتا :۲۵)
علاوه بر آن « عبادت یکی از مسائل مورد بررّسی فلاسفه و متکلمان و عارفان است؛ یعنی بخش عبادیات مذهب و بررّسی فوائد و بهره های مادی و معنوی آن.» ( سجادی، ۱۳۷۵ : ۴۶۸)
عبادت بودن نماز مربوط به آن است که انسان به هیچ وجه هدف غیر خدائی نداشته باشد و این نیّت قربت از لحظهی ورود به نماز تا انتها همچنان باید ادامه یابد و اگر انسان در گذر زرق و برقهای زندگی دنیوی هر روز بتواند دلش را از همهی چیزها خالی کند و ریسمان معنوی وجود خود را با ذات مقدس او گره بزند ارزش بسیار مهمی به دست آورده است.
«عبادت، هدف آفرینش است، آنچه یک امر را عبادت میکند آن است که به انگیزهای مقدّس انجام شود که به تعبیر قرآن رنگ خدایی (صَبغه الله) داشته باشد.» (قرائتی، ۱۳۷۶ : ۹و۱۰)

براساس هدف پژوهش­های علمی را می­توان به سه گروه بنیادی، کاربردی و علمی تقسیم کرد.
این پژوهش از نظر طبقه ­بندی به لحاظ هدف، پژوهشی کاربردی^[۲۸] است و از نظر روش، شبه آزمایشی و از نوع پس­رویدادی می­باشد. این نوع پژوهش­های بیشتر بر مؤثرترین اقدام تأکید دارند و علت­ها را کمتر مورد توجه قرار می­ دهند.
پژوهش­های کاربردی، با بهره گرفتن از زمینه و بستر شناختی و معلوماتی که از طریق پژوهش­های بنیادی فراهم شده برای رفع نیاز­مندی­های بشر و بهبود و بهینه­سازی ابزارها، روش­ها، اشیاء و الگوها در جهت توسعه رفاه و آسایش و ارتقای سطح زندگی انسان مورد استفاده قرار می­گیرند(حافظ­نیا، ۱۳۸۲).

همچنین از نظر طبقه ­بندی پژوهش برحسب روش و نحوه­ گردآوری داده ­ها، این پژوهش
توصیفی– همبستگی است و از روش­شناسی مبتنی بر بازار استفاده شده است. پژوهش­های توصیفی به بررسی شرایط موجود جهت شناخت بیشتر به منظور کمک به فرایند تصمیم ­گیری مورد استفاده قرار می­گیرند(سکاران، ۱۹۹۲).

جامعه­ آماری

جامعه­ آماری عبارت است از افراد یا واحد­هایی که دارای حداقل یک صفت مشترک باشند. معمولاً در هر پژوهش، جامعه­ مورد بررسی، یک جامعه­ آماری است که پژوهش­گر مایل است درباره صفت (صفت­ها) متغیر واحدهای آن به مطالعه بپردازد(سرمد و سایرین، ۱۳۸۳).
جامعه­ مورد نظر این پژوهش، کلیه­ شرکت­های خودروسازی پذیرفته­شده در بورس اوراق بهادار تهران در طی سال­های ۸۷ تا ۹۲ است و فرضیه ­های موردنظر در رابطه با این جامعه­ آماری مورد مطالعه و آزمون قرار خواهد گرفت.

تعیین حجم نمونه و نمونه گیری

هدف محقق شناسایی جامعه و تعیین پارامترهای مربوط به آن است. برای این کار یا باید به کلیه­ افراد جامعه مراجعه کند و صفت و ویژگی مورد نظر پژوهش خود را در آن­ها جویا شود، یا باید تعدادی از افراد جامعه را مورد مطالعه قرار دهد و از طریق جمع کوچک­تری و روش معینی، پی به صفات و ویژ­گی­های جامعه ببرد. بدیهی است اگر جامعه­ مورد نظر کوچک و حجم و تعداد افراد آن کم باشد، می ­تواند آن را به طور کامل مطالعه نماید. ولی اگر جامعه بزرگ باشد و امکانات و مقدورات وی اجازه ندهد، ناچار است از بین افراد جامعه تعداد مشخصی را به عنوان نمونه برگزیند و با مطالعه این جمع محدود، ویژگی­ها و صفات جامعه را مطالعه کرده، شاخص ­ها و اندازه­ های آماری آن را محاسبه کند.
بنابراین از آن­جا که جوامع آماری معمولاً از حجم و وسعت جغرافیایی زیادی برخوردارند و محققان نمی ­توانند به تمام آن­ها مراجعه کنند، بنابراین ناگزیرند به انتخاب جمعی از آن­ها به عنوان نمونه و تعمیم نتایج آن به جامعه مورد مطالعه اکتفا کنند(حافظ­­نیا، ۱۳۸۲).
به طور کلی در پژوهش­های علوم انسانی متداول­ترین روش­های نمونه گیری به شرح ذیل است:
الف) نمونه گیری تصادفی ساده
ب) نمونه گیری تصادفی سیستماتیک
ج) نمونه گیری طبقه ­بندی­شده
د) نمونه گیری خوشه­ای
ه) نمونه گیری چندمرحله­ای
در این تحقیق از آنجا که یک صنعت خاص مورد تحقیق می‌باشد کلیه شرکت‌های این صنعت به عنوان نمونه مورد تحقیق قرار خواهند گرفت..

روش و ابزار گردآوری داده ­ها

گردآوری اطلاعات مورد نیاز پژوهش یکی از مراحل اساسی آن است و به لحاظ اهمیت آن، گاه به اشتباه روش­های گردآوری اطلاعات را روش­های پژوهش می­نامند. مرحله­ گردآوری اطلاعات آغاز فرآیندی است که طی آن محقق یافته های میدانی و کتابخانه­ای را گردآوری می­ کند و به روش استقرایی به فشرده­سازی آن­ها از طریق طبقه ­بندی و سپس تجزیه­ و ­تحلیل می ­پردازد و فرضیه ­های تدوین شده خود را مورد ارزیابی قرار می­دهد و در نهایت حکم صادر می­ کند و پاسخ مسأله پژوهش را به اتکای آن­ها می­یابد. روش­های گردآوری اطلاعات را به طور کلی به دو طبقه می­توان تقسیم کرد: روش­های کتابخانه­ای و روش­های میدانی(حافظ­نیا، ۱۳۸۲).
در این پژوهش برای جمع­آوری اطلاعات نظری مورد­نیاز و هم­چنین پیشینه­ی پژوهش از روش کتابخانه­ای، یعنی مطالعه و بررسی متون، پایان نامه­ ها، مقالات و کتب تخصصی فارسی و انگلیسی و همچنین اطلاعات دریافتی از پایگاه­های اینترنتی استفاده شده است.

تدوین فرضیه ­ها

فرضیه عبارت است از حدس یا گمان اندیشمندانه درباره ماهیت، چگونگی و روابط بین پدیده ­ها، اشیاء و متغیرها، که محقق را در تشخیص نزدیک­ترین و محتمل­ترین راه برای کشف مجهول کمک می­نماید. بنابراین، فرضیه گمانی است موقتی که درست ­بودن یا نبودنش باید مورد آزمایش قرار گیرد(حافظ­نیا، ۱۳۸۲).
فرضیه اصلی:
بین استراتژی تقسیم سود و کارایی شرکتهای قلمرو تحقیق رابطه وجود دارد
فرضیات فرعی:
۱٫بین بازده دارایی و استراتژی تقسیم سود رابطه وجود دارد
۲٫بین بازده سهام و استراتژی تقسیم سود رابطه وجود دارد
۳٫بین نسبت کیو توبین و استراتژی تقسیم سود رابطه وجود دارد
۴٫بین کارایی تحلیل پوششی داده ها و استراتژی تقسیم سود رابطه وجود دارد

روش تجزیه و تحلیل داده‌ها

۱.روش های توصیفی:
در این تحقیق برای اینکه بتوانیم نمونه آماری راتوصیف نماییم با بهره گرفتن از شاخص های توصیف داده ها به سه گروه شاخص هاس مرکزی( مانند میانگین و میانه)، شاخص های پراکتدگی(مانند واریانس و انحراف معیار) و شاخص های شکل توزیع (مانند شاخص چولگی و شاخص کشیدگی) به توصیف نمونه آماری پرداخته خواهد شد.
۲٫روش های تحلیل پیش فرض ها:
الف)نرمال بودن متغیرهای مستقل و وابسته: آزمون کولموگرووف – اسمیرنوف(K-S )
برای اینکه بتوانیم نرمال بودن توزیع متغیرهای تحقیق را مورد بررسی قرار دهیم از این آزمون ناپارامتریک استفاده شده است. در این آزمون اگر سطح معنی داری متغیرها بزرگتر از ۵صدم باشد در این صورت توزیع متغیرها نرمال می باشد. این آزمون برای گرفتن مجوز لازم جهت استفاده از رگرسیون و ضریب همبستگی پیرسون بر متغیرهای مستقل و وابسته اعمال می گردد تا نرمال بودن اطلاعات اثبات گردد.
ب)نرمال بودن باقی مانده ها: آزمون دوربین – واتسون(DW)
برای اینکه بررسی نماییم که بین متفیرهای تحقیق خود همبستگی وجود نداشته باشد از این آزمون استفاده خواهیم نمود. در صورتیکه این آماره بین ۱٫۵ تا ۲٫۵ باشد نشان دهنده این است که متغیرهای فرضیه دارای خود همبستگی نیستند.
۴٫روش های استنباطی:
الف) تعیین کارایی
در این مرحله برای بدست آوردن کارایی از چهارمدل BCC ستانده گرا و نهاده گرا و CCR ستانده گرا و نهاده گرا کارایی ها را محاسبه کرده و از بین آنها کارا ترین مدل را جهت مقایسه با جریان نقدی آزاد انتخاب می کنیم.
ب) نسبت های تقسیم سود: یکی دیگر از ارکان این تحقیق استراتژی تقسیم سود است که جهت تحلیل و مقایسه با کارایی از نسبت های مربوط به آن استفاده خواهیم نمود
۵)نرم افزارها:
از نرم افزار GAMS و SPSS جهت تجزیه و تحلیل داده ها و محاسبات آماری و از نرم افزار Excel جهت پردازش اولیه داده ها و مرتب سازی آنها استفاده خواهد شد. به علاوه از نرم افزار ره آورد نوین و بانک اطلاعاتی تدبیر پرداز نیز برای استفاده از اطلاعات و داده های بورس مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
به‌طور خلاصه جهت آزمون فرضیه¬های پژوهش، مراحل زیر انجام‌شده است:

۱-۹- تعریف واژه‏ ها و اصطلاحات فنی و تخصصی (به صورت مفهومی و عملیاتی)
۱-۹-۱- تعاریف نظری واژه ­ها
فرسودگی شغلی:
از سال ۱۹۸۰ مقیاس فرسودگی شغلی مزلاچ^[۱۱] (MBI) به عنوان یک مقیاس استاندارد از به عنوان یک مقیاس استاندارد از نظر دانشگاه شناخته شد و پر نفوذترین تعریف از فرسودگی شغلی را او ارائه کرده است. او فرسودگی شغلی را نشانه­ های روانشناختی می­داند که واکنش بلندمدت به استرس­آورهای شغلی را شامل می­ شود که با سه ویژگی مشخص می­ شود: شخصیت­زدایی^[۱۲]، فرسودگی هیجانی^[۱۳] و نقصان تحقق شخصی^[۱۴] (مزولاچ و همکاران، ۲۰۱۰).
شخصیت­زدایی عبارت است از پاسخ بدبینانه شاغل نسبت به دریافت­کننده خدمات یا ارباب رجوع؛ فرسودگی هیجانی خستگی روانی، کمبود انرژی و احساس کاهش­یافتگی منابع روانی و عاطفی فرد را شامل است؛ و در نهایت نقصان تحقق شخصی نشانه ارزیابی منفی فرد از موفقیت و شایستگی خود است (کات و گلدن^[۱۵]، ۲۰۰۰).
تعارض در محیط کارتعارض:
تعارض اغلب با احساس­های منفی مانند درماندگی، خشم، نگرانی، اضطراب، ترس و دلسردی همراه است. تعارض، نشان­دهنده علاقه و تعصب فرد به عقیده­هایش است. تضاد جز طبیعی و ذاتی محیط کار شمرده می­ شود. در محیط کار، وقتی تعارض پیدا می­ شود، سطح اخلاقیات، به شدت پایین می ­آید، غیب­ها افزایش یافته و بهره­وری و عملکرد سازمانی به شدت کاهش می­یابد (گل­پرور و همکاران، ۱۳۹۱).
جو سازمانی:
جو سازمان به تصورات، احساسات و ارزش­های کارکنان در محیط کارشان اطلاق می­ شود. همین­طور احساس تعهد نسبت به سازمان، حس اعتماد و تعلق، اعتماد به نفس و وفاداری را نیز شامل می­ شود که تحت تاثیر عوامل مختلفی مانند فضای فیزیکی، قوانین سازمانی حاکم و ویژگی­های رفتاری افراد در محیط کار قرار می­گیرد. جو سازمانی را جلوه‌ای از فرهنگ، حاصل ترکیبی از احساسات،‌ نگرش­ها، رفتارهای شکل دهنده زندگی سازمانی و یک واقعیت سازمانی با یک مفهوم عینی تعریف می­ کنند. جو سازمان به ادراکات اعضای سازمان از عناصر بنیادی سازمان اشاره دارد. جو سازمان می تواند در ارتقای خلاقیت و نوآوری در بین افراد نقش حیاتی ایفا کند. داشتن جو خلاق مرتبط با فرهنگ در سازمان، موجد محیطی است که قدرت سازمانی را افزایش می دهد (کاظمی و همکاران، ۱۳۹۱).
۱-۹-۲- تعریف عملیاتی متغیرها
.در این تحقیق تعارض در محیط کار بدون بعد می­باشد که با بهره گرفتن از پرسشنامه­ای استاندارد، اندازه ­گیری می­شوند. نمره­ای که پاسخ‌گویان در مقیاس لیکرت به این پرسشنامه می­ دهند، میزان تعارض در محیط کار را اندازه ­گیری می­ کند.
فرسودگی شغلی شامل فرسودگی هیجانی، فرسودگی شخصیت­زدایی و فرسودگی نقصان تحقق شخصی می‌باشد که با بهره گرفتن از پرسشنامه­ای استاندارد که برای این کار در نظر گرفته شده است، اندازه گیری می­ شود. نمره‌ای که پاسخگویان در مقیاس لیکرت به این پرسشنامه می­ دهند میزان فرسودگی را اندازه ­گیری می­ کند.

در این پژوهش جو سازمانی بدون بعد می­باشد که با بهره گرفتن از پرسشنامه­ای استاندارد که برای این کار در نظر گرفته شده است، اندازه ­گیری می­ شود. نمره­ای که پاسخ­گویان در مقیاس لیکرت به این پرسشنامه می­ دهند میزان جو سازمانی را اندازه ­گیری می­ کند.
۱-۱۰- انوع متغیرها
متغیر پیش­بین: در این تحقیق تعارض در محیط کار و جو سازمانی به عنوان متغیر­های پیش­بین در نظر گرفته شده است.
متغیر ملاک: در این تحقیق فرسودگی شغلی و جو سازمانی به عنوان متغیر ملاک در نظر گرفته شده است.
۱-۱۱- ساختار کلی طرح
همان­طور که در شکل ۱-۱ نشان داده شده است، این پایان نامه از پنج فصل تشکیل شده است. در فصل اول، کلیات پژوهش شامل تعریف موضوع و بیان مسئله، اهمیت و ضرورت انجام پژوهش، اهداف پژوهش، سوال­های پژوهش، فرضیه ­های پژوهش، روش تحقیق، روش و ابزار گرد­آوری اطلاعات، جامعه آماری، روش نمونه گیری و حجم نمونه، روش تجزیه و تحلیل داده ­ها، قلمرو پژوهش و تعریف متغیر­ها یا مفاهیم اساسی پژوهش (به صورت مفهومی و عملیاتی) مورد برسی قرار گرفته است. فصل دوم بررسی ادبیات موضوع بوده و به دنبال آن در فصل سوم روش تحقیق و مدل مفهومی پژوهش ارائه شده است. در فصل چهارم تجزیه و تحلیل داده ­ها آورده شده است و فصل پنجم به نتایج یافته­ ها، برداشت­های حاصل از تحلیل‌ها، دستاورد­ها و پیشنهادات به تحقیقات آتی اختصاص یافته است.
فصل دوم: مروری بر ادبیات موضوع
فصل سوم: روش­شناسی پژوهش
فصل چهارم: تجزیه و تحلیل داده ­ها
فصل پنجم: نتایج و پیشنهادات
فصل اول: کلیات پژوهش
شکل ۱-۱ ساختار کلی طرح
۱-۱۲- خلاصه فصل اول
در این فصل مسئله تحقیق، ضرورت و اهداف تحقیق تشریح شد. کاربرد، فرضیات، نوع و قلمروی تحقیق به تفصیل بیان گردید و نهایتاً تعاریف عملیاتی واژگان کلیدی، مطرح گردید.
فصل دوم
ادبیات تحقیق
۲-۱- مقدمه
پدیده فرسودگی شغلی، به عنوان عملکرد ناشی از استرس، از طریق عوامل فردی و شغلی ایجاد می­ شود. عوامل فردی که زیرساز مفهوم فرسودگی شغلی هستند، شامل شخصیت، روش­های مقابله­ای، استرس­های فعلی زندگی و وضعیت حمایتی هستند. برای مثال عقیده بر این است که افراد مستعد فرسودگی شغلی افرادی تلفیق­پذیر، حساس، آرمانگرا، مهربان و از طرفی دیگر مضطرب و بسیار حساس در برابر تعریف و تمجید دیگران می­باشند. از عوامل شغلی نیز می­توان فشار کاری بیش از حد، عدم کنترل، کار در محیط بدون حمایت، محدودیت فرصت­های شغلی برای ارتقاء، ابهام در نقش، عدم امنیت شغلی و بالاخره کارهای خودکار را به عنوان استرس­های شغلی که موجب بروز فرسودگی شغلی می­گردند، می­توان نام برد.بدیهی است که ماهیت برخی از مشاغل ایجاب می­ کند که شاغلان آن مشاغل، بیشتر در معرض استرس، خستگی و فرسودگی شغلی قرار گیرند (نیری، ۱۳۷۹).
بی­تردید بسیاری از مشاغل فشارزا می­باشند، اما عموما کارکنان سازمان­ها می­دانند که چگونه با این فشارها کنار آمده و از آسیب­های آن مصون بمانند. لیکن بعضی از افراد بنا به تحمل­ناپذیر بودن عوامل فشارزا و یا قدرت و توانایی مقابله ضعیف، دائما احساس تنش می­ کنند. احساس دائمی فشار، اثرات آسیب­زای چندی را بر جای می­ گذارد که در نهایت به سندرم فرسودگی شغلی منجر می­ شود. در این زمینه دیک^[۱۶] (۱۹۹۲) معتقد است وقتی فرد در معرض تنیدگی­های طولانی و مداوم محیط کار قرار می­گیرد، اگر قادر به تطبیق خود نباشد، دچار فرسودگی شغلی می­ شود. از این رو، محیط کار و تنیدگی­های ناشی از آن در ایجاد فرسودگی موثر بوده و مشاغل پرمسئولیت، فشار کاری، عدم حمایت مسئولان از عوامل موثر در بروز فرسودگی شغلی هستند (رفیعی، ۱۳۷۲). در این فصل در ابتدا به مرور ادبیات مربوط به متغیرهای پژوهش پرداخته و سپس به بیان پیشینه و چارچوب نظری پژوهش می­پردازیم.
۲-۲- فرسودگی شغلی
استفاده فنی و تخصصی از واژه فرسودگی شغلی در اصل به فریدنبرگر^[۱۷]، به سال ۱۹۷۵ بر می­گردد و پانیس نیز همپای او در کالیفرنیای آمریکا، در رشد توجه روانشناسان نسبت به ابعاد گوناگون این مفهوم نقش داشته است (ساعتچی، ۱۳۸۲). هر وقت فعالیت در حد توانایی افراد باشد و کار در شرایط مناسب انجام شود، خستگی به وجود آمده طبیعی است و معمولا با خواب و استراحت برطرف می­ شود. در واقع خستگی عادی فیزیولوژیک قابل جبران است اما همین خستگی ساده ممکن است در اثر کارهای یکنواخت و طولانی و انجام کار در شرایط نامساعد به تدریج به صورت مزمن درآید و پس از مدتی عوارض و ناراحتی­هایی مانند کوفتگی، خواب، تب، اختلالات جسمی و روحی در فرد ایجاد کند که اگر این مرحله درمان نشودبه صورت خستگی­های مزمن، خستگی عمومی و خستگی عصبی و در نهایت خستگی مفرط درمی­آید و تمام اعمال جسمی و ذهنی فرد را مختل می­ کند (فولادبند، ۱۳۸۵).
امروزه در بسیاری از سازمان­ها، فشارهای عصبی و روانیبه درجات گوناگونی وجود دارد. یکی از پیامدهای این عوامل پدیده فرسودگی شغلی است. فرسودگی در نتیجه استرس افزایش می­یابد. وقتی انگیزه رو به کاهش می­ گذارد ما دچار فرسودگی شغلی می­شویم. مزلچ و جکسون^[۱۸] (۱۹۸۱) فرسودگی شغلی را دارای سه مولفه می­دانند:
مولفه اول زوال شخصیت^[۱۹] است که عبارت است از کناره­گیری هیجانی از مراقبت مستقیم از مراجعان است که به نوعی نگرش، بی­توجهی و بی­حسی نسبت به دیگران منجر می­ شود. به عبارت دیگر فرد احساس بی­توجهی نسبت به دیگران پیدا می­ کند.
مولفه دوم، خستگی هیجانی^[۲۰] است که خستگی و کوفتگی می­باشد.
مولفه سوم، کاهش فعالیت^[۲۱] است که عبارت است از این که فرد شاغل احساس می­ کند فعالیت سودمندی انجام نمی­دهد (کیلفدر^[۲۲] و همکاران، ۲۰۰۱).
تعریف فرسودگی شغلی: از لحاظ لغوی فرسودگی شغلی را می­توان تحلیل قوای روانی که گاهی با افسردگی همراه است و از تلاش برای کمک به بیماران روانی یا افراد تحت فشار روانی ناشی می­گردد، تعریف کرد. فرسودگی شغلی نشانگان خستگی مفرط عاطفی به دنبال سال­ها درگیری و تعهد نسبت به کار و مردم است. به عبارت دیگر فرسودگی شغلی خستگی فیزیکی، هیجانی و روانی به دنبال قرار گرفتن طولانی مدت در موقعیت کار سخت است. این نشانگان حالتی است که در آن قدرت و توانایی افراد کم و رغبت و تمایل آن­ها به انجام کار و فعالیت کاهش می­یابد. به طور کلی فرسودگی شغلی را می­توان نوعی اختلال که به دلایل قرار گرفتن طولانی مدت شخص در معرض فشار روانی در ارتباط با کار و مردم، در وی ایجاد می­ شود دانست و با نشانگان فروپاشی هیجانی، جسمی و ذهنی همراه است. عزت نفس فرد مبتلا پایین است و احساس ناسودمندی را تجربه می­ کند (مازلاچ^[۲۳]، ۲۰۰۴).
۲-۳- فرسودگی شغلی و فشار شغلی
اصطلاح فرسودگی شغلی که ابتدا توسط هربرت فرویدنبرگر^[۲۴] (۱۹۷۴) مورد استفاده قرار گرفت، به خستگی ناشی از فشارهای موجود در محل کار، نفس کار و همچنین علائم و حالات تحلیل رفتگی قوا، سرخوردگی و گوشه­گیری در کارکنان گفته می­ شود. در ابتدا صاحبنظران بالینی تصور می­کردند که نشانه فرسودگی شغلی منحصر به حرفه­ های امدادی و یاری رسانی مانند مددکاری اجتماعی، روانشناسی بالینی و مشاوره است. اما امروزه مشخص شده است که این نشانه یک مشکل بالقوه در تمام مشاغل و حرفه­ها است. در این حالت، کار اهمیت و معنای خود را برای فرد از دست می­دهد و فردی که دچار فرسودگی شده، احساس تحلیل رفتگی مزمن می­ کند، خلق و خوی پرخاشگرانه پیدا کرده، در روابط بین فردی تا اندازه­ای بدگمان و بدبین شده و عمدتا حالت منفی بافی خواهد داشت. در این وضعیت، تحمل و حوصله فرد شدیدا کاهش یافته و عصبانیت، زودرنجی و دردهای جسمی از قبیل کمردرد، زخم معده و سردردهای مکرر بروز خواهد کرد (اسچافلی^[۲۵] و همکاران، ۱۹۹۴).
فرسودگی مسری است یعنی فردی که دچار فرسودگی شده باشد، خیلی زود گروهی از همکاران خود را مبتلا می­ کند. به همین سبب و به علت اثرات مخربی که فرسودگی می ­تواند بر اثربخشی و عملکرد افراد داشته باشد، تشخیص فردی و جلوگیری از شیوع و تسری آن در سازمان­ها ضروری به نظر می­رسد (پینز^[۲۶]، ۱۹۸۱). فرسودگی شغلی ناشی از فشارهای شغلی است. فشارهای عصبی و روانی که به اصطلاح استرس نامیده می­شوند، در زندگی روزانه فراوان مشاهده می­شوند. اطلاعات منتشر شده توسط مجمع ملی رفاه و بهزیستی کشور سوئد بیانگر این نکته است که از هر هفت نفر شاغل، یک نفر در پایان روز کاری دچار تحلیل قوای روانی می­ شود. تقریبا نیمی از جمعیت کلی کارکنان، در مشاغل خود احساس شادی ندارند و حدود ۹۰ درصد افراد شاغل، بیشترین وقت و انرژی خود را در کاری صرف می­ کنند که راهگشای آنان در دستیابی به اهداف زندگی‌شان نمی ­باشد. علاوه بر آن، تقریبا ۷۵ درصد مراجعه­کنندگان جهت مشاوره روانی، با مشکلات کاهش و یا فقدان رضایت شغلی مواجهند (کیلفدر و همکاران، ۲۰۰۱). از عوامل دیگری که استرس شغلی را در افراد دامن می‌زند، کار شیفتی است. این عامل و غیبت همکاران و لزوم جانشین کردن شخصی به جای فرد غایب، استرس را بیشتر می­ کند. پژوهش­ها نشان داده است که شیوع مشکلات گوارشی در شب کارها نسبت به غیر شب کارها بیشتر است. همچنین در افرادی که در شیفیت ثابت شب کار می­ کنند، شیوع مشکلات گوارشی تا ۵۰ درصد گزارش شده است که ۳۰ تا ۵۰ درصد آنان، به علت اختلالات سلامتی، کار یا شیفت خود را ترک می­ کنند (سیبنالر^[۲۷] و همکاران، ۲۰۰۶). افراد شاغل در شیفت­های گردشی، اشتهای کمی دارند، کمتر غذا می­خورند و از اختلالات ناشی از خواب و ناراحتی­های قلبی و عروقی رنج می­برند. علاوه بر آن کار شبانه یا شیفتی بر روابط خانوادگی این افراد نیز اثر می­ گذارد. کاکس^[۲۸] ۱۹۸۸ در تعریف عوامل تنش­زای شغلی اظهار می­ کند: هر موقعیتی که از نظر فرد شاغل سخت، ناراحت­کننده یا نامطلوب باشد، تنش­زا خواهد بود. وی به نقل از لازاروس^[۲۹] می‌افزاید، درک تهدید، خصوصا تهدید در مورد مهمترین ارزش­ها و اهداف شخصی، مشخصه اصلی موقعیت‌های تنش­زا را تشکیل می­دهد و به هر حال، همه موارد تنش­زا را می­توان فشارهایی نامید که از سوی محیط بر شخص وارد می­ شود (الیس و میلر^[۳۰]، ۲۰۰۸). رایج­ترین مفهوم مورد توافق صاحب­نظران در مورد فرسودگی شغلی توسط مازلاچ و همکارانش گسترش یافت. مازلاچ به فرسودگی به عنوان پدیده­ای مرکب از سه بعد به هم مرتبط می­نگرد: اولین بعد، خستگی احساسی یا فرسودگی عاطفی می­باشد که به عنوان هسته مرکزی فرسودگی در نظر گرفته شده و کارکنان زمانی از آن رنج می­برند که احساس فرسودگی، سرخوردگی، بی­رمقی و ناتوانی برای حاضر شدن در محل کار در روز بعد داشته باشند. دومین بعد، ناتوانی جسمانی یا فرسودگی جسمانی است. این بعد به کارکنانی اشاره دارد که خود را شکست خورده و ناتوان از انجام وظایف شغلی می‌پندارند. سومین بعد، شخصیت­زدایی یا فرسودگی نگرشی است. این بعد تنها به کارکنانی مربوط است که باید به عنوان بخشی از شغل خود با دیگر افراد (نظیر مشتریان، بیماران، دانش ­آموزان) ارتباط شخصی داشته باشند. هنگامی که این کارکنان فرسوده می­شوند، تمایل دارند که افراد را با عینک بدبینی بنگرند، نظر درستی درباره آن­ها نداشته باشند، همیشه بدترین را از آن­ها انتظار داشته و حتی عملا از آن­ها بیزار شوند (مازلاچ، ۲۰۰۴).
اولین مشکل قربانیان فرسودگی از کار آن است که از فرسودگی جسمی رنج می­برند، قدرت آنان برای کار کردن کم است و بیشتر اوقات خسته و ناتوان هستند. علاوه بر آن، در این افراد نشانه­ های بیماری جسمی نظیر: سردردهای مکرر، تهوع، اختلال در خواب و تغییر عادات مربوط به غذا خوردن (مانند بی­اشتهایی) دیده می­ شود. دومین مشکل افراد مبتلا به فرسودگی شغلی آن است که گرفتار فرسودگی هیجانی هستند. افسردگی، احساس درماندگی و نیز احساس به دام افتادن در کار و شغل خود، بخش از مشکلات هیجانی این افراد است. سومین مشکل افرادی که گرفتار فرسودگی شغلی هستند آن است که اغلب گرفتار فرسودگی نگرشی هستند. این افراد نسبت به دیگران بدگمان می­شوند، این تمایل در آنان ایجاد می­ شود که با دیگران بیشتر مانند یک شی رفتار کنند تا به عنوان یک انسان و ضمنا نسبت به آنان نیز نگرشی منفی پیدا می­ کنند (اسچافلی و همکاران، ۱۹۹۴). فرسودگی شغلی می­توان باعث شود فرد تصمیم بگیرد شغل یا حرفه خود را تغییر دهد. به هر حال، بیشتر قربانیان فرسودگی شغلی، یا شغل خود را تغییر می­ دهند و یا از جهت روانی کناره­جویی می­ کنند و به انتظار بازنشستگی می­نشینند. همان­گونه که بیان شد، عامل اصلی و اولیه ایجاد فرسودگی کاری قرار گرفتن شخص در مدت طولانی درفشارهای روانی و عصبی شدید است. اما در اینجا باید این نکته را یادآور شد که علاوه بر عامل نامبرده، متغیرها و عوامل دیگری نیز در این رابطه نقش اساسی بازی می­ کنند. برای مثال برخی از شرایط کاری از جمله اینکه فرد احساس کند تلاش­ های او بی­فایده است و در سازمان فردی ناکارآمد و بی­تاثیر است در ایجاد فرسودگی شغلی سهم عمده و مهمی دارد. همچنین، فرصت­های کم برای ارتقا، و وجود قوانین و مقررات خشک و دست و پاگیر در سازمان از عوامل پیش­برنده این پدیده می­باشد (مازلاچ، ۲۰۰۴).
براساس پژوهش­هاس صاحب­نظران علوم رفتاری، از مهم­ترین عوامل ایجاد فرسودگی شغلی در سازمان، سبک رهبری سرپرستان سازمان است. پژوهش­ها حکایت از آن دارند کارکنانی که با سرپرستان کم ملاحظه کار می­ کنند، نسبت به افرادی که رابطه صمیمانه­تری را با سرپرستان خود دارند، بیشتر در معرض ابتلا به به فرسودگی شغلی قرار دارند (کیلفدر و همکاران، ۲۰۰۱). از بین سایر متغیرهایی که با فرسودگی شغلی در ارتباط هستند، می­توان به وضعیت تاهل افراد اشاره کرد. پژوهش­ها نشان می­دهد که موارد کمتری از فرسودگی شغلی در بین اشخاص متاهل نسبت به افراد مجرد گزارش شده است. دلیل احتمالی این امر نیز شاید به وجود روابط عاطفی گرم، حمایت­های اجتماعی و مواردی از این قبیل در بین افراد متاهل برگردد (دپو و همکاران^[۳۱]، ۲۰۰۳). پژوهش­ها نشان می­دهد فرسودگی شغلی با کنش و واکنش­های فرد در محیط کار مرتبط است. برخی افراد اصطلاحا پیش­گستر هستند و نیروی زیادی را صرف اثرگذاری بر رویدادها و محرک­های تنش­زایی می­ کنند که وقوع آن را پیش ­بینی کرده ­اند و اصطلاحا از روش کنار آمدن یا اعمال کنترل استفاده می­ کنند. گروهی دیگر به رویدادها واکنش نشان داده و صرفا می­کوشند تا از عوارض و نتایج چنین رویدادها و حوادثی، اجتناب کنند. رابطه بین این شاخص ­ها معنی­دار و قابل توجه است. برای مثال، می­توان گفت به طور کلی، افرادی که برای کنترل مشکلات خود در کار، از راهبردهای مناسب استفاده می‌کنند، کمتر دچار فرسودگی شغلی می­شوند و ارزیابی آن­ها از پیشرفت شخصی خود نیز مثبت­تر از کسانی است که از راهبردهای مناسب استفاده نمی­کنند. در مقابل، افرادی که از راهبردهای کنار آمدن یا فرار کردن استفاده می­ کنند، بیشتر در معرض فرسودگی هیجانی و نگرشی (دگرسان­بینی خود) قرار می­گیرند (هاتسون و ایوان­سویچ^[۳۲]، ۲۰۱۰). وظایف شغلی هم از نظر کمیت (داشتن کار خیلی زیاد برای انجام دادن) و هم از نظر کیفیت (داشتن کاری که بسیار مشکل است) با فرسودگی شغلی ارتباط دارد. بارکاری ممکن است از چندین منبع سازمانی سرچشمه بگیرد. نمونه ­ای از این نوع می ­تواند رئیس یا مسئولی باشد که به خاطر تعداد کارگرانی که در واحد خود داشته و یا نیاز به شرکت در جلسه­های متعدد و کارهای بسیار زیاد اداری، احساس فشار بیش از حد می­ کند. تضاد در نقش و ابهام نقش ابتدا توسط کان، ولف کویین، اسنوک و روزنتال^[۳۳] (۱۹۶۴) به عنوان عامل ایجادکننده فشار شناخته شدند. تضاد نقش دربرگیرنده داشتن دو یا چند ضرورت نقش است که با همدیگر تضاد و برخورد دارند. ابهام نقش هنگامی مطرح است که درباره ضرورت­های شغلی ناپایداری و تردید وجود دارد. برای مثال اگر کارگر یا کارمندی در یک کارخانه استخدام شود، ولی هیچگونه دستورالعملی درباره نحوه درست انجام امور دریافت نکند و یا درخواست­های متقاضی از روسای مختلف دریافت کند، نتیجه احتمالی آن فرسودگی شغلی خواهد بود (مازلاچ، ۲۰۰۴).
نهایتا شایع­ترین نتیجه رفتاری مرتبط با فرسودگی شغلی در سازمان، نقل و انتقال کارکنان است. شین^[۳۴] (۱۹۸۲) پژوهش­های انجام شده درباره ارتباط بین فرسودگی و افزایش میزان نقل و انتقال را بررسی کرد. مطالعات گوناگونی فرسودگی را با تصمیم برای باقی ماند در سازمان مرتبط دانسته است (آلبرخت^[۳۵]، ۲۰۰۲). جدول شماره ۱ نمایانگر رویکردهای مختلف به مبحث فشار و فرسودگی شغلی است. همان­طور که ملاحظه می­ شود رویکرد سنتی به ارتباط سازمانی، غالبا فشار و فرسودگی را نادیده می­گیرد. در واقع یک کارمند دچار فرسودگی یک قطعه در ماشین است که باید تعویض شود. غالب پژوهشگرانی که فشار و فرسودگی را مطالعه می­ کنند، رویکرد روابط انسانی، منابع انسانی و یا سیستم­ها را در کار خود اتخاذ کرده ­اند.رویکردهای روابط انسانی و منابع انسانی، فرسودگی را به عنوان مشکلی جدی تلقی می­ کنند. اما احتمالا شیوه ­های متفاوتی برای مقابله با آن دارند. یک مدیری روابط انسانی در کنار حفظ نظارت بر کارکنان در تلاش است عزت نفس آنان را تقویت کند.
جدول ۲-۱ رویکردهای فشار و فرسودگی شغلی، منبع: (مازلاچ، ۲۰۰۴)

۳-۲۱-۲-۱ حرکت بهترین-شروع^[۱۲۰]
الگوریتم های مختلفی برای روش بهترین-شروع وجود دارند که می توان به خزنده متمرکز، جستجوی کوسه ای، عنکبوتهای اطلاعاتی و… اشاره کرد. در روش بهترین-شروع زمانی به وجودآورنده یک صفحه مانند A از صفحه خود به صفحـه دیگری مانند B لینک برقرار می کند که B از نظر A ارزشمند باشد. یکی از معیارهای بهترین بودن، استفاده از الگوریتم های رتبه بندی صفحات می باشد که واحد کنترل با توجه به رتبه هر صفحه، صفحات را انتخاب کرده و به واحد واکشی می فرستد. به طور نسبی می توان گفت که از نظر واحد کنترل صفحه ای دارای رتبه ی بالاتری است که لینک های بیشتری به آن برقرار شده باشد]۳۵ و ۵۴[. بنابراین می توان گفت که از نظر خزنده هایی که از حرکت بهترین-شروع استفاده می کنند صفحه ای با ارزش تر است که]۴۲[:

• • لینک های بیشتری به آن صفحه اشاره کنند. برقراری لینک های بیشتر به یک صفحه نشانگر اهمیت و محبوبیت آن صفحه خواهد بود.

• • هر چه این لینکها از صفحات معتبرتری برقرار شود آن صفحه دارای اهمیت بیشتری خواهد بود.

• • در صورتیکه از صفحه موردنظر به سایر صفحات لینک برقرار شود از ارزش و اهمیت صفحه موردنظر کاسته خواهد شد.

می توان رتبه یک صفحه را از طریق Eq (3-1) زیر محاسبه نمود]۳۵[.:
Eq (3-1)
در فرمول بالا U نشانگر صفحه اصلی،F_U نشانگر صفحاتی که از صفحه اصلی U به آنها لینک برقرار شده است و B_U نشان دهنده ی صفحاتی است که به صفحه اصلی U لینک برقرار نموده اندR(V) نیز رتبه صفحات برقرارکننده لینک به صفحه اصلی U می باشد. با بهره گرفتن از نتایج این فرمول می توان پاسخ های بهتر و دقیق تری را در اختیار کاربران قرار داد اما ناجورک و وینر(۲۰۰۱) در عمل ثابت کردند که با توجه به هزینه و زمان بالای رتبه بندی صفحات وب و همچنین عدم ثبات رتبه صفحات در هنگام بایگانی، روش اول سطح به نسبت روش رتبه بندی بهتر عمل می نماید. لینک ها به وسیله محاسبات ساده از طریق شباهت لغوی بیـن عناوین کلمـات کلیدی و صفحات منبع انتخاب می شوند. بنابراین تشابه بین یک صفحه p و عناوین کلمات کلیدی، برای تخمین ارتباط صفحاتی که توسط p اشاره شد به کار می رود وURL با بهترین تخمین برای خزیدن انتخاب می شود. همچنین از تشـابه کسینـوسی استفـاده شده و لینک های با پایین ترین امتیاز تشـابه از محدوده حذف می گـردند]۵۴[. شکل ۳-۱۱ یک خزنده با استـراتژی بهترین-شروع را نمایش می دهد.
Web page
Link
FIFO Queue
Link estimator
شکل ۳-۱۱ یک خزنده با استراتژی بهترین-شروع ]۳۵[
تابع ()sim در Eq (3-2) تشابه کسینوسی بین موضوع و صفحه را بر می گرداند]۳۶[:
Sim(q , p) = Eq (3-2)
در Eq (3-2)، q موضوع مورد نظر، p صفحه واکشی شده و f_kd فرکانس واژه k در d می باشد. الگوریتم یک خزنده با استراتژی بهترین-شروع به صورت شکل ۳-۱۲ می باشد:
BFS (topic, starting_urls) {
foreach links (starting_urls) {
enqeueu(frontier, link);
}
While (visited < MAX_PAGES) {
link := dequeue_top_link(frontier);
doc := fetch(link);
score := sin(topic, doc);
enqeueu (frontier, extract_links(doc), score);
if (#frontier > MAX_BUFFER) {
dequeue_botton_links(frontier) ;
}
}
}
شکل ۳-۱۲ الگوریتم خزنده با استراتژی بهترین-شروع ]۳۶[
۳-۱۲-۲-۲ جستجوی A^*
معروفترین فرم جستجـوی بهتـرین-شروع، جستجـوی A* اسـت که یکـی از الگوریتـم های پیچیده جستجـو می باشـد. جستجوی A*سعی می کند مجموع هزینه پرداخت شده تا گره فعلی و هزینه باقی مانده از گره فعلی تا هدف را مینیمم کند.
تخمین هزینه باقی مانده تا هدف را هیوریستیک مسئله می گویند. طراحی هیوریستیک مسئله در روش جستجوی A* از اهمیت بسزایی برخوردار است و بهینگی روش A* تحت تاثیر طراحی هیوریستیک مسئله قرار دارد. مطابق(۳-۳) Eq هیوریستیکی قابل قبول^[۱۲۱] است که هزینه تخمینی آن از نقطه فعلی تا نقطه هدف، از هزینه واقعی قابل پرداخت از نقطه فعلی تا نقطه هدف کمتر باشد به عبارت دیگر هزینه رسیدن به هدف را بیش از اندازه واقعی تخمین نزند]۲۹[.
h(n)≤h*(n)
h(n)≥۰ Eq (3-3) 0 ≤h(n) ≤h*(n)
هیوریستیکی که این شرط را برآورده نکند ، هیوریستیک غیرقابل قبول می نامند.
تابع ارزیاب در روش A*، f(n) = g(n) + h(n) می باشد]۵۲[. در واقعf(n) هزینه تخمینی ارزانترین راه حل از طریق n می باشد. با توجه به مطالب فوق چنین بیان می کنیم که در آن f هزینه کل گره، g هزینه تا گره فعلی و h هزینه تخمینی تا گره هدف را نشان می دهد. در جستجوی A* گره بعدی برای گسترش گره ای است که کمترین هزینه f را در میان گره های گسترش نیافته دیگر داشته باشد. در روش A* همیشه همه گره های برگ در محیط عملیاتی که هنوز بسـط داده نشده اند، بررسـی و مقایسه می شوند بنابراین همه گره ها در حافظه قرار می گیرند و برخی گره ها نیز ممکن است بارها ارزیابی و بررسی شوند. بنابراین پیچیدگی زمانی و فضایی این روش نمایی و بالا و برابرO(b^m) است]۴۲[.
۳-۱۲-۳ جستجوی محلی
الگوریتم های جستجویی که تاکنون توضیح داده شد، به گونه ای طراحی شده اند که یک یا چند مسیر را در حافظه نگهداری می کنند تا وقتی هدف پیدا شود. مسیر رسیدن به آن هدف، به عنوان راه حل مساله انتخاب خواهد شد. اما در بسیاری از مسائل، مسیر رسیدن به هدف مهم نیست بلکه تنها دستیابی به هدف مهم است. در این گونه مسائل، از دسته ای دیگر از الگوریتم های جستجو با عنوان جستجوهای محلی استفـاده می کنیم. در این نوع روش ها به جای در نظر گرفتن چندین مسیر، تنها بر اساس حالت فعلی تصمیم گیری و عمل می شود، این نوع الگوریتـم ها پس از حرکت از حالت فعلی، تنها به همسایه های آن حالت منتقـل
می شوند، مسیرهایی که در جستجو در پیش گرفته می شوند، در حافظه نگهداری نمی شوند]۲۲[.
الگوریتم های جستجوی محلی علاوه بر یافتن هدف، برای حل مسایل بهینه سازی که در آن ها مقصود، یافتن بهترین حالت بر اساس یک تابع هدف است، نیز مناسبند. در زیر به بررسی برخی از مهمترین الگوریتم های محلی پرداخته شده است:
۳-۱۲-۳-۱ جستجوی تپه نوردی^[۱۲۲]
یکی دیگر از الگوریتم هایی که در پیمایش گراف مورد استفاده قرار می‌گیرد، الگوریتم تپه نوردی می باشد. الگوریتم تپه نوردی بدین صورت است که ابتدا جوابی به شکل تصادفی برای مساله تولید می شود و سپس در یک حلقه و تا زمانی که شرط توقف الگوریتم برقرار نشده است، به طور مکرر تعدادی همسایه برای حالت فعلی تولید و از میان حالت های همسایه، بهترین آن ها انتخاب و جایگزین حالت فعلی می شود. برای پیاده سازی روش تپه نوردی نیاز به دو تابع Objective و Neighbor است. تابع Objective میزان بهینگی جواب مسئله را تعیین و تابع Neighbor نیز همسایه های حالت فعلی را تولید می کند]۳۰[. در شکل ۳-۱۳ شبه کد زیر نحوه پیاده سازی الگوریتم تپه نوردی را نشان می دهد:

بــه مـن بخـش سـودابــه را زیـن گنـاه پــذیــرد مگــر پنـــد و آیــد بــــه راه
بــه فــرجـام کـار او پشیمـــان شــود زمــن بینــد او غـم چــو پیچــان شـود
(همان: ۳۰۷)
سودابه که زندگی خود را مدیون سیاوش است، با گذشت زمان در دل کاووس رخنه می‏کند و سعی می‏کند، دوباره شاه را نسبت به سیاوش بدبین کند که ناگهان سپاه افراسیاب به ایران حمله می‏کند و سیاوش فرصت را مغتنم می‏شمارد و با رفتن به جنگ افراسیاب از کانون فتنه و نیرنگ دور می‏گردد:
بــه دل گفـت مــن سـازم ایــن رزمگـاه بــه خــوبـی بـگویـم بخـواهـم ز شــاه
مگــر کِــم رهایــی دهــــــد دادگـــر ز ســـودابـــه و گفتگـــوی پــــــــدر
(همان:۳۰۸)

۴-۳-۲-۴- وفای به عهد سیاوش در شاهنامهی فردوسی

هنگام لشگر کشی تورانیان به ایران در پی خوابی که افراسیاب میبیند ازدرسازش با سیاوش برمیآیدو صدگروگان برای اثبات راستی شاه توران میگیرند وقتی خبر به کاوس میرسد، از تصمیم سیاوش در گرفتن گروگان ها برآشفته میشود و رستم را به ترس و سیاوش را به ناپختگی متهم میکند. بعد هم طوس را فراخواند واورا به سوی مرز گسیل میکند، تا هم صدتن گروگان تورانی را اعدام کند وهم لشگرافراسیاب را درهم شکند.

بــه رستـم چنیـن گفـت گیــرم کــــه اوی جــوان اسـت و بــد نــارسیـده بــه روی
نــه آخــر تــو مــردی جـهانــدیـــده ای بـــد و نیــک هـــر گـونــه ای، دیـده ای
چــوتــو نیست انـدر جهان ســر بــه سـر بــه جنــگ از تــو جــوینـد، شیـران نــر
نـدیــدی بــدی هـــای افـــراسیــــاب کــه گـم شـد ز مـا خـورد وآرام وخـواب
پـس آن بستــگان را بَـــرِ مـــن فـــرست کــه سَـرْشـان بخــواهـم زتَنْشـان گسست
(فردوسی،۱۳۸۷: ۳۲۱)
و در آن سو وقتی سیاوش ازحکم کاوس در کشتن گروگان ها باخبر میشود،برآشفته میشود وتصمیم میگیرد گروگانها را آزاد کند و بعد هم برای همیشه ازایران زمین برود.سیاوش پیمان‏شکن نیست و با خود میگوید: (ر.ک.،فولادی،۱۳۷۹: ۱۴۲-۱۴۱)
بــه نــزدیــک یـزدان چـه پــوزش بـــرم بـــد آیــد ز کــار پـــدر بــــر ســـرم
چنیـن داد پــاسـخ کــه فــرمــــان شـــاه بــر آنـم کـه بــرتـر ز خـورشیــد و مـاه
ولیکــن بـــه فـــرمـــان یـــزدان دلیــــر نبـاشـد ز خــاشــاک تـــا پیــل و شیــر
کســی کـــو ز فـــرمـان یــزدان بتـــافت ســراسیمه شــد خـویشتــن را نیــــافت
(همان:.۳۲۴ و۳۲۶)
در اینجا وفاداری سیاوش به عهد و پیمان آشکار میشود زیر وفای به عهد، فرمان خداونداست وفرمان خداوند بر خواست کاوس ترجیح دارد. اسلامیندوشن در این باره می‏گوید: «سیاوش در این باره با دو تن از سرداران خود، یعنی «بهرام و زنگه شاوران»رای می‏زند.آنان بر این عقیده اند که دستور پدر را بپذیرد، و با افراسیاب به جنگ بپردازد؛ ولی او نمی‏تواند نظر آنها را قبول کند؛ فرمان یزدان را بالاتر از فرمان شاه می‏داند و شکستن پیمان راگناهی می‏شناسد که نزد خدا بخشوده نخواهد شد.»(اسلامیندوشن،۱۳۸۷: ۱۶۹)
سیاوش به ناچار همراه گروگان ها به توران و سرزمین دشمن و جایگاه افراسیاب پناه می‏برد؛ گر چه می‏داند این سفر عاقبت خوشی ندارد؛ امّا این را می‏پذیرد، ولی تن به پیمان شکنی و بازگشتن از راه ایزدی نمی‏دهد.
فولادی در خصوص وفای به عهد سیاوش چنین گفته است:«اوج وفای به پیمان در سیاوش هنگامی است که در سرزمین دشمن وقتی گرسیوز رنگ‏باز، ناجوانمردانه افراسیاب را نسبت به سیاوش بدبین می‏کند و افراسیاب فرمان می‏دهد که تیغ تیز بر کشند و سیاوش را بکشند؛ امّا هیچ‏گاه سیاوش از پیمان با افراسیاب سر نمی‏تابد و آغاز به پیمان‏شکنی و نبرد با او نمی‏کند و به یارانش نیز این اجازه را نمی‏دهد.» (فولادی، ۱۳۷۹: ۱۴۳)
شاهرخ مسکوب در خصوص تولّد سیاوش می‏گوید:« سیاوش پسر کاوس درشمار راستانی است که هرچند یک بار، میآیند تا این گیتی گرفتار را به سامان رسانند.»(مسکوب،۱۳۸۶:۲۸)
سخن سعید حمیدیان دربارهی سیاوش حسن ختام خوبی است: «در هر حال سیاوش مسیحای شاهنامه است و پیامبر مهربانی و رحمت^. او نمود آن پاکی و لطافت بیخلل و فرشتهگونهای است که هرگاه با صلابت در هم آمیزد، ویژگیهای آرمانی انسانی که این هردو را داراست (کیخسرو)پدید میآید.» (حمیدیان، ۱۳۸۷: ۲۹۴)
یکــی بـــد کنـــد نیـک پیــش آیــدش جهــان بنــده و بخـت، خــویش آیـدش
یکــی جــز بــه نیکــی جهــان نسپــرد همـی از نـــژنــدی، فـــرو پـــژمـــرد
(فردوسی،۱۳۸۷ :۳۷۲)

۴-۳-۳- سجایای اخلاقی گودرز در شاهنامهی فردوسی

پهلوانان شاهنامه دارای ویژگی ها وسجایای اخلاقی برجسته وارزشمندی هستند که نمود این ویژگیها در پهلوانانی مانند: رستم وسیاوش وگودرز برجستهتر از دیگران است. نکوکاری، دلاوری، شجاعت، جوانمردی و گذشت و ایثار، تدبیرگری،عاقبت‏نگری از ویژگیهای عمدهی پهلوانان شاهنامه است. گودرز، کهن پهلوان نامدار ایران یکی از این افراد است که به شرح بارزترین سجایای اخلاقی وی در شاهنامه
میپردازیم.

۴-۳-۳-۱- ویژگیهای شخصیّتی گودرز در شاهنامه

شخصیّت گودرز در اثر حماسی شاهنامه دارای چنان جایگاه رفیع وبلندی است که بعد از رستم کمتر پهلوانی از این منزلت بر خوردار است. وی کسی بود که برای دفاع از میهن خود عزیزترین کسان خویش را فدا میکند. جوانمردی، وفاداری، استقامت و از خودگذشتگی در راه اعتلای میهن خود، ایران، از بارزترین سجایای اخلاقی اوست.او و خاندانش همیشه از درفش کاویان پاسداری میکردند. (ر.ک.،موسوی،۱۳۷۹: ۱۰)
سعیدحمیدیان در خصوص شخصیّت گودرزدر شاهنامه میگوید:«او وخاندانش از لحاظ جایگاه و پایگاه در شاهنامه درست پس از رستم وخاندان او قرار دارند.گودرز پسر کشواد «زرین کلاه»نخستین بار در زمان کاوس در زمرهی پهلوانان دیده میشود.در نبردهایی که رستم حضور ندارد، کردار و هنر گودرز نمایان است. پهلوانی است که چیزی جز دلاوری،خردمندی،تدبیر،متانت ونیک اندیشی و صفای باطن از او به ظهور نمیرسد. به سبب این خصال نیک است که از نیروی دلآگاهی بی بهره نیست.او بیشترین داغ را درمیان پهلوانان ایران وتوران به خود دیده است.چنین مویه میکند»: (حمیدیان،۱۳۸۷: ۲۶۷-۲۶۶)
همـی گفـت کـانـدر جهـان کـس نـدیــد بــه پیـران سـر ایـن بــد کـه بـر من رسید
چــرا بـــایــدم زنــده بـــا پیــر ســر بـــه خـــاک انــدر افگنـده چنـدین پسـر
از آن روزگــــــاری کجــــــا زاده ام ز خفتـــــان میـــان هیــچ نگشــــاده ام
بـــه فــرجـام چنـدیـن پسـر ز انجمــن ببینــم همــی کشتـــه در پیــــش مـــن
(فردوسی،۱۳۸۷: ۵۰۳)
گودرز درشجاعت و ایثار وخود گذشتگی ودر شهرت وآوازه بعد از جهان پهلوان رستم جایگاهی عظیم در شاهنامه دارد که این مطلب در جنگ دوازده رخ از زبان بیژنِ گیو به خوبی بیان شده است:
بـــه ایــران پـــس از رستـــم نــامــدار نبـــودی چــــو گـــودرز دیگــر ســوار
(فردوسی،۱۳۸۷ :۶۶۴)
پهلوانان شاهنامه انسان های با ایمان و یزدان پرستی هستند که در سختترین شرایط جنگی ودر اوج شکست وپیروزی از خدا مدد جسته و عظمت و بزرگی او را ستودهاند.یکی از این پهلوانان گودرز است که در راه میهن تمام عزیزان خود را نثار کرد. سجایای اخلاقی وی درشاهنامه این گونه بیان شده است:

۴-۳-۳-۲- یزدان‏پرستی گودرز در شاهنامهی فردوسی

در شکل­های (۵-۷-۴) و (۵-۷-۵) مشاهده می­ شود با افزایش از ٬ تنش برشی محلی کاهش یافته است.
شکل­ (۵-۷-۴): تاثیر تغییرات شدت مکش بر تنش برشی محلی

شکل­ (۵-۷-۵): تاثیر تغییرات شدت دمش بر تنش برشی محلی
در شکل­ (۵-۷-۶) مشاهده می­ شود با افزایش از ٬ تنش برشی میانگین کاهش یافته است.
شکل­ (۵-۷-۶): تاثیر تغییرات شدت مکش و دمش بر تنش برشی میانگین
در شکل­های (۵-۷-۷) و (۵-۷-۸) پروفیل سرعت ( به ازای ) برای مقادیر مختلف مکش و دمش ترسیم شده است . مشاهده می­ شود با افزایش از ٬ سرعت ماکزیمم هر پروفیل کاهش یافته است.

شکل­ (۵-۷-۷): تاثیر تغییرات شدت مکش بر پروفیل سرعت

شکل­ (۵-۷-۸): تاثیر تغییرات شدت دمش بر پروفیل سرعت
در شکل­های (۵-۷-۹) و (۵-۷-۱۰) مشاهده می­ شود با افزایش از ٬ ضخامت لایه مرزی حرارت افزایش یافته است.
شکل­ (۵-۷-۹): تاثیر تغییرات شدت مکش بر لایه مرزی حرارت

شکل­ (۵-۷-۱۰): تاثیر تغییرات شدت دمش بر لایه مرزی حرارت
در شکل­های (۵-۷-۱۱) و (۵-۷-۱۲) مشاهده می­ شود با افزایش از ٬ ناسلت محلی کاهش یافته است.
شکل(۵-۷-۱۱): تاثیر تغییرات شدت مکش بر عدد ناسلت محلی

شکل(۵-۷-۱۲): تاثیر تغییرات شدت دمش بر عدد ناسلت محلی
در شکل (۵-۷-۱۳) مشاهده می­ شود با افزایش عدد پرانتل٬ ناسلت میانگین کاهش یافته است.
شکل (۵-۷-۱۳): تاثیر تغییرات شدت مکش و دمش بر عدد ناسلت میانگین
در شکل­های (۵-۷-۱۴) و (۵-۷-۱۵) پروفیل دما ( به ازای ) برای مقادیر مختلف مکش و دمش ترسیم شده است.
شکل­ (۵-۷-۱۴): تاثیر تغییرات شدت مکش بر پروفیل دما

شکل­ (۵-۷-۱۵): تاثیر تغییرات شدت دمش بر پروفیل دما

فصل ۶ :
نتیجه ­گیری و پیشنهادها
۶-۱ نتیجه ­گیری :
در این پایان نامه به بررسی انتقال جرم و حرارت در جریان جابجایی طبیعی سیال با پرانتل خیلی کم ( فلز مذاب)٬ تحت یک میدان مغناطیسی ثابت و در مجاورت یک دیواره نفوذپذیر پرداخته شد. معادلات دیفرانسیل پاره­ای حاکم بر مساله ابتدا به روش انتگرالی به معادلات دیفرانسیل معمولی تبدیل شده و سپس دستگاه معادلات به دست آمده به روش رانگ کوتا حل گردیدند. در انتها اثر پارامترهای مختلف بر ضخامت لایه مرزی سرعت و حرارت٬ تنش برشی و عدد ناسلت بررسی شد و در مجموع نتایج زیر به دست آمد:
۱- با افزایش زاویه سطح٬ دامنه سرعت افزایش و ضخامت لایه مرزی سرعت کاهش می­یابد در نتیجه طبق رابطه­ (۴-۶۰) یعنی تنش برشی افزایش می­یابد. همچنین ضخامت لایه مرزی حرارت کاهش یافته و در نتیجه طبق رابطه (۴-۵۸) یعنی با افزایش ٬ عدد ناسلت افزایش می­یابد.
۲- با افزایش پارامتر مغناطیسی ٬ دامنه سرعت و ضخامت لایه مرزی سرعت هر دو به شکلی کاهش می­یابند که نسبت آن­ها نیز کاهش می­یابد. در نتیجه طبق رابطه (۴-۶۰) تنش برشی کاهش می­یابد. همچنین ضخامت لایه مرزی حرارت طوری افزایش می­یابد که با افزایش ٬ نسبت کل کاهش یافته و در نتیجه عدد ناسلت کم می­ شود.
۳- با افزایش دامنه نوسان سطح ٬ دامنه سرعت کاهش و ضخامت لایه مرزی سرعت افزایش می­یابد . در نتیجه طبق رابطه (۴-۶۰) تنش برشی کاهش می­یابد. همچنین ضخامت لایه مرزی حرارت طوری افزایش می­یابد که با افزایش ٬ نسبت کل کاهش یافته و در نتیجه عدد ناسلت کم می­ شود.
۴- با افزایش فرکانس نوسان سطح ٬ دامنه سرعت کاهش و ضخامت لایه مرزی سرعت افزایش می­یابد . در نتیجه طبق رابطه (۴-۶۰) تنش برشی کاهش می­یابد. همچنین ضخامت لایه مرزی حرارت طوری افزایش می­یابد که با افزایش ٬ نسبت کل کاهش یافته و در نتیجه عدد ناسلت کم می­ شود.
۵- با افزایش عدد پرانتل ٬ دامنه سرعت و ضخامت لایه مرزی سرعت هر دو به شکلی کاهش می­یابند که نسبت آن­ها افزایش می­یابد. در نتیجه طبق رابطه (۴-۶۰) تنش برشی افزایش می­یابد. همچنین ضخامت لایه مرزی حرارت کاهش یافته و در نتیجه طبق رابطه (۴-۵۷) با افزایش ٬ عدد ناسلت افزایش می­یابد.
۶- با افزایش شدت مکش ٬ دامنه سرعت افزایش و ضخامت لایه مرزی سرعت کاهش می­یابد. در نتیجه طبق رابطه (۴-۶۰) تنش برشی زیاد می­ شود. همچنین ضخامت لایه مرزی حرارت کاهش یافته و در نتیجه طبق رابطه (۴-۵۷) با افزایش ٬ عدد ناسلت افزایش می­یابد.
با افزایش شدت دمش ٬ دامنه سرعت کاهش و ضخامت لایه مرزی سرعت افزایش می­یابد. در نتیجه طبق رابطه (۴-۶۰) تنش برشی کم می­ شود. همچنین ضخامت لایه مرزی حرارت افزایش یافته و در نتیجه طبق رابطه (۴-۵۷) با افزایش ٬ عدد ناسلت کاهش می­یابد.
۶-۲ پیشنهادها :
با توجه به مطالعه انجام شده در پایان نامه حاضر پیشنهادهای زیر اراﺋﻪ می­ شود.
۱- پیشنهاد می­ شود در بررسی­های اخیر از نانوسیال استفاده شود.
۲- می­توان مساله مذکور را برای سیال با پرانتل بالاحل نمود.
۳- می­توان از روش انتگرالی برای بررسی جریان ترکیبی بهره برد.
۴- پیشنهاد می­ شود از روش انتگرالی برای بررسی جریان سیال در محیط متخلخل استفاده شود.
۵- یکی از هندسه­های مورد توجه در مهندسی دو صفحه موازی است. لذا می­توان مساله را برای این نوع هندسه حل نمود.

فهرست منابع
[۱] Itaru, M., Osamu, T., & Akimi, S. Natural convection heat transfer from a horizontal cylinder to mercury under magnetic field. International Journal of Heat and Mass Transfer, 19(9), 1021-1029. (۱۹۷۶)
[۲] Fumizawa, M.-o. Natural convection experiment with liquid NaK under transverse magnetic field. Journal of Nuclear Science and Technology, 17(2), 98-105. (۱۹۸۰)

اگر متغیر مستقل رضایت مشتری را با  و متغیر وابسته وفاداری مشتری را با  نمایش دهیم، مدل رگرسیونی بشرح زیر می باشد:

بطوریکه  نشان دهنده عرض از مبدا و  نشان دهنده ضریب رگرسیونی میان متغیر رضایت مشتری و متغیر وابسته وفاداری مشتری است. در صورتی می توان ادعا کرد که متغیر رضایت مشتری تاثیر مثبت و معناداری بر وفاداری مشتری دارد که ضریب رگرسیونی مثبت باشد. بنابراین باید آزمون فرض زیر را انجام داده و فرض صفر و فرض مقابل را به صورت زیر تعریف می کنیم:

فرض  : رضایت مشتری بر وفاداری مشتری، تأثیر مثبت و معناداری ندارد.(  )
فرض  : رضایت مشتری بر وفاداری مشتری، تأثیر مثبت و معناداری دارد. (  )
اگر سطح معناداری از ۰۵/۰ کمتر باشد، فرض  رد می شود و  پذیرفته می شود.
در جدول (۴-۱۱) مشاهده می کنیم مقدار ضریب رگرسیونی میان متغیر رضایت مشتری و وفاداری مشتری ۵۷۰/۰ و سطح معناداری ۰۰۰/۰ است که از ۰۵/۰ کمتر است، بنابراین با توجه به سطح معناداری و مثبت بودن ضریب رگرسیونی نتیجه می گیریم فرض  از نظر آماری تایید شده و فرضیه سوم پذیرفته می شود و با اطمینان ۹۵ درصد رضایت مشتری تاثیر مثبت و معناداری بر وفاداری مشتری دارد.
در این جدول مقدار عرض از مبدا نیز آزمون شده است، چون سطح معنی داری از ۰۵/۰ کمتر است نتیجه می گیریم که عرض از مبدا مخالف صفر است.
جدول ۴-۱۱: جدول ضرایب رگرسیونی فرضیه سوم

با بهره گرفتن از جدول ضرایب فوق، مدل رگرسیون خطی ساده میان متغیر مستقل رضایت مشتری و متغیر وابسته وفاداری مشتری عبارت است از:
X₃0.481 +2.088 Y₃=
با بهره گرفتن از این مدل رگرسیونی، هر مقدار مد نظر، از وفاداری مشتری را می توان با بهره گرفتن از متغیر رضایت مشتری پیش بینی کرد. همچنین ضریب تعیین این مدل ۲۲۱/. می باشد یعنی با بهره گرفتن از رابطه رگرسیونی فوق ۱/۲۲ درصد از تغییرات را می توان توجیه کرد.
در ادامه با بهره گرفتن از جدول تجزیه واریانس که با نرم افزار SPSS به دست آمده است فرضیات زیر آزمون می شوند:
فرض  : مدل رگرسیون خطی برازش داده شده، معنادار نیست.
فرض  : مدل رگرسیون خطی برازش داده شده، معنادار است.
اگر سطح معناداری از ۰۵/. کمتر باشد، نتیجه می گیریم فرض مقابل تایید می شود و مدل رگرسیون خطی برازش داده شده معنادار است.

۴_۳_۱_۶ پایش و تنظیم فرایند خلق ایده
اکنون که فرایند خلق ایده طراحی گردید می بایست به خروجی این فرایند توجه داشت و از طریق بازخور گرفتن از ایده های تولید شده بتوان فرایند را اصلاح و به روز نمود.
برای این منظور نیاز است که ایده های تولید شده از منظر مختلف مورد برسی قرار بگیرند. نگارنده این تحقیق ۳ فاکتور اصلی برای بررسی ایده ها به شرح ذیل معرفی می نماید؛

مشخصات ایده: شامل مشخصات مالی از قبیل میزان صرفه جویی و سودآوری – میزان نوآوری – کاربردهای ایده- میزان استمرار ایده – میزان ریسک و تغییرات مورد نیاز برای ایجاد ایده و …..
منبع: ایده توسط چه افراد و یا گروهی خلق شده
چگونگی خلق ایده: آیا استراتژی بر آن تاثیر داشته- چه رویدادها و فعالیت هایی بر خلق آن تاثیر داشته اند و..
برای تشریح اهمیت بازخور و مانیتور فرایند ایده یکی از تجربیات مطرح شده توسط یکی از مصاحبه شوندگان در اینجا نقل می شود.
“بعد از بررسی برخی ایده های رسیده به سازمان، متوجه شدیم که ایده هایی که دارای ریسک بالا و ایجاد کننده تغییرات بزرگ هستند به سرعت توسط مدیریت ارشد رد می شوند. از طرف دیگر در سازمان ما به ایده های مخاطبان بیرونی در مقایسه با کارکنان توجه اندکی می شد بنابراین ما تصمیم گرفتیم با اعلام فراخوان و تشویق کارکنان به ارائه ایده های کاربردی کوچک این موضوع را در سازمان خود بهبود دهیم.”
همانطور که از متن بالا مشخص است در این سازمان خاص پس از بررسی ایده های خروجی، با ایجاد یک رویداد خلق ایده و برنامه ریزی انگیزشی نسبت به تنظیم فرایند خلق ایده اقدام شده است.
در شکل صفحه بعد مدل نهایی فرایند خلق ایده ها به تصویر کشیده شده است.
رویداد
فعالیت خلق ایده
فیلتراسیون
بررسی
ایده ها
بازبینی و تنظیم فرایند خلق ایده
شکل ۴_۳: فرایند خلق ایده
۴_۳_۲ طراحی مدل فرایند مدیریت ایده ها
اگر فرایند خلق ایده ها و همچنین بخش مربوط به انگیزش را از مدیریت ایده ها تفکیک کنیم. کارکرد مدیریت ایده ها با توجه به مطالب ذکر شده در فصل دوم، نتایج مصاحبه ها و تحقیقات این محقق در سرفصل های زیر خلاصه می شود؛
استخراج و اخذ ایده ها
برچسب گذاری ایده ها
ذخیره و نگهداری ایده ها
ساماندهی و دسته بندی ایده ها
اشاعه ایده ها
مسیرگزینی ایده ها
فعالیت های مربوط به توسعه و اجرایی سازی ایده ها
۴_۳_۲_۱ اخذ ایده ها:
اخذ ایده به معنی دریافت ایده ها از منابع مختلف ازجمله کارکنان و مشتریان سازمان می باشد. سازمانهایی که به نظرات مشتریان خود توجه ای ندارند در واقع از دریافت تمام ایده هایی که توسط این منبع خاص تولید می شود محروم می مانند. اخذ ایده ها می تواند از کانالهای رسمی مانند، نامه، ایمیل، صندوق پیشنهادها و انتقادات، نرم افزار های مختلف، پست صوتی و … انجام شود و یا بصورت غیر رسمی و از طریق مکالمات حضوری و تلفنی و یا جلسات مختلف. کاربرد این کانالها با توجه به نوع سازمان می تواند متفاوت باشد برای مثال در سازمانهای کوچک کانالهای غیر رسمی کاربرد بیشتری دارند اما در سازمانهای متوسط و بزرگ کانالهای رسمی کاربرد مهمتری دارند.
هدف از اخذ ایده، استخراج ایده از اذهان افرادی است که آنرا در فکر خود تولید کرده اند و سپس تبدیل ایده ها به شکلی که برای سازمان قابل کاربرد است. در اینجا این نکته یادآور می شود که فرصتها به همان اندازه ایده ها ارزشمندند که همزمان با ایده ها می توانند از منابع ایده اخذ گردند. فرصت ها در واقع مسائل و نظراتی هستند که می توان از آنها ایده استخراج نمود. برای مثال انتقاد یک مشتری ناراضی از یک خدمت خاص و یا کاربرد یک محصول می تواند فرصتی برای تولید ایده باشد.
کنترل اخذ ایده:
در سه مرحله می توان نسبت به کنترل اخذ ایده ها اقدام کرد؛
انتخاب منبع ایده ای که قرار است ایده از آن اخذ شود
انتخاب روشهایی که توسط آنها ایده اخذ می شود
مدیریت و نحوه اجرای فرایند اخذ ایده
انتخاب منبع ایده در رسیدن به ایده های کاربردی بسیار می تواند حیاتی باشد چرا که اگر منابع درستی را برای اخذ ایده انتخاب کنیم در صرف زمان و هزینه برای دستیابی به ایده های مفید صرفه جویی خواهد شد. برای مثال برخی سازمانها بر اساس اطلاعات قبلی متوجه می شوند که ایده های تامین کنندگان تاثیر چندانی بر بهبود عملکرد آنها ندارد لذا از این منبع صرف نظر می کنند. در صورتی که برخی دیگر با تحلیل نامناسب از منبع مهمی همچون مشتریان ناراضی که می توانند از بهترین منابع خلق ایده باشند بی بهره می مانند.
بی شک در انتخاب و اخذ ایده از هر منبعی هم منفعت و هم هزینه وجود دارد هرچند که سازمانها نباید به بهانه اینکه برخی منابع ایده های ضعیفی تولید می کنند از آنها براحتی صرف نظر کنند. چرا که هرچقدر سازمانها در فرایند خلق ایده بتوانند موفق تر عمل کنند می توانند باعث افزایش کیفیت ایده های تولید شده از منابعشان گردند. برای مثال در یکی از سازمانها برای اخذ ایده از ذینفعان بطور مستقیم از آنها نمی خواهند که ایده خود را ثبت نمایند بلکه برای آنها مسئله ای را تعریف می کنند و از انها می خواهند برای حل مسئله یک راه حل ارائه دهند. در نتیجه ایده هایی مرتبط با مشکل و با کیفیت بهتر دریافت می شوند.
کنترل بر روش های اخذ ایده بطرق مختلف می تواند اعمال شود. برای مثال در موضوعات مهندسی، وقتی سازمان شما بدنبال ایده هایی با جزئیات کامل است می بایست فرم های ویژه ای بدین منظور طراحی شود در صورتی که اگر شما بدنبال ایده های کلی و یا رفاهی هستید می توانید از پست صوتی و یا پیامک برای دریافت ایده استفاده کنید. این موضوع بستگی زیادی به فعالیت اصلی سازمان شما دارد و با توجه به اینکه در سازمان شما برای حل چه موضوعاتی نیازمند ایده هستید روش های اخذ آن نیز متفاوت خواهد بود.
مدیریت و نحوه اجرای فرایند اخذ ایده می تواند به یک فرم روی وبسایت و یا یک نامه به کارکنان برای دریافت ایده خلاصه شود در حالیکه شما می توانید یک منشی تمام وقت را جهت ترغیب کارکنان به ثبت ایده هایشان بگمارید. این موضوع بسیار حیاتی است که او را چگونه مدیریت کنید تا مسائلی مانند اختلافات اداری منجر به ضایع شدن حق افراد در ارائه ایده نشود. بطور کلی استقرار یک سیستم دریافت ایده یک موضوع و مدیریت و راهبری آن یک موضوع کاملا مجزای دیگر است، لذا شما در اجرای سیستم مدیریت ایده ها باید مراقب این موضوع باشد که صرف قرار دادن راه های متنوع برای اخذ ایده کافی نخواهد بود و بدون مدیریت و راهبری صحیح آن نمی توان انتظار نتیجه داشت.
۴_۳_۲_۲ برچسب گذاری ایده ها
درواقع برچسب گذاری بعد از مرحله اخذ ایده انجام می شود بدین معنی که سایر اطلاعات اضافی که در مراحل بعدی و در دسته بندی ایده ها کاربرد دارند به آنها چسبانده می شود. این عمل تقریبا شبیه به برچسب گذاری کالا ها می باشد که نشان می دهد این کالا چه شرایط نگهداری دارد، مواد سازنده آن چیست و یا از کجا آمده است و چه کاربردهایی دارد. این برچسب ها برای کنترل کالا ها بسیار مهم است بدین صورت که اگر کالای نا مناسبی از کارخانه خارج شود توسط این برچسب مشخص می شود که کدام قسمت ها در انجام وظایفشان تخطی کرده اند.
برچسب گذاری در مورد ایده ها هم بسیار مفید و لازم می باشد برای مثال از این طریق می توانیم متوجه شویم که در کدام قسمت سازمان ایده های کاربردی تر تولید می شود تا بتوانیم مراحل مدیریت ایده ها را از این راه اصلاح و تصحیح کنیم.
کنترل برچسب گذاری:
برچسب گذاری در سه مرحله زیر قابل کنترل است:
روشی که بر اساس آن برچسب گذاری انجام می شود
مشخصات و ویژگی های برچسب
نحوه اجرای برچسب گذاری
با توجه به اینکه روش اخذ ایده چگونه است روش برچسب گذاری نیز مشخص می شود مثلا اگر ایده ها بصورت تلفنی و شفاهی دریافت می شود می بایست سوالات مرتبط با برچسب گذاری نیز در حین دریافت ایده پرسیده شود.

• نتایج شبیه­سازی ساختار تکمیلی نوسان‌ساز LC پیشنهاد شده

در پایان برای بهبود نوسان‌ساز LC و کاهش بیشتر زاویه­ی هدایت ترانزیستورها در نوسان‌ساز پیشنهاد شده، در شبکه­ بایاس نوسان‌ساز یک زوج PMOS کراس کوپل شده با بهره گرفتن از ولتاژهای نوسان خروجی در دنباله­ی زوج NMOS قرار داده شده است. ساختار معرفی شده در شکل (۴-۱۲) نشان داده شده است. در این صورت با توجه به تئوری بیان شده در بخش ۳-۳ انتظار می­رود پالس­های جریان باریکتری هم در ترانزیستورهای دنباله و هم در ترانزیستورهای سوئیچ ایجاد شود که نتیجه­ آن کاهش نویز فاز است.

ساختار تکمیلی نوسان‌ساز پیشنهادی
مقایسه­ ای بین جریان درین­ها و دنباله در نوسان‌ساز تکمیلی و نوسان‌ساز شکل (۴-۷) صورت گرفته است و نتایج شبیه­سازی آن در شکل (۴-۱۳) و (۴-۱۴) نشان داده شده است. همانطور که در شکل­های (۴-۱۳) و (۴-۱۴) مشاهده می­ شود شبکه­ بایاس اضافه شده هم در کاهش زاویه­ی هدایت ترانزیستورهای دنباله موثر بوده و هم ترانزیستورهای سوئیچ. به عبارت دیگر در این ساختار اثر نویز هر دوی این ترانزیستورها در فاز خروجی کاهش می­یابد.

فرم جریان ترانزیستورهای سوئیچ در ساختار تکمیلی و ساختار شکل (۴-۷)

مقایسه­ میزان شکل دهی جریان دنباله در ساختارهای شکل (۴-۷) و. (۴-۱۲)

• مقایسه با کارهای انجام شده پیشین

در این پایان نامه مسیری که برای کاهش نویز فاز نوسان‌ساز LC پیموده شده است، کاهش زاویه­ی هدایت ترانزیستورها بوده است. در این قسمت مقایسه­ ای بین این تکنیک و تکنیک­های معرفی شده در فصل ۲ که این هدف را دنبال کرده ­اند، صورت گرفته است و فرم جریان ترانزیستورهای سوئیچ در ساختارهای مختلف در شکل (۴-۱۵) رسم شده است. در شبیه­سازی انجام شده در شکل (۴-۱۵) مشاهده می­ شود که میزان پالسی شدن در ساختار پیشنهادی این پایان نامه بیشتر از سایر کارهای انجام شده است.

مقایسه­ میزان شکل­دهی جریان در تکنیک­های بیان شده
البته قابل ذکر است که نمونه­ کارهای انجام شده دیگر علاوه بر کاهش زاویه­ی هدایت به منظور کاهش نویز فاز، با توجه به توضیحات داده شده درفصل ۲ مسیرهای دیگری در راستای کاهش نویز فاز نیز پیموده شده است. بنابراین برای داشتن ارزیابی درستی از عملکرد آنها مقایسه­ ای بین نویز فاز این نوسان‌سازها صورت گرفته است و نتیجه در نموداری به طور خلاصه در شکل (۴-۱۶) نشان داده شده است. قابل ذکر است که همه شبیه­سازی­ها در شرایط یکسان مانند تغذیه­ی ۱.۸V، مصرف توان ۳.۳۶mw و فرکانس نوسان ۲GHz صورت گرفته است.

مقایسه­ نویز فاز نوسان‌سازهای مختلف اشاره شده
همچنین جدولی عددی از نتایج حاصله از نوسان‌سازهای مختلف اشاره شده تنظیم شده است و پارامترFOM آنها برای یک ارزیابی کلی محاسبه شده است. نتایج در جدول (۴-۱) نشان داده شده است.
همان­طور که از نتایج بیان شده در شکل (۴-۱۵) و جدول (۴-۱) برمی­آید، نوسان‌ساز پیشنهاد شده در این پایان نامه عملکرد نویز فاز و FOM بهتری در شرایط یکسان شبیه­سازی از نمونه­های انجام شده پیشین دارد.
مقایسه­ بین نوسان‌ساز پیشنهادی در این پایان نامه و چند نمونه از کارهای انجام شده پیشین

Ref
V_DD
Freq (GHz)
Power (mw)
Tank Q
Phase Noise (dBc/Hz)
FOM

@ ۱۰۰ KHz
@
۱ MHz
@ ۱۰۰ KHz
@
۱ MHz

Simple LC OSC
۱.۸
۲
۲.۳۴
۱۲
-۱۰۳.۱
-۱۲۳.۴
۱۸۵.۴۱
۱۸۵.۷۱

[۳۱]
۱.۶

بند اول : مفهوم پول ۹۴
بند دوم: مفهوم پول الکترونیکی ۹۵
بند سوم – جریان پول الکترونیکی تهاتری ۹۵
بند چهارم: ویژگیهای پول الکترونیکی ۹۶
مبحث دوم : ضمانت اجرا در پرداخت های الکترونیک ۹۶
گفتار اول: ضمانت اجرایی در زمینۀ چک های الکترونیکی ۹۷
گفتار دوم: ضمانت اجرایی در زمینۀ کارت های اعتباری ۹۷
گفتار سوم: سرقت جزئیات ذخیره شده کارت از رایانه بازرگان ۹۸
گفتار چهارم: توصیه های در جهت مبارزه با خطرات پرداخت الکترونیکی ۹۹
بخش چهارم : اعمال تجاری و امضاء الکترونیک و قرارداد الکترونیک
فصل اول : اعمال تجاری ۱۰۲
مبحث اول : عقود تجاری ۱۰۲
گفتار اول : عقود رضایی ۱۰۲
گفتار دوم : عقود تشریفاتی ۱۰۳
گفتار سوم :بررسی امکان تأمین تشریفات در قراردادهای الکترونیکی ۱۰۶
مبحث دوم : قرارداد ها ۱۰۷
فصل دوم : بررسی قواعد و فرایند قراردادهای الکترونیکی ۱۰۸
مبحث اول : تشکیل قراردادهای الکترونیک ۱۰۸
گفتار اول : مفهوم قرارداد الکترونیکی ۱۰۸
مبحث دوم: اسباب وشرایط انعقاد قراردادهای الکترونیکی ۱۱۰
گفتار اول: ابراز اراده ۱۱۰
گفتار دوم: تشریفات انعقاد ۱۱۳
مبحث سوم: شیوه های انعقاد قراردادهای الکترونیکی ۱۱۴
گفتار نخست: انعقاد قرارداد از طریق «تلگرام»، تلکس، تلکپی و یانمابر» ۱۱۴
گفتار دوم: انعقاد قرارداد از طریق «پایگاه داده» ۱۱۷
گفتار سوم: انعقاد قرارداد از طریق «پست الکترونیکی» ۱۱۸
گفتار چهارم: انعقاد قرارداد از طریق «مبادله الکترونیکی داده ها» ۱۱۹
مبحث دوم : اسناد قرارداد الکترونیک ۱۲۰
گفتار اول: شناسایی و پذیرش اسناد الکترونیک ۱۲۰
گفتار دوم: اعتبار اسناد الکترونیک ۱۲۲
بند اول: شرایط فنی لازم برای اعتبار اسناد الکترونیک. ۱۲۲

بند دوم: اعتبار حقوقی و ارزش اثباتی اسناد الکترونیک ۱۲۴
فصل سوم : امضاء الکترونیک ۱۲۶
مبحث اول : بررسی قواعد و فرایند قراردادهای الکترونیکی ۱۳۰
گفتار اول: تعریف و ماهیت قرارداد الکترونیک ۱۳۱
بند اول: تعریف قرارداد الکترونیک ۱۳۱
بند دوم: ماهیت قراردادهای الکترونیک ۱۳۲
گفتار دوم: اعلام اراده از طریق واسطه های الکترونیک ۱۳۳
بند اول: اعتبار داده پیام ها در ایجاد ماهیت حقوقی ۱۳۳
بند دوم: ایجاب و قبول از طریق داده پیام های الکترونیک ۱۳۶
مبحث دوم : قابلیت اجرایی قراردادهای الکترونیکی ۱۴۲
گفتار اول: نتایج تعیین زمان و مکان تشکیل قرارداد ۱۴۲
گفتار دوم: تعیین زمان و مکان تشکیل عقود غائبین ۱۴۴
گفتار سوم: زمان و مکان ارسال و دریافت داده پیام ها ۱۴۶
گفتار چهارم: اعتبار اسناد الکترونیک ۱۵۲
بند اول: شرایط فنی لازم برای اعتبار اسناد الکترونیک. ۱۵۲
مبحث سوم : قواعد شکلی ۱۵۵
گفتار اول: مسائل زمان ۱۵۵
گفتار دوم: خطاهای الکترونیکی ۱۵۶
گفتار سوم: ثبت ۱۵۸

۳-۴ اتودهای اولیه…………………………………………………………………………………………………………..۱۷۷
۴-۴ جدول ارزیابی طرح های برتر……………………………………………………………………………………۱۸۷
۴-۵ طرح نهایی………………………………………………………………………………………………………………۱۸۹
۴-۶ تفسیر چرایی طرح……………………………………………………………………………………………………۱۹۵
۴-۷ نقشه و برش……………………………………………………………………………………………………………۱۹۶
۴-۸ نکات فنی…………………………………………………………………………………………………………….۲۰۱
۴-۹ مناسبات اقتصادی………………………………………………………………………………………………….۲۰۳
۴-۱۰فهرست منابع……………………………………………………………………………………………………….۲۰۵
فصل اول
چکیده :
این پژوهش با هدف اولیه استفاده از عناصر نور و آب در طراحی المان های شهری،به بررسی کامل این عناصر در دوران تاریخی ایران پرداخته است و هم چنین طراحی مبلمان و المان های شهری از منظر هویت و فرهنگ مورد بررسی قرار گرفته است و سعی بر ایجاد پیوندی محکم تر بین فرهنگ و المان های شهری شده است .
هم چنین از نظر اجتماعی سعی در هرچه بهتر ارتباط برقرار کردن استفاده گر با المان های شهری شده است..
مقدمه
اهمیت موضوع
با توجه به اینکه طراحی کنونی شهر تهران نیاز های روانی و جسمی مردم تهران را برآورده نمیکندو ارتباط فطری و موثر بین فرد و فضاهای شهری وجود نداردو شهری خاکستری بدون ایجاد تعلق خاطر بین فردو جامعه می باشد.بنابراین ایجاد فضایی با توجه به فرهنگ جامعه که ارتباط فرد با محیطش را بهتر کرده و فضایی برای تعامل و آرامش باشد ضروری می باشد.

هدف
طراحی المان و فضای شهری منطبق با فرهنگ و تاریخ مردم ایران در جهت ایجاد تعامل اجتماعی و تعامل بین فضاهای شهری و افراد.
سوال پژوهشی
با این فرض این تحقیق را شروع کردم که با بررسی تاریخ هنر ایران شاخصه های فرهنگی استخراج کنم و از آن ها به کدهای طراحی برای طراحی المان های شهری برسم.
تعریف مبلمان شهری
مبلمان شهری به مجموعه وسیعی از وسایل،اشیاء،دستگاه ها،نمادها،خرده بناها،فضاها و عناصری گفته می شود که چون در شهر و خیابان و در کل فضای باز نصب شده اند و استفاده عمومی دارند،به این اصطلاح معروف شده اند.
پیشینه
در این پژوهش مقطعی تحلیلی دوران تاریخ هنر ایران از زروانیسم تا کنون بررسی شده است.هنرهایی مانند نقوش برجسته،سفال،معماری،نگارگری،قالی مورد بررسی قرار گرفت.همچنین عقاید سهروردی دربار ه نور و حکمت اشراق نیز بررسی شد.فصل دوم به طور کامل به این بخش اختصاص داده شده .
این بررسی نشان می دهد که شاخصه های فرهنگی تا قبل از دوران اسلامی دارای اشتراک های زیادی می باشد و بعد از دوران اسلامی با حفظ برخی اشتراکات دارای شاخصه های جدیدی است.
نتایج:
با بررسی های مقطعی و تحلیلی شاخصه هایی مانند تقدس،قائم به ذاتی تمرکز،سلسله مراتب تطهیر و خلوص و شفافیت،بخشندگی،حقیقت یابی و.. در ارتباط با عناصر نور و آب استخراج شده است.از این شاخصه ها به کدهای طراحی رسیدم که به کمک آنها و با بکار گیری روش set موفق به طراحی فضایی در بام تهران شدم.
کلمات کلیدی
-آب- نور- مبلمان شهری-فرهنگ
۱-۲ روش تحقیق:
مقطعی تحلیلی
فصل دوم
بررسی عناصر نور و آب در تاریخ هنر ایران
آنالیز تاریخی
۲-۱ اسطوره:
بهار(۱۳۷۶ الف ،صص۳۴۴ تا ۳۴۵)اسطوره شناسی بخشی است از مردم شناسی فرهنگی که آن خود از مردم شناسی منشعب می گردد.مردم شناسی فرهنگی به بررسی و فرا یافتن قوانین عمومی قالب های رفتاری انسان در همه ابعاد آن می پردازد و می کوشد توجیهی عمومی از این پدیده اجتماعی فرهنگی به دست دهد.اسطوره شناسی با بررسی مجموعه های اساطیری زنده یا مرده و فرا یافتن کیفیات عمومی و کلی آن ها،در خدمت مردم شناسی فرهنگی قرار می
۲-۲ آب و آفرینش:
آفرینش حیات بر آب نهاده شده است.سومریان معتقد بودنددر آغاز زندگی جز آب چیزی نبوده و همه چیز ها از آب به دست آمدند.در وسط آب جزیره ای به شکل کوه به وجود آمد.قله کوه آسمان شد و قاعده آن زمین.از برخورد قله به قاعده هوا به وجود آمدکه سومین عنصر زندگی پس از آب و خاک بود.یکی از صفات مهم این عنصر قابلیت انبساط است.
در اسطوره های بابلی به جای الهه (نمو) الهه نعامه به عنوان الهه آب معرفی شده است.آب ها پیش از زمین وجود داشتند با تحلیل ارزش های مذهبی آب ها ساختار و کارکرد نمادها بهتر درک خواهد شد.آب ها مجموع معنویت جهانی را می نمایانند.
از دوره های نخستین آب به دو گونه با مفهوم باروری و بارداری پیوند یافت:۱- به شکل باران۲- به صورت زنی باردار که فرزندی می آورد و این ولادت در لوا و پناه عنصری که آن را همه می پرستیدند انجام می گیرد.
اصطلاح اساطیری از آب گرفته یا نجات یافته از غرقاب بیان رمزی بارداری و آبستنی است و تصویر شاعرانه ای است که به وضع حمل مربوط می شود.فهم این نکته که چگونه مردمان نا متمدن به آنجا رسیدند که آب را عنصری مقدس پنداشتند دشوار نیست چون بدون آب هیچ چیز ممکن نبود نه آباد شود نه بارور.بررسی آب ریشه و منشاء سحر شعاعر و مناسک مذهبی را که در همه ی ادیان عالم متداول و پراکنده گشته روشن می کند. خصایص اساسی داستان های خدایان اساطیری(ارباب انواع)و پهلوانان تقریبا همیشه مرهون و مدیون اسطوره ی برزگری و کشاورزی است و طبیعت را به سیمای زنی باکره و باردار بزرگ و گرامی می دارد.
۲-۳ نقش آب در پدید آمدن تمدن و فرهنگ:آب عامل اصلی به وجود آمدن تمدن در روی کره زمین است.اگر بشر آب را ستایش می کند و برای آن ارزش فوق العاده قائل است بیشتر به خاطر این است که نه تنها حیات فردی بلکه حیات اجتماعی اش به آن پیوسته است.
آب مقدس است و انسان وقتی بر یک پدیده مهر تقدس می زند که در زندگی او نقش و حضوری کار آمد داشته باشد.رود ها مادران فرهنگ بشری به حساب می آیند.
آب در اوستای اپ و در پهلوی آو یکی از چهار عناصر پیشینیان است که ایرانیان باستان هرگز نباید آن را آلوده سازند.آب دومین آفریده از آفریدگان هفت گانه ای است که اورمزد خلق کرده است.ستایش و قداست آب در این آئین تا جایی است کهدر یسنای ۶۵ فقره ی ۱۰اهورامزدا به پیغمبرش می گوید:
تیشتر خدایی است که با باران ارتباط دارد و از این رو اصل همه ی آب ها و سرچشمه ی باران و باروری است.آب در انتقال جوهر تن زرتشت و به وجود آمدن او نقش بسیار زیادی دارد.جوهر تن زرتشت از اورمزد به باد از باد به ابر و از ابر به باران و به زمین و بعد طی مراحلی به پدر و مادر زرتشت می رسد.
۲-۴ آب در دیگر آیین های باستانی:
در آیین زروانی پایه و اساس جهان از آب آفریده شده است(بهار،۱۳۵۷،ص ۷۳).
از جمله معتقدات مانویان در مورد نقش آب در مبادی آفرینش نخست،قائل بودن به مراتب زیر است:
مادر زندگی،مادر هستی،زاینده،(هرمزد بع) یا انسان نخستین می باشد.هرمزد بع فرزندمادر زندگی و پسر خدا هم چنین نماد انسان ازلی و روح در بند تصور شده است.امهر سپیدان که عبارت از فروهرباد،آب روشنی و آتش بوده خود فرزند هرمزدبع و نفس زنده ایزدی که نماد نور محبوس در ماده است تلقی می گشته است.(بنیادلو به نقل از شهبازی ۱۳۷۹ ص۱۶).
دین مزدکی که تلقی از دین زرتشتی عصر ساسانی،دین مانوی و آداب و عقاید جوامع روستایی ایران است به سه عنصر آب آتش و خاک نیز اعتقاد داشتند،در آئین مهر معابد مهری را در کنار آب پاک می ساختند.
۲-۵ بازتاب آب در سفال های پیش از تاریخ:
یکی از رایج ترین عناصر تصویری هنر ایران از دوران کهن و پیش از تاریخ نقش آب می باشد.که در این میان سفال های سیلک،شوش،تل باکون زیباترین نقوش هندسی و تجریدی آب را نمایان می سازند.در ابتدای سفال سازی این نواحی نقوش کاملا هندسی نمایانگر سود بخشی آب بود ولی در دوره های بعدی هر آن چه که بقای آن به این عنصر هستی بخش نیاز داشت،مانند گیاه،حیوان و انسان به نقوش هندسی اضافه گردید و کارکرد های مقدسی را به وجود آورد.این سفال های منقوش در مراسم آئینی و مقدس تدفین مردگان،تطهیر،نیایش با آب مقدس استفاده می شده است.نقوش آب برسفال های پیش از تاریخ و نیز خود سفال دارای کارکرد های بس مهم وحدت بخشی،خنثی کردن جادوی خشکی ،وحدت جهان پایین وبالا و جاودانگی بوده است.

۴۰

۴

۰d

در ستون آخر میانگین هایی که حروف مشابه دارند اختلاف آماری معنی­داری ندارند (LSD، ۵%).

پیشنهادها

راهکار انتقال ژن به کار برده شده برای تراریزش این دو رقم می تواند با اندکی تغییر برای سایر ارقام میخک به کار رود.

عدم استفاده از ریزنمونه های گلبرگ برای انتقال ژن به میخک.
بهینه سازی دیگر عوامل مؤثر در کارایی انتقال ژن از جمله غلظت ترکیب فنولی استوسیرینگون، ترکیبات محیط هم کشتی، pH، دما و نورگاه محیط هم کشتی، اثرهای محیط پیش کشت و مدت پیش کشت صورت گیرد.
از ریز نمونه های دیگر مانند تک گره نیز استفاده شود.
از آنتی بیوتیک های مؤثر برای حذف باکتری مانند تیمنتین^[۶۸] استفاده شود.
از خیساندن بیش از حد ریزنمونه ها با کشت های باکتریایی برای جلوگیری از آسیب به یاخته ها بایستی دوری کرد.
یک دوره طولانی هم کشتی ممکن است کارایی انتقال ژن را بهبود بخشد اما رشد بیش از حد باکتری ممکن است ایجاد مشکل نماید.
در طول پیش کشت ریزنمونه ها روی محیط MS حذف ریزنمونه های آسیب دیده در طول گندزدایی و جابجایی ضروری است.
استفاده از کشت های پرستار یا پرورنده در طول هم کشتی می تواند کارایی انتقال ژن را به وسیله کاهش تنش ها بهبود بخشد. کشت های پرستار ممکن است همچنین ژن های Vir اگروباکتریوم را تحریک کرده و بیماری زایی باکتری را افزایش دهند.
تلاش برای گسترش یک سیستم تراریزش کارآمد جدای از نژادگان.
برای گسترش یک سیستم تراریزش کارآمد، در ابتدا ایجاد یک روش کارآمد باززایی شاخساره ضروری است.
منابع
خلیقی، ا. ۱۳۸۰٫ گلکاری- پرورش گیاهان زینتی ایران. چاپ هفتم. انتشارات روزبهان. ۳۹۲ص.
خوشخوی، م. ۱۳۷۷٫ فنون کشت بافت گیاهی. انتشارات دانشگاه شیراز. ۴۳۷ ص. (برگردان).
صانعی شریعت پناهی، م. ۱۳۷۲٫ سیستماتیک گیاهان زراعی و زینتی. انتشارات دانشکده کشاورزی دانشگاه تهران. ۱۱۵ ص.
فارسی، م. و ج. ذوالعلی. ۱۳۸۵٫ اصول بیوتکنولوژی گیاهی. انتشارات دانشگاه فردوسی مشهد. ۴۹۵ ص.
لارسون، ر. ۱۳۷۵٫ گلکاری. (برگردان). از معاونت آموزش سازمان پارک ها و فضای سبز شهر تهران. جلد دوم، چاپ اول. ۴۴۴ ص.
Aamirali, Naz, S., Siddiqui, F. A., and Iqbal, J. 2008. An efficient protocol for large scale production of sugarcane through micropropagation. Pakistan Journal of Botany, 40, 139.
Altvorst, A. C. V., H. J. J. Koehorst and J. De Jong. 1992. Adventitious shoot formation from in vitro leaf explants of carnation (Dianthus caryophyllus L.). Sci. Hort. 51: 223 – ۲۳۵٫
Altvorst, A. C. V., H. J. J. Koehorst and J. J. M. Dons. 1994. Improvement of adventitious shoot formation from carnation leaf explants. Plant Cell Tiss. Org. Cult. 37: 87 -90.
Altvorst, A., T. Riksen, H. Koehorst and H. Dons. 2006. Shoot regeneration and Agrobacterium-mediated transformation of carnation. Acta Hort. 420:347-352.
Altvorst, A.C.V., H. Koehorst, J. De Jong and H. J. M. Dons. 1996. Transgenic carnation plants obtained by Agrobacterium tumefaciens-mediated transformation of petal explants. Plant Cell Tiss and Org. Cult. 169: 169-173.
Arencibia, A. D., Carmona, E. R., Tellez, P., Chan. M. T., Yu, S. M., Trujillo, L. E. and Oramas, P. 1998. An efficient protocol for sugarcane (Saccharum spp. L.) transformation mediated by Agrobacterium tumefaciens. Transgenic Research. 7: 213- 222.
Blake, J. 1962. Normal and abnormal developments of the stem apex in carnation. Ann. Bot. 26: 95-105.
Braun, A.C. and T. Stonier. 1958. Morphology and physiology of plant tumours. Protoplasmatologia. ۱۰:۱-۹۳٫
Brickell, C.1997. Gardener‘s encyclopedia of plant and flowers. Dorling Kindersley limited, London. England. 640 P.
Bunt, A. C. and C. P. Marjorie. 1982. Carnation yield patterns: The effects of plant density and planting – date. Sci. Hort. 17: 177 -186.
Bunt, A. C. and K. E. Cockshull. 1985. Dianthus caryophyllus L. In: A. H. Halevy (Ed.), Handbook of flowering. CRC Press, Inc, Florida, USA. Vol ІІ, ۴۳۳ – ۴۴۰٫
Burich, G. A., P. Mercun, L. Benedtti and A. Giovannini. 1996. Transformation method applicable to ornamental plant. Plant. Tissu. Cult. Biotech. 12: 94 – ۱۰۴٫
Cao, X., Q. Liu, L. J. Rowland, and F. A. Hammerschlag. 1998. Gus expression in blueberry (Vaccinium spp.): factors influencing Agrobacterium- mediated gene transfer efficiency. Plant Cell Rep. 18: 266- 270.
Cervera, M., J.A. Pina, J. Juarez, L. Navarro, and L. Pena., 1998. Agrobacterium - mediated transformation of citrange: factors affecting transformation and regeneration. Plant Cell Rep. 18: 271-278.
Chen, J. T. and W. C. Chang. 2004. TIBA affects the induction of direct somatic embryogenesis from leaf explants of Oncidium. Plant Cell Tiss. Org. Cult. 79: 315- 320.
Cho, H. S., J. Cao, J. P. Ren and E. D. Earle. 2001. Control of Lepidopteran insect pests in transgenic Chinese cabbage( Brassica rapa ssp. Pekinensis) transformed with a synthetic Bacillus thuringiensis cry 1C gene. Plant Cell Rep. 20: 1-7.
Choi, Y. E., Yang, D. C., Park, J. C., Soh, W. Y., Choi, K. T. 1998. Regenerative ability of somatic single and multiple embryos from cotyledons of Korean ginseny on hormone- free medium. Plant Cell Rep. 17, 544- 551.
Dai, S., Zheng, P., Marmey, P., Zhang, S., Tian, W., Chen, S., Bea Chy, R. N., Fauquet, C. 2001. Comparative analysis of transgenic rice plants obtained by Agrobacterium- mediated transformation and particle bombardment. Molecular Breeding. 7, 25- 33.
Deljou, A., M. Esna-Ashari, O. Karami and P. Ostad Ahmadi. 2006. Effect of sucrose concentration on somatic embryogenesis in carnation. Sci. Hort. 110: 340-344.
Dole, J. M. and H. F. Wilkins. 2005. Floriculture, Principles and Species. Prentice Hall, Inc. New Jersy, USA. 1023 P.
Dominguez, A., Cervera, M., Perez, R. M., Romero, J., Fagoaga, C., cubero, J., Lopez, M. M., J. A., Navarro, L. and Pena, L, (2004). Characterisation of regenerants obtained under selective conditions after Agrobacterium-mediated transformation of citrus explants reveals production of silenced and chimeric plants at unexpected high frequencies. Molecular Breeding 14: 171- 183.
Edtington, U. K., F. Gimelli, G. Ginatta, R. Venturo, S. Positano and M. Buiatti. 1984. Plantlet regeneration from petal and floral induction in vitro in the Mediterranean carnation (Dianthus caryophyllus L.) Riv. Orntoflorofrut. Ital. 68: 107-121.
Estopa, M., Marfa, V., Mele, E., Messeguer, J., 2001. Study of different antibiotic combinations for use in the elimination of Agrobacterium with kanamycin selection in carnation. Plant Cell Tiss and Org Cult. 65, 211-220.

که در آن p و q(1-p) به عنوان برآورد نسبت صفت متغیر برابر با 5/0، N کل جامعه که شامل مدیران و کارشناسان شعب بانک ملی شهر شیراز هست که تعداد آن‌ها 1030 نفر بود. متغیر نرمال(z) واحد متناظر با سطح اطمینان 95 درصد معادل با 96/1(96/1Z_α/2=) و مقدار اشتباه مجاز نیز معادل با 05/0 در نظر گرفته شد(ε). بنابراین با اطلاعات و محاسبات از طریق فرمول فوق تعداد نمونه برابر با 280 نفر شد.

در این تحقیق با توجه به ویژگی­ها و شرایط جامعه آماری، روش نمونه‌گیری تصادفی ساده را در مقایسه با سایر روش­های نمونه‌گیری مطلوب­تر ارزیابی کردیم و جهت نمونه‌گیری از این روش استفاده شده است. با توجه به این‌که تعداد مدیران و کارشناسان شعب بانک ملی شهر شیراز 1030 نفر می‌باشند و همچنین با توجه به فرمول کوکران، تعداد 280 پرسشنامه بین مدیران و کارشناسان توزیع گردید که با پیگیری‌های به عمل آمده تعداد 261 پرسشنامه جمع‌ آوری گردید.
3-6-ابزار گردآوری داده‌ها
در هر پژوهشی بسته به هدف پژوهشگران و روش تحقیق، از ابزارهای متفاوتی برای جمع‌ آوری داده‌ها و اطلاعات استفاده می­ شود. در پژوهش حاضر از روش­ها و ابزارهای زیر استفاده شده است:
مطالعات کتابخانه­ای و اینترنتی: داده ­ها و اطلاعاتی که از این طریق به دست می­آیند از نوع ثانویه هستند یعنی قبلاً تولید شده ­اند و از طریق بررسی کتب، مجلات، پایان‌نامه­ ها و سایر مستندات موجود در کتابخانه­ های تخصصی به دست می­آیند. در خصوص ادبیات موضوع با توجه به کمیابی منابع کتابخانه­ای در مورد موضوع تحقیق، بیشتر از منابع اینترنتی و پایگاه­های اطلاعاتی علمی معتبر بین ­المللی مانندEmerald ، Science direct، SID(پایگاه اطلاعاتی جهاد دانشگاهی) و همچنین پایگاه‌های اطلاعاتی noormags و ensani استفاده شده است که این مسئله بر اهمیت و به‌روز بودن اطلاعات می­افزاید.
پرسشنامه: پرسشنامه یکی از ابزارهای رایج تحقیق و روشی مستقیم برای کسب داده ­ها و سنجش متغیرهای تحقیق است. پرسشنامه مجموعه ­ای از سؤال­ها است که پاسخ‌دهنده با ملاحظه آن­ها پاسخ لازم را ارائه می­دهد(بازرگان و همکاران، 1387).
پرسشنامه طراحی شده برای این پژوهش از دو بخش تشکیل شده است:
قسمت اول، شامل اطلاعات فرد پاسخ‌دهنده از قبیل: سن، تحصیلات، سابقه خدمت و … می‌باشد. قسمت دوم، به سنجش متغیرهای تحقیق می‌پردازد. ابتدا با بهره گرفتن از بازنگری ادبیات پژوهش، مقالات و تحقیقات پیشین ابعاد و شاخص‌هایی که از سوی محققین و نظریه‌پردازان در ارزیابی مدیریت ارتباط با مشتری با‌ اهمیت دانسته شده‌اند، شناسایی و در قالب یک چیدمان اولیه گروه‌بندی گردیده است. سپس، از طریق مصاحبه با خبرگان و صاحب‌نظران صحت و کیفیت سنجه‌ها مورد بحث قرار گرفته و تغییرات موردنظر آن‌ها تا حد امکان در این شاخص‌ها و طبقه‌بندی‌ها اعمال گردیده است، این خبرگان شامل استاد راهنما و استاد مشاور و تعداد دیگری از اساتید ذی‌ربط بعلاوه تعدادی متخصصین با تجربه بودند تا بهترین و مهم‌ترین شاخص‌ها برای دستیابی به اهداف پژوهش انتخاب شوند. این پرسشنامه شامل 5 سازه اصلی قابلیت‌های زیرساختی، قابلیت‌های مشتری، کیفیت اطلاعات مشتری، عملکرد ارتباط با مشتری و عملکرد کلی بانک با 57 سؤال می‌باشد. برای پاسخ‌دهی به سؤالات پرسشنامه به دلیل استفاده از مدل چانگ از طیف 7 بخشی لیکرت استفاده شده است که پاسخ‌ها در طیف خیلی خوب(7) تا خیلی ضعیف(1) طبقه‌بندی شده‌اند. ساختار پرسشنامه در جدول(3-1) نشان داده شده است.
جدول 3-1. متغیرهای مدل تحقیق

st: (j=1,2,….,n)برای هر واحد

۲-۱-۸-۱-مدل نسبت CCR
در مدل فوق اگر ها خیلی بزرگ و ها خیلی کوچک باشند، مقادیر نسبت‌های بیان کننده محدودیت‌ها، بی‌نهایت و نا محدود خواهد شد. برای جلوگیری از چنین مشکلی تمامی نسبت‌ها (کارایی واحدها) را کوچکتر مساوی با یک در نظر می‌گیرند و به عنوان محدودیت وارد مدل می‌کنند. لازم به توضیح است که در محدودیت‌ها به جای عدد یک، هر عدد مثبت دیگر مانند k را می‌توان قرار داد، در این صورت کارایی واحدها نسبت به سطح سنجیده می‌شود.
همان طور که اشاره شد مدل‌های تحلیل پوششی داده‌ها به دو گروه«ورودی محور» و «خروجی محور» تقسیم می‌شود که در ادامه به آن‏ها پرداخته خواهد شد.
برای تبدیل نسبت CCR به یک مدل برنامه ریزی خطی به روشی که توسط چارنز و کوپر به کار گرفته می‌شود توجه کنید. در این روش استدلال بر آن است که برای حداکثر کردن مقدار یک عبارت کسری کافی است که مخرج کسر معادل یک عدد ثابت در نظر گرفته شود و صورت کسر حداکثر گردد(مهرگان،۱۳۸۳). بر این اساس، با اعمال محدودیت در مدل برنامه‌ریزی کسری CCR، این مدل به مدل برنامه‌ریزی خطی زیر تبدیل شد. دقت کنید که مدل اخیر اگرچه شباهتی با متغیرها و پارامترهای مدل قبل دارد اما مدلی متفاوت و جدید است (فارسیجانی-۱۳۹۰)
st:
(j=1,2,….,n)
مدل اولیه (مضربی) CCR ورودی محور
st:
(j=1,2,….,n)
مدل اولیه (مضربی) CCRخروجی محور
۲-۱-۸-۳-قانون بازده به مقیاس:
بازده به مقیاس مفهومی است بلند مدت که منعکس کننده نسبت افزایش در خروجی به ازاء افزایش در میزان ورودی‌ها می‌باشد. این نسبت می‌تواند ثابت، صعودی و با نزولی باشد. نسبت بازده ثابت به مقیاس وقتی صادق است که افزایش در ورودی به همان نسبت موجب افزایش خروجی شود. برای مثال اگر نیروی کار و سرمایه دو برابر شود، نتیجه آن دو برابر شدن میزان محصول گردد. بازده صعودی نسبت به مقیاس آنست که به میزان خروجی به نسبتی بیش از میزان افزایش در ورودی‌ها، افزایش یابد و در صورتیکه میزان افزایش در خروجی‌ها کمتر از نسبتی باشد که ورودی‌ها افزایش داده شوند، بازده نزولی نسبت به مقیاس ایجاد می‌شود.
جهت بررسی بازده به مقیاس، در حالتیکه دو ورودی و یک خروجی وجود داشته باشد، یک منحنی تولید یکسان را که در نمودار ۱-۲ نمایش داده شده می‏توان در نظر گرفت. y1 واحد محصول با بهره گرفتن از ترکیب دو ورودی x1’ و x1در شکل زیر مورد توجه قرار دهید. دو برابر کردن هر دو ورودی موجب تغییر منحنی تولید یکسان به y2می‌شود. اگر y2دقیقاً برابر با y12باشد، سیستم را نماینده بازده ثابت به مقیاس در دامنه x1 x1’ تا x2 x2’نامند. اگر y2بیشتر از y12باشد،بازده به مقیاس صعودی است و اگر y2دقیقاً کمتر از y12باشد، بازده به مقیاس نزولی خواهد بود.
نمودار ۱-۲- نمودار تولید
متداول‌ترین وضعیت برای یک تابع تولید ابتدا بازده به مقیاس صعودی و سپس نزولی است. منطقه بازده به مقیاس صعودی به تخصص نسبت داده می‌شود. با افزایش مقدار تولید کارگران متخصص را می‌توان استخدام کرد و ماشین آلات جدید و کارا در فرایند تولید مورد استفاده قرار گیرند. لیکن افزایش تولید از یک حد معین نه تنها کسب عواید بیشتر ناشی از میزان افزایش تخصص را محدود می‌کند، بلکه مشکلات مربوط به هماهنگی در مراحل و انجام تولید ممکن است هزینه را به طور قابل ملاحظه‌ای افزایش دهد. وقتی مخارج هماهنگی بیش از مخارج تخصیص داده شود، بازده به مقیاس نزولی تبدیل خواهد شد.
۲-۱-۸-۹-مدل BCC
یکی از ویژگی‌های مدل تحلیل پوششی داده‌ها ساختار بازده به مقیاس آن است.همان طور که اشاره شد بازده به مقیاس می‌تواند «ثابت» یا «متغیر» باشد. مدل‌های CCR از جمله مدل‌های بازده ثابت به مقیاس است. مدل بازده ثابت به مقیاس زمانی مناسب است که همه واحدها در مقیاس بهینه عمل کنند. در ارزیابی کارایی واحدها هرگاه فضا و شرایط رقابت ناقص محدودیت‌هایی را در سرمایه گذاری تحمیل کند موجب عدم فعالیت واحد در مقیاس بهینه می‌گردد.
در سال ۱۳۸۴ بنکر، چارنز و کوپر با تغییر در مدل CCR مدل جدیدی را عرضه کردند که با توجه به حروف اول نام آن‏ها به مدل BCC شهرت یافت . مدل BCC مدلی از انواع مدل‌های تحلیل پوششی داده‌ها است که در ارزیابی کارایی نسبی واحدها با بازده متغیر نسبت به مقیاس می‌پردازد. مدل‌های بازده به مقیاس ثابت محدود کنده‌تر از مدل‌های بازده به مقیاس متغیر هستند. زیرا مدل بازده به مقیاس ثابت واحدهای کارای کمتری را در بر می‌گیرد و مقدار کارایی نیز کمتر می‌گردد، علت این امر حالت خاص بودن «بازده ثابت به مقیاس» از مدل «بازده متغیر به مقیاس» می‌باشد.
مدل BCC برای ارزیابی کارایی واحد تحت بررسی (صفر) به صورت زیر می‌باشد:
St:
۱ (j=1,2,…..,n)
آزاد در علامت ω
همان طور که ملاحظه می‌شود تفاوت این مدل با مدل CCR در وجود متغیر آزاد در علامت ω می‌باشد. در مدل BCC علامت متغیر ω بازده به مقیاس را برای هر واحد می‌تواند مشخص کند.
الف. هرگاه ω باشد نوع بازده به مقیاس، کاهشی است.
ب. هرگاه ω باشد نوع بازده به مقیاس، ثابت است.
ج. هرگاه ω باشد نوع بازده به مقیاس، افزایشی است.
همان طور که اشاره شد زمانیکه بازده به مقیاس ثابت نباشد دیگر مدل اولیه CCR مناسب نخواهد بود. به همین دلیل مدل BBC ابداع گردید که در ارزیابی کارایی نسبی واحدها با بازده متغیر به مقیاس مناسب می‌باشد. مدل نسبی BCC را در فصل دوم توضیح دادیم. برای تبدیل آن به یک مدل خطی کافی است یک محدودیت به مدل اولیه اضافه کنیم. برای تبدیل این مدل به مدل ورودی محور ما محدودیت را به مدل اضافه می‌کنیم. مدل مضربی BCC ورودی محور به شکل زیرخواهد بود:
st:
(j=1,2,….,n)
آزاد در علامت
مدل اولیه (مضربی) BCC ورودی محور
در مدل BCC علامت متغیر ω بازده به مقیاس را برای هر واحد می‌تواند مشخص کند.
الف. هرگاه ω باشد نوع بازده به مقیاس، کاهشی است.
ب. هرگاه ω باشد نوع بازده به مقیاس، ثابت است.
ج. هرگاه ω باشد نوع بازده به مقیاس، افزایشی است.
اما برای تبدیل مدل کسری BCC به یک مدل برنامه‌ریزی خطی می‌توان از روش دیگری نیز استفاده کرد. در این روش با اعمال محدودیت  ، مدل برنامه‌ریزی کسری BCC به مدل برنامه‌ریزی خطی زیر تبدیل می‌شود که بیانگر مدل مضربی BCC خروجی ـ محور است:
st:
(j=1,2,….,n)
مدل اولیه (مضربی) BCC خروجی محور
۲-۱-۹- تحلیل پوششی داده‏ای پنجره‏ای
چنان که کومبر و لاول بیان کرده‏اند، داده‏های مقطعی نگاهی گذرا از وضعیت تولید کنندگان و کاراییشان ارائه می‏دهند. داده‏های پانل نتایج قابل اتکاتری در مورد تولید کنندگان ارائه می‏دهد زیرا محقق را قادر می‏سازند که عملکرد هر تولید کننده را در بازه زمانی مشخص ارزیابی کند.
DEA ابتدا برای تحلیل داده‏های مقطعی استفاده شد که در این چارچوب یک واحد تصمیم گیرنده با همه واحدهای دیگر که در دوره زمانی مشابه فعالیت می‏کنند، مقایسه می‏شود و نقش زمان فراموش می‏گردد. داده‏های پانل بر داده‏های مقطعی ارجحیت دارد، زیرا نه تنها یک واحد تصمیم گیرنده را می‏توان با واحد تصمیم گیرنده دیگر مقایسه کرد، بلکه تغییر کارایی یک واحد تصمیم گیرنده خاص را می‏توان در طول زمان ارزیابی کرد. تحلیل پنجره‏ای ابتدا توسط چارنز، کلارک، کوپر و گلانی در سال ۱۹۸۵ مطرح شد.
ایده اصلی در نظر گرفتن هر واحد تصمیم گیرنده به عنوان واحد تصمیم گیرنده‏ای بود که در هر زمان مشاهده شده‏ای متفاوت است. بنابراین هر واحد تصمیم گیرنده لزوما با مجموعه‏ همه داده‏ها مقایسه نمی‏شود بلکه به جای آن تنها با زیر مجموعه‏های جایگزین داده‏های پانل مقایسه می‏شود. تحلیل پنجره‏ای باعث افزایش تعداد داده‏های مورد بررسی در تحلیل می‏گردد که این امر در صورت وجود تعداد داده‏های کم در نمونه مفید می‏باشد. تغییر عرض پنجره یعنی تعداد دوره‏های زمانی نشان دهنده طیفی از تحلیل‏های همزمان همراه با تحلیل‏های مقطعی می‏باشد. تحلیل پنجره‏ای می‏تواند حالت خاصی از یک تحلیل متوالی باشد. با این حال در تحلیل متوالی فرض می‏شود آنچه در گذشته عملی بوده‏است، عملی باقی می‏ماند و بنابراین تمام مشاهدات قبلی را شامل می‏شود.
روش DEA پویا (تحلیل پنجره‏ای) روشی است که امکان محاسبه کارایی در طول زمان و در نتیجه امکان محاسبه بهره‏وری را برای مدیران فراهم می‏آورد.
تحلیل پنجره‏ای بر اساس میانگین متحرک عمل می‏کند و برای یافتن روند عملکرد یک واحد در طول زمان مفید می‏باشد. تحلیل پنجره‏ای، متوسط کارایی مدل‏های با بازدهی ثابت و مدل‏های با بازدهی متغیر را محاسبه می‏کند و برای مشخص شدن روند کارایی در طول زمان به کار برده می‏شود، اما نظریه‏ای برای تعیین اندازه بهینه پنجره وجود ندارد.
از آنجا که این روش فرض می‏کند که کارایی فنی تمام واحدها در یک پنجره نسبت به همدیگر اندازه گیری می‏شود، به طور ضمنی فرض می‏کند که هیچ تغییر فنی در هیچ کدام از پنجره‏ها وجود ندارد. این مطلب یک مسئله کلی در DEA پنجره‏ای است. با کاهش عرض پنجره این مشکل تا حدی حل می‏شود و برای اعتبار بخشیدن به تحلیل پنجره‏ای بایستی عرض طبقات طوری انتخاب شود که چشم پوشی از تغییرات فنی منطقی باشد هرچند هیچ پشتوانه‏ نظری برای تعیین اندازه پنجره وجود ندارد.
مدل DEA پویا امکان مقایسه کارایی فنی ایستا را فراهم می‏آورد، از این جهت بین مفهوم کارایی فنی و مفهوم بهره‏وری تفاوت قایل می‏شود. مفهوم کارایی به یک مقطع زمانی و بهره‏وری به یک دوره زمانی اشاره دارد. در سنجش کارایی گفته می‏شود که کدام بنگاه کارا عمل می‏کند ولی در مفهوم بهره‏وری گفته می‏شود کدام بنگاه‏ها در طول زمان بهره‏وری عوامل تولید خود را تغییر داده ‏اند. بنگاه‏هایی می‏توانند بهره‏وری عوامل تولید خود را در طول زمان افزایش دهند که در طول زمان به سمت عملکرد کاراترین بنگاه حرکت نمایند. از این رو روش‏های سنجش بهره‏وری با کارایی لزوما یکی نیستند. انتخاب تحلیل پنجره‏ای، محدودیت‏هایی برای تحلیل درونی ساختار بنگاه‏ها ایجاد می‏کند. از طرفی انعطاف مدل تحلیل پنجره‏ای نسبت به مدل‏هایی که قابلیت سنجش کارایی با فرض بازده متغیر نسبت به مقیاس را دارند، کم است و معمولا با فرض ثابت نسبت به مقیاس براورد می‏شوند. اگر سنجش کارایی بر مبنای بازده ثابت نسبت به مقیاس فرض شود، در این صورت کارایی بر اساس بازده متغیر نسبت به مقیاس و نیز کارایی مقیاس قابل اندازه گیری نیستند و ثابت فرض می‏شوند. مدل تحلیل پنجره‏ای امکان مشاهده روند تغییر کارایی بنگاه‏ها را در طول زمان فراهم می‏آورد. از این ویژگی می‏توان برای فهم این موضوع استفاده کرد که آیا بنگاه‏ها در جهت افزایش بهره‏وری عمل کرده‏اند.
برای نمایش فرمولی این موضوع با فرض این که N واحد تصمیم گیرنده (DMU) در دوره زمانی ۱ تا T وجود دارند و همه آن‏ها از r نهاده برای تولید S ستانده استفاده می‏کنند، ماتریس نهاده‏ها و ستانده‏ها برای تحلیل پنجره‏ای را می‏توان به ترتیب در بردارهای زیر مشاهده کرد.

کلیات و مروری بر تحقیقات انجام‌شده
۲-۱-پایش و اهداف آن
پایش^[۱]، سنجش درجه انطباق فعالیت‌ها با استانداردها، در حین اجرا است. پایش، نظارت، سنجش و ثبت نحوه اجرای فعالیت‌ها به‌منظور کنترل برنامه است. پایش به‌منظور تحقق اهداف زیر صورت می‌گیرد [۸].
۱- پایش داده‌ها (زمان، نیروی انسانی، منابع انسانی، منابع مالی، منابع اطلاعاتی، مشارکت افراد و گروه‌ها)
۲- پایش فرایندها (رعایت ضوابط و مقررات، حفظ استانداردها، برقراری ارتباطات)
۳-پایش ستانده‌ها (مطلوبیت نتایج در هر مرحله، به‌موقع بودن خدمات، به هنگام بودن تصمیم‌گیری، اعتبار گزارش‌ها، حل‌وفصل تعارضات و رضایت جامعه)
امروزه پایش در بسیاری از زمینه‌ها، به‌ویژه در شبکه‌های همگانی، صنعتی و جغرافیایی کاربرد دارد [۱].

• • پایش وضعیت به‌منظور نگهداری و تعمیر ماشین‌آلات

• • شبکه پایش آب‌های زیرزمینی

• • سامانه پایش کنترل اطلاعات واحدهای صنعتی

• • سامانه پایش کیفیت هوا

• • پایش آنلاین آب و فاضلاب

۲-۲- روش‌های نگهداری و تعمیر
روش‌های متفاوتی برای نگهداری و تعمیر ماشین‌آلات و تجهیزات وجود دارد. به‌طورکلی هفت روش عمده جهت انجام نگهداری و تعمیر وجود دارد که عبارت‌اند از [۷ و ۵۲]:

الف - تعمیر اضطراری
ب- تعمیر اصلاحی
ج - تعمیر ازکارافتادگی
د- نگهداری و تعمیر پیشگیرانه
ه- نگهداری و تعمیر پیش اقدامانه
و- نگهداری و تعمیر بر اساس قابلیت اطمینان
ی- نگهداری و تعمیر پیشبینانه بر اساس پایش وضعیت
الف - تعمیر واکنشی یا اضطراری^[۲] (حرکت تا خرابی)^[۳]
در این روش، فعالیت‌های تعمیراتی صرفاً بعد از وقوع خرابی‌ها صورت می‌گیرد. هیچ‌گونه آمادگی قبلی، در مورد رویارویی با آن‌ها وجود ندارد. تجارب کسب ‌شده و اقدامات انجام‌ یافته، مورد ثبت و ضبط و تحلیل قرار نمی‌گیرند. در مجموعه، مدیریت دانش^[۴] وجود ندارد.
ب- تعمیر اصلاحی^[۵]
در این روش بر مبنای گزارش‌های دریافتی از بهره‌ برداران و یا بازرسین، اقداماتی در جهت تعمیرات اصلاحی به عمل می‌آید تا از خرابی‌های ثانویه و تبعات آن‌ها اجتناب گردد. بخشی از این فعالیت‌ها بر اساس اجرای روش نگهداری پیشگیرانه صورت می‌گیرند و لذا بر اساس استانداردهای موجود، این روش نیز در رده نگهداری و تعمیر برنامه‌ریزی ‌شده قرار می‌گیرد [۳۹].
ج-تعمیر از کار افتادگی^[۶]
در این روش، فعالیت‌های تعمیراتی، بعد از وقوع خرابی‌ها رخ می‌دهند. ولی آمادگی قبلی در مورد عیب، علت، اقدامات اصلاحی موردنیاز، دستورالعمل‌های تعمیراتی، ابزار، قطعات و سایر ملزومات موردنیاز صورت پذیرفته‌اند. علت عدم انجام این فعالیت‌ها به‌صورت پیشگیرانه، نداشتن اولویت لازم دستگاه و ملاحظات اقتصادی است. این امر منافی اهداف نگهداری و تعمیر برنامه‌ریزی‌شده نیست [۲۰].
د- نگهداری و تعمیر پیشگیرانه^[۷]
فعالیت‌های نگهداری و تعمیر (سرویس، بازدید، تمیزکاری، کالیبراسیون، روان­کاری، تنظیمات، تعویض قطعات و غیره) طبق برنامه‌ریزی و در فواصل زمانی- کارکردی^[۸] از پیش تعیین‌شده، انجام می‌شوند. پاکیزگی، کلمه رمز نت پیشگیرانه است. این روش بر این دیدگاه استوار است که ماشین‌آلات پس از مدتی کارکرد، دچار پیری شده و می‌بایست با انجام فعالیت تعمیراتی به وضعیتی مانند «نو» برگردانده شوند. شعار نگهداری و تعمیر پیشگیرانه چنین است “قبل از آنکه خراب شود، تعمیرش کن". دیدگاه علمی حاکم در این خصوص بر اساس منحنی (وان حمام یا بستر رودخانه)^[۹] است (شکل ۲-۲).
شکل ۲-۱: منحنی وان حمام یا بستر رودخانه [۴۰]
شکل ۲-۲ نشان می­دهد که خرابی‌ها در دوره اولیه حیات دستگاه‌ها (موسوم به دوران آب‌بندی) باگذشت زمان، کاهش می‌یابد، زیرا در این دوران، بعضی از انواع مواد قطعات به کار گرفته‌شده در ساختار دستگاه‌ها، پس از قرارگیری در شرایط بهره‌برداری، استحکام و مقاومتشان بیشتر می­ شود. با گذراندن دوران اولیه (طفولیت)، دستگاه در دوران عمر مفید خود قرار می‌گیرد. در این دوران سرعت خرابی لحظه‌ای دستگاه ثابت می‌ماند. با نزدیک شدن به دوران پیری (دوران فرسایش)، سرعت خرابی لحظه‌ای دستگاه‌ها روند افزایشی می‌یابد [۴۰].
ه- نگهداری و تعمیر پیش اقدامانه^[۱۰]
اقداماتی به‌منظور پیشگیری از وقوع مجدد یک پیشامد به‌جای عکس‌العمل در مقابل آن پیشامد انجام می‌گیرد. در این روش فعالیت‌های پشتیبانی از نگهداری را در برنامه‌های نگهداری می‌گنجاند. به‌منظور بیشینه نمودن اثربخشی نگهداری، تحلیل علت ریشه‌ای خرابی و نگهداری پیشبینانه را مورد استفاده قرار می‌دهد. بجای انتظار­کشیدن جهت وقوع خرابی‌ها، مدیر پیش اقدام از مدت‌ها قبل در مورد آن اقدام نموده و در موضع موفقیت قرار می‌گیرد [۷].
و- نگهداری و تعمیر بر اساس قابلیت اطمینان^[۱۱]
به ‌منظور حداکثر نمودن قابلیت اطمینان و حداقل نمودن هزینه‌های چرخه عمر دستگاه‌ها بکار می‌رود. روش نگهداری مبتنی بر قابلیت اطمینان، انتخاب شکل مناسب نت بر مبنای تبعات و هزینه‌های خرابی است. این روش در جستجوی به حداقل رساندن عملیات نت و بهبود قابلیت اطمینان با بهره گرفتن از روش‌های پیش اقدامانه مانند بهسازی دستگاه‌ها و زیر سیستم‌ها، به‌کارگیری پایش وضعیت در فرایند بهره‌برداری و فرایند کاوش عمر است [۳۹].
ی- نگهدارى و تعمیر پیش بینانه بر اساس پایش وضعیت:^[۱۲]
در این روش با انجام پایش­های منظم از شاخص‌های مربوط به عملکرد و وضعیت ماشین‌آلات مانند ارتعاش، فشار، درجه حرارت، روغن و غیره، تلاش می‌شود که خرابی‌های در شرف وقوع را پیش‌بینی کرده و اقدامات تعمیراتی لازم را صورت دهند [۴ و ۶۴]. شعار نگهداری و تعمیر پیش بینانه چنین است تا کار می­ کند آن را تعمیر نکن^[۱۳] [۷]. در نگهداری پیش بینانه، یک یا چند شاخص مهم که معیاری از عملکرد و سلامت دستگاه باشد. مورداندازه‌گیری قرار می‌گیرد. با بررسی این شاخص‌ها، وضعیت دستگاه تعیین می‌شود. بر مبنای نتایج حاصل از اندازه‌گیری شاخص‌ها، عیوب ماشین‌آلات پیش از رسیدن به مرحله‌ی بحرانی تشخیص داده شود و با انجام تعمیرات به‌ موقع، از خرابی ناگهانی ماشین‌آلات و نیز بروز خسارات اقتصادی گوناگون ممانعت به عمل می‌آید [۲۵ و ۲۹].
۲-۳- هدف از نگهدارى و تعمیر بر اساس پایش وضعیت
هدف از نگهدارى و تعمیر بر اساس پایش وضعیت^[۱۴] عبارت است از به دست آوردن علائم و نشانه‌هایی از وضعیت سیستم، درحالی‌که ماشین همچنان مشغول کار است. به‌طوری‌که دستگاه بتواند در یک شرایط ایمن و اقتصادى ادامه کار دهد یا مورد تعمیر واقع شود [۱۹ و ۳۲]. برنامه پایش وضعیت فقط یک شیوه نت پیشگیرانه نیست، بلکه یک منبع سرشار اطلاعات مدیریتى است که می‌تواند به‌خوبی به آمادگى تجهیزات در جهت تدوین و برنامه‌ریزی کار و تولید کمک کند. به‌این‌ترتیب، اعمال یک برنامه مؤثر کنترلى و نظارتى بر وضعیت تجهیزات و سامانه‌های مکانیکى، کاهش هزینه‌های مستقیم (مصرف قطعات، هزینه دستمزد، هزینه مواد مصرفی و توقف دستگاه) و غیرمستقیم (کاهش عمر دستگاه، ضایعات توقف، انبار قطعات یدکی، مصرف انرژی و آلودگی محیط‌زیست) را براى صنایع و پروژه‌های عمرانى به دنبال خواهد داشت. پایش وضعیت، اجازه کار کردن را به ماشین تا قبل از خرابی می‌دهد [۲۲، ۲۳ و ۵۲]. یکی از کاربردهای بسیار مهم پایش، به‌کارگیری آن به‌منظور نگهداری و تعمیر پیش بینانه ماشین‌آلات، دستگاه‌ها و تجهیزات است. نگهدارى و تعمیرات مجموعه‌ای از فعالیت‌های مختلف است که به‌منظور حفظ و بقا قطعات، تجهیزات و ماشین‌آلات و نیز صیانت از سرمایه‌ها و دارایی‌هایی که در یک صنعت به کار می‌رود تا حتی‌الامکان از بروز حوادثى که منجر به خرابى دستگاه‌ها و وقفه در فرایند تولید و یا روند بهره‌برداری از تجهیزات و کارخانه‌ها مربوط می‌گردد، پیشگیرى لازم به عمل آید. همگام با توسعه روزافزون در صنایع مختلف به اهمیت نگهداری و تعمیر در سلامت و دوام یک سازمان صنعتی، تولیدی و یا حتی خدماتی، توجه گردید [۱۱ و ۶۷]. با عنایت بر تأثیرات مستقیم و غیرمستقیم غیرقابل‌انکار نگهداری و تعمیرات، بر دوام و پابرجایی صنایع و سودآوری آن‌ها، علم نگهداری و تعمیرات (نت)، جهت برآورده نمودن انتظارات صاحبان صنایع و مصرف‌کنندگان ابداع گردید [۱۲ و ۱۷]. هم‌اکنون نت به‌صورت گسترده در صنایع مختلف مورداستفاده قرار می‌گیرد. در نگرش روش‌های جدید نگهداری و تعمیرات، اصل بر آماده نگاه‌داشتن تجهیزات و دستگاه‌ها است. هدف از برنامه‌ریزی اصولی برای تجهیزات و ماشین‌آلات در این روش‌های جدید نگهداری، به صفر رسانیدن تعمیرات اضطراری، توقف‌های ناگهانی، افزایش قابلیت پیش‌بینی تعمیرات دوره‌ای و برنامه‌ریزی‌شده و تعمیرات اساسی است [۴۴]. نگهداری و تعمیرات بر اساس شرایط، از روش‌های جدید اندازه‌گیری و پردازش علائم برای عیب‌یابی دقیق و دستیابی به شرایط فنی دستگاه‌ها در حین بهره‌برداری استفاده نموده و مشخص می کند که در چه موقع عملیات نگهداری و تعمیرات موردنیاز خواهد بود [۳۹].
۲-۴- روش‌های اجرای نگهدارى و تعمیر پیش بینانه بر اساس پایش وضعیت:
روش‌های متفاوتی نظیر تحلیل روغن^[۱۵]، تحلیل صوت^[۱۶]، تحلیل ارتعاشات^[۱۷] و تحلیل حرارت^[۱۸] برای اجرای نت بر اساس پایش وضعیت ایجادشده است [۱۵]. نگهداری و تعمیر بر اساس پایش وضعیت در دو سطح، بازدید فنی صورت می‌گیرد: ۱- با نصب و استفاده از سامانه‌های ثابت بر روی دستگاه‌ها برای اعلام‌خطر و وضعیت کار ماشین‌ها به‌صورت لحظه‌ای و پیوسته پایش وضعیت انجام می‌شود. ۲- بازدیدهای دوره‌ای (انجام آزمایش‌های آزمایشگاهی) توسط انسان ولی با بهره گرفتن از وسایل صورت می‌گیرد. وسایل اعلام‌خطر و اعلام وضعیت کار ماشین‌ها که به‌طور دائم روی دستگاه نصب ‌شده‌اند، مانند دستگاه‌های ثبات حرارت، ارتعاش، فشار و کنترل روغن به‌طور مستمر این عوامل را ثبت نموده و بازرسی کنندگان را از وضعیت کار دستگاه‌ها مطلع می‌سازند. استفاده از وسایل ثابت اخطار و اعلام‌ خطر در روی دستگاه‌های حساس، دارای فواید و مزایای زیر است: ۱- هزینه‌های نیروی انسانی را برای بازدید کمتر خواهد نمود. ۲- معمولاً اشتباهات احتمالی انسان را کاهش خواهد داد [۳، ۲۲، ۸۷ و ۸۸].
۲-۴-۱- تحلیل روغن
تحلیل روغن شامل نمونه‌گیری از ماشین و تحلیل مشخصات فیزیکی، ذرات سایشی و آلاینده‌های روغن است. یکی از اصلی‌ترین عوامل و نشانه‌های ایجاد عیب در ماشین‌ها آلودگی‌ها و ذرات اضافی موجود در روغنی است که به‌عنوان روان کار با قطعات مکانیکی داخل ماشین تماس دارد [۱۶ و ۹۴]. از ­این‌رو تحلیل روغن به‌عنوان یکی از مهم‌ترین روش‌های پایش وضعیت، به ما اجازه می‌دهد تا با بررسی آلاینده‌ها، ذرات سایشی موجود در آن، مشخصات فیزیکی روغن و تحلیل و تفسیر این داده‌ها با توجه به متالورژی قطعات، عیوب موجود در ماشین را پیش از گسترده شدن و در برخی مواقع پیش از وقوع آن‌ها پیش‌بینی نموده و در جهت پیشگیری یا رفع آن‌ها گام برداریم [۱۷، ۶۱ و ۸۵]. روغن موجود در یک ماشین به دلیل تماس دائمی با اکثر قطعات مکانیکی داخلی حاوی اطلاعات پرارزشی از ذرات سایشی و آلودگی‌های مختلف نفوذی به سامانه است که تفسیر این اطلاعات، می‌تواند عیوب موجود را تشخیص دهد. در بسیاری از موارد، از گستردگی، شدت یافتن و حتی بروز عیوب بالقوه، جلوگیری نماید. درنهایت پایش وضعیت ماشین‌آلات از طریق تحلیل روغن به‌عنوان یک روش مؤثر نگهداری و تعمیرات (نت) شناخته‌شده و توصیه می‌گردد [۱۰، ۱۲ و ۵۵].

یک سال اول ازدواج، دوران تنگناهای مالی، پس از تولد فرزندان، حداقل یکبار در ماه، دوران بارداری و دوران میانسالی (طباطبایی، محسنی تبریزی و مرجایی؛ ۱۳۸۳).

۲-۴- نقد مطالعات انجام شده

از میان تحقیقات داخلی ذکر شده تنها پژوهش صمدی (۱۳۸۰)، مستقیماً به مطالعه تعارضات خانواده و اثرات آن بر روی فرزندان پرداخته است. مطالعات دیگر را به طور غیر مستقیم می توان به تعارضات خانواده پیوند داد. این پژوهشها موضوعاتی از قبیل قدرت در خانواده، خشونت خانگی و تغییرات خانواده را مورد توجه قرار داده اند. تحقیقات مشابه دیگری نیز وجود دارند که علاوه بر مفاهیم فوق به امر طلاق معطوف شده اند و طلاق حاصل شدت یافتن و یا به انتهای خط رسیدن تعارضات خانواده است. طلاق بین زوجین با مراجعه به دادگاه زمانی صورت می گیرد که آنها راه دیگری برای حل تعارضات خود پیدا نمی کنند. این نوع مطالعات در واقع به خانواده های مسأله دار معطوف شده اند. اغلب تحقیقات خارجی متغیرهای محدودی را در رابطه با تعارضات خانواده بررسی کرده اند. حسن تحقیقات خارجی این است که با تمرکز بر موضوعی خاص تعارض بین همسران با یکدیگر، تضاد فرزندان با والدین و یا تعارض بین فرزندان با یکدیگر را مورد پژوهش قرار داده اند. اغلب این تحقیقات از روش شناسی و چارچوب نظری مناسبی برخوردار بوده اند (اسفندیاری، بهارودین^[۱۲۲] و نوذری، ۲۰۰۹؛ اشر، ۲۰۰۵؛ دیویس^[۱۲۳] و همکاران، ۱۹۸۸؛ ربکا تکاکا، ۲۰۰۹؛ لی چونگ یونگ، ۲۰۱۰).

۲-۵- نتیجه گیری

اهمیت جایگاه خانواده و حفظ کیان آن و تأثیر آن بر فرآیندهای خرد و کلان زندگی فردی و اجتماعی چنان واضح و ملموس است که نیازی به ذکر شواهد و منابع در خصوص آن احساس نمی شود. صاحب نظران مختلف وجود مفهوم رضایت زناشویی در خانواده را از عوامل مهم پایداری و استحکام خانواده ذکر کرده اند و محققین مختلف عوامل متعددی را در تشکیل رضایت از زندگی دخیل دانسته اند. مرور پژوهش های انجام شده در رابطه با موضوع تحقیق حاضر، نشان می دهد که با توجه به اینکه تحقیقات متعددی پیرامون تعارضات والدین در خارج از کشور، صورت گرفت است اما هنوز اطلاعات ما در ایران و در خصوص خانواده های ایرانی ناچیز است.

۲-۶- فرضیه های تحقیق

۲-۶-۱- فرضیه اصلی

بین تاکتیک های حل تعارض والدین و رفتار پرخاشگری فرزندان رابطه وجود دارد.
بین تاکتیک های حل تعارض والدین و اعتماد به نفس فرزندان رابطه وجود دارد.
بین تاکتیک های حل تعارض والدین و سلامت روان فرزندان رابطه وجود دارد.

۲-۶-۲- فرضیه جانبی

بین تاکتیک های حل تعارض پدر و پرخاشگری بدنی نوجوان رابطه وجود دارد.
بین تاکتیک های حل تعارض پدر و پرخاشگری کلامی نوجوان رابطه وجود دارد.
بین تاکتیک های حل تعارض پدر و خشم نوجوان رابطه وجود دارد.
بین تاکتیک های حل تعارض پدر و خصومت نوجوان رابطه وجود دارد.
بین تاکتیک های حل تعارض پدر و نمره کل پرخاشگری نوجوان رابطه وجود دارد.
بین تاکتیک های حل تعارض پدر و عزت نفس نوجوان رابطه وجود دارد.
بین تاکتیک های حل تعارض پدر و سلامت عمومی نوجوان رابطه وجود دارد.
بین تاکتیک های حل تعارض مادر و پرخاشگری بدنی نوجوان رابطه وجود دارد.
بین تاکتیک های حل تعارض مادر و پرخاشگری کلامی نوجوان رابطه وجود دارد.
بین تاکتیک های حل تعارض مادر و خشم نوجوان رابطه وجود دارد.
بین تاکتیک های حل تعارض مادر و خصومت نوجوان رابطه وجود دارد.
بین تاکتیک های حل تعارض مادر و نمره کل پرخاشگری نوجوان رابطه وجود دارد.
بین تاکتیک های حل تعارض مادر وعزت نفس نوجوان رابطه وجود دارد.
بین تاکتیک های حل تعارض مادر و سلامت عمومی نوجوان رابطه وجود دارد.
بین دو گروه دختران و پسران در متغیرهای پژوهش تفاوت وجود دارد.

فصل سوم

روش تحقیق

۳-۱- مقدمه

در این فصل ابتدا به معرفی جامعه و گروه نمونه مورد مطالعه پرداخته، سپس به ابزارهای پژوهش و میزان روایی و پایایی آنها اشاره می گردد و نحوه اجرای پژوهش و شیوه آماری مورد استفاده تشریح می شود.

۳-۲- روش تحقیق

روش تحقیق حاضر همبستگی بوده و به دنبال بررسی قدرت متغیر تعارض والدین در پیش بینی اعتماد به نفس، پرخاشگری و سلامت روان فرزندان می باشد.

۳-۳- جامعه آماری

با توجه به آمار اداره کل آموزش و پرورش استان فارس در سال ۱۳۹۳، در مقطع تحصیلی متوسطه دوره اول و راهنمایی سابق شهر شیراز ، ۴۳۱۶۵ نفر دانش آموز در نواحی چهار گانه مشغول به تحصیل می باشند. در ذیل جدول تعداد دانش آموزان هر ناحیه در مقطع راهنمایی سابق و متوسطه دوره اول آورده شده است.

جدول ۳-۱: مشخصات جامعه آماری

از نظر برخی از اقتصاددانان و صاحبنظران و دانشمندان مدیریت؛ کارآفرینان موتور محرّکه و رشد اقتصاد یک جامعه هستند که در محیطی رقابتی و در شرایط عدم تعادل (و نه تعادل ایستا) جامعه را به حرکت در می آورند و توسعه می بخشند.
کلید موفقیت کارآفرینی، یافتن روش های خلاّقانه ای است که با بکارگیری فن آوری های جدید یا بازاریابی بهتر، سریع تر و کم هزینه تر کالاهای جدید، خواسته های بشری را به نحو احسن برآورده می سازند. این به معنا ی تولید کالاهای موجود با هزینه های کمتر یا ارتقاء کیفیت آنها و یا به معنای ایجاد بازارهایی برای کالاهای کاملاً جدید است. کارآفرینی سازمانی یک نوع رفتار سازمانی است و این رفتار سازمانی تابعی از عوامل ساختاری، رفتاری و زمینه ای می باشد لذا برای اینکه سازمانی بتواند به هدفهای توسعه ای خود دست یابد ، باید به گونه ای این متغییرها را جهت دهد تا این عوامل حامی رفتار کارآفرینانه در سازمان باشند)چون هو و همکاران،۲۰۰۴ به نقل از یداللهی فارسی،۱۳۸۴).

عوامل ساختاری عبارتند از: ساختارسازمانی، راهبرد سازمانی، هدف گذاری صریح و روشن، ایجاد سیستم های بازخورد، حمایت مدیریت عالی، استقلال واحدهای سازمانی، سیستم حقوق و دستمزد، سیستم مالی و بودجه ای، سیستم کنترل و نظارت، آزادی عمل کارکنان، سیستم منابع انسانی، ساختار انعطاف پذیر.
عوامل رفتاری عبارتند از: فرهنگ سازمانی، انگیزش نیروی انسانی، سبک رهبری، ویژگیهای کارکنان و مدیران، آموزش منابع انسانی ، سیستم ارتباطات انسانی و محیط کسب و کار.
عوامل زمینه ای عبارتند از: ارتباط با ارباب رجوع، محیط سیاسی – قانونی، محیط اجتماعی- فرهنگی و محیط اداری.
کارآفرینان افرادی هستند که به امید هر گونه نشانه ای از فرصت های کسب وکار ، اطراف خود را مشاهده می کنند، هوشیاری همیشگی از ویژگی های آنها است و هیچ چیز هم نمی تواند جلوی موفقیت آنها را بگیرد.(لاین دورسن،۲۰۱۲) شومپیتر  معتقد است که کارآفرین نیروی محرکه اصلی در توسعه اقتصادی می باشد و نقش وی عبارتست از نوآوری یا ایجاد ترکیب های تازه از مواد به تعبیری دیگر کار وی تخریب خلاق است. از طرفی دیگر، باتیست  نیز اعتقاد داردکه کار آفرینان منابع را از جایی که بهره وری پایینی دارد به جایی که بهره وری بالایی دارد، منتقل می کنند و این یکی از عوامل موفقیت آنها به شمار می رود زیرا تخصیص مناسب ابزار، تجهیزات، پول، مواد خام و نیروی انسانی سبب رشد و نمو سازمان می شود. به طور کلی می توان گفت، کارآفرین کسی است که با ذهن خلاق، روحیه تهاجمی و داشتن چشم اندازی روشن همراه با خوش بینی و ریسک پذیری و با سخت کارکردن در شرایط تنش زا آینده ایده آلی را برای موفقیت سازمان خویش به تصویر می کشد.
انگیزه ها کارآفرینی
انگیزش به معنای تمایل به انجام یک کار است و فرد با توجه به توانایی های خویش نیاز خود را برطرف می نماید. لذا سه انگیزه ی اولیه باعث می شود که افراد، کار آفرین شوند. (احمدپورداریانی،۱۳۸۳)
.۱  نیاز به پیشرفت
.۲   علاقه به آزادی و استقلال
.۳    احتیاج به رضایت شغلی
انواع کارآفرینی سازمانی: بر اساس نظریه ی دیوید جانسون کارآفرینی سازمانی را می توان به سه بخش تقسیم کرد:
کارآفرینی درون سازمانی: هنگامی که فعالیت کارآفرینی توسط فرد یا گروه داخل یک سازمان انجام گیرد به آن کارآفرینی درون سازمانی می گویند.
کارآفرینی سازمانی: در کارآفرینی سازمانی محصولات یا فرآیندهای نوآوری شده از طریق القاء و ایجاد فرهنگ کارآفرینانه در یک سازمان به ظهور می رسد. به عبارت دیگر، مجموعه فعالیت هایی است که از منابع و حمایت سازمانی به منظور دستیابی به نتایج نوآورانه برخوردار می باشد.
کارآفرینی گسترده: با ایجاد فرهنگ می توان از نوآوری و کارآفرینی در سازمان حمایت کرد تا در افراد هم یک نوع احساس تعلق خاطر نسبت به سازمان خود به وجود آید و هم در حوزه کاریشان تشویق شوند.
کارآفرینی مخاطره آمیز سازمانی: این فعالیت در دوره هایی است که سازمان نیازمند شایستگی می باشد و در صورت نیاز اگر امکان پیش افتادن از رقبا وجود داشته باشد، ضروری خواهد بود.
از طرفی کورنوال و پرلمن(۱۹۹۰) نیز اشکالی از کارآفرینی را به شرح زیر تقسیم بندی کرده اند:
کارآفرینی شخصی
کارآفرینی در سازمان
سازمان کارآفرین
ابعاد کارآفرینی سازمانی از دید آنتونیک و هیسریچ (۲۰۰۳): آنتونیک و هیسریچ با توجه به بررسی هایی که انجام دادند، هشت بعد را برای کارآفرینی درون سازمانی برشمردند.آنها بر این عقیده اند که کارآفرینی درون سازمانی بایستی به عنوان یک مفهوم چند بعدی با هشت بعد متمایز و در عین حال مرتبط نگریسته شود.این ابعاد عبارتند از:
نوآوری در فرایند و محصولات/ خدمات
تغییر شکل سازمان
واحدها و کسب و کارهای جدید
ریسک پذیری
پیشگامی
رقابت تهاجمی
ما در این تحقیق از مدل عمومی دانش (نیومن و کنراد،۱۹۹۳)استفاده میکنیم. این مدل از چهار فعالیت اصلی تشکیل شده است:

1. 1. ایجاد دانش که شامل تمام فعالیت هایی است که دانش یا دانش های جدید را به سیستم وارد می کند. در اینجا فعالیت هایی مانند کشف، ایجاد و یا توسعه دانش مهم است.

1. 1. حفظ و نگهداری دانش: فعالیت هایی مورد نظر است که دانش را در سازمان ماندگار می کند. در این راستا می توان به حافظه سازمانی اشاره کرد.

1. 1. تبدیل وانتقال دانش: در فعالیت هایی مطرح است که با جریان دانش از شکلی به شکل دیگر و یا از فردی یا گروهی به فرد یا گروهی دیگر، در ارتباط است.

1. 1. بکارگیری دانش: دانش زمانی ارزشمند است که به کار گرفته شود. فعالیت های مدیریت دانش باید طوری باشد که نه تنها اقدامات و برنامه های کلان سازمان را تحت تاثیر قرار دهد بلکه آثار آن در فعالیت های روزمره سازمان مشاهده شود(نیومن و کنراد،۴،۱۹۹۳).

۱-۶- مدل تحقیق :
در این تحقیق تلاشی برای ساختن یک چهارچوب از لحاظ نظری و از لحاظ عملی مرتبط برای درک مدیریت دانش و تاثیر آن بر روی کارآفرینی انجام شده است.با توجه به این مفاهیم می توان بیان کرد که سازمان ها نیاز به ساختن نظریات در مدیریت دانش دارند. در این تحقیق از مدل نیومن و کنراد(۱۹۹۳) که دارای چهار فعالیت خلق دانش، ذخیره و نگهداری دانش، انتقال دانش و به کارگیری دانش و مدل کارآفرینی سازمانی آنتونیک و هیستریچ(۲۰۰۳) که ابعاد آن نوآوری در محصول، خدمات و فرایند، خودتجدیدی، پیشگامی، رقابت تهاجمی، ریسک پذیری و واحدهای مستقل و کسب و کار جدید می باشد استفاده خواهیم کرد.
نوآوری در محصول،خدمات و فرایند
خلق دانش
خودتجدیدی
ذخیره و نگهداری دانش
پیشگامی
کارآفرینی سازمانی
مدیریت دانش
انتقال دانش
بکارگیری دانش
رقابت تهاجمی
ریسک پذیری
واحدهای مستقل و کسب و کار جدید